V Ka 923/13

Sąd Okręgowy w LublinieLublin2013-11-08
SAOSKarneprzestępstwa przeciwko mieniuŚredniaokręgowy
wyrąb drzewakradzieżlas państwowyodpowiedzialność karnazadośćuczynienienawiązkaszkodakodeks karny

Sąd Okręgowy utrzymał w mocy wyrok skazujący za wyrąb drzewa, uznając apelację oskarżyciela publicznego za bezzasadną, ponieważ orzeczenie nawiązki z art. 290 § 2 k.k. wyczerpuje roszczenia odszkodowawcze pokrzywdzonego.

Sąd Okręgowy rozpatrzył apelację oskarżyciela publicznego (Lasów Państwowych) od wyroku skazującego S. M. za wyrąb drzewa w celu przywłaszczenia. Oskarżyciel domagał się zmiany wyroku poprzez orzeczenie obowiązku naprawienia szkody na podstawie art. 46 § 1 k.k., obok już zasądzonej nawiązki z art. 290 § 2 k.k. Sąd Okręgowy uznał apelację za bezzasadną, stwierdzając, że nawiązka z art. 290 § 2 k.k. już rekompensuje szkodę i zadośćuczynienie, a orzeczenie dodatkowego obowiązku naprawienia szkody prowadziłoby do podwójnego odszkodowania.

Sąd Okręgowy w Lublinie rozpoznał sprawę S. M., oskarżonego o wyrąb drzewa grabowego i klonowego w celu przywłaszczenia, na szkodę Nadleśnictwa Świdnik. Sąd Rejonowy uznał oskarżonego za winnego popełnienia przestępstwa z art. 290 § 1 k.k. i skazał go na karę grzywny, orzekł nawiązkę w wysokości podwójnej wartości wyrąbanego drzewa na rzecz Nadleśnictwa oraz zwolnił od kosztów sądowych. Oskarżyciel publiczny wniósł apelację, zarzucając obrazę prawa materialnego (art. 46 § 1 k.k.) poprzez niezastosowanie obowiązku naprawienia szkody. Sąd Okręgowy utrzymał zaskarżony wyrok w mocy, uznając apelację za oczywiście bezzasadną. Sąd wyjaśnił, że choć zaistniały przesłanki do orzeczenia obowiązku naprawienia szkody na podstawie art. 46 § 1 k.k., to nawiązka orzeczona na podstawie art. 290 § 2 k.k. (w wysokości podwójnej wartości drzewa) już w pełni rekompensuje szkodę i stanowi formę zadośćuczynienia. Orzeczenie obu środków prowadziłoby do sytuacji, w której pokrzywdzony uzyskałby świadczenie przewyższające faktycznie poniesioną szkodę, co jest niedopuszczalne zgodnie z zasadami postępowania karnego (art. 415 § 5 k.p.k.). Sąd podkreślił, że celem nawiązki jest zrekompensowanie wszelkich strat związanych z uszczupleniem drzewostanu, nie tylko wartości drewna, ale także utraty fragmentu ekosystemu. W związku z tym, że nawiązka już wyczerpuje roszczenia odszkodowawcze, nie było podstaw do orzekania dodatkowego obowiązku naprawienia szkody.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, orzeczenie nawiązki z art. 290 § 2 k.k. wyczerpuje roszczenia odszkodowawcze pokrzywdzonego, ponieważ jej wysokość (podwójna wartość drzewa) już rekompensuje szkodę i stanowi formę zadośćuczynienia, a orzeczenie dodatkowego obowiązku naprawienia szkody prowadziłoby do podwójnego odszkodowania.

Uzasadnienie

Nawiązka z art. 290 § 2 k.k. ma na celu zrekompensowanie wszelkich strat związanych z uszczupleniem drzewostanu, nie tylko wartości drewna, ale także utraty fragmentu ekosystemu. Jej wysokość, będąca podwójną wartością drzewa, już przewyższa szkodę rzeczywistą. Orzeczenie kolejnego środka o charakterze odszkodowawczym (obowiązek naprawienia szkody) byłoby sprzeczne z zasadą, że jedno orzeczenie nie może zawierać dwóch rozstrzygnięć o charakterze kompensacyjnym za tę samą szkodę, co wynika z przepisów k.p.k. regulujących zbiegi rozstrzygnięć odszkodowawczych.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

utrzymanie w mocy wyroku

Strona wygrywająca

oskarżony S. M.

Strony

NazwaTypRola
S. M.osoba_fizycznaoskarżony
Nadleśnictwo Świdnikinstytucjapokrzywdzony/oskarżyciel publiczny

Przepisy (9)

Główne

k.k. art. 290 § 1

Kodeks karny

k.k. art. 290 § 2

Kodeks karny

Pomocnicze

k.k. art. 46 § 1

Kodeks karny

Przepis obliguje do orzeczenia obowiązku naprawienia szkody, gdy szkoda powstała, istnieje w czasie orzekania i został złożony wniosek.

k.p.k. art. 415 § 5

Kodeks postępowania karnego

Przepis stanowi wyraz dążenia ustawodawcy do tego, by nie funkcjonowały w obrocie prawnym tytuły egzekucyjne wynikające z orzeczeń dotyczących tej samej szkody, z których egzekucja prowadziłaby do uzyskania przez pokrzywdzonego wartości wyższych niż wynikające z faktu poniesienia szkody.

k.k. art. 278 § 1

Kodeks karny

k.k. art. 58 § 3

Kodeks karny

k.k. art. 33 § 1

Kodeks karny

k.p.k. art. 624 § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 636 § 1

Kodeks postępowania karnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Nawiązka z art. 290 § 2 k.k. ma charakter kompensacyjny i wyczerpuje roszczenia odszkodowawcze pokrzywdzonego. Orzeczenie dwóch środków o charakterze odszkodowawczym za tę samą szkodę jest niedopuszczalne.

Odrzucone argumenty

Obrazę prawa materialnego art. 46 § 1 k.k. poprzez jego niezastosowanie w sytuacji, gdy zaistniały stan faktyczny daje podstawę do orzeczenia wobec oskarżonego obowiązku naprawienia szkody poprzez zapłatę odpowiedniego odszkodowania.

Godne uwagi sformułowania

jedno orzeczenie nie może zawierać dwóch rozstrzygnięć, których charakter jest w znacznej części kompensacyjny, gdyż prowadziłoby to do możliwości uzyskania przez pokrzywdzonego wartości przewyższającej jego należności. nawiązka z art. 290 § 2 k.k. nie tylko rekompensuje szkodę rzeczywistą, ale nawet ją przewyższa obejmując swego rodzaju zadośćuczynienie dla pokrzywdzonego, a w tej sytuacji orzeczenie kolejnego środka karnego o charakterze odszkodowawczym nie jest możliwe, choćby zasadniczo było obligatoryjne.

Skład orzekający

Marek Siwek

przewodniczący-sprawozdawca

Jacek Janiszek

sędzia

Beata Garczyńska

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących zbiegu nawiązki i obowiązku naprawienia szkody w sprawach o wyrąb drzewa lub kradzież drzewa."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji zbiegu przepisów art. 290 § 2 k.k. i art. 46 § 1 k.k. w kontekście wyrębu drzewa.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy praktycznego zastosowania przepisów karnych w kontekście szkód leśnych i zbiegu roszczeń odszkodowawczych, co jest istotne dla prawników karnistów i praktyków.

Czy nawiązka za wyrąb drzewa wystarczy? Sąd wyjaśnia zbieg roszczeń odszkodowawczych.

Dane finansowe

WPS: 457,65 PLN

nawiązka: 915,3 PLN

Sektor

rolnictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt V Ka 923/13 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 8 listopada 2013 r. Sąd Okręgowy w Lublinie V Wydział Karny - Odwoławczy w składzie : Przewodniczący : SSO Marek Siwek (spr.) Sędziowie : SO Jacek Janiszek SO Beata Garczyńska Protokolant: sekr. sądowy Agnieszka Mazur przy udziale Prokuratora Małgorzaty Kwaśnickiej i Krzysztofa Michalskiego Komendanta Straży Leśnej Nadleśnictwa Świdnik po rozpoznaniu w dniu 8 listopada 2013 r. sprawy S. M. oskarżonego z art. 290 § 1 k.k. na skutek apelacji wniesionej przez pełnomocnika oskarżyciela publicznego -Lasy Państwowe Nadleśnictwo w Świdniku od wyroku Sądu Rejonowego Lublin - Zachód w Lublinie z dnia 19 czerwca 2013 r. sygn. akt IV K 141/13 I. zaskarżony wyrok utrzymuje w mocy, uznając apelację za oczywiście bezzasadną; II. wydatkami postępowania odwoławczego obciąża Skarb Państwa. V Ka 923/13 UZASADNIENIE S. M. został oskarżony o to, że w dniu 03 listopada 2012 r. w lesie państwowym Nadleśnictwa Ś. Leśnictwo R. U. . R. dopuścił się w celu przywłaszczenia wyrębu drzewa grabowego i klonowego zakwalifikowanego jako opał o masie łącznej 3,47 m 3 , wartości 457,65 zł na szkodę Nadleśnictwa Ś. , tj. o czyn z art. 290 § 1 k.k. Wyrokiem Sądu Rejonowego Lublin – Zachód w Lublinie IV Wydział Karny sygnatura akt IV K 141/13 z dnia 19 czerwca 2013 r. S. M. został uznany za winnego popełnienia zarzucanego mu czynu, tj. popełnienia przestępstwa z art. 290 § 1 k.k. i za to Sąd Rejonowy skazał go: 1. na podstawie art. 278 § 1 k.k. w zw. z art. 290 § 1 k.k. i art. 58 § 3 k.k. oraz art. 33 § 1 k.k. na karę grzywny w wymiarze 30 (trzydzieści) stawek dziennych po 10 (dziesięć) zł każda, 2. na mocy art. 290 § 2 k.k. orzekł wobec oskarżonego nawiązkę w wysokości 915,30 zł (dziewięćset piętnaście złotych trzydzieści groszy) na rzecz Nadleśnictwa Ś. , odpowiadającej podwójnej wartości wyrąbanego drzewa; 3. na podstawie art. 624 § 1 k.p.k. w całości zwolnił oskarżonego od zapłaty na rzecz Skarbu Państwa kosztów sądowych. Z powyższym wyrokiem nie zgodził się oskarżyciel publiczny. Zaskarżonemu wyrokowi zarzucił obrazę prawa materialnego art. 46 § 1 k.k. poprzez jego niezastosowanie w sytuacji, gdy zaistniały stan faktyczny daje podstawę do orzeczenia wobec oskarżonego obowiązku naprawienia szkody poprzez zapłatę odpowiedniego odszkodowania. Wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku poprzez orzeczenie obok kary grzywny i nawiązki również obowiązku naprawienia szkody. Sąd Okręgowy zważył, co następuje. Apelacja nie jest zasadna Na gruncie niniejszej sprawy zaistniała sytuacja, w której powstały ustawowe przesłanki do wydania dwóch rozstrzygnięć o charakterze odszkodowawczym, co nie oznacza jeszcze, że rozstrzygnięcia takie mogą być wydane. Z treści art. 290 § 2 k.k. wynika, że w wypadku skazania za wyrąb drzewa w lesie albo za kradzież drzewa wyrąbanego lub powalonego sąd orzeka na rzecz pokrzywdzonego nawiązkę w wysokości podwójnej wartości drzewa. Skoro oskarżonemu przypisano przestępstwo polegające na zaborze w celu przywłaszczenia wyrąbanego uprzednio drzewa, istniała podstawa do orzeczenia nawiązki, o której mowa w przepisie. Przepis art. 46 § 1 k.k. obliguje natomiast do orzeczenia obowiązku naprawienia szkody w sytuacji, gdy na skutek przestępstwa przypisanego sprawcy szkoda powstała, istnieje ona w czasie orzekania, a także został złożony wniosek przez osobę uprawnioną. Wszystkie wymienione przesłanki zostały spełnione. Należy jednak uwzględnić fakt, że jedno orzeczenie nie może zawierać dwóch rozstrzygnięć, których charakter jest w znacznej części kompensacyjny, gdyż prowadziłoby to do możliwości uzyskania przez pokrzywdzonego wartości przewyższającej jego należności. Tego rodzaju stanowisko znajduje uzasadnienie w treści art. 415 § 5 i k.p.k. Normy zawarte w tych przepisach regulują wprawdzie kwestię zbiegów rozstrzygnięć o charakterze odszkodowawczym na podstawach znajdujących się w przepisach prawa materialnego karnego i cywilnego, jednak stanowią zarazem wyraz dążenia ustawodawcy do tego, by nie funkcjonowały w obrocie prawnym tytuły egzekucyjne wynikające z orzeczeń dotyczących tej samej szkody, z których egzekucja prowadziłaby do uzyskania przez pokrzywdzonego wartości w wysokości wyższych niż wynikające z faktu poniesienia szkody. Taka sytuacja powstałaby na gruncie niniejszej sprawy wówczas, gdyby zaskarżony wyrok zawierał oba rozstrzygnięcia, których skarżący domaga się. Nie ulega wątpliwości, że celem nawiązki z art. 290 § 2 k.k. jest zrekompensowanie pokrzywdzonemu wszelkich strat związanych z uszczupleniem drzewostanu. Straty wynikłe z wycięcia drzewa są związane nie tylko z wartością samego drewna, ale także z wyeliminowaniem z ekosystemu pewnej jego części, której przywrócenie zajmuje niepomiernie dużo czasu. Nie ulega zarazem wątpliwości, że skoro podstawą do obliczenia nawiązki jest właśnie wartość drewna, to nawiązka na podstawie art. 290 § 2 k.k. w części odpowiadającej wartości drewna rekompensuje jego utratę, w pozostałej zaś części, tożsamej zresztą, stanowi pewną formę zadośćuczynienia za utratę fragmentu ekosystemu. Z tego powodu nawiązka z art. 290 § 2 k.k. nie tylko rekompensuje szkodę rzeczywistą, ale nawet ją przewyższa obejmując swego rodzaju zadośćuczynienie dla pokrzywdzonego, a w tej sytuacji orzeczenie kolejnego środka karnego o charakterze odszkodowawczym nie jest możliwe, choćby zasadniczo było obligatoryjne. Uwzględniając powyższe trzeba zarazem stwierdzić, że stanowisko wyrażone przez Sąd I instancji w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku jest trafne, skoro sprowadza się właśnie do zanegowania możliwości multiplikowania tytułów egzekucyjnych, których przesłanką jest jedna szkoda. Z tych względów, nie znajdując okoliczności podlegających uwzględnieniu z urzędu, określonych w art. 439 § 1, 440 i 455 k.p.k. Sąd Okręgowy zaskarżony wyrok utrzymał w mocy. Rozstrzygnięcie w zakresie wydatków za postępowanie odwoławcze uzasadnia treść art. 636 § 1 k.p.k. Jacek Janiszek Marek Siwek Beata Garczyńska

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI