V CZ 95/14
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy oddalił zażalenie powoda na wyrok Sądu Okręgowego uchylający wyrok Sądu Rejonowego, uznając uchylenie za uzasadnione.
Powód złożył zażalenie na wyrok Sądu Okręgowego, który uchylił wyrok Sądu Rejonowego w sprawie o zapłatę. Powód zarzucał naruszenie art. 386 § 4 k.p.c. Sąd Najwyższy, analizując przepisy dotyczące zażaleń na uchylenie wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania, uznał uchylenie przez Sąd Okręgowy za uzasadnione, ponieważ Sąd Rejonowy nie rozpoznał istoty sprawy.
Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie powoda O. K. na wyrok Sądu Okręgowego w L. z dnia 27 czerwca 2014 r., który uchylił wyrok Sądu Rejonowego w D. z dnia 24 października 2013 r. w sprawie o zapłatę. Powód zarzucił Sądowi Okręgowemu naruszenie art. 386 § 4 k.p.c. Sąd Najwyższy przypomniał, że zażalenie do Sądu Najwyższego przysługuje w przypadku uchylenia wyroku sądu pierwszej instancji i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania, a jego celem jest kontrola prawidłowości takiego uchylenia. Sąd Najwyższy podkreślił, że nie może oceniać meritum sprawy. Wskazał, że nierozpoznanie istoty sprawy występuje, gdy sąd pierwszej instancji zaniechał zbadania materialnej podstawy żądania lub zarzutów. W tej sprawie Sąd Rejonowy nie rozpoznał żądania zapłaty związanego z odstąpieniem od umowy o dzieło, uznając wadliwość oświadczenia o odstąpieniu. Sąd Okręgowy przyjął odmienną ocenę prawną, dopuszczając możliwość zastosowania art. 635 k.c. Sąd Najwyższy uznał, że taka sytuacja aktualizuje potrzebę oceny zasadności merytorycznej odstąpienia od umowy i rozpoznania żądania pozwu, co oznacza, że uchylenie wyroku Sądu Rejonowego na podstawie art. 386 § 4 k.p.c. było uzasadnione. W konsekwencji Sąd Najwyższy oddalił zażalenie powoda.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, uchylenie wyroku na podstawie art. 386 § 4 k.p.c. jest uzasadnione, gdy sąd pierwszej instancji zaniechał zbadania materialnej podstawy żądania pozwu lub zarzutów merytorycznych, co oznacza nierozpoznanie istoty sprawy.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy wyjaśnił, że nierozpoznanie istoty sprawy występuje, gdy sąd pierwszej instancji nie zbadał materialnej podstawy żądania lub zarzutów. W analizowanej sprawie Sąd Rejonowy nie rozpoznał żądania zapłaty z powodu odmiennej oceny prawnej, podczas gdy Sąd Okręgowy uznał możliwość zastosowania właściwego przepisu. To uzasadnia uchylenie wyroku w celu merytorycznego rozpoznania sprawy.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalenie zażalenia
Strona wygrywająca
M. M.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| O. K. | osoba_fizyczna | powód |
| M. M. | osoba_fizyczna | pozwany |
Przepisy (6)
Główne
k.p.c. art. 386 § § 4
Kodeks postępowania cywilnego
Nierozpoznanie istoty sprawy występuje wtedy, gdy sąd pierwszej instancji zaniechał zbadania materialnej podstawy żądania pozwu lub zarzutów merytorycznych przeciwstawionych zgłoszonemu roszczeniu.
k.p.c. art. 394 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Zażalenie do Sądu Najwyższego przysługuje także w razie uchylenia przez sąd drugiej instancji wyroku sądu pierwszej instancji i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania.
Pomocnicze
k.p.c. art. 398 § 14
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 394 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
w zw. z art. 394^1 § 3 k.p.c.
k.c. art. 635
Kodeks cywilny
Dotyczy odstąpienia od umowy o dzieło.
k.c. art. 491
Kodeks cywilny
Dotyczy odstąpienia od umowy wzajemnej.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Uchylenie wyroku Sądu Rejonowego przez Sąd Okręgowy było uzasadnione, ponieważ Sąd Rejonowy nie rozpoznał istoty sprawy, co jest podstawą do uchylenia na mocy art. 386 § 4 k.p.c.
Odrzucone argumenty
Zażalenie powoda na wyrok Sądu Okręgowego uchylający wyrok Sądu Rejonowego.
Godne uwagi sformułowania
nierozpoznanie istoty sprawy w rozumieniu art. 386 § 4 k.p.c. występuje wtedy, gdy sąd pierwszej instancji zaniechał zbadania materialnej podstawy żądania pozwu lub zarzutów merytorycznych przeciwstawionych zgłoszonemu roszczeniu. Taka konstrukcja oznacza, że Sąd Najwyższy przy rozpoznawaniu zażalenia nie może oceniać stanowiska sądu drugiej instancji, co do meritum sprawy, nawet gdyby uznawał je za błędne i odbiegające od utrwalonego stanowiska judykatury.
Skład orzekający
Bogumiła Ustjanicz
przewodniczący
Jan Górowski
członek
Marian Kocon
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia nierozpoznania istoty sprawy (art. 386 § 4 k.p.c.) i zakresu kontroli Sądu Najwyższego w postępowaniu zażaleniowym."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji uchylenia wyroku przez sąd drugiej instancji i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Orzeczenie wyjaśnia ważną kwestię proceduralną dotyczącą nierozpoznania istoty sprawy i zakresu kontroli Sądu Najwyższego, co jest kluczowe dla praktyków prawa cywilnego.
“Kiedy sąd nie rozpoznaje istoty sprawy? Sąd Najwyższy wyjaśnia kluczowe zasady.”
Sektor
inne
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt V CZ 95/14 POSTANOWIENIE Dnia 20 stycznia 2015 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Bogumiła Ustjanicz (przewodniczący) SSN Jan Górowski SSN Marian Kocon (sprawozdawca) w sprawie z powództwa O. K. przeciwko M. M. o zapłatę, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 20 stycznia 2015 r., zażalenia powoda na wyrok Sądu Okręgowego Sądu Gospodarczego w L. z dnia 27 czerwca 2014 r., oddala zażalenie. UZASADNIENIE Wyrokiem z dnia 27 czerwca 201 4 r . Sąd Okręgowy w L. uchylił wyrok Sądu Rejonowego w D. z dnia 24 października 2013r. w sprawie z powództwa O. K. przeciwko M. M., o zapłatę. Orzeczenie zaskarżył powód zarzucając naruszenie art. 386§4 k.p.c. i wnosząc o uchylenie zaskarżonego wyroku Sądu Okręgowego. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zgodnie z art. 394 1 § 1 1 k.p.c. zażalenie do Sądu Najwyższego przysługuje także w razie uchylenia przez sąd drugiej instancji wyroku sądu pierwszej instancji i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania. W judykaturze Sądu Najwyższego jednolicie przyjmuje się, że celem takiego zażalenia jest poddanie pod kontrolę prawidłowości uchylenia przez sąd drugiej instancji orzeczenia sądu pierwszej instancji i przekazania sprawy do ponownego postępowania, co może nastąpić jedynie w wypadkach przewidzianych w art. 386 k.p.c.. Taka konstrukcja oznacza, że Sąd Najwyższy przy rozpoznawaniu zażalenia nie może oceniać stanowiska sądu drugiej instancji, co do meritum sprawy, nawet gdyby uznawał je za błędne i odbiegające od utrwalonego stanowiska judykatury (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 21 sierpnia 2013r., II CZ 26/13, niepubl.). Orzecznictwo Sądu Najwyższego jednolicie przyjmuje, że nierozpoznanie istoty sprawy w rozumieniu art. 386 § 4 k.p.c. występuje wtedy, gdy sąd pierwszej instancji zaniechał zbadania materialnej podstawy żądania pozwu lub zarzutów merytorycznych przeciwstawionych zgłoszonemu roszczeniu. W rozważanej sprawie taka sytuacja występuję. Powód dochodzi zapłaty w związku z odstąpieniem od umowy o dzieło. Sąd Rejonowy nie rozpoznał tego żądania przyjmując, że oświadczenie o odstąpieniu było wadliwe, skoro nie mogło być oparte na art. 635 k.c. i nie spełniało wymagań z art. 491 k.c. Sąd Okręgowy przyjął odmienną ocenę prawną i uznał, że w sprawie może znaleźć zastosowanie art. 635 k.c. Takie rozstrzygnięcie aktualizuje potrzebę oceny zasadności merytorycznej odstąpienia od umowy przez powoda na podstawie art. 635 k.c., odniesienie się do żądania pozwu i powołanych faktów jak też oceny prawnej roszczenia i zarzutów podniesionych przez pozwanego. Sąd Rejonowy zaniechał rozpoznania sprawy we wskazanym zakresie z uwagi na odmienną ocenę prawną żądania pozwu. Tym samym, uchylenie wyroku Sądu Rejonowego na podstawie art. 386 § 4 k.p.c. należy uznać za uzasadnione. Z tych względów Sąd Najwyższy, na podstawie art. 398 14 k.p.c. w zw. z art. 394 1 § 3 k.p.c. postanowił jak wyżej.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI