II Ka 274/16
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Okręgowy utrzymał w mocy wyrok Sądu Rejonowego, oddalając apelację prokuratora dotyczącą zastosowania przepisów prawa karnego materialnego w sprawie prowadzenia pojazdu w stanie nietrzeźwości.
Prokurator złożył apelację od wyroku Sądu Rejonowego, zarzucając obrazę prawa materialnego w zakresie orzeczenia środka karnego zakazu prowadzenia pojazdów. Kwestionował zastosowanie przepisów ustawy nowej, domagając się zastosowania ustawy względniejszej dla sprawcy. Sąd Okręgowy uznał apelację za bezzasadną, wskazując, że przepis art. 4 § 1 kk nie miał zastosowania, gdyż stan prawny dotyczący zakazu prowadzenia pojazdów nie uległ zmianie w czasie popełnienia czynu i orzekania.
Sprawa dotyczyła apelacji prokuratora od wyroku Sądu Rejonowego w Mińsku Mazowieckim, który skazał B. Ś. za prowadzenie pojazdu w stanie nietrzeźwości (art. 178a § 1 kk) i orzekł karę grzywny, zakaz prowadzenia pojazdów mechanicznych na 3 lata oraz świadczenie pieniężne na rzecz Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym. Prokurator zarzucił obrazę art. 4 § 1 kk, twierdząc, że sąd I instancji nie zastosował ustawy względniejszej przy orzekaniu środka karnego. Sąd Okręgowy w Siedlcach oddalił apelację, wyjaśniając, że przepis art. 4 § 1 kk ma zastosowanie tylko w przypadku kolizji ustaw w czasie. W tej sprawie, przepis art. 42 § 2 kk obowiązywał w tym samym brzmieniu zarówno w dacie popełnienia czynu (22 maja 2015 r.), jak i w dacie orzekania, ponieważ nowelizacja weszła w życie przed popełnieniem przestępstwa. W związku z tym, zastosowanie art. 4 § 1 kk było bezprzedmiotowe, a zarzut obrazy prawa materialnego bezzasadny. Sąd Okręgowy utrzymał wyrok w mocy i przejął koszty postępowania odwoławczego na rachunek Skarbu Państwa.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Nie, przepis art. 4 § 1 kk ma zastosowanie wyłącznie w sytuacji kolizji ustaw w czasie, co nie miało miejsca w przedmiotowej sprawie, gdyż stan prawny dotyczący art. 42 § 2 kk był jednolity.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy wyjaśnił, że nowelizacja art. 42 § 2 kk weszła w życie przed popełnieniem czynu, co wykluczyło kolizję ustaw w czasie i potrzebę stosowania art. 4 § 1 kk. Podkreślono, że art. 4 § 1 kk nie jest przepisem prawa materialnego ogólnego, lecz podstawą konkretnego rozstrzygnięcia w sytuacji kolizji stanów prawnych.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
utrzymanie w mocy wyroku
Strona wygrywająca
oskarżona B. Ś.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| B. Ś. | osoba_fizyczna | oskarżona |
| Prokurator | organ_państwowy | oskarżyciel |
Przepisy (10)
Główne
k.k. art. 178a § 1
Kodeks karny
k.k. art. 42 § 2
Kodeks karny
Pomocnicze
k.k. art. 178a § 4
Kodeks karny
k.k. art. 63 § 2
Kodeks karny
k.k. art. 4 § 1
Kodeks karny
Nie ma zastosowania, gdy nie występuje kolizja ustaw w czasie.
k.k. art. 49 § 2
Kodeks karny
k.p.k. art. 634
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 636 § 1
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 456
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 437 § 1
Kodeks postępowania karnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Brak kolizji ustaw w czasie w odniesieniu do art. 42 § 2 kk, co wyklucza zastosowanie art. 4 § 1 kk.
Odrzucone argumenty
Obraza przepisów prawa materialnego przez niezastosowanie art. 4 § 1 kk i orzeczenie środka karnego na podstawie ustawy nowej, która nie jest względniejsza.
Godne uwagi sformułowania
przepis art. 4 § 1 kk może być zastosowany wyłącznie w sytuacji kolizji ustaw w czasie brzemienne przepisu art. 42 § 2 kk nie zmieniło się z dniem 01 lipca 2015 r., lecz zostało mu nadane ustawą z dnia 20 marca 2015 r. (Dz. U. z 2015 r., poz. 541), która weszła w życie z dniem 18 maja 2015 r. w realiach tej sprawy, bezprzedmiotowym było zastosowanie przepisu art. 4 § 1 kk do orzeczenia w przedmiocie środka karnego
Skład orzekający
Dariusz Półtorak
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja zastosowania art. 4 § 1 kk w kontekście nowelizacji przepisów dotyczących zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy nowelizacja przepisu weszła w życie przed popełnieniem czynu.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia interpretacji przepisów prawa karnego w kontekście zmian legislacyjnych, co jest istotne dla praktyków prawa karnego.
“Kiedy prawo się zmienia: Jak interpretować przepisy przy prowadzeniu pojazdu po alkoholu?”
Sektor
transport
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt II Ka 274/16 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 16 czerwca 2016 r. Sąd Okręgowy w Siedlcach II Wydział Karny w składzie: Przewodniczący: SSO Dariusz Półtorak Protokolant: st. sekr. sąd. Anna Sieczkiewicz przy udziale prokuratora Bartłomieja Świderskiego po rozpoznaniu w dniu 16 czerwca 2016 r. sprawy B. Ś. oskarżonej o przestępstwo z art.178 a § 4 kk na skutek apelacji, wniesionej przez prokuratora od wyroku Sądu Rejonowego w Mińsku Mazowieckim z dnia 3 marca 2016 r. sygn. akt II K 599/15 w zaskarżonej części wyrok utrzymuje w mocy; wydatki za postępowanie odwoławcze przejmuje na rachunek Skarbu Państwa. Sygn. akt II Ka 274/16 UZASADNIENIE B. Ś. została oskarżona o to, że w dniu 22 maja 2015 r. w miejscowości Z. gmina S. , powiat (...) , województwo (...) , znajdując się w stanie nietrzeźwości 1,11 mg/l alkoholu w wydychanym powietrzu, kierowała po drodze publicznej samochodem osobowym m-ki H. (...) nr rej. (...) , przy czym będąc wcześniej prawomocnie skazaną za prowadzenie pojazdu mechanicznego w stanie nietrzeźwości, tj. o czyn z art. 178a § 4 kk Sąd Rejonowy w Mińsku Mazowieckim wyrokiem z dnia 03 marca 2016 r., sygn. II K 599/15: I. oskarżoną B. Ś. w ramach zarzucanego jej czynu uznał za winną tego, że w dniu 22 maja 2015 r. w miejscowości Z. , powiat (...) , województwo (...) , jechała po drodze publicznej jako kierująca samochodem marki H. (...) nr rej. (...) w ruchu lądowym, znajdując się w stanie nietrzeźwości z wynikiem badania 1,11 mg/l alkoholu w wydychanym powietrzu, tj. za winną dokonania czynu wyczerpującego dyspozycję art. 178a § 1 kk , i za ten czyn na podstawie art. 178a § 1 kk skazał ją i wymierzył jej karę grzywny w wysokości 100 (sto) stawek dziennych w kwocie po 20 (dwadzieścia) złotych każda z nich; II. na podstawie art. 42 § 2 kk orzekł wobec oskarżonej środek karny w postaci zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych na okres 3 (trzech) lat; III. na podstawie art. 63 § 2 kk w brzmieniu tego przepisu obowiązującym przed 1 lipca 2015 r. w zw. z art. 4 § 1 kk na poczet orzeczonego środka karnego w postaci zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych zaliczył oskarżonej okres zatrzymania prawa jazdy od dnia 22 maja 2015 r.; IV. na podstawie art. 49 § 2 kk w brzemieniu tego przepisu obowiązującym przed 1 lipca 2015 r. w zw. z art. 4 § 1 kk orzekł wobec oskarżonej na rzecz Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym oraz Pomocy Postpenitencjarnej kwotę 5.000 (pięć tysięcy) złotych tytułem świadczenia pieniężnego; V. zwolnił oskarżoną od uiszczenia opłaty oraz zwrotu wydatków postępowania, które przejął na rachunek Skarbu Państwa. Apelację od przedstawionego wyżej wyroku wniósł prokurator zaskarżając go w całości w części dotyczącej orzeczenia o karze na korzyść oskarżonej B. Ś. . Orzeczeniu temu zarzucił obrazę przepisów prawa materialnego, a mianowicie art. 4 § 1 kk , poprzez niezastosowanie go w punkcie II wyroku i orzeczenie środka karnego w postaci zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych na podstawie przepisu ustawy nowej, która nie jest ustawą względniejszą dla sprawcy poprzez zastosowanie w wyroku jednocześnie dwóch ustaw karnych, tj. częściowo przepisów ustawy nowej, zaś podstawą zaliczenia okresu zatrzymania prawa jazdy na poczet orzeczonego środka karnego w punkcie III wyroku oraz podstawą orzeczenia świadczenia pieniężnego w punkcie IV wyroku są przepisy ustawy karnej obowiązującej poprzednio. W następstwie tak sformułowanego zarzutu prokurator wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku poprzez uzupełnienie punku II wyroku o art. 4 § 1 kk i orzeczenie środka karnego w postaci zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych na podstawie przepisu ustawy obowiązującej poprzednio jako ustawy względniejszej dla sprawcy. Sąd Okręgowy w Siedlcach zważył, co następuje: Apelacja prokuratora nie jest zasadna i jako taka nie zasługuje na uwzględnienie. Na wstępie podkreślenia wymaga, iż przepis art. 4 § 1 kk może być zastosowany wyłącznie w sytuacji kolizji ustaw w czasie, tzn. gdy w czasie orzekania i popełnienia czynu inne było brzmienie przepisu, która w odniesieniu do treści art. 42 § 2 kk nie miała miejsca w przedmiotowej sprawie. Wskazać bowiem należy, iż brzemiennie przepisu art. 42 § 2 kk nie zmieniło się z dniem 01 lipca 2015 r., lecz zostało mu nadane ustawą z dnia 20 marca 2015 r. (Dz. U. z 2015 r., poz. 541), która weszła w życie z dniem 18 maja 2015 r. Czyn przypisany oskarżonej B. Ś. w zaskarżonym wyroku miał miejsce w dniu 22 maja 2015 r. – a zatem już po nowelizacji w/w przepisu. Skonstatować zatem należy, iż zarówno w dacie czynu, jak i w dacie orzekania przez Sąd I instancji oraz w toku postępowania odwoławczego w odniesieniu do art. 42 § 2 kk występował ten sam stan prawny. W konsekwencji czego, w realiach tej sprawy, bezprzedmiotowym było zastosowanie przepisu art. 4 § 1 kk do orzeczenia w przedmiocie środka karnego w postaci zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych. Wobec sytuacji, w której w odniesieniu do treści przepisu art. 42 § 2 kk nie zaistniała kolizja ustaw w czasie, wykluczona jest także obraza jego treści, a domaganie się przez skarżącego jego powołania w podstawie prawnej zaskarżonego orzeczenia w zakresie rozstrzygnięcia o środku karnym ocenione może być jedynie jako bezzasadne i pozbawione merytorycznych podstaw. Jak wskazuje się w orzecznictwie, norma wyrażona w art. 4 § 1 kk nie należy do przepisów ustawy karnej materialnej, które w sposób ogólny określają zasady odpowiedzialności karnej, ale jest podstawą konkretnego rozstrzygnięcia tj. bezpośrednio wskazuje na zastosowanie przepisu z dwóch kolidujących ze sobą stanów prawnych i z tego względu wymaga powołania w części dyspozytywnej wyroku (por. wyrok Sądu Apelacyjnego w Białymstoku z dnia 25 lutego 2014 r., sygn. II AKa 16/14, LEX nr 1504343). W przedmiotowej sprawie, z przyczyn opisanych powyżej, Sąd Rejonowy w zaskarżonym orzeczeniu nie był zobligowany do powołania art. 4 § 1 kk w treści rozstrzygnięcia o środku karnym orzeczonym na podstawie tego przepisu. Podnieść należy w tym miejscu niekonsekwencję autora apelacji, który w odniesieniu do rozstrzygnięcia zawartego w pkt II wyroku zarzuca brak przywołania art. 4 §1 kk , nie czyni tego natomiast co do orzeczenia w pkt I-ego pomimo, że art. 178 a §1 kk – analogicznie jak art. 42 §2 kk obowiązywał w takim samym brzmieniu w dniu wyrokowania, jak i w dacie popełnienia czynu. Kierując się przedstawionymi wyżej racjami, Sąd Okręgowy w Siedlcach zaskarżony wyrok utrzymał w mocy. O kosztach sądowych za postępowanie odwoławcze Sąd Okręgowy orzekł na podstawie art. 634 kpk w zw. z art. 636 § 1 kpk , przejmując je na rachunek Skarbu Państwa. Z tych względów, na podstawie art. 456 kpk w zw. z art. 437 § 1 kpk , Sąd Okręgowy w Siedlcach orzekł jak w wyroku.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI