Orzeczenie · 2025-04-24

V KK 106/25

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2025-04-24
SNKarneprzestępstwa przeciwko czci i nietykalnościŚrednianajwyższy
zniesławienieart. 212 k.k.kasacjaSąd Najwyższyprawo do obronypostępowanie karneniebieska kartapostępowanie rozwodowe

Sąd Najwyższy w Izbie Karnej rozpoznał na posiedzeniu kasację wniesioną przez pełnomocnika oskarżyciela prywatnego K.M.1. od wyroku Sądu Okręgowego w Gdańsku z dnia 24 czerwca 2024 r., sygn. akt V Ka 979/24, który utrzymał w mocy wyrok Sądu Rejonowego w Gdyni z dnia 24 stycznia 2024 r., sygn. akt IX K 681/22. Wyrokiem Sądu Rejonowego K.M. została uniewinniona od czterech zarzucanych jej prywatnym aktem oskarżenia występków z art. 212 § 1 k.k. Kasacja zarzucała rażące naruszenie prawa, w tym obrazę przepisów prawa materialnego (art. 212 § 1 k.k. i art. 213 k.k.) poprzez błędną wykładnię i przyjęcie, że wypowiedzi oskarżonej nie wypełniły znamion zniesławienia, a także obrazę przepisów prawa procesowego (art. 433 § 2 k.k. w zw. z art. 457 § 3 k.p.k. w zw. z art. 424 § 1 pkt 2 k.p.k.) polegającą na nienależytej analizie zarzutów apelacji. Sąd Najwyższy oddalił kasację jako oczywiście bezzasadną. W uzasadnieniu wskazano, że zarzuty naruszenia prawa materialnego są chybione, a sądy niższych instancji prawidłowo oceniły, iż wypowiedzi oskarżonej, złożone w ramach procedury „Niebieskiej Karty”, postępowania rozwodowego i innych postępowań sądowych, nie były ukierunkowane na poniżenie oskarżyciela prywatnego i mieściły się w granicach prawa do obrony. Zarzut naruszenia prawa procesowego również uznano za oczywisty, gdyż Sąd Okręgowy obszernie wyjaśnił powody uniewinnienia. Sąd Najwyższy obciążył oskarżyciela prywatnego kosztami postępowania kasacyjnego.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja art. 212 § 1 k.k. w kontekście wypowiedzi składanych w ramach postępowań sądowych i procedur, a także stosowanie prawa do obrony jako kontratypu.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznych okoliczności sprawy, gdzie wypowiedzi były składane w ramach postępowań prawnych i proceduralnych.

Zagadnienia prawne (2)

Czy wypowiedzi oskarżonej, złożone w ramach procedur (np. Niebieska Karta, postępowanie rozwodowe) lub postępowań sądowych, mogą wypełniać znamiona przestępstwa zniesławienia z art. 212 § 1 k.k.?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, jeśli wypowiedzi te nie były ukierunkowane na poniżenie oskarżyciela prywatnego i mieściły się w granicach prawa do obrony własnego stanowiska procesowego.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że sądy niższych instancji prawidłowo oceniły, iż twierdzenia oskarżonej dotyczące zachowania jej małżonka względem niej i ich wspólnego dziecka, wyrażone w ramach toczących się postępowań, nie przekroczyły granic obrony własnego interesu procesowego i nie miały na celu poniżenia oskarżyciela prywatnego, co wyklucza popełnienie przestępstwa z art. 212 § 1 k.k.

Czy sąd odwoławczy prawidłowo rozpoznał zarzut obrazy przepisów prawa procesowego dotyczący braku wyjaśnienia podstawy prawnej orzeczenia przez sąd pierwszej instancji?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, sąd odwoławczy prawidłowo rozpoznał ten zarzut, przedstawiając w uzasadnieniu obszerną argumentację dotyczącą powodów uniewinnienia.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał za oczywisty chybiony zarzut kasacji dotyczący nienależytego rozważenia przez sąd odwoławczy zarzutu obrazy art. 414 § 1 k.k. i art. 424 § 1 pkt 2 k.p.k. Wskazano, że uzasadnienie wyroku sądu odwoławczego zawiera obszerną argumentację wyjaśniającą powody uniewinnienia.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalenie kasacji
Strona wygrywająca
oskarżona

Strony

NazwaTypRola
K. M.osoba_fizycznaoskarżona
K.M.1.osoba_fizycznaoskarżyciel prywatny

Przepisy (10)

Główne

k.k. art. 212 § § 1

Kodeks karny

Wypowiedzi oskarżonej, złożone w ramach procedur i postępowań sądowych, nie wypełniły znamion przestępstwa zniesławienia, gdyż nie były ukierunkowane na poniżenie oskarżyciela prywatnego i mieściły się w granicach prawa do obrony.

k.p.k. art. 535 § § 3

Kodeks postępowania karnego

Pomocnicze

k.k. art. 213

Kodeks karny

Wskazano na treść i warunki kontratypu prawa do krytyki w ramach postępowania sądowego, w którym przytacza się określone wypowiedzi w ramach prawa do obrony, które formalnie mogą mieć charakter zniesławienia, ale nie powodują karalności, o ile nie przekraczają granicy rzeczywistej potrzeby obrony.

k.p.k. art. 4

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 7

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 414 § § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 424 § § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 442 § § 3

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 433 § § 2

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 457 § § 3

Kodeks postępowania karnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wypowiedzi oskarżonej mieściły się w granicach prawa do obrony. • Wypowiedzi oskarżonej nie były ukierunkowane na poniżenie oskarżyciela prywatnego. • Sądy niższych instancji prawidłowo zastosowały przepisy prawa materialnego i procesowego.

Odrzucone argumenty

Obraza prawa materialnego (art. 212 § 1 k.k. i 213 k.k.) poprzez błędną wykładnię. • Obraza prawa procesowego (art. 433 § 2 k.k. w zw. z art. 457 § 3 k.p.k. w zw. z art. 424 § 1 pkt 2 k.p.k.) poprzez nienależyte rozważenie zarzutów apelacji.

Godne uwagi sformułowania

kasacji jako oczywiście bezzasadnej • nie wykazał rażącego uchybienia sądu odwoławczego • nie wypełniało znamion przestępstwa zniesławienia • nie przekroczyły ram obrony własnego interesu procesowego • chybiony w sposób oczywisty

Skład orzekający

Jarosław Matras

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja art. 212 § 1 k.k. w kontekście wypowiedzi składanych w ramach postępowań sądowych i procedur, a także stosowanie prawa do obrony jako kontratypu."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznych okoliczności sprawy, gdzie wypowiedzi były składane w ramach postępowań prawnych i proceduralnych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy powszechnego problemu zniesławienia, ale z ciekawym aspektem obrony prawnej w ramach postępowań sądowych i procedur.

Czy wypowiedzi w sądzie to zawsze zniesławienie? Sąd Najwyższy wyjaśnia granice prawa do obrony.

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst