V GC 15/14

Sąd Rejonowy w Jeleniej GórzeJelenia Góra2014-04-18
SAOSGospodarczezobowiązaniaŚredniarejonowy
umowa sprzedażyfaktura VATzaległość płatniczazaliczenie wpłatkoszty procesupostępowanie upominawczewierzycieldłużnik

Sąd umorzył postępowanie w części, zasądził od pozwanej na rzecz powódki część dochodzonej kwoty wraz z odsetkami i kosztami procesu, oddalając powództwo w pozostałej części.

Powódka dochodziła zapłaty 2 286,82 zł za zakupiony towar. Pozwana przyznała zakup, ale twierdziła, że częściowo zapłaciła. Po wydaniu nakazu zapłaty, pozwana wpłaciła łącznie 1000 zł. Powódka ograniczyła powództwo do kwoty 2 227,45 zł. Sąd umorzył postępowanie ponad tę kwotę, zasądził 1 569,14 zł z odsetkami i kosztami, a w pozostałej części powództwo oddalił, prawidłowo zaliczając wpłaty pozwanej na poczet należności głównej.

Powódka, Kopalnia (...) sp. z o.o. w N., wystąpiła z pozwem o zapłatę 2 286,82 zł przeciwko M. M. prowadzącej działalność gospodarczą. Pozwana zakupiła towar w grudniu 2011 r., a termin zapłaty upłynął w styczniu 2013 r. Po wezwaniu do zapłaty, pozwana uiściła dwie raty po 500 zł w grudniu 2013 r. Sąd Rejonowy w Jeleniej Górze wydał nakaz zapłaty w postępowaniu upominawczym, który został zaskarżony przez pozwaną sprzeciwem. Na rozprawie powódka ograniczyła żądanie do 2 227,45 zł. Sąd umorzył postępowanie w części ponad tę kwotę. Sąd ustalił, że pozwana dokonała wpłat na poczet należności głównej, a nie kosztów postępowania, jak błędnie próbowała to zaksięgować powódka. Zgodnie z art. 451 § 1 k.c., wierzyciel powinien zaliczyć wpłaty dłużnika w pierwszej kolejności na zaległe należności uboczne, a koszty procesu nie są należnością uboczną. Sąd zasądził od pozwanej na rzecz powódki kwotę 1 569,14 zł (1 286,82 zł należności głównej plus odsetki), oddalając powództwo w pozostałej części. O kosztach postępowania orzeczono stosunkowo do wyniku sprawy, zasądzając od pozwanej na rzecz powódki 501,90 zł.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Wpłaty dokonane przez dłużnika powinny być zaliczone w pierwszej kolejności na poczet należności głównej, a nie kosztów procesu, jeśli nie było prawomocnego orzeczenia o kosztach.

Uzasadnienie

Sąd oparł się na art. 451 § 1 k.c., zgodnie z którym wierzyciel może zaliczyć wpłaty na należności uboczne, jednak koszty procesu nie są należnością uboczną. Ponadto, nakaz zapłaty utracił moc, a obowiązek zapłaty kosztów nie był jeszcze prawomocnie ustalony.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

częściowe uwzględnienie powództwa

Strona wygrywająca

powódka (w części zasądzonej kwoty i kosztów)

Strony

NazwaTypRola
Kopalnia (...) sp. z o.o.spółkapowódka
M. M.osoba_fizycznapozwana

Przepisy (9)

Główne

k.c. art. 535

Kodeks cywilny

k.c. art. 451 § § 1

Kodeks cywilny

Wierzyciel może zaliczyć wpłaty dłużnika na poczet zaległych należności ubocznych, jednak koszty procesu nie są należnością uboczną w tym rozumieniu.

Pomocnicze

k.c. art. 481 § § 1

Kodeks cywilny

k.c. art. 455

Kodeks cywilny

k.p.c. art. 100

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 102

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 203 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 355 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 203 § § 4

Kodeks postępowania cywilnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Prawidłowe zaliczenie wpłat pozwanej na poczet należności głównej, a nie kosztów. Koszty procesu nie są należnością uboczną w rozumieniu art. 451 k.c. Nakaz zapłaty utracił moc, więc nie można było antycypować obowiązku zapłaty kosztów.

Odrzucone argumenty

Zaliczenie wpłat pozwanej na poczet kosztów postępowania przez powódkę. Żądanie zasądzenia całej kwoty mimo częściowych wpłat pozwanej.

Godne uwagi sformułowania

koszty procesu (opłata sądowa i koszty zastępstwa procesowego) nie są należnością uboczną w rozumieniu art. 451 k.c. lecz odrębnym długiem w przedmiotomowej sprawie nie istniało prawomocne orzeczenie sądu stwierdzające obowiązek zapłaty kosztów przez pozwaną oraz ustalające ich wysokość.

Skład orzekający

Karolina Krzemińska

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Zasady zaliczania wpłat dłużnika na poczet należności, w tym rozróżnienie między należnością główną, odsetkami a kosztami procesu."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy nakaz zapłaty został uchylony sprzeciwem i nie ma jeszcze prawomocnego orzeczenia o kosztach.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje ważne zasady dotyczące zaliczania wpłat i rozliczania kosztów procesu, co jest praktyczne dla prawników procesowych i przedsiębiorców.

Jak prawidłowo zaliczyć wpłaty dłużnika? Sąd wyjaśnia kluczowe zasady rozliczeń.

Dane finansowe

WPS: 2286,82 PLN

należność główna: 1569,14 PLN

odsetki: 269,59 PLN

odsetki: 12,73 PLN

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt V GC 15/14 upr WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 18 kwietnia 2014 r. Sąd Rejonowy w Jeleniej Górze V Wydział Gospodarczy w składzie: Przewodniczący: SSR Karolina Krzemińska Protokolant: sekr.sądowy Joanna Linde po rozpoznaniu w dniu 11 kwietnia 2014 r. w Jeleniej Górze na rozprawie sprawy z powództwa: Kopalnia (...) sp. z o.o. w N. przeciwko: M. M. o zapłatę 2 286,82 zł na skutek sprzeciwu pozwanej od nakazu zapłaty w postępowaniu upominawczym Sądu Rejonowego w Jeleniej Górze z dnia 27.11.2013 r. sygn. akt V GNc upr 2026/13, który utracił moc w całości I. umarza postępowanie ponad kwotę 2.227,45 zł; II. zasądza od pozwanej na rzecz powódki kwotę 1.569,14 zł (jeden tysiąc pięćset sześćdziesiąt dziewięć złotych czternaście groszy) wraz z ustawowymi odsetkami od kwoty 1.286,82 zł od dnia 24.12.2013 r. do dnia zapłaty; III. w pozostałej części powództwo oddala; IV. zasądza od pozwanej na rzecz powódki kwotę 501,90 zł tytułem kosztów procesu. Sygn. akt V GC 15/14 upr UZASADNIENIE Strona powodowa Kopalnia (...) Sp. z o.o. w N. wystąpiła z powództwem przeciwko M. M. prowadzącej działalność gospodarczą pod firmą (...) w Z. domagając się zasądzenia kwoty 2.286,82 zł wraz z odsetkami ustawowymi od dnia 08.01.2013r. do dnia zapłaty oraz zasądzenia kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego wg norm przepisanych. W uzasadnieniu pozwu wskazała, że pozwana w dniu 6.12.2011r. zakupiła u powódki towar na kwotę dochodzoną pozwem, co stwierdzone zostało fakturą vat. Pozwana nie uregulowała swoich zobowiązań, pomimo skierowanego do niej wezwania do zapłaty. Nakazem zapłaty w postępowaniu upominawczym z dnia 27.11.2013r. w sprawie sygn. akt VGNc upr 2026/13 Sąd Rejonowy w Jeleniej Górze V Wydział Gospodarczy uwzględnił w całości żądanie powódki. Od powyższego nakazu zapłaty pozwana wniosła sprzeciw, zaskarżając go w całości i wnosząc o oddalenie powództwa oraz zasądzenie kosztów procesu. W uzasadnieniu przyznała, że zakupiła u powódki towar za kwotę dochodzoną pozwem, stwierdziła jednak, że uregulowała należność częściami, tj. w dniach 2.12.2013r. i 23.12.2013r. uiściła kwoty po 500 zł. Dlatego nakaz zapłaty opiewający na całą kwotę wskazaną w fakturze vat jest niezasadny. W piśmie procesowym z dnia 27.01.2014r. powódka przyznała, że po wydaniu nakazu zapłaty pozwana uiściła kwoty dwa raz po 500 zł, które wpłynęły na rachunek bankowy powódki w dniach 04.12.2013r. i 23.12.2014r. Jednocześnie powódka podtrzymała powództwo w całości. Na rozprawie w dniu 11.04.2014r. pełnomocnik powódki ograniczył żądanie pozwu do kwoty 2.227,45 zł wraz z odsetkami od dnia 24.12.2013r. do dnia zapłaty wraz ze zrzeczeniem się roszczenia co do cofniętej części. Sąd ustalił następujący stan faktyczny: Strony postępowania są przedsiębiorcami. okoliczności niesporne a nadto dowód: - informacja KRS powódki –k. 6-13 akt, - wydruki z CEIDG pozwanej – k. 14 akt W dniu 06.12.2012r. pozwana zakupiła u powódki materiały budowlane za kwotę 2.286,82 zł, co stwierdzone zostało fakturą vat nr (...) określającą termin zapłaty do dnia 07.01.2013r. W dniu 09.09.2013r. powódka skierowała do pozwanej wezwanie do zapłaty kwoty wynikającej z w/w faktury. Pozwana na poczet należności wynikającej z w/w faktury vat uiściła : - w dniu 04.12.2013r. – kwotę 500 zł, - w dniu 23.12.2013r. – kwotę 500 zł. okoliczności niesporne a nadto dowody: - faktura vat – k. 15 akt, - wezwanie do zapłaty – k.16-18 akt, - polecenia przelewu – k. 31-32 akt - wyciąg z rachunku powódki – k. 42 akt Sąd zważył, co następuje: Powództwo jedynie w części zasługiwało na uwzględnienie. Zgodnie z treścią art. 535 kc przez umowę sprzedaży sprzedawca zobowiązuje się przenieść na kupującego własność rzeczy i wydać mu rzecz, a kupujący zobowiązuje się rzecz odebrać i zapłacić sprzedawcy cenę. W przedmiotowej sprawie niesporny był zarówno fakt zawarcia przez strony umowy kupna jak i wysokość ceny należnej powódce z tytułu sprzedaży towarów. Pozwana podniosła zarzut częściowego spełnienia świadczenia - w łącznej kwocie 1.000 zł (dwie raty po 500 zł). Strona powodowa uwzględniła ten fakt ograniczając roszczenie, jednak w sposób nieprawidłowy dokonane przez pozwaną wpłaty zaliczyła na poczet kosztów niniejszego postępowania. Z przepisu art. 451§1 zd. 2 k.c. wynika jednoznacznie prawo wierzyciela do zaliczenia kwot wpłaconych przez dłużnika w pierwszej kolejności na zaległe należności uboczne. Do należności ubocznych należy zaliczyć niewątpliwie odsetki ustawowe za opóźnienie w zapłacie kwoty głównej. Natomiast koszty procesu (opłata sądowa i koszty zastępstwa procesowego) nie są należnością uboczną w rozumieniu art. 451 k.c. lecz odrębnym długiem, który powstaje w związku z podjęciem czynności w postępowaniu sądowym. Ponadto w przedmiotowej sprawie nie istniało prawomocne orzeczenie sądu stwierdzające obowiązek zapłaty kosztów przez pozwaną oraz ustalające ich wysokość. Wydany w niniejszej sprawie nakaz zapłaty utracił bowiem moc w całości na skutek wniesienia sprzeciwu przez pozwaną. Obowiązku zapłaty kosztów procesu przez pozwaną powódka nie może zaś antycypować. Sąd nie jest bowiem zobligowany w każdym przypadku uwzględnienia powództwa do zasądzenia na rzecz powoda poniesionych przez niego kosztów procesu albowiem może również skorzystać z prawa przewidzianego w art. 102 kpc i nie obciążać strony pozwanej takimi kosztami. Pełnomocnik powódki na rozprawie w dniu 11.04.2014r. nie był w stanie przedstawić precyzyjnie sposobu zaliczenia wpłaty dokonanej przez powódkę (prowadzącego do wyliczenia kwoty 2.227,45 zł, do której ograniczył powództwo). Nie wykazał również, aby o sposobie zaliczenia wpłat była zawiadomiona powódka. Należy bowiem podkreślić, że w konkluzji pisma procesowego z dnia 27.01.2014r. pełnomocnik powódki pomimo przyznania faktu uiszczenia części należności nadal żądał zasądzenia tej należności w pełnej wysokości wskazanej w pozwie. Dlatego też Sąd uznał, że powódka nie udowodniła złożenia oświadczenia woli o zarachowaniu dokonywanych przez pozwaną wpłat na zaległe odsetki i dokonał zaliczenia tychże wpłat na poczet należności głównej, tj. kwoty 2.286,82 zł. Do zapłaty na rzecz powoda tytułem ceny kupna pozostała więc kwota 1.286,82 zł. Powódce na mocy art. 481§1 kc w zw. z art. 455 kc należne były również odsetki ustawowe w wysokości 13 % w stosunku rocznym od kwoty należności głównej, tj.: - od kwoty 2.286,82 zł od dnia 08.01.2013r. do dnia 3.12.2013r. wynoszące 269,59 zł, - od kwoty 1.786,82 zł (2.286,82 zł – 500 zł) od dnia 4.12.2013r. do dnia 22.12.2013r. wynoszące 12,73 zł, - od kwoty 1.286,82 zł (1.786,82 zł – 500 zł) od dnia 23.12.2013r. do dnia zapłaty. Mając powyższe względy na uwadze zasądzono na rzecz powódki w punkcie II wyroku kwotę 1.569,14 zł (1.286,82 zł należności głównej + 269,59 zł i 12,73 zł odsetek), oddalając powództwo w pozostałej części (punkt III). Z uwagi na cofnięcie przez pełnomocnika powódki na rozprawie w dniu 11.04.2014r. pozwu ponad kwotę 2.227,45 zł, sąd umorzył postępowanie w tej części na podstawie art. 203§1 kpc w zw. z art. 355§1kpc , albowiem okoliczności sprawy nie wskazywały na to, aby czynność ta była sprzeczna z prawem, z zasadami współżycia społecznego albo zmierzała do obejścia prawa ( art.203§4 kpc ), zaś do wskazanej czynności nie była wymagana zgoda pozwanej (punkt I wyroku). O kosztach procesu orzeczono na podstawie art.100 kpc . Powódka, po ograniczeniu powództwa, domagała się kwoty 2.227,45 zł, otrzymała zaś kwotę 1569,14 zł. Należało zatem uznać, że wygrała sprawę w 70%, zaś przegrała w 30 % i w takim też stosunku stronom należy się zwrot poniesionych przez nie kosztów procesu. W części, w której powódka cofnęła pozew, jest bowiem uważana za stronę wygrywającą sprawę, albowiem zapłata roszczenia na nastąpiła po wytoczeniu powództwa. Powódka poniosła koszty w łącznej wysokości 717 zł, na które składały się: opłata od pozwu w wysokości 100 zł (nadpłacona kwota – 15 zł zostanie powódce zwrócona), opłata skarbowa od pełnomocnictwa 17 zł i wynagrodzenie pełnomocnika w wysokości 600 zł, ustalone na podstawie §6 ust.5 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz.U.02.163.1349 ze zm.). Należy jej się zatem od pozwanej zwrot 70 % z tej kwoty, tj. 501,90 zł, którą zasądzono w punkcie IV wyroku.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI