V CZ 97/14

Sąd Najwyższy2015-01-23
SNCywilnezobowiązaniaŚrednianajwyższy
spółka cywilnawartość przedmiotu zaskarżeniaapelacjazażaleniecharakter majątkowy sprawyinteresy majątkowekodeks postępowania cywilnego

Sąd Najwyższy oddalił zażalenie powoda, potwierdzając, że sprawa o ustalenie nieistnienia umowy spółki cywilnej ma charakter majątkowy i wymaga wskazania wartości przedmiotu zaskarżenia w apelacji.

Powód złożył zażalenie na postanowienie Sądu Apelacyjnego o odrzuceniu jego apelacji, zarzucając naruszenie przepisów k.p.c. Twierdził, że sprawa o ustalenie nieistnienia umowy spółki cywilnej nie ma charakteru majątkowego i nie wymaga wskazania wartości przedmiotu zaskarżenia. Sąd Najwyższy uznał jednak, że sprawy o ustalenie stosunku członkowskiego, nawet po rozliczeniach finansowych, mają charakter majątkowy, ponieważ wiążą się z prawami i obowiązkami majątkowymi wspólników. W konsekwencji, odrzucenie apelacji z powodu braku uzupełnienia braków formalnych było prawidłowe.

Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie powoda na postanowienie Sądu Apelacyjnego, które odrzuciło apelację powoda od wyroku Sądu Okręgowego. Powodem odrzucenia apelacji było nieuzupełnienie w terminie braku formalnego w postaci wskazania wartości przedmiotu zaskarżenia. Powód w zażaleniu zarzucił naruszenie przepisów Kodeksu postępowania cywilnego, argumentując, że sprawa o ustalenie nieistnienia umowy spółki cywilnej nie ma charakteru majątkowego i w związku z tym nie miał obowiązku wskazywania wartości przedmiotu zaskarżenia. Sąd Najwyższy, powołując się na przepisy k.p.c. oraz własne orzecznictwo, wyjaśnił, że obowiązek wskazania wartości przedmiotu sporu i zaskarżenia dotyczy wszystkich spraw o charakterze majątkowym. Kategoria spraw o prawa majątkowe jest rozumiana szeroko i obejmuje również sprawy o ustalenie istnienia określonego stosunku członkowskiego w strukturze organizacyjnej, jeśli prawa te wywodzą się bezpośrednio ze stosunków prawnych obejmujących ekonomiczne interesy stron. Sąd uznał, że żądanie powoda ustalenia nieistnienia umowy spółki cywilnej, z której wystąpił, zmierza do ochrony jego interesów majątkowych, nawet jeśli strony dokonały już rozliczeń finansowych, ponieważ status wspólnika wiąże się z prawami i obowiązkami majątkowymi. W związku z tym wezwanie do uzupełnienia braków apelacji było uzasadnione, a jego nieuczynienie skutkowało prawidłowym odrzuceniem apelacji. Sąd Najwyższy oddalił zażalenie powoda.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Tak, sprawa o ustalenie nieistnienia umowy spółki cywilnej ma charakter majątkowy.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że sprawy o ustalenie stosunku członkowskiego, nawet po dokonaniu rozliczeń finansowych, mają charakter majątkowy, ponieważ wiążą się z prawami i obowiązkami majątkowymi wspólników oraz bezpośrednio wpływają na ukształtowanie stosunków majątkowych między stronami.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie zażalenia

Strona wygrywająca

M. M. i C. M.

Strony

NazwaTypRola
B. W.osoba_fizycznapowód
M. M.osoba_fizycznapozwany
C. M.osoba_fizycznapozwany

Przepisy (6)

Główne

k.p.c. art. 19

Kodeks postępowania cywilnego

Obowiązek wskazania wartości przedmiotu sporu, a następnie wartości przedmiotu zaskarżenia, dotyczy wszystkich spraw o charakterze majątkowym. Kategoria spraw „o prawa majątkowe” jest rozumiana szeroko i może obejmować sprawy o ustalenie istnienia określonego stosunku członkowskiego (korporacyjnego), jeśli prawa wywodzą się bezpośrednio ze stosunków prawnych obejmujących ekonomiczne interesy stron i mają bezpośredni wpływ na ukształtowanie stosunków majątkowych.

k.p.c. art. 373

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd odrzuci apelację, jeżeli jej braki uniemożliwiają rozpoznanie jej wniesionej na podstawie przepisów prawa.

k.p.c. art. 398 § 14

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 394 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Pomocnicze

k.p.c. art. 368

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 98

Kodeks postępowania cywilnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Sprawa o ustalenie nieistnienia umowy spółki cywilnej ma charakter majątkowy. Obowiązek wskazania wartości przedmiotu zaskarżenia w apelacji dotyczy spraw majątkowych. Żądanie powoda zmierza do ochrony jego interesów majątkowych.

Odrzucone argumenty

Sprawa o ustalenie nieistnienia umowy spółki cywilnej nie ma charakteru majątkowego. Powód nie miał obowiązku wskazania wartości przedmiotu zaskarżenia w apelacji.

Godne uwagi sformułowania

kategoria spraw „o prawa majątkowe” jest rozumiana szeroko Prawami majątkowymi są bowiem prawa wywodzące się bezpośrednio ze stosunków prawnych obejmujących ekonomiczne interesy stron uczynienie zadość takiemu żądaniu ma bezpośredni wpływ na ukształtowanie stosunków majątkowych pomiędzy stronami ze statusem wspólnika spółki cywilnej związane są określone prawa i obowiązki majątkowe wspólników

Skład orzekający

Dariusz Zawistowski

przewodniczący-sprawozdawca

Józef Frąckowiak

członek

Jacek Grela

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja charakteru majątkowego spraw o ustalenie stosunku prawnego, w tym w kontekście spółek cywilnych, oraz wymogów formalnych apelacji."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z wystąpieniem ze spółki cywilnej i ustaleniem jej nieistnienia.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Orzeczenie wyjaśnia ważną kwestię proceduralną dotyczącą charakteru majątkowego spraw o ustalenie, co jest istotne dla praktyków prawa cywilnego, ale nie zawiera przełomowych wniosków ani nietypowych faktów.

Czy sprawa o ustalenie nieistnienia spółki cywilnej to sprawa majątkowa? Sąd Najwyższy wyjaśnia.

0

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt V CZ 97/14
POSTANOWIENIE
Dnia 23 stycznia 2015 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Dariusz Zawistowski (przewodniczący, sprawozdawca)
‎
SSN Józef Frąckowiak
‎
SSA Jacek Grela
w sprawie z powództwa B. W.
‎
przeciwko M. M. i C. M.
‎
o ustalenie,
‎
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej
w dniu 23 stycznia 2015 r.,
‎
zażalenia powoda na postanowienie Sądu Apelacyjnego w […]z dnia 7 lipca 2014 r.,
oddala zażalenie.
UZASADNIENIE
Postanowieniem z dnia 7 lipca 2014 r. Sąd Apelacyjny odrzucił apelację powoda od wyroku Sądu Okręgowego w K. z dnia 6 listopada 2013 r., z uwagi na nieuzupełnienie w terminie braku apelacji w zakresie wskazania wartości przedmiotu zaskarżenia.
W zażaleniu na to postanowienie, powód wniósł o jego uchylenie. Zarzucił  naruszenie art. 368 w zw. z art. art. 19 k.p.c. i art. 98 k.p.c. Podniósł, że  wbrew ocenie Sądu sprawa nie ma charakteru majątkowego, a zatem powód nie miał obowiązku wskazania w apelacji wartości przedmiotu zaskarżenia.
Sąd Najwyższy wskazał, co następuje:
Zgodnie z art. 19 k.p.c. obowiązek wskazania wartości przedmiotu sporu, a następnie wartości przedmiotu zaskarżenia, dotyczy wszystkich spraw o charakterze majątkowym. W orzecznictwie Sądu Najwyższego kategoria spraw „o prawa majątkowe” jest rozumiana szeroko. Do spraw „o charakterze majątkowym” mogą należeć m.in. sprawy o ustalenie, w tym - ustalenie istnienia określonego stosunku członkowskiego (korporacyjnego) w określonej strukturze organizacyjnej. Prawami majątkowymi są bowiem prawa wywodzące się bezpośrednio ze stosunków prawnych obejmujących ekonomiczne interesy stron (por. np. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 5 października 2006 r., IV CZ 74/06, niepubl.). Sprawą  majątkową jest zatem sprawa, w której zgłoszone przez  powoda żądanie zmierza bezpośrednio do ochrony takich, ekonomicznych interesów strony i  uczynienie zadość takiemu żądaniu ma bezpośredni wpływ na  ukształtowanie stosunków majątkowych pomiędzy stronami (por. np. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 6 października 2006 r., V CZ 67/06, niepubl.; postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 26 stycznia 2006 r., V CSK 53/05, niepubl.).
Powód żądał w niniejszej sprawie ustalenia nieistnienia umowy spółki cywilnej, z której wystąpił. Ta sprawa została zasadnie zakwalifikowana przez Sąd Apelacyjny jako sprawa o charakterze majątkowym. Argumentacja powoda, który wskazuje, że jego żądanie nie zmierza bezpośrednio do realizacji interesu majątkowego, albowiem strony dokonały już rozliczeń finansowych, jest nietrafna. Nie ulega wątpliwości, że ze statusem wspólnika spółki cywilnej związane są  określone prawa i obowiązki majątkowe wspólników. Żądanie powoda zmierza więc do zabezpieczenia jego interesów majątkowych. Z tego też względu, wezwanie do uzupełnienia braków apelacji przez wskazanie wartości przedmiotu zaskarżenia, było uzasadnione. Skoro powód nie uczynił zadość nałożonemu na  niego obowiązkowi, prawidłowe było odrzucenie apelacji na podstawie art. 373 k.p.c.
Mając na powyższe uwadze, na podstawie art. 398
14
w zw. z art. 394
1
§ 3 k.p.c., Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI