Orzeczenie · 2016-03-03

V KA 1410/15

Sąd
Sąd Okręgowy w Łodzi
Miejsce
Łódź
Data
2016-03-03
SAOSKarneprzestępstwa skarboweWysokaokręgowy
przestępstwo skarboweVATprzedawnienieskarbowepostępowanie karnekontrola skarbowauzasadnienieapelacja

Sprawa dotyczyła oskarżenia D.Z. o podanie nieprawdy w deklaracjach podatku od towarów i usług za okres od kwietnia do września 2007 roku, co miało spowodować uszczuplenie podatku naliczonego o kwotę 30.616,00 zł. Czyn ten został zakwalifikowany jako przestępstwo skarbowe z art. 56 § 2 k.k.s. w zb. z art. 61 § 1 k.k.s. i art. 62 § 2 k.k.s. w zw. z art. 7 § 1 k.k.s. Sąd Rejonowy dla Łodzi Śródmieścia w Łodzi wyrokiem z dnia 20 listopada 2014 roku umorzył postępowanie na podstawie art. 17 § 1 pkt 6 k.p.k. w związku z art. 44 § 1 pkt 1 k.p.k., uznając, że nastąpiło przedawnienie karalności czynu. Podstawowy okres przedawnienia wynosił 5 lat od końca roku, w którym upłynął termin płatności należności, czyli do 31 grudnia 2012 roku. Sąd Rejonowy ustalił, że postępowanie przygotowawcze zostało przekształcone z fazy in rem w fazę in personam dopiero 22 stycznia 2013 roku, kiedy to ogłoszono postanowienie o przedstawieniu zarzutów. Urząd Kontroli Skarbowej w Łodzi wniósł apelację, zarzucając błąd w ustaleniach faktycznych i twierdząc, że oskarżony ukrywał się, co powinno skutkować wydłużeniem okresu przedawnienia o kolejne 5 lat zgodnie z art. 44 § 5 k.k.s. Sąd Okręgowy w Łodzi oddalił apelację, podzielając ustalenia sądu pierwszej instancji. Sąd odwoławczy uznał, że nie było podstaw do przyjęcia, iż oskarżony celowo ukrywał się przed organami ścigania. Analiza zeznań świadków i notatek urzędowych nie potwierdziła, że mężczyzna widziany pod firmą oskarżonego był D.Z., a jedynie opierała się na przypuszczeniach i opisie wyglądu. Sąd Okręgowy wskazał również na opieszałość organów kontroli skarbowej, które nie podjęły odpowiednich środków przymusu wobec oskarżonego, mimo otrzymywania zwolnień lekarskich, i nie pouczyły go prawidłowo o trybie usprawiedliwiania niestawiennictwa. W konsekwencji, postanowienie o przedstawieniu zarzutów zostało ogłoszone po upływie terminu przedawnienia. Sąd Okręgowy utrzymał w mocy zaskarżony wyrok umarzający postępowanie, obciążając koszty postępowania odwoławczego Skarb Państwa.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących przedawnienia karalności przestępstw skarbowych, w szczególności w kontekście skutecznego wszczęcia postępowania i działań organów ścigania.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej i proceduralnej, ale zasady przedawnienia są uniwersalne.

Zagadnienia prawne (3)

Czy doszło do przedawnienia karalności przestępstwa skarbowego, jeśli postanowienie o przedstawieniu zarzutów zostało ogłoszone podejrzanemu po upływie 5-letniego terminu przedawnienia?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, doszło do przedawnienia karalności.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że termin przedawnienia wynosił 5 lat od końca roku, w którym upłynął termin płatności należności (31 grudnia 2007 r.), co oznaczało przedawnienie z dniem 31 grudnia 2012 r. Nie stwierdzono, aby oskarżony celowo ukrywał się przed organami ścigania, a opieszałość organów w przedstawieniu zarzutów skutkowała ogłoszeniem postanowienia dopiero 22 stycznia 2013 r., czyli po upływie terminu.

Czy brak dowodów na celowe ukrywanie się podejrzanego przed organami ścigania wyklucza możliwość wydłużenia terminu przedawnienia karalności?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, brak takich dowodów wyklucza wydłużenie terminu.

Uzasadnienie

Sąd odwoławczy analizował zeznania świadków i notatki urzędowe, uznając je za niewystarczające do stwierdzenia, że oskarżony celowo unikał kontaktu z organami. Sugestie o ukrywaniu się opierały się na przypuszczeniach, a nie pewnych ustaleniach. Brak było podstaw do zastosowania art. 44 § 5 k.k.s. dotyczącego wydłużenia okresu przedawnienia.

Czy opieszałość organów prowadzących postępowanie przygotowawcze w przedstawieniu zarzutów może skutkować przedawnieniem karalności czynu?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, jeśli działania organów nie doprowadziły do skutecznego wszczęcia postępowania w terminie.

