V KK 10/21

Sąd Najwyższy2021-02-12
SNKarneprzestępstwa przeciwko życiu i zdrowiuWysokanajwyższy
narkotykiposiadanieustawa o przeciwdziałaniu narkomaniikasacjaSąd Najwyższyprawo karneznaczenie posiadania

Podsumowanie

Sąd Najwyższy oddalił kasację obrońcy skazanego za posiadanie znacznej ilości narkotyków, uznając, że posiadanie na gruncie ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii ma autonomiczne znaczenie szersze niż w prawie cywilnym.

Obrońca skazanego za posiadanie znacznej ilości narkotyków wniósł kasację, zarzucając m.in. błędną wykładnię pojęcia 'posiadania' i powołując się na cywilistyczne rozumienie tego terminu. Sąd Najwyższy oddalił kasację jako oczywiście bezzasadną, podkreślając autonomiczne i szersze znaczenie pojęcia posiadania na gruncie ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii, zgodnie z utrwalonym orzecznictwem.

Sąd Najwyższy rozpoznał kasację obrońcy skazanego K. N. za posiadanie znacznej ilości substancji psychotropowych i środków odurzających. Obrońca zarzucał m.in. rażące naruszenie prawa procesowego przez niedostateczne rozważenie zarzutu apelacji dotyczącego obrazy prawa materialnego, a konkretnie błędnej wykładni art. 62 ust. 2 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii. Argumentował, że skazany jedynie przechowywał narkotyki dla innej osoby, co nie wyczerpuje znamienia posiadania w rozumieniu prawa cywilnego. Sąd Najwyższy oddalił kasację, uznając ją za oczywiście bezzasadną. Podkreślono, że pojęcie 'posiadania' na gruncie ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii ma charakter autonomiczny i jest szersze niż w prawie cywilnym, obejmując każde władanie środkiem odurzającym. Sąd powołał się na uchwałę Sądu Najwyższego I KZP 24/10, która jednoznacznie definiuje posiadanie jako każde władanie. Wskazano, że nawet specyficzne posiadanie środków odurzających, jak w tym przypadku, realizuje znamiona art. 62 ustawy, a ilość substancji uzasadnia kwalifikację jako posiadanie znacznych ilości.

Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.

Sprawdź

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Pojęcie 'posiadania' na gruncie art. 62 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii ma charakter autonomiczny i jest szersze niż w prawie cywilnym, obejmując każde władanie środkiem odurzającym lub substancją psychotropową.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy powołał się na utrwalone orzecznictwo, w tym uchwałę I KZP 24/10, wskazując, że posiadanie to każde władanie środkiem odurzającym. Argumentacja oparta na cywilistycznym rozumieniu posiadania jest błędna w kontekście prawa karnego.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalić kasację

Strona wygrywająca

Prokurator

Strony

NazwaTypRola
K. N.osoba_fizycznaskazany
P. P.osoba_fizycznawspółdziałający (hipotetycznie)

Przepisy (7)

Główne

u.p.n. art. 62 § 2

Ustawa o przeciwdziałaniu narkomanii

Pojęcie 'posiadania' na gruncie tego przepisu ma charakter autonomiczny i obejmuje każde władanie środkiem odurzającym lub substancją psychotropową.

Pomocnicze

k.p.k. art. 170 § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 7

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 424 § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 457 § 3

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 433 § 2

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 537a

Kodeks postępowania karnego

Przepis ten może ograniczać potrzebę rozbudowanej argumentacji sądu odwoławczego w pewnych sytuacjach.

Argumenty

Odrzucone argumenty

Zarzut obrazy prawa procesowego przez niedostateczne rozważenie zarzutu apelacji. Zarzut obrazy prawa materialnego - błędna wykładnia art. 62 ust. 2 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii. Argumentacja oparta na cywilistycznym rozumieniu pojęcia 'posiadania'.

Godne uwagi sformułowania

pojęcie 'posiadania' [...] ma charakter autonomiczny każde władanie takim środkiem lub substancją cywilistyczne rozumienie posiadania, które jest o wiele węższe od tego wypracowanego na gruncie prawa karnego

Skład orzekający

Piotr Mirek

przewodniczący-sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia 'posiadania' na gruncie ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii oraz stosowanie art. 537a k.p.k."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyfiki prawa karnego narkotykowego i nie powinno być bezpośrednio przenoszone na inne dziedziny prawa bez analizy kontekstu.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy kluczowej kwestii interpretacji pojęcia 'posiadania' w kontekście przestępstw narkotykowych, co jest istotne dla praktyków prawa karnego. Pokazuje, jak odmienne mogą być definicje tego samego terminu w różnych gałęziach prawa.

Posiadanie narkotyków: Czy cywilistyczne rozumienie 'posiadania' chroni przed karą?

Agent AI dla prawników

Masz pytanie dotyczące tej sprawy?

Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.

Wyszukiwanie w 1,4 mln orzeczeń SN, NSA i sądów powszechnych
Dogłębna analiza z powołaniem na źródła
Zadawaj pytania uzupełniające — jak rozmowa z ekspertem

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

SN
Sygn. akt V KK 10/21
POSTANOWIENIE
Dnia 12 lutego 2021 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Piotr Mirek
na posiedzeniu w trybie art. 535 § 3 k.p.k.
po rozpoznaniu w Izbie Karnej w dniu 12 lutego 2021 r.,
w sprawie
K. N.
skazanego z art.62 ust. 2 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii
kasacji wniesionej przez obrońcę
od wyroku Sądu Okręgowego w O.
z dnia 1 października 2020 r., sygn. akt VII Ka (…)
zmieniającego wyrok Sądu Rejonowego w N.
z dnia 9 grudnia 2019 r., sygn. akt II K (…),
p o s t a n o w i ł:
1. oddalić kasację jako oczywiście bezzasadną,
2. obciążyć skazanego kosztami postępowania kasacyjnego.
UZASADNIENIE
Sąd Rejonowy w N., wyrokiem z dnia 9 grudnia 2019 r., sygn. akt II K
(…)
, uznał K. N. winnym tego, że w dniu 20 grudnia 2018 r. w N. woj.
(…)
w posiadał wbrew przepisom ustawy substancje psychotropowe w znacznej ilości w postaci amfetaminy o masie 1 kg brutto, 1000 sztuk tabletek MDMA Ekstazy oraz środki odurzające w postaci ziela konopi innej niż włókniste o masie 250 grama brutto, co stanowiło przestępstwo z art. 62 ust. 2 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii i za co wymierzono mu karę roku 6 miesięcy pozbawienia wolności, a także orzeczono nawiązką na rzecz Stowarzyszenia M. w kwocie 500 zł.
Apelacje od powyższego wyroku wniósł obrońca oskarżonego, zaskarżając go w całości. Skarżący zarzucił obrazę przepisów postępowania, a to art. 170 § 1 pkt 2 i 5 k.p.k. oraz art. 7 k.p.k. w zw. z art. 424 § 1 pkt 1 k.p.k., a także błąd w ustaleniach faktycznych, a ponadto, alternatywnie, naruszenie prawa materialnego, tj. art. 62 ust. 2 ustawy z dnia 29 lipca 2015 r. o przeciwdziałaniu narkomanii poprzez błędne zastosowanie tego przepisu w wyniku jego wadliwej wykładni i przyjęcie, że oskarżony posiadał wbrew przepisom ustawy substancje psychotropowe w znacznej ilości, przy jednoczesnym ustaleniu, że jedynie przechowywał je dla P. P., co nie pozwala na uznanie, że wyczerpał znamiona przypisanego mu przestępstwa. Ponadto, z ostrożności procesowej skarżący zarzucił także rażącą niewspółmierność orzeczonej wobec oskarżonego.
Mając na względzie powyższe zarzuty skarżący wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku i uniewinnienie oskarżonego od zarzucanego mu czynu, względnie o wymierzenie oskarżonemu łagodniejszej kary.
Sąd Okręgowy w O., wyrokiem z dnia 1 października 2020 r., sygn. VII Ka
(…)
, zmienił częściowo wyrok Sądu pierwszej instancji w ten sposób, że obniżył karę wymierzoną oskarżonemu do roku pozbawienia wolności, w pozostałym zakresie utrzymując zaskarżony wyrok w mocy.
Powyższy wyrok zaskarżył kasacją obrońca oskarżonego, zarzucając mu rażące naruszenie przepisów prawa procesowego, mające istotny wpływ na treść orzeczenia, a to art. 457 § 3 k.p.k. w zw. z art. 433 § 2 k.p.k., wyrażające się w niedostatecznym rozważeniu zarzutu apelacji odnoszącego się do obrazy prawa materialnego, tj. art. 62 ust. 2 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii oraz pominięcie jego uzasadnienia zawartego na str. 4-7 apelacji, w zakresie w jakim wskazywano, że zdaniem obrony nie doszło do wyczerpania przez oskarżonego znamienia posiadania w zakresie zarzucanemu mu aktem oskarżenia czynu, albowiem jak ustalono w toku postępowania – K. N. jedynie przechowywał narkotyki dla P. P. przez jeden dzień, a zatem był ich dzierżycielem, a nie posiadaczem, co w konsekwencji doprowadziło do uznania go za winnego popełnienia zarzucanego mu czynu.
Mając na względzie powyższe skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi odwoławczemu.
Odpowiedź na kasację złożył prokurator, wnosząc o jej oddalenie jako oczywiście bezzasadnej.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
Kasację należało uznać za oczywiście bezzasadną i jako taką oddalić. Podniesiony w niej zarzut stanowi w istocie powielenie zarzutu apelacyjnego, który Sąd odwoławczy uznał za nietrafny. Jakkolwiek w uzasadnieniu wyroku nie zaprezentowano w tym zakresie rozbudowanej argumentacji, to powyższe uchybienie nie może zostać uznane za wystarczającą podstawę dla uchylenia orzeczenia, ze względu na treść art. 537a k.p.k.
Odnosząc się zaś do argumentacji zawartej w uzasadnieniu kasacji należy zauważyć, że zasadza się ona na błędnym założeniu, wedle którego pojęcie „posiadania” jest tak samo rozumiane na gruncie prawa cywilnego oraz ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii. Odwołując się do wykładni znamion innych typów przestępstw, skarżący nie dostrzega, że pojęcie posiadania środków odurzających i substancji psychotropowych, którym ustawodawca posłużył się w art. 62 tej ostatniej ustawy ma charakter autonomiczny. Teza taka przyjmowana jest zarówno w orzecznictwie, jak i w doktrynie. W uchwale składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z dnia 27 stycznia 2011 r., sygn. I KZP 24/10 (OSNKW 2011, z.1, poz. 2) jednoznacznie wskazano, że na gruncie art. 62 ustawy z dnia 21 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii posiadaniem środka odurzającego lub substancji psychotropowej jest każde władanie takim środkiem lub substancją. Pogląd powyższy uznać należy za wiążący. Znalazł on także odzwierciedlenie w treści wyroków Sądów obu instancji.
W tej perspektywie argumentację zaprezentowaną na trzech stronach apelacji, następnie zaś powieloną w kasacji uznać należało za nietrafną. U jej podstaw legło bowiem błędne założenie, że dla oceny prawnokarnej zarzucanego zachowania należy zastosować cywilistyczne rozumienie posiadania, które jest o wiele węższe od tego wypracowanego na gruncie prawa karnego. Nie prezentując w tym zakresie szerszej argumentacji (zawiera ją cytowana wyżej uchwała) należy jedynie zauważyć, że nawet tak specyficzne posiadanie środków odurzających, jakie było przedmiotem niniejszego postępowania, realizuje znamiona art. 62 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii. Mając zaś na względzie ilość substancji, stanowiącej przedmiot czynności wykonawczej, czyn oskarżonego zasadnie zakwalifikowano jako posiadanie znacznych ilości środków odurzających oraz substancji psychotropowych, uznając, że realizuje on znamiona przestępstwa z art. 62 ust. 2 wymienionej ustawy. Zauważyć na koniec trzeba, że gdyby nawet próbować zgodzić się zapatrywaniami skarżącego, to przecież nie mogłyby one uwalniać oskarżonego od odpowiedzialności karnej z tego przepisu, która w tym przypadku wynikałaby ze współdziałania w popełnieniu przestępstwa.
Z powyższych względów Sąd Najwyższy orzekł, jak w postanowieniu.

Nie znalazłeś odpowiedzi?

Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.

Rozpocznij analizę