V CZ 96/12

Sąd Najwyższy2013-03-27
SNCywilnepostępowanie cywilneŚrednianajwyższy
zażaleniekoszty postępowaniaSąd Najwyższyterminart. 102 k.p.c.art. 3941 k.p.c.

Sąd Najwyższy odrzucił zażalenie powoda w części dotyczącej meritum sprawy, uznając je za niedopuszczalne, a w części dotyczącej kosztów postępowania zażaleniowego oddalił je, uznając zarzuty za nieuzasadnione.

Powód złożył zażalenie na postanowienie Sądu Apelacyjnego oddalające jego wcześniejsze zażalenie na odrzucenie apelacji. Sąd Najwyższy uznał, że zażalenie powoda w części dotyczącej meritum sprawy jest niedopuszczalne na mocy art. 3941 § 2 k.p.c. W odniesieniu do kosztów postępowania zażaleniowego, Sąd Najwyższy oddalił zażalenie, stwierdzając, że powód nie wykazał szczególnie uzasadnionego przypadku do zastosowania art. 102 k.p.c., a jego argumenty dotyczące sytuacji finansowej i zdrowotnej były niewystarczające.

Sprawa dotyczyła zażalenia powoda J. G. na postanowienie Sądu Apelacyjnego w [...] z dnia 25 kwietnia 2012 r., które oddaliło jego zażalenie na postanowienie Sądu Okręgowego w G. z dnia 13 stycznia 2012 r. odrzucające apelację powoda jako spóźnioną. Sąd Apelacyjny podzielił stanowisko sądu pierwszej instancji, że powód uchybił terminowi do wniesienia zażalenia, błędnie interpretując sobotę jako dzień wolny od pracy. Sąd Apelacyjny zasądził również od powoda na rzecz pozwanego koszty postępowania zażaleniowego. Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie powoda. W pierwszej kolejności, zgodnie z art. 3941 § 2 k.p.c., Sąd Najwyższy odrzucił zażalenie powoda w części dotyczącej meritum sprawy, uznając je za niedopuszczalne, ponieważ w sprawach, w których przysługuje skarga kasacyjna, zażalenie do Sądu Najwyższego nie przysługuje na postanowienia sądu drugiej instancji kończące postępowanie w sprawie, wydane w wyniku rozpoznania zażalenia na postanowienie sądu pierwszej instancji. Następnie Sąd Najwyższy rozpoznał merytorycznie zażalenie w części dotyczącej kosztów postępowania zażaleniowego. Sąd Najwyższy uznał zarzut naruszenia art. 102 k.p.c. za chybiony. Podkreślono, że art. 102 k.p.c. stanowi wyjątek od zasady odpowiedzialności za wynik procesu i może być stosowany tylko w wypadkach szczególnie uzasadnionych, a ocena sądu w tym zakresie jest swobodna, chyba że jest oczywiście dowolna. Sąd Najwyższy stwierdził, że okoliczności podniesione przez powoda, dotyczące jego możliwości finansowych i stanu zdrowia, nie stanowiły wystarczającej przesłanki do zastosowania art. 102 k.p.c. W konsekwencji, Sąd Najwyższy oddalił zażalenie powoda w części dotyczącej kosztów postępowania zażaleniowego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, zażalenie takie jest niedopuszczalne na mocy art. 3941 § 2 k.p.c.

Uzasadnienie

Przepis art. 3941 § 2 k.p.c. wprost wyłącza dopuszczalność zażalenia do Sądu Najwyższego w takich sytuacjach.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie i odrzucenie zażalenia

Strona wygrywająca

Pozwany (w zakresie kosztów)

Strony

NazwaTypRola
J. G.osoba_fizycznapowód
Samodzielny Publiczny Zakład Opieki Zdrowotnej Wojewódzki Szpital Specjalistyczny Nr 3 w R.instytucjapozwany

Przepisy (7)

Główne

k.p.c. art. 3941 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Wyłącza dopuszczalność zażalenia do Sądu Najwyższego na postanowienia sądu drugiej instancji kończące postępowanie w sprawie, wydane w wyniku rozpoznania zażalenia na postanowienie sądu pierwszej instancji, w sprawach, w których przysługuje skarga kasacyjna.

k.p.c. art. 3941 § § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Określa skutki prawne w przypadku niedopuszczalności zażalenia.

k.p.c. art. 98 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Zasada odpowiedzialności za wynik procesu.

k.p.c. art. 102

Kodeks postępowania cywilnego

Wyjątek od zasady odpowiedzialności za wynik procesu, stosowany w wypadkach szczególnie uzasadnionych.

Pomocnicze

k.p.c. art. 3986 § § 3

Kodeks postępowania cywilnego

W związku z art. 3941 § 3 k.p.c. stanowi podstawę do odrzucenia zażalenia.

k.p.c. art. 39814

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do oddalenia zażalenia w części dotyczącej kosztów.

k.c. art. 115

Kodeks cywilny

Dotyczy kwestii dni wolnych od pracy, błędnie zinterpretowany przez stronę.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zażalenie powoda w części dotyczącej meritum sprawy jest niedopuszczalne na mocy art. 3941 § 2 k.p.c. Okoliczności dotyczące sytuacji finansowej i zdrowotnej powoda nie stanowią wystarczającej przesłanki do zastosowania art. 102 k.p.c.

Odrzucone argumenty

Sobota powinna być traktowana jako dzień równorzędny z dniem wolnym od pracy. Niezastosowanie art. 102 k.p.c. było bezzasadne.

Godne uwagi sformułowania

zażalenie powoda w części zaskarżającej rozstrzygnięcie Sądu Apelacyjnego o oddaleniu jego zażalenie, podlegało - stosownie do art. 3986 § 3 w związku z art. 3941 § 3 k.p.c. - odrzuceniu. Podniesione w tym zakresie zarzut naruszenia art. 102 k.p.c. okazał się jednak chybiony. Przepis ten wyraża zasadę słuszności w orzekaniu o kosztach, stanowiąc wyjątek od zasady odpowiedzialności za wynik procesu. Podniesione w zażaleniu okoliczności, odnoszące się do - bliżej nieokreślonych - możliwości finansowych skarżącego i stanu jego zdrowia, nie stanowią wystarczającej przesłanki do zastosowania art. 102 k.p.c.

Skład orzekający

Marian Kocon

przewodniczący

Grzegorz Misiurek

sprawozdawca

Krzysztof Pietrzykowski

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących dopuszczalności zażaleń do Sądu Najwyższego (art. 3941 § 2 k.p.c.) oraz stosowania art. 102 k.p.c. w kontekście kosztów postępowania."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej i braku skargi kasacyjnej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Orzeczenie dotyczy kwestii proceduralnych i kosztów postępowania, co jest istotne dla prawników praktyków, ale mniej interesujące dla szerszej publiczności.

Sąd Najwyższy: Kiedy zażalenie nie ma szans na rozpoznanie, a kiedy można liczyć na ulgę w kosztach?

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt V CZ 96/12 
 
 
 
 
POSTANOWIENIE 
Dnia 27 marca 2013 r. 
Sąd Najwyższy w składzie : 
 
SSN Marian Kocon (przewodniczący) 
SSN Grzegorz Misiurek (sprawozdawca) 
SSN Krzysztof Pietrzykowski 
 
 
w sprawie z powództwa J. G. 
przeciwko Samodzielnemu Publicznemu Zakładowi Opieki Zdrowotnej 
Wojewódzkiemu Szpitalowi Specjalistycznemu Nr 3 w R. 
o zapłatę, 
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej  
w dniu 27 marca 2013 r., 
zażalenia powoda  
na postanowienie Sądu Apelacyjnego w […] 
z dnia 25 kwietnia 2012 r.,  
 
1) oddala zażalenie w części dotyczącej rozstrzygnięcia 
o kosztach postępowania zażaleniowego (pkt 2); 
2) odrzuca zażalenie w pozostałym zakresie (pkt 1). 
 
 
 
 
 
Uzasadnienie 

 
2 
 
Sąd Okręgowego w G. postanowieniem z dnia 13 stycznia 2012 r. odrzucił 
zażalenie powoda na postanowienie z dnia 14 grudnia 2011 r. odrzucającego 
apelację wniesioną przez tegoż skarżącego jako spóźnioną. 
Sąd Apelacyjny postanowieniem z dnia 25 kwietnia 2012 r. oddalił zażalenie 
powoda na postanowienie na postanowienie Sądu Okręgowego z dnia 13 stycznia 
2012 r. i zasądził od skarżącego na rzecz pozwanego 1800 zł tytułem zwrotu 
kosztów postępowania zażaleniowego. Sąd Apelacyjny podzielił ocenę Sądu 
pierwszej instancji, iż powód uchybił terminowi do wniesienia zażalenia pozostając 
w błędnym przeświadczeniu, że ostatni dzień terminu do wniesienia tego środka 
odwoławczego, przypadający na sobotę, jest równorzędny z dniem ustawowo 
wolnym od pracy w rozumieniu art. 115 k.c. Jednocześnie uznał, że - zgodnie z 
zasadą odpowiedzialności za wynik procesu (art. 98 § 1 k.p.c.) - powód powinien 
zwrócić 
pozwanemu 
koszty 
postępowania 
zażaleniowego 
obejmujące 
wynagrodzenie pełnomocnika. 
W zażaleniu na powyższe postanowienie Sądu Apelacyjnego powód 
podniósł zarzuty zmierzające do podważenia oceny, że sobota nie może być 
uznana za dzień równorzędny z dniem wolnym od pracy. Wskazał również 
na bezzasadne niezastosowanie art. 102 k.p.c. W konkluzji wniósł o uchylenie 
zaskarżonego postanowienia w całości i nadanie sprawie dalszego biegu. 
Sąd Najwyższy zważył, co następuje: 
Zgodnie z art. 3941 § 2 k.p.c., w sprawach, w których przysługuje skarga 
kasacyjna, zażalenie do Sądu Najwyższego nie przysługuje na postanowienia sądu 
drugiej instancji kończące postępowanie w sprawie, wydane w wyniku rozpoznania 
zażalenia na postanowienie sądu pierwszej instancji. W świetle przytoczonego 
unormowania, zażalenie powoda w części zaskarżającej rozstrzygnięcie Sądu 
Apelacyjnego o oddaleniu jego zażalenie,  podlegało - stosownie do art. 3986 § 3 
w związku z art. 3941 § 3 k.p.c. - odrzuceniu.  
Ocenie 
merytorycznej 
podlegało 
zatem 
jedynie 
zażalenie 
powoda 
w odniesieniu do rozstrzygnięcia o kosztach postępowania zażaleniowego. 

 
3 
Podniesiony w tym zakresie zarzut naruszenia art. 102 k.p.c. okazał się jednak 
chybiony.   
Zgodnie z art. 98 k.p.c. strona przegrywająca sprawę obowiązana jest 
zwrócić przeciwnikowi na jego żądanie koszty niezbędne do celowego dochodzenia 
praw i celowej obrony (koszty procesu).  Według zaś art. 102 k.p.c., w wypadkach 
szczególnie uzasadnionych sąd może zasądzić od strony przegrywającej 
tylko  część kosztów albo nie obciążać jej w ogóle kosztami. Przepis ten wyraża 
zasadę słuszności w orzekaniu o kosztach, stanowiąc wyjątek od zasady 
odpowiedzialności za wynik procesu.  
W orzecznictwie Sądu Najwyższego  przyjmuje się, że ustalenie, czy 
w sprawie zachodzi "wypadek szczególnie uzasadniony", zależy od swobodnej 
oceny sądu, przy czym wskazuje się, że ocena wystąpienia takiego przypadku 
dokonywana jest niezależnie od przyznanego stronie zwolnienia od kosztów 
sądowych (zob. m.in. wyroki: z dnia 19 maja 2006 r., III CK 221/05, niepubl.; z dnia 
3 lutego 2010 r., II PK 192/09, niepubl. i z dnia 27 maja 2010 r., II PK 359/09, 
niepubl. oraz postanowienia: z dnia 13 grudnia 2007 r., I CZ 110/07, niepubl.; z dnia 
27 stycznia 2010 r., II CZ 88/09, niepubl. i z dnia 11 lutego 2010 r., I CZ 112/09, 
niepubl.). Podkreśla się również, że art. 102 k.p.c. nie może być rozszerzająco 
wykładany, 
wyklucza 
uogólnienie 
i może 
być 
stosowany 
w 
zależności 
od  konkretnego przypadku (zob. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 
16 lutego 1981 r., IV PZ 11/81, niepubl.). Ingerencja w powyższe uprawnienie 
jurysdykcyjne sądu orzekającego, w ramach rozpoznawania środka zaskarżenia od 
rozstrzygnięcia o kosztach postępowania, może być usprawiedliwiona jedynie 
w razie stwierdzenia, że dokonana w zaskarżonym postanowieniu ocena jest 
dowolna, oczywiście pozbawiona uzasadnionych podstaw (por. postanowienie SN 
z dnia 15 czerwca 2011r., V CZ 23/11, niepubl.). 
W świetle przytoczonych uwag, nie można podzielić zarzutu skarżącej, 
że ocena 
Sądu 
Apelacyjnego, 
wskazująca 
na 
zasadność 
rozstrzygnięcia 
o kosztach postępowania zażaleniowego według reguły odpowiedzialności za wynik 
sprawy  jest  pozbawiona uzasadnionych podstaw. Podniesione w zażaleniu 
okoliczności, odnoszące się do - bliżej nieokreślonych - możliwości finansowych  

 
4 
skarżącego i stanu jego zdrowia, nie stanowią wystarczającej przesłanki do 
zastosowania art. 102 k.p.c. Zażalenie w tej części podlegało zatem oddaleniu 
(art. 3941 § 3 w związku z art. 39814 k.p.c.). 
Mając powyższe na względzie, Sąd Najwyższy na podstawie orzekł, jak 
w sentencji. 
   
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
jw

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI