V CZ 63/17
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy oddalił zażalenie na postanowienie odrzucające skargę kasacyjną od decyzji sądu okręgowego w sprawie odmowy dokonania czynności notarialnej, potwierdzając brak możliwości zaskarżenia takich decyzji skargą kasacyjną.
Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie na postanowienie sądu okręgowego, które odrzuciło skargę kasacyjną wnioskodawcy. Skarga kasacyjna dotyczyła postanowienia sądu okręgowego oddalającego zażalenie na odmowę dokonania czynności notarialnej przez notariusza. Sąd Najwyższy uznał, że od postanowienia sądu okręgowego wydanego na skutek zażalenia na odmowę dokonania czynności notarialnej nie przysługuje skarga kasacyjna, zgodnie z utrwalonym orzecznictwem i stanowiskiem Trybunału Konstytucyjnego.
Sprawa dotyczyła zażalenia wniesionego przez Z. W. na postanowienie Sądu Okręgowego w C., które odrzuciło jego skargę kasacyjną. Skarga kasacyjna była skierowana przeciwko postanowieniu sądu okręgowego z dnia 7 lutego 2017 r., które z kolei oddaliło zażalenie Z. W. na odmowę dokonania czynności notarialnej przez Notariusza M. B. Sąd Okręgowy w postanowieniu z dnia 18 maja 2017 r. odrzucił skargę kasacyjną, uznając, że nie przysługuje ona od postanowienia oddalającego zażalenie na odmowę dokonania czynności notarialnej. Sąd Najwyższy, rozpoznając zażalenie na to postanowienie, odwołał się do przepisów Prawa o notariacie (art. 82, 83) oraz Kodeksu postępowania cywilnego (art. 519¹ § 1 k.p.c.). Powołując się na utrwalone orzecznictwo Sądu Najwyższego oraz wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 13 stycznia 2015 r. (SK 34/12), Sąd Najwyższy potwierdził, że postanowienie sądu okręgowego wydane na skutek zażalenia na odmowę dokonania czynności notarialnej nie jest zaskarżalne skargą kasacyjną. Sąd uzasadnił, że postępowanie to ma charakter nadzoru judykacyjnego nad działalnością notariusza i nie mieści się w kategoriach spraw, od których przysługuje skarga kasacyjna. W związku z tym, że zarzuty podniesione w zażaleniu okazały się niezasadne, Sąd Najwyższy oddalił je na podstawie art. 398¹⁴ k.p.c. w związku z art. 394¹ § 3 k.p.c.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Nie, skarga kasacyjna nie przysługuje.
Uzasadnienie
Postanowienie sądu okręgowego wydane na skutek zażalenia na odmowę dokonania czynności notarialnej nie należy do kategorii spraw, od których przysługuje skarga kasacyjna zgodnie z art. 519¹ § 1 k.p.c. Jest to forma nadzoru judykacyjnego nad działalnością notariusza, a nie sprawa w rozumieniu przepisów o postępowaniu nieprocesowym, od której przysługuje środek zaskarżenia do Sądu Najwyższego.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalenie zażalenia
Strona wygrywająca
Sąd Okręgowy w C.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Z. W. | osoba_fizyczna | wnioskodawca |
| Notariusz M. B. | inne | organ |
Przepisy (6)
Główne
k.p.c. art. 519¹ § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Określa przypadki, w których przysługuje skarga kasacyjna od postanowień sądu drugiej instancji w postępowaniu nieprocesowym. Postanowienie sądu okręgowego w przedmiocie zażalenia na odmowę czynności notarialnej nie mieści się w tych kategoriach.
Pomocnicze
Prawo o notariacie art. 82
Ustawa - Prawo o notariacie
Prawo o notariacie art. 83 § § 1-1b
Ustawa - Prawo o notariacie
Prawo o notariacie art. 83 § § 2
Ustawa - Prawo o notariacie
k.p.c. art. 398¹⁴
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 394¹ § § 3
Kodeks postępowania cywilnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Postanowienie sądu okręgowego wydane na skutek zażalenia na odmowę dokonania czynności notarialnej nie jest objęte zakresem art. 519¹ § 1 k.p.c., co wyklucza możliwość wniesienia skargi kasacyjnej. Utrwalone orzecznictwo Sądu Najwyższego oraz wyrok Trybunału Konstytucyjnego potwierdzają brak możliwości zaskarżenia takich postanowień skargą kasacyjną. Postępowanie w przedmiocie zażalenia na odmowę czynności notarialnej ma charakter nadzoru judykacyjnego, a nie postępowania w sprawie cywilnej w rozumieniu przepisów o skardze kasacyjnej.
Godne uwagi sformułowania
Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem Sądu Najwyższego postanowienie sądu okręgowego wydane na skutek zażalenia na odmowę dokonania czynności notarialnej nie należy do żadnej z kategorii spraw wymienionych w tym artykule, co oznacza, że nie przysługuje od niego skarga kasacyjna. Wbrew wywodom skarżącego, wypowiedź co do braku możliwości zaskarżenia należy odnosić także do skargi kasacyjnej, ponieważ także Trybunał przyjął, że postępowanie prowadzone przez notariusza jest w odniesieniu do postępowania sądowego toczącego się wskutek wniesienia zażalenia na odmowę dokonania czynności notarialnej odpowiednikiem postępowania pierwszoinstancyjnego, zaś sąd okręgowy, rozpatrując zażalenie na odmowę dokonania czynności notarialnej i wydając rozstrzygnięcie, sprawuje nadzór judykacyjny nad działalnością notariusza.
Skład orzekający
Krzysztof Strzelczyk
przewodniczący
Zbigniew Kwaśniewski
członek
Roman Trzaskowski
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Potwierdzenie braku możliwości wniesienia skargi kasacyjnej od postanowienia sądu okręgowego w przedmiocie zażalenia na odmowę dokonania czynności notarialnej."
Ograniczenia: Dotyczy wyłącznie sytuacji, gdy sąd okręgowy rozpoznaje zażalenie na odmowę dokonania czynności notarialnej.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Orzeczenie jest ważne dla praktyków prawa, zwłaszcza notariuszy i prawników zajmujących się prawem cywilnym, ponieważ precyzuje granice zaskarżalności decyzji dotyczących czynności notarialnych.
“Czy można zaskarżyć odmowę czynności notarialnej skargą kasacyjną? Sąd Najwyższy wyjaśnia.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt V CZ 63/17 POSTANOWIENIE Dnia 29 września 2017 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Krzysztof Strzelczyk (przewodniczący) SSN Zbigniew Kwaśniewski SSN Roman Trzaskowski (sprawozdawca) w sprawie z wniosku Z. W. zażalenie na odmowę dokonania czynności notarialnej, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 29 września 2017 r., zażalenia wnioskodawcy na postanowienie Sądu Okręgowego w C. z dnia 18 maja 2017 r., sygn. akt VI Cz (…), oddala zażalenie. UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 7 lutego 2017 r. Sąd Okręgowy w C. oddalił zażalenie na odmowę dokonania czynności notarialnej przez Notariusza M. B. z dnia 11 października 2016 r., sygn. akt l.dz. (…). Skargę kasacyjną od tego postanowienia wniósł Z. W. Postanowieniem z dnia 18 maja 2017 r. Sąd Okręgowy w C. odrzucił skargę kasacyjną, uznając, że od postanowienia oddalającego zażalenie na odmowę dokonania czynności notarialnej skarga kasacyjna nie przysługuje. Zażalenie na to postanowienie złożył Z. W. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zgodnie z art. 82 ustawy z dnia 14 lutego 1991 r. - Prawo o notariacie (tekst jedn. Dz.U. z 2014 r., poz. 164 ze zm.) osobę, której odmówiono dokonania czynności notarialnej, poucza się o prawie i trybie zaskarżenia odmowy. Osoba ta w terminie tygodnia od dnia odmowy dokonania czynności notarialnej może żądać na piśmie sporządzenia i doręczenia uzasadnienia odmowy. Notariusz sporządza uzasadnienie w terminie tygodnia od dnia otrzymania żądania. Stosownie do art. 83 § 1-1b tej ustawy na odmowę dokonania czynności notarialnej osoba zainteresowana może wnieść, w terminie tygodnia od dnia doręczenia uzasadnienia odmowy, a gdy nie zażądała w przepisanym terminie doręczenia uzasadnienia odmowy - od dnia, w którym dowiedziała się o odmowie, zażalenie do sądu okręgowego właściwego ze względu na siedzibę kancelarii notariusza odmawiającego dokonania czynności notarialnej. Zażalenie wnosi się za pośrednictwem tego notariusza, który jest obowiązany ustosunkować się do zażalenia w terminie tygodnia i wraz z zażaleniem przedstawić swoje stanowisko sądowi oraz doręczyć je osobie zainteresowanej, chyba że sporządził i doręczył już tej osobie uzasadnienie odmowy. Zażalenie to sąd rozpoznaje na rozprawie, stosując odpowiednio przepisy Kodeksu postępowania cywilnego o postępowaniu nieprocesowym. W myśl art. 83 § 2 ww. ustawy, notariusz może, jeżeli uzna zażalenie za słuszne, dokonać czynności notarialnej; w tym przypadku nie nadaje zażaleniu dalszego biegu. W uchwale składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z dnia 7 grudnia 2010 r. (III CZP 86/10, OSNC 2011, nr 5, poz. 49) stwierdzono, że Sąd Okręgowy, rozpoznając zażalenie na odmowę dokonania czynności notarialnej, orzeka jako sąd drugiej instancji (por. też uchwały Sądu Najwyższego z dnia 1 czerwca 2007 r., w sprawach o sygn. III CZP 38/07, III CZP 41/07 i III CZP 42/07, OSNC 2008, nr 7-8, poz. 75-77). Dotyczący postępowania nieprocesowego art. 519 1 § 1 k.p.c. stanowi, że od wydanego przez sąd drugiej instancji postanowienia co do istoty sprawy oraz od postanowienia w przedmiocie odrzucenia wniosku i umorzenia postępowania kończących postępowanie w sprawie - w sprawach z zakresu prawa osobowego, rzeczowego i spadkowego - przysługuje skarga kasacyjna do Sądu Najwyższego, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem Sądu Najwyższego postanowienie sądu okręgowego wydane na skutek zażalenia na odmowę dokonania czynności notarialnej nie należy do żadnej z kategorii spraw wymienionych w tym artykule, co oznacza, że nie przysługuje od niego skarga kasacyjna (por. postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 10 października 2003 r., II CK 230/03, nie publ.; z dnia 19 marca 2008 r., V Cz 6/08, nie publ.; z dnia 20 sierpnia 2009 r., V CSK 123/09, nie publ.; z dnia 29 kwietnia 2009 r., II CZ 23/09, nie publ.; z dnia 19 sierpnia 2010 r., IV CZ 53/10, nie publ.). Orzecznictwo to zostało zaaprobowane w wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 13 stycznia 2015 r. ( SK 34/12, OTK-A 2015, nr 1, poz. 1), gdzie wskazano, że art. 83 § 1 ustawy z dnia 14 lutego 1991 r. - Prawo o notariacie (Dz. U. z 2014 r. poz. 164, 993 i 1585) w zakresie, w jakim nie przewiduje możliwości zaskarżenia orzeczenia sądu okręgowego wydanego na skutek zażalenia na odmowę dokonania czynności notarialnej, jest zgodny z art. 45 ust. 1 i art. 78 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej oraz nie jest niezgodny z art. 176 ust. 1 Konstytucji. Wbrew wywodom skarżącego, wypowiedź co do braku możliwości zaskarżenia należy odnosić także do skargi kasacyjnej, ponieważ także Trybunał przyjął, że postępowanie prowadzone przez notariusza jest w odniesieniu do postępowania sądowego toczącego się wskutek wniesienia zażalenia na odmowę dokonania czynności notarialnej odpowiednikiem postępowania pierwszoinstancyjnego, zaś sąd okręgowy, rozpatrując zażalenie na odmowę dokonania czynności notarialnej i wydając rozstrzygnięcie, sprawuje nadzór judykacyjny nad działalnością notariusza. Mając na względzie, że zarzuty podniesione w zażaleniu okazały się niezasadne Sąd Najwyższy na podstawie art. 398 14 k.p.c. w związku z art. 394 1 § 3 k.p.c., orzekł, jak w sentencji postanowienia. jw
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI