Orzeczenie · 2015-06-02

V KK 108/15

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2015-06-02
SAOSKarnewykroczeniaWysokanajwyższy
wykroczenieprzedawnieniesąd najwyższykasacjaruch drogowykierowanie bez uprawnieńzagrożenie bezpieczeństwa

Sprawa dotyczyła ukarania P.S. za wykroczenia z art. 86 § 1 k.w. (spowodowanie zagrożenia bezpieczeństwa w ruchu drogowym) i art. 94 § 1 k.w. (kierowanie pojazdem bez uprawnień), popełnione 23 listopada 2012 r. Sąd Rejonowy wymierzył karę grzywny w wysokości 450 zł, a Sąd Okręgowy utrzymał ten wyrok w mocy. Rzecznik Praw Obywatelskich wniósł kasację, podnosząc, że karalność wykroczeń uległa przedawnieniu z dniem 23 listopada 2014 r., czyli przed wydaniem prawomocnego wyroku przez Sąd Okręgowy (30 stycznia 2015 r.). Sąd Najwyższy, rozpoznając sprawę w trybie uproszczonym, uznał kasację za oczywiście zasadną. Stwierdził, że dwuletni termin przedawnienia, zgodnie z art. 45 § 1 k.w., upłynął przed wydaniem wyroku przez Sąd Okręgowy, co stanowiło bezwzględną przesłankę odwoławczą (art. 104 § 1 pkt 7 k.p.w. w zw. z art. 5 § 1 pkt 4 k.p.w.). W związku z tym Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok oraz utrzymany nim w mocy wyrok Sądu Rejonowego i umorzył postępowanie wobec P.S. Kosztami postępowania obciążono Skarb Państwa.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów o przedawnieniu karalności wykroczeń i obowiązków sądu odwoławczego w przypadku stwierdzenia przedawnienia.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji przedawnienia karalności wykroczeń w kontekście postępowań sądowych.

Zagadnienia prawne (2)

Czy przedawnienie karalności wykroczenia następuje z upływem roku od popełnienia czynu, czy z upływem dwóch lat, jeśli wszczęto postępowanie, a wyrok zapada po upływie tego terminu?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Karalność wykroczenia ustaje z upływem dwóch lat od popełnienia czynu, jeśli w tym okresie wszczęto postępowanie. Jeśli termin ten upłynął przed wydaniem prawomocnego wyroku, postępowanie powinno zostać umorzone.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy wskazał, że zgodnie z art. 45 § 1 k.w., dwuletni termin przedawnienia karalności wykroczenia upłynął z dniem 23 listopada 2014 r., a prawomocny wyrok Sądu Okręgowego zapadł 30 stycznia 2015 r. Fakt ten stanowił bezwzględną przesłankę odwoławczą, skutkującą koniecznością uchylenia wyroku i umorzenia postępowania.

Czy sąd odwoławczy ma obowiązek uchylić wyrok sądu pierwszej instancji i umorzyć postępowanie, jeśli stwierdzi przedawnienie karalności czynu na etapie postępowania międzyinstancyjnego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, sąd odwoławczy ma obowiązek uchylić zaskarżone orzeczenie i umorzyć postępowanie w przypadku stwierdzenia przedawnienia karalności, gdyż jest to bezwzględna przesłanka odwoławcza.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy podkreślił, że sąd odwoławczy winien był skierować sprawę na posiedzenie i uchylić orzeczenie Sądu pierwszej instancji z uwagi na przedawnienie, co stanowi negatywną przesłankę procesową wyłączającą postępowanie.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylenie wyroków i umorzenie postępowania
Strona wygrywająca
P. S.

Strony

NazwaTypRola
P. S.osoba_fizycznaukarany

Przepisy (12)

Główne

k.w. art. 45 § § 1

Kodeks wykroczeń

Karalność wykroczenia ustaje, jeżeli od czasu jego popełnienia upłynął rok, a jeśli w tym okresie wszczęto postępowanie - karalność wykroczenia ustaje z upływem dwóch lat od popełnienia czynu.

k.p.w. art. 104 § § 1 pkt 7

Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia

Wskazuje bezwzględne przesłanki odwoławcze, w tym wystąpienie okoliczności wyłączającej ściganie lub orzekanie.

k.p.w. art. 5 § § 1 pkt 4

Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia

Okoliczność wyłączająca ściganie lub orzekanie.

Pomocnicze

k.p.k. art. 535 § § 5

Kodeks postępowania karnego

Dopuszcza rozpoznanie kasacji na posiedzeniu bez udziału stron w określonych przypadkach.

k.p.w. art. 112

Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia

Stosowanie przepisów k.p.k. do spraw o wykroczenia.

k.p.w. art. 118 § § 2

Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia

Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania.

k.p.k. art. 638

Kodeks postępowania karnego

Stosowanie przepisów k.p.k. do spraw o wykroczenia w zakresie kosztów.

k.p.w. art. 119

Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia

Rozstrzygnięcie o wydatkach postępowania kasacyjnego.

k.w. art. 86 § § 1

Kodeks wykroczeń

Czyn określony jako wykroczenie.

k.w. art. 94 § § 1

Kodeks wykroczeń

Czyn określony jako wykroczenie.

k.w. art. 9 § § 1

Kodeks wykroczeń

Czyn określony jako wykroczenie.

k.w. art. 9 § § 2

Kodeks wykroczeń

Czyn określony jako wykroczenie.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Przedawnienie karalności wykroczeń nastąpiło przed wydaniem prawomocnego wyroku. • Naruszenie art. 45 § 1 k.w. oraz art. 104 § 1 pkt 7 k.p.w. stanowi bezwzględną przesłankę odwoławczą.

Godne uwagi sformułowania

kasacja jest zasadna w stopniu oczywistym • dwuletni termin przedawnienia ich karalności upłynął z dniem 23 listopada 2014 r. • prawomocny wyrok Sądu Okręgowego zapadł zaś 30 stycznia 2015 r. • Sąd Okręgowy winien był skierować sprawę na posiedzenie i uchylić zaskarżone apelacją orzeczenie Sądu pierwszej instancji z uwagi na zaistnienie negatywnej przesłanki procesowej, wyłączającej postępowanie (a stanowiącej tzw. bezwzględną przesłankę odwoławczą), tj. przedawnienie orzekania, i postępowanie w sprawie umorzyć

Skład orzekający

Henryk Gradzik

przewodniczący

Andrzej Stępka

członek

Mariusz Młoczkowski

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów o przedawnieniu karalności wykroczeń i obowiązków sądu odwoławczego w przypadku stwierdzenia przedawnienia."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji przedawnienia karalności wykroczeń w kontekście postępowań sądowych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje, jak istotne jest pilnowanie terminów procesowych, nawet w sprawach o wykroczenia, i jak Sąd Najwyższy może naprawić błędy sądów niższych instancji, nawet po upływie długiego czasu.

Sąd Najwyższy umorzył sprawę po latach: przedawnienie kluczem do wolności od kary za wykroczenie.

Sektor

transport

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst