V KK 102/21
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy rozpoznał kasację wniesioną przez obrońcę skazanego M. K., który został skazany za przestępstwo z art. 158 § 1 k.k. Kasacja kwestionowała wyrok Sądu Okręgowego utrzymujący w mocy wyrok Sądu Rejonowego, zarzucając szereg naruszeń prawa procesowego, w tym obrazę art. 7 k.p.k. (zasada swobodnej oceny dowodów) oraz art. 5 § 2 k.p.k. (rozstrzyganie wątpliwości na korzyść oskarżonego). Obrońca podnosiła m.in. kwestie błędnej oceny dowodów, nieuwzględnienia opinii biegłych dotyczących stanu zdrowia oskarżonego i obrażeń pokrzywdzonego, a także wadliwości przesłuchania świadków. Sąd Najwyższy oddalił kasację jako oczywiście bezzasadną, podkreślając, że postępowanie kasacyjne nie jest ponowną kontrolą odwoławczą i nie służy do weryfikacji ustaleń faktycznych. Sąd wskazał, że zarzuty kasacyjne były wadliwie skonstruowane, a sąd odwoławczy prawidłowo rozpoznał apelacje, nie dokonując własnych ustaleń faktycznych. Sąd Najwyższy nie dopatrzył się rażących naruszeń prawa, które mogłyby mieć istotny wpływ na treść orzeczenia, a argumentacja sądu odwoławczego dotycząca oceny dowodów została uznana za logiczną i przekonującą. Skazany został zwolniony od kosztów postępowania kasacyjnego.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja zasad wnoszenia i rozpoznawania kasacji, w szczególności w kontekście zarzutów dotyczących naruszenia art. 7 k.p.k. i art. 5 § 2 k.p.k. oraz kontroli orzeczeń sądów niższych instancji.
Dotyczy specyfiki postępowania kasacyjnego w sprawach karnych i zasad formułowania zarzutów kasacyjnych.
Zagadnienia prawne (4)
Czy zarzuty kasacyjne dotyczące naruszenia art. 7 k.p.k. i art. 5 § 2 k.p.k. wobec Sądu Okręgowego są zasadne, jeśli sąd ten jedynie kontrolował ocenę dowodów przez sąd pierwszej instancji, a nie dokonywał własnych ustaleń faktycznych?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, zarzuty te są wadliwie skonstruowane i nie mogą być uwzględnione, ponieważ sąd odwoławczy nie dokonywał własnych ustaleń faktycznych ani ponownej oceny materiału dowodowego, a jedynie kontrolował rozumowanie sądu pierwszej instancji.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy podkreślił, że postępowanie kasacyjne nie jest ponowną kontrolą odwoławczą. Zarzuty kierowane pod adresem sądu odwoławczego dotyczące naruszenia art. 7 k.p.k. mogą dotyczyć jedynie sytuacji, gdy sąd ten prowadzi własne postępowanie dowodowe i czyni własne ustalenia. W tym przypadku sąd odwoławczy jedynie kontrolował prawidłowość rozumowania sądu pierwszej instancji.
Czy zarzuty kasacyjne dotyczące błędnej oceny dowodów przez sąd pierwszej instancji, w tym opinii biegłych i zeznań świadków, mogą być skuteczne, jeśli nie wykazano rażącego naruszenia prawa, które miało istotny wpływ na treść orzeczenia?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, zarzuty te są oczywiście bezzasadne, ponieważ nie wykazano, aby naruszenia te miały charakter rażący i istotny wpływ na treść orzeczenia, a nadto nie wykazano, aby sąd odwoławczy wadliwie rozpoznał zarzuty apelacyjne w tym zakresie.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy stwierdził, że skarżąca nie wykazała, aby uchybienia sądu pierwszej instancji przeniknęły do orzeczenia sądu drugiej instancji w sposób uzasadniający skuteczną kasację. Argumentacja sądu odwoławczego dotycząca oceny dowodów została uznana za logiczną i przekonującą.
Czy zarzut naruszenia art. 185a § 2 k.p.k. w zw. z art. 185b § 1 k.p.k. poprzez przesłuchanie małoletnich świadków bez obecności psychologa jest zasadny w kasacji, jeśli taki zarzut nie został prawidłowo podniesiony w apelacji?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, zarzut ten jest oczywiście bezzasadny, ponieważ nie został prawidłowo podniesiony w apelacji, a nadto skarżąca nie wykazała, aby uchybienie to miało istotny wpływ na treść orzeczenia.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy wskazał, że zarzut obrazy przepisów dotyczących przesłuchania świadków nie został prawidłowo sformułowany w apelacji jako podejrzenie naruszenia bliżej nieokreślonych przepisów. Ponadto, skarżąca nie wykazała, aby ewentualne uchybienie miało istotny wpływ na treść orzeczenia.
Czy zarzut naruszenia art. 4 k.p.k. i art. 5 § 2 k.p.k. może być skutecznie podniesiony w kasacji obok zarzutów kwestionujących prawidłowość oceny materiału dowodowego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, zarzuty te są oczywiście bezzasadne, ponieważ zostały podniesione obok siebie, co jest niedopuszczalne, a nadto zarzut obrazy art. 5 § 2 k.p.k. można skutecznie podnieść tylko wtedy, gdy nie kwestionuje się prawidłowości oceny materiału dowodowego.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy wyjaśnił, że zarzuty naruszenia art. 4 k.p.k. i art. 5 § 2 k.p.k. mają charakter rozłączny i nie można ich podnosić jednocześnie z zarzutami dotyczącymi oceny dowodów. Zarzut obrazy art. 5 § 2 k.p.k. wymaga ustalenia niedających się usunąć wątpliwości po dokonaniu analizy materiału dowodowego zgodnie z art. 7 k.p.k.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| M. K. | osoba_fizyczna | skazany |
| obrońca skazanego | inne | obrońca |
| I. S. | osoba_fizyczna | pokrzywdzony |
| J. U. | osoba_fizyczna | oskarżony |
| Skarb Państwa | organ_państwowy | strona kosztów |
Przepisy (22)
Główne
k.k. art. 158 § 1
Kodeks karny
Pomocnicze
k.p.k. art. 2
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 4
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 5 § 2
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 7
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 167
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 170
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 297
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 366
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 399 § 1
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 399 § 2
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 433 § 1
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 433 § 2
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 438
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 440
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 457 § 3
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 519
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 535 § 3
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 624 § 1
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 185a § 2
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 185b § 1
Kodeks postępowania karnego
Dz. U. z 2019 r., poz. 18
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu
Argumenty
Skuteczne argumenty
Kasacja jest oczywiście bezzasadna. • Zarzuty kasacyjne są wadliwie skonstruowane i nie mogą być uwzględnione. • Sąd odwoławczy prawidłowo rozpoznał apelacje, nie dokonując własnych ustaleń faktycznych. • Argumentacja sądu odwoławczego dotycząca oceny dowodów jest logiczna i przekonująca. • Nie wykazano rażących naruszeń prawa, które miały istotny wpływ na treść orzeczenia.
Odrzucone argumenty
Obraza art. 7 k.p.k. przez sądy niższych instancji. • Obraza art. 5 § 2 k.p.k. przez nierozstrzygnięcie wątpliwości na korzyść oskarżonego. • Błędna ocena zeznań świadków i opinii biegłych. • Niewłaściwe przesłuchanie świadków małoletnich. • Brak motywu działania oskarżonego.
Godne uwagi sformułowania
celem postępowania kasacyjnego jest wyeliminowanie z obrotu prawnego orzeczeń dotkniętych poważnymi wadami w postaci bezwzględnych przyczyn odwoławczych lub innych naruszeń prawa, ale o charakterze rażącym, a jednocześnie takich, które mogły mieć istotny wpływ na treść orzeczenia. • Postępowanie kasacyjne nie jest bowiem postępowaniem, które ma ponawiać kontrolę odwoławczą. • Autorka nadzwyczajnego środka zaskarżenia najwyraźniej nie pamiętała o tych regułach, czego konsekwencją było oparcie kasacji na wadliwie skonstruowanych zarzutach, które – co oczywiste – nie mogły być uwzględnione. • Należy przy tym podkreślić, że dla prawidłowego podniesienia zarzutu kasacyjnego nie wystarczy samo stwierdzenie, że sąd odwoławczy określonego zarzutu nie rozpoznał (czym naruszył art. 433 § 2 k.p.k.), tudzież nie rozważył go należycie (dopuszczając się obrazy art. 457 § 3 k.p.k.), ale konieczne jest wykazanie, że przy dokonywaniu kontroli odwoławczej uchybienie zaistniało w rzeczywistości, a nadto opisanie na czym ono polegało i dlaczego stanowi tak rażące naruszenie przepisów, że można je przyrównywać w swych skutkach do uchybienia w postaci bezwzględnej podstawy odwoławczej.
Skład orzekający
Dariusz Kala
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja zasad wnoszenia i rozpoznawania kasacji, w szczególności w kontekście zarzutów dotyczących naruszenia art. 7 k.p.k. i art. 5 § 2 k.p.k. oraz kontroli orzeczeń sądów niższych instancji."
Ograniczenia: Dotyczy specyfiki postępowania kasacyjnego w sprawach karnych i zasad formułowania zarzutów kasacyjnych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Orzeczenie SN dotyczące zasad wnoszenia i rozpoznawania kasacji jest cenne dla prawników procesowych, wyjaśniając granice kontroli sądowej i wymogi formalne środka zaskarżenia.
“Kasacja w sprawach karnych – pułapki i zasady. Sąd Najwyższy wyjaśnia, jak skutecznie zaskarżyć wyrok.”
Sektor
praca
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.