V GC 396/15

Sygnatura akt: V GC 396/15 (1) WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ K. , dnia 09 grudnia 2015 r. Sąd Rejonowy w Kaliszu w V Wydziale Gospodarczym w składzie: Przewodniczący: SSR Magdalena Berczyńska - Bruś Protokolant: Anna Woźniakowska po rozpoznaniu w dniu 09 grudnia 2015 r. w Kaliszu na rozprawie sprawy z powództwa (...) w W. przeciwko - W. N. (1) o zapłatę 1. oddala powództwo, 2. zasądza od powoda na rzecz pozwanego kwotę 1 217,00 złotych (jeden tysiąc dwieście siedemnaście złotych) tytułem zwrotu kosztów zastępstwa prawnego. SSR Magdalena Berczyńska - Bruś UZASADNIENIE Pozwem z dnia 18 lipca 2014r. powód (...) w W. do Sądu Rejonowego Lublin - Zachód w Lublinie o zasądzenie nakazem zapłaty w elektronicznym postępowaniu upominawczym od pozwanego W. N. (2) 9.403,89 zł z ustawowymi odsetkami od dnia 19 lipca 2014r. do dnia zapłaty oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania. W uzasadnieniu pozwu wskazano, że powód jest podmiotem oferującym odbiorcom świadczenie polegające na sprzedaży energii elektrycznej. W ramach działalności swego przedsiębiorstwa strony zawarły w dniu 27 sierpnia 2013r. w formie pisemnej umowę nr (...) . Zawierając umowę pozwany udzielił powodowi pełnomocnictwado reprezentowania go w procesie zmiany sprzedawcy energii elektrycznej, jednocześnie zobowiązując się, zgodnie z zapisem rozdziału 2 punkt 6 ogólnych warunków umów do zapłaty na rzecz powoda opłaty manipulacyjnej w przypadku odwołania udzielonego pełnomocnictwa w trakcie procesu zmiany sprzedawcy. Pozwany wypowiedział pełnomocnictwo udzielone powodowi. W związku z tym i na podstawie powołanej umowy i zapisu ogólnych warunków umów powód obciążył pozwanego opłatą manipulacyjną. Na dochodzoną kwotę składa się opłata manipulacyjna i skapitalizowane odsetki. W dniu 7 sierpnia 2014r.Referendarz Sądowy w Sądzie Rejonowym Lublin - Zachód w Lublinie wydała nakaz zapłaty w elektronicznym postępowaniu upominawczym, zgodnie z żądaniem pozwu. Pozwany zachowując ustawowy termin wniósł sprzeciw od nakazu zapłaty w elektronicznym postępowaniu upominawczym, wskazując, że roszczenie powoda jest bezpodstawne. Z uwagi na wypowiedzenie umowy w lutym 2014r., trwała ona pięć miesięcy i ten okres może być brany jako podstawa naliczenia opłaty manipulacyjnej. Z rachunkowego rozliczenia wynika, że opłata manipulacyjna nie powinna przekraczać 750 zł. Opłata manipulacyjna ma charakter kary umownej za cofnięcie pełnomocnictwa i jako taka powinna podlegać ocenie. Z ostrożności procesowej pełnomocnik pozwanego wniósł o jej zmniejszenie na podstawie art. 484 § 2 k.c. Na skutek wniesienia sprzeciwu nakaz zapłaty stracił moc i postanowieniem z dnia 24 września 2014r. sprawę przekazano do Sądu Rejonowego w Kaliszu. W piśmie procesowym z dnia 28 stycznia 2015r. pełnomocnik powoda podtrzymała swoje roszczenia. Do pisma procesowego pełnomocnik powoda załączyła podpisany pozew, do którego załączono umowę sprzedaży energii elektrycznej i pełnomocnictwo z dnia 27 sierpnia 2013r., notę obciążeniową z 28 lutego 2014r. przedsądowe wezwanie do zapłaty z dnia 17.06.2014r. i pismo pozwanego z dnia 24stycznia 2014r., w którym wypowiedział umowę ze względu na wynajęcie (...) oraz umowę kompleksową zawartą w dniu 10 stycznia 2014r. przez A. W. (1) z (...) S.A. W piśmie z dnia 16 czerwca 2015r. pełnomocnik powoda wskazała, ze powód zmienił formą prawną albowiem w dniu 23 grudnia 2014r. w Krajowym Rejestrze Sądowym została zarejestrowana Spółka Akcyjna działająca pod (...) , która przekształciła się ze spółki z ograniczoną odpowiedzialnością. Na rozprawie w dniu 11 marca 2015r. pełnomocnik pozwanego wniósł o dopuszczenie dowodu z zeznań stron, a w piśmie procesowym z dnia 20 maja 2015r. podtrzymał dotychczasowe stanowisko. Sąd ustalił następujący stan faktyczny: Pozwany do końca listopada 2013r. prowadził sklep spożywczo - przemysłowy w miejscowości S. . Dwóch przedstawicieli powoda przyjechało do niego i namawiali go na zawarcie umowy z uwagi na niższe opłaty z tytułu energii elektrycznej. Jeden z nich był zanany pozwanemu ponieważ pracował w firmie ochroniarskiej, która zakładała mu w sklepie kamery. Po pół roku przyjechał do niego z propozycją zmiany dostawcy energii. Pozwany był związany umową z (...) K. . Pozwany pokazał im ostatnią fakturę za energię. Uprzedzał, że zamierza zakończyć działalność w sklepie. Miał zamiar wynająć sklep swojej sprzedawczyni A. W. (1) . Pozwany zgodził się podpisać umowę, a przedstawiciele powoda obiecali, że po przekazaniu sklepu przyjadą zawrzeć drugą umowę. Dowód: zeznania pozwanego (00:08:44 -00:15:39 minuta protokołu rozprawy z dnia 9 grudnia 2015r.) W dniu 27 sierpnia 2013r. pozwany zawarł z powodem umowę sprzedaży energii elektrycznej, oferta gwarancja stałej ceny. Przedmiotem umowy było określenie praw i obowiązków stron oraz warunków świadczenia energii elektrycznej. Odbiorca oświadczył, że ma prawną i techniczną możliwość zmiany sprzedawcy energii elektrycznej i nie jest stroną umów, które to prawo ograniczają. Zgodnie z §21 umowy odbiorca zamawia energię elektryczną czynną dla obiektów wymienionych w załączniku informacyjnym, a sprzedawca zobowiązuje się do sprzedaży energii elektrycznej dla tych obiektów. Pozwany zadeklarował zużycie energii od powoda w ilości co najmniej 18.000 kWh rocznie, pokrywającej całkowite zapotrzebowanie na energię elektryczną. Zgodnie z § 6 umowa weszła w życie z dniem jej podpisania przez obie strony i miała obowiązywać na czas określony 5 lat od daty jej zawarcia do ostatniego dnia miesiąca, w którym ulega rozwiązaniu. Dostawa energii dla odbiorcy rozpoczyna się po ustaniu obowiązywania umowy/umów na podstawie których odbiorca otrzymywał energię od dotychczasowego sprzedawcy energii elektrycznej, tj. z pierwszym dniem wejścia w życie nowej Umowy o świadczenie usług dystrybucji. Dowód: umowa sprzedaży energii elektrycznej z 27.08.2013r. (k.34 - 35 akt) Pozwany razem z umową podpisał pełnomocnictwo dla powoda w zakresie zgłoszenia właściwemu Operatorowi Systemu Dystrybucyjnego do realizacji umowy sprzedaży energii elektrycznej zawartej z powodem, uzyskania informacji odnośnie okresu obowiązywania umowy sprzedaży energii elektrycznej i świadczenia usług dystrybucji, bądź umowy sprzedaży energii elektrycznej, bądź umowy o świadczenie usług dystrybucji, łączącej mocodawcę z dotychczasowym sprzedawcą. Pełnomocnictwo upoważniało ponadtopowoda między innymi do dokonania wszelkich czynności faktycznych i prawnych koniecznych do zmiany dotychczasowego sprzedawcy, w tym złożenia oświadczenia o wypowiedzeniu dotychczas obowiązującej umowy sprzedaży energii elektrycznej i świadczenia usług dystrybucji oraz do dokonania wszelkich czynności faktycznych i prawnych koniecznych do zawarcia umowy o świadczenie usług dystrybucji z właściwym Operatorem Systemu Dystrybucyjnego w przypadku dokonania przez Operatora Systemu Operacyjnego pozytywnej weryfikacji zgłoszenia zmiany sprzedawcy. Ponadto pełnomocnictwo upoważniało powoda do dokonania wszelkich czynności faktycznych i prawnych koniecznych do zawarcia nowej umowy sprzedaży energii elektrycznej z dotychczasowym sprzedawcą w przypadku dokonania przez Operatora Systemu Dystrybucyjnego negatywnej weryfikacji zgłoszenia zmiany sprzedawcy. Dowód: pełnomocnictwo z dnia 27.08.2013r. (k. 38 akt) W rozdziale 2 ogólnych warunków umowy przewidziano w pkt. 6, że w przypadku odwołania pełnomocnictwa, o którym mowa w pkt. 5, w trakcie procesu zmiany Sprzedawcy, odbiorca zobowiązany jest do uiszczenia opłaty manipulacyjnej w wysokości 10 groszy za każdą zadeklarowaną kWh zgodnie z §21 ust.2 umowy, przez cały okres obowiązywania umowy. Dowód: ogólne warunki umowy (k. 36 - 37 akt) Pozwany był przez cały czas obciążany fakturami za zakup energii wystawianymi przez (...) . Ostatnią fakturę dostał w grudniu 2013r. Pozwany nigdy nie dostał od powoda ani od (...) informacji, że wypowiedziano jego umowę z (...) K. . A. W. (2) po przekazaniu sklepu pojechała sama zawrzeć umowę we własnym imieniuz (...) K. . Dowód:zeznania pozwanego (00:15:39 - 00:25:51 minuta protokołu rozprawy z dnia 9 grudnia 2015r.) A. W. (1) prowadząca sklep spożywczo przemysłowy w S. zawarła w dniu 10 stycznia 2014r. z (...) S.A. w G. umowę kompleksową, zgodnie z którą zadeklarowała w okresie trwania umowy zakup i odbiór energii elektrycznej w ilości 22.000 kWh rocznie. Jako tytuł prawny do obiektu powołano umowę najmu z 20 września 2012r. W umowie wskazano, że odbiorca jest przyłączony do sieci dystrybutora (...) S.A. w G. . Umowa weszła w życie w dniu 6 grudnia 2013r. i została zawarta na czas nieokreślony. Dowód: umowa kompleksowa między (...) S.A. a A. W. (k. 40 - 41 akt) W dniu 24 stycznia 2014r. pozwany poinformował powoda, że w dniu 10 stycznia 2014r. wynajął (...) i z tego powodu rozwiązuje umowę z powodem. Dowód: pismo pozwanego do powoda z dnia 24.01.2014r. (k. 39 akt) Pozwany dostał rachunek od powoda na kwotę 680 zł, ale go nie zapłacił. Nikt w imieniu powoda nie odczytywał zużytej energii. Gdy pozwany zadzwonił do powoda otrzymał informację, że umowa wchodzi w życie dopiero od marca. Gdy zadzwonił drugi raz został poinformowany, że zostanie obciążony karą za zerwanie umowy. Dowód:zeznania pozwanego (00:21:18 - 00:25:51 minuta protokołu rozprawy z dnia 9 grudnia 2015r.) W dniu 28 lutego 2014r. powód wystawił wobec powoda notę obciążeniową nr (...) , w której obciążył pozwanego opłatą manipulacyjną z tytułu odwołania pełnomocnictwa i przerwania procesu zmiany sprzedawcy energii elektrycznej na kwotę 9.000 zł, płatną do dnia 14 marca 2014r. Dowód: nota obciążeniowa z 28.02.2014r. (k.33 akt) W dniu 28 lutego 2014r. powód odpowiedział również pozwanemu na jego pismo wypowiadające umowę. Wskazał w nim, że wypowiedzenie umowy stanowi cofnięcie oświadczenia woli w przedmiocie wypowiedzenia umowy sprzedaży elektrycznej z dotychczasowym sprzedawcą i spowodowało bezskuteczność dokonanego przez spółkę wypowiedzenia umowy i cofnięcie pełnomocnictwa. Dowód: pismo powoda z dnia 24.02.2014r. (k.74 - 75 akt) Pozwany ma 63 lata. Jest na rencie chorobowej z powodu dwóch rozległych zawałów serca. Renta wynosi 800 zł. Razem z żoną prowadzi jeszcze sprzedaż pasz i z tego tytułu otrzymuje wspólny dochód w wysokości od 800 do 1.200 zł miesięcznie. Żona nie pracuje. Utrzymują wspólnie syna w wieku 22 lata z porażeniem mózgowym. Wydają dużo na lekarstwa. Dowód:zeznania pozwanego (00:31:36 - 00:33:25 minuta protokołu rozprawy z dnia 9 grudnia 2015r.) Sąd ustalił powyższy stan faktyczny na podstawie powołanych wyżej dokumentów oraz zeznań pozwanego. Sąd ograniczył dowód z zeznań stron do przesłuchania pozwanego na podstawie art. 302 § 1 k.p.c. albowiem powód nie stawił się na rozprawę prawidłowo wezwany do osobistego stawiennictwa. Sąd zważył co następuje: Strony łączyła umowa sprzedaży energii elektrycznej, do której na podstawie art. 555 Kodeksu cywilnego stosuje się odpowiednio przepisy o sprzedaży rzeczy. Przez umowę sprzedaży sprzedawca zobowiązuje się przenieść na kupującego własność rzeczy i wydać mu rzecz, a kupujący zobowiązuje się rzecz odebrać i zapłacić sprzedawcy cenę ( art.535 kodeksu cywilnego ). Postępowanie dowodowe wykazało, że strony zawarły pisemną umowę, która zgodnie z jej treścią wchodziła w życie z dniem podpisania i miała obowiązywać przez pięć lat. Aby jednak mogło dojść do wykonania umowy przez powoda i rozpoczęcia przez niego dostaw energii musiało dojść do ustania obowiązywania umowy, na podstawie której odbiorca otrzymywał energię od dotychczasowego sprzedawcy energii elektrycznej, tj. z pierwszym dniem wejścia w życie nowej umowy o świadczenie usług dystrybucji. Powód nie wykazał aby doszło do wypowiedzenia przez niego umowy w imieniu pozwanego dotychczasowemu sprzedawcy energii. Z treści skomplikowanych zapisów umowy, ogólnych warunków umowy i treści pełnomocnictwa, które miał obowiązek podpisać pozwany razem z umową wynikało, że w dniu zawarcia umowy powód nie miał i nie mógł mieć wiedzy, czy Operator Systemu Dystrybucyjnego dokona pozytywnej weryfikacji zgłoszenia zmiany sprzedawcy. Zgodnie z rozdziałem 2 pkt 1 Ogólnych Warunków Umowy umowę sprzedaży energii elektrycznej mogą zawrzeć ze sprzedawcą odbiorcy korzystający z (...) , z którymi sprzedawca zawarł generalne umowy dystrybucji. Powód w ogóle nie wykazał, że zawarł taką umowę i że w związku z tym mógł zawrzeć umowę z pozwanym. Pozwany od 27 sierpnia 2013r. do 24 stycznia 2014r. nie został poinformowany, że powód wypowiedział umowę jego dotychczasowemu sprzedawcy energii. W toku postępowania dowodowego powód nie wykazał żadnym dokumentem, że rozpoczął proces zmiany sprzedawcy. Jedynie zaś odwołanie pełnomocnictwa w trakcie procesu zmiany sprzedawcy upoważniało powoda do wyliczenia opłaty manipulacyjnej, zgodnie z rozdziałem 2 pkt 6 Ogólnych Warunków Umowy. Sąd uznał, że powód nie wykazał aby spełniły się przesłanki do obciążenia pozwanego opłatą manipulacyjną. Należy ponadto stwierdzić, że zawarcie w Ogólnych Warunkach Umowy możliwości nałożenia na kontrahenta opłaty manipulacyjnej wyliczanej na podstawie całego pięcioletniego okresu, na jaki zawarto umowę, przy jednoczesnym braku jakichkolwiek obowiązków powoda związanych z terminami rozpoczęcia i zakończenia "procesu zmiany sprzedawcy" jest sprzeczne z zasadami współżycia społecznego. P. umowę działając w zaufaniu do przedstawicieli powoda i licząc,ze względu na swoją trudną sytuację materialną,na niższą cenę energii elektrycznej. Zawarcie w Ogólnych Warunkach Umowy przepisu umożliwiającego nałożenie na niego kary umownej w sytuacji gdy nie wykazano w ogóle, że powód miał jakiekolwiek szanse na wykonanie umowy nie może korzystać z ochrony prawnej. Powództwo podlegało więc oddaleniu. O kosztach postępowania rozstrzygnięto na podstawie wynikającej z art. 98 Kodeksu postępowania cywilnego zasady odpowiedzialności za wynik procesu i obciążono nimi w całości przegrywającego spór powoda, w tym kosztami wynagrodzenie pełnomocnika pozwanegoustalonymiw kwocie 1.200 zł w oparciu o § 6 pkt 4 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu - Dz.U. nr 163, poz.1349 ze zm. wraz z opłatą skarbową od pełnomocnictwa. /-/SSR Magdalena Berczyńska-Bruś