Uzasadnienie

Sąd wskazał, że to działania organów kontroli skarbowej, w tym brak odpowiedniej reakcji na zwolnienia lekarskie i nie skorzystanie z możliwości przymusowego doprowadzenia, doprowadziły do ogłoszenia zarzutów po upływie terminu przedawnienia. Negatywne skutki zaniechań organu obciążyły oskarżyciela publicznego.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Utrzymanie w mocy wyroku sądu pierwszej instancji
Strona wygrywająca
D. Z.

Strony

NazwaTypRola
D. Z.osoba_fizycznaoskarżony
Urząd Kontroli Skarbowej w Ł.organ_państwowyoskarżyciel publiczny

Przepisy (15)

Główne

k.k.s. art. 56 § 2

Kodeks karny skarbowy

Podanie nieprawdy w deklaracji podatkowej.

k.k.s. art. 61 § 1

Kodeks karny skarbowy

Nierzetelne prowadzenie ksiąg podatkowych.

k.k.s. art. 62 § 2

Kodeks karny skarbowy

Ujęcie w księgach rachunkowych faktur VAT, które nie odzwierciedlały rzeczywistych zdarzeń gospodarczych.

k.k.s. art. 7 § 1

Kodeks karny skarbowy

Definicja czynu zabronionego.

k.p.k. art. 44 § 1 pkt 1

Kodeks postępowania karnego

Okres przedawnienia karalności czynu.

k.k.s. art. 44 § 5

Kodeks karny skarbowy

Wydłużenie okresu przedawnienia karalności.

Pomocnicze

u.p.t.u. art. 88 § 3a pkt 4 lit. a

Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług

Ujęcie w ewidencjach nabyć faktur, które nie odzwierciedlały rzeczywistych zdarzeń gospodarczych lub dokumentujących zakup części i paliwa nie wykorzystanych w działalności gospodarczej, skutkowało zawyżeniem podatku naliczonego.

k.p.k. art. 17 § 1 pkt 6

Kodeks postępowania karnego

Umorzenie postępowania w przypadku stwierdzenia okoliczności wyłączającej ściganie.

k.p.k. art. 438 § 3 pkt 3

Kodeks postępowania karnego

Podstawa apelacji - błąd w ustaleniach faktycznych.

k.k.s. art. 113 § 1

Kodeks karny skarbowy

Odpowiednie stosowanie przepisów k.p.k. w postępowaniu karnym skarbowym.

k.p.k. art. 71 § 1

Kodeks postępowania karnego

Definicja podejrzanego.

k.p.k. art. 313 § 1

Kodeks postępowania karnego

Warunki przedstawienia zarzutów.

k.p.k. art. 437 § 1

Kodeks postępowania karnego

Utrzymanie w mocy zaskarżonego wyroku.

k.p.k. art. 636 § 1

Kodeks postępowania karnego

Koszty postępowania odwoławczego.

k.p.k. art. 117 § 2a

Kodeks postępowania karnego

Usprawiedliwianie niestawiennictwa z powodu choroby.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Przedawnienie karalności czynu. • Brak dowodów na celowe ukrywanie się oskarżonego. • Opieszałość organów kontroli skarbowej w przedstawieniu zarzutów.

Odrzucone argumenty

Oskarżony ukrywał się przed organami ścigania, co powinno wydłużyć termin przedawnienia. • Ustalenia faktyczne sądu pierwszej instancji były błędne.

Godne uwagi sformułowania

karalność przestępstwa skarbowego ustaje, jeżeli od czasu jego popełnienia upłynęło 5 lat • okres ten rozpoczyna się z końcem roku, w którym upłynął termin płatności uszczuplonej czynem należności publicznoprawnej • przekształcenie postępowania przygotowawczego z fazy in rem w fazę in personam nastąpiło dopiero w dniu 22 stycznia 2013 roku • nie nastąpiło wydłużenie okresu przedawnienia karalności o dalsze 5 lat, bowiem w okresie przewidzianym w § 1 tego przepisu nie doszło do skutecznego wszczęcia postępowania wobec sprawcy • nie dostarczały one podstaw do przyjęcia, że oskarżony ukrywał się przed przedstawicielami Urzędu Kontroli Skarbowej • pewnego rodzaju opieszałość organów kontroli skarbowej, wyrażająca się w rezygnacji z podjęcia odpowiednich środków przymusu wobec oskarżonego na etapie postępowania przygotowawczego doprowadziły do tego, że D. Z. ogłoszono postanowienie o przedstawieniu zarzutu [...] dopiero w dniu 22 stycznia 2013 r., a więc po upływie okresu przedawnienia.

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących przedawnienia karalności przestępstw skarbowych, w szczególności w kontekście skutecznego wszczęcia postępowania i działań organów ścigania."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej i proceduralnej, ale zasady przedawnienia są uniwersalne.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje, jak ważne jest przestrzeganie terminów procesowych przez organy ścigania i jak błędy proceduralne mogą prowadzić do umorzenia postępowania, nawet w sprawach o poważne przestępstwa skarbowe. Jest to przykład na to, że 'czas ma znaczenie' w prawie.

Przedawnienie uratowało oskarżonego od kary. Czy organy ścigania popełniły błąd?

Sektor

finanse

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst