II CZ 112/14

Sąd Najwyższy2015-03-20
SNCywilnepostępowanie cywilneŚrednianajwyższy
skarga kasacyjnapostępowanie egzekucyjneprzepisy przejściowedopuszczalnośćSąd Najwyższyplan podziałuwierzycieldłużnik

Sąd Najwyższy oddalił zażalenie wierzyciela na odrzucenie skargi kasacyjnej, uznając ją za niedopuszczalną z uwagi na datę wydania postanowienia sądu drugiej instancji.

Wierzyciel złożył skargę kasacyjną od postanowienia sądu drugiej instancji oddalającego jego zażalenie na zarzuty do planu podziału. Sąd Okręgowy odrzucił skargę kasacyjną, uznając ją za niedopuszczalną na podstawie przepisów przejściowych dotyczących nowelizacji Kodeksu postępowania cywilnego. Sąd Najwyższy utrzymał w mocy postanowienie sądu pierwszej instancji, potwierdzając, że skarga kasacyjna była niedopuszczalna, ponieważ postanowienie sądu drugiej instancji zostało wydane po dacie wejścia w życie przepisów ograniczających możliwość zaskarżenia.

Sprawa dotyczyła dopuszczalności skargi kasacyjnej w postępowaniu egzekucyjnym. Wierzyciel złożył skargę kasacyjną od postanowienia Sądu Okręgowego w S., które oddaliło jego zażalenie na postanowienie Sądu Rejonowego w S. dotyczące zarzutów do planu podziału. Sąd Okręgowy odrzucił skargę kasacyjną, powołując się na art. 767^4 § 2 k.p.c. w związku z przepisami przejściowymi ustawy nowelizującej Kodeks postępowania cywilnego, wskazując, że postanowienie sądu drugiej instancji zostało wydane po 6 lutego 2005 r., co czyni skargę niedopuszczalną, niezależnie od daty wszczęcia postępowania egzekucyjnego. Sąd Najwyższy, rozpoznając zażalenie wierzyciela, zważył, że kwestia relacji przepisów przejściowych obu ustaw nowelizujących była już przedmiotem jego rozważań. Jednolity pogląd Sądu Najwyższego wskazuje, że nowelizacja z dnia 22 grudnia 2004 r. wprowadziła zasadę bezpośredniego stosowania ustawy nowej, z wyjątkiem dotyczącym orzeczeń wydanych przed 6 lutego 2005 r. Konsekwencją jest ograniczenie dopuszczalności zaskarżenia skargą kasacyjną postanowień sądu drugiej instancji w sprawach egzekucyjnych wydanych po 6 lutego 2005 r., nawet jeśli postępowanie egzekucyjne zostało wszczęte wcześniej. Sąd Najwyższy uznał, że argumenty skarżącego dotyczące racjonalności ustawodawcy nie mogą podważyć jasnej treści przepisów przejściowych. W związku z tym, skarga kasacyjna była niedopuszczalna, a postanowienie Sądu Okręgowego zostało utrzymane w mocy. Sąd Najwyższy oddalił zażalenie wierzyciela i zasądził od niego koszty postępowania zażaleniowego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, skarga kasacyjna jest niedopuszczalna, jeśli postanowienie sądu drugiej instancji zostało wydane po dniu 6 lutego 2005 r., nawet jeśli postępowanie egzekucyjne zostało wszczęte przed tą datą.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy powołując się na przepisy przejściowe obu ustaw nowelizujących Kodeks postępowania cywilnego, wskazał, że nowelizacja z dnia 22 grudnia 2004 r. wprowadziła zasadę bezpośredniego stosowania ustawy nowej, ograniczając możliwość zaskarżenia skargą kasacyjną postanowień wydanych po 6 lutego 2005 r. w sprawach egzekucyjnych.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie zażalenia

Strona wygrywająca

Skarb Państwa - Prokuratoria Generalna Skarbu Państwa

Strony

NazwaTypRola
S. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w W.spółkawierzyciel
R. R.osoba_fizycznawierzyciel
S. K.osoba_fizycznawierzyciel
Grupy "K." Spółki Akcyjnej w K.spółkawierzyciel
"O." Spółki Akcyjnej w W. Oddziału M. […] w M.spółkawierzyciel
J. S.osoba_fizycznawierzyciel - nabywca wierzytelności
Skarbu Państwa - Sądu Rejonowego w S.organ_państwowywierzyciel
[…] Urzędu Skarbowego w S.organ_państwowywierzyciel
Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału w S.organ_państwowywierzyciel
Gminy Miasto S.organ_państwowywierzyciel
P.[…] "W." Spółki Akcyjnej w S.spółkawierzyciel
T. […] Spółki Akcyjnej w W. Obszaru […] w S.spółkawierzyciel
A. C.osoba_fizycznawierzyciel
J. S.osoba_fizycznawierzyciel
J. B.osoba_fizycznawierzyciel
T. Spółki Akcyjnej w W.spółkawierzyciel
"P." Spółki Akcyjnej w W.spółkawierzyciel
Banku […] Spółki Akcyjnej w P.spółkawierzyciel hipoteczny nieegzekwujący
J. P.osoba_fizycznawierzyciel hipoteczny nieegzekwujący
C. […] Spółki jawnej w S.spółkanabywca licytacyjny
A. J. S.osoba_fizycznapracownik - nabywca wierzytelności
Z. O.osoba_fizycznapracownik - nabywca wierzytelności
M. S.osoba_fizycznapracownik - nabywca wierzytelności
J. S.osoba_fizycznapracownik - nabywca wierzytelności
A. J.osoba_fizycznapracownik - nabywca wierzytelności
O. O.osoba_fizycznanabywca wierzytelności
H. M.osoba_fizycznanabywca wierzytelności
J. Ł.osoba_fizycznawierzyciel
C. Spółki Akcyjnej w W.spółkawierzyciel
J. L.osoba_fizycznawierzyciel
E. […] Spółki Akcyjnej w W.spółkawierzyciel
[…] P. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w S.spółkadłużnik wierzyciela
V. […] Spółce Akcyjnej w S.spółkadłużnik

Przepisy (13)

Główne

Ustawa o zmianie ustawy - Kodeks postępowania cywilnego oraz ustawy – Prawo o ustroju sądów powszechnych art. 3

Zasada bezpośredniego stosowania ustawy nowej z wyjątkiem ograniczonym do złożenia, rozpoznania oraz odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej od orzeczenia wydanego przed dniem 6 lutego 2005 r. według przepisów dotychczasowych.

k.p.c. art. 767^4 § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Pomocnicze

k.p.c. art. 398^2 § 1 i 3

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 13 § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Ustawa o zmianie ustawy - Kodeks postępowania cywilnego oraz niektórych innych ustaw art. 7

k.p.c. art. 775^1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 398^14

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 394^1 § 3

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 397 § 2

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 391 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 398^21

Kodeks postępowania cywilnego

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu art. 6 § pkt 7

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu art. 13 § ust. 2 pkt 2

Argumenty

Skuteczne argumenty

Postanowienie sądu drugiej instancji zostało wydane po dniu 6 lutego 2005 r., co zgodnie z przepisami przejściowymi nowelizacji k.p.c. czyni skargę kasacyjną niedopuszczalną. Przepisy przejściowe obu ustaw nowelizujących k.p.c. jednoznacznie określają dopuszczalność skargi kasacyjnej w sprawach egzekucyjnych.

Odrzucone argumenty

Skarga kasacyjna powinna być dopuszczalna, ponieważ postępowanie egzekucyjne zostało wszczęte przed datą wejścia w życie przepisów ograniczających jej dopuszczalność. Interpretacja przepisów przejściowych powinna uwzględniać racjonalność ustawodawcy.

Godne uwagi sformułowania

z uwagi na treść art. 767^4 § 2 k.p.c. i art. 3 ustawy z dnia 22 grudnia 2004 r. [...] skarga kasacyjna jest niedopuszczalna data wszczęcia postępowania egzekucyjnego pozostaje bez znaczenia dla oceny możliwości jego zaskarżenia wprawdzie art. 7 pierwszej z wymienionych ustaw wyłączając [...] dopuszczalność kasacji w postępowaniu egzekucyjnym, nakazywał stosować dotychczasowe przepisy w sprawach wszczętych przed jej wejściem w życie, ale w kolejnej wymienionej nowelizacji w art. 3 została przyjęta zasada bezpośredniego stosowania ustawy nowej z wyjątkiem ograniczonym do złożenia, rozpoznania oraz odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej od orzeczenia wydanego przed dniem 6 lutego 2005 r. według przepisów dotychczasowych Konsekwencją zmiany stanu prawnego jest więc ograniczenie dopuszczalności zaskarżenia na zasadach przewidzianych w art. 775^1 k.p.c. (w pierwotnym brzmieniu) postanowień sądu drugiej instancji [...] do postanowień wydanych przed dniem 6 lutego 2005 r. Argumenty skarżącego odnoszące się do racjonalności ustawodawcy nie mogą być skuteczne wobec nie budzącej wątpliwości treści przepisów przechodnich obu ustaw nowelizujących.

Skład orzekający

Krzysztof Strzelczyk

przewodniczący

Maria Szulc

sprawozdawca

Karol Weitz

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów przejściowych dotyczących dopuszczalności skargi kasacyjnej w postępowaniu egzekucyjnym po nowelizacjach Kodeksu postępowania cywilnego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji związanej z datami wejścia w życie przepisów nowelizujących i datą wydania orzeczenia sądu drugiej instancji.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa dotyczy złożonej kwestii proceduralnej związanej z przepisami przejściowymi, co jest interesujące głównie dla prawników procesualistów.

Kiedy skarga kasacyjna w egzekucji jest niedopuszczalna? Wyjaśnia Sąd Najwyższy.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt II CZ 112/14
POSTANOWIENIE
Dnia 20 marca 2015 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Krzysztof Strzelczyk (przewodniczący)
‎
SSN Maria Szulc (sprawozdawca)
‎
SSN Karol Weitz
w sprawie z wniosku wierzycieli: […] S. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w W., R. R., S. K., Grupy "K." Spółki Akcyjnej w K., "O." Spółki Akcyjnej w W. Oddziału M. […] w M. poprzednio O. […] w M., J. S. - jako nabywcy wierzytelności M. […] Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w W., Skarbu Państwa - Sądu Rejonowego w S., […] Urzędu Skarbowego
w S. oraz Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału w S.,
Gminy Miasto S. , P.[…] "W." Spółki
Akcyjnej w S., T. […] Spółki Akcyjnej w W. Obszaru […] w S. obecnie O. […] Spółka Akcyjna
w W., A. C., J. S., J. B., T.  Spółki Akcyjnej w W. poprzednio P. […]
Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w W., "P." Spółki
Akcyjnej w W.
‎
przy uczestnictwie wierzycieli hipotecznych nieegzekwujących: Banku […] Spółki Akcyjnej w P., J. P.
nabywców licytacyjnych: C. […] Spółki jawnej w S.,
pracowników: A. J. S., Z. O. - jako nabywcy wierzytelności L. S., M. S., J. S. i A. J.,
oraz O. O. (nabywcy wierzytelności L. S.), H. M. (nabywcy wierzytelności J. Ł.),
wierzycieli, którzy przyłączyli się do egzekucji po prawomocnym przysądzeniu własności nieruchomości: […] C. Spółki Akcyjnej
w W., J. L., wierzycieli: E. […] Spółki
Akcyjnej w W.  oraz […] P. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością
w S. - dłużnika wierzyciela J. L.
o egzekucję z prawa użytkowania wieczystego działki gruntu nr […] położonej
w S. ul. P. […] wraz z własnością budynków i budowli na tym gruncie wzniesionych prowadzonej przez D. M. Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w S.
przeciwko dłużnikowi V. […] Spółce Akcyjnej w S.
‎
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej
w dniu 20 marca 2015 r.,
‎
zażalenia wierzyciela J. L.
na postanowienie Sądu Okręgowego w S.
‎
z dnia 24 lipca 2013 r., sygn. akt II Cz […], II WSC […],
1) oddala zażalenie;
2) zasądza od wierzyciela J. L. na rzecz Skarbu Państwa - Prokuratorii Generalnej Skarbu Państwa kwotę 5 400,- (pięć tysięcy czterysta) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego.
UZASADNIENIE
Zaskarżonym postanowieniem Sąd Okręgowy w S.  na podstawie art. 398
2
§ 1 i 398
6
§ 2 k.p.c. w zw. z art. 13 § 2 k.p.c. odrzucił skargę kasacyjną wierzyciela od postanowienia tego Sądu, którym zostało oddalone zażalenie od postanowienia Sądu Rejonowego w S. w przedmiocie rozpoznania zarzutów do planu podziału sporządzonego postanowieniem z dnia 31 maja 2011 r. Wskazał, że z uwagi na treść art. 767
4
§ 2 k.p.c. i art. 3 ustawy z dnia 22 grudnia 2004 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania cywilnego oraz ustawy – Prawo o ustroju sądów powszechnych (Dz. U. Nr 13, poz. 98) skarga kasacyjna jest niedopuszczalna, bo postanowienie Sądu drugiej instancji zostało wydane po dniu 6 lutego 2005 r. a data wszczęcia postępowania egzekucyjnego pozostaje bez znaczenia dla oceny możliwości jego zaskarżenia.
W zażaleniu na powyższe postanowienie wierzyciel wniósł o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Z uzasadnienia wynika, że  zarzuca naruszenie art. 3 ustawy nowelizującej z dnia 22 grudnia 2004 r., bo  w jego ocenie nie uchyla on art. 7 ustawy z dnia 2 lipca 2004 r o zmianie ustawy  - Kodeks postępowania cywilnego oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 172, poz. 1804), wobec czego skarga kasacyjna przysługuje w przypadkach wymienionych w art. 775
1
k.p.c. (w brzmieniu obowiązującym do dnia 5 lutego 2005 r.) w postępowaniach wszczętych przed tą datą, nawet jeżeli postanowienie sądu drugiej instancji zostało wydane po dniu 6 lutego 2005 r.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Zagadnienie relacji przepisu art. 7 ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. i art. 3 ustawy z dnia 22 grudnia 2004 r. było już przedmiotem rozważań Sądu Najwyższego, który wyraził jednolity pogląd, że wprawdzie art. 7 pierwszej z wymienionych ustaw wyłączając - wskutek zastąpienia z mocy art. 1 pkt 109 regulacji zawartej w art. 775
1
artykułem 767
4
§ 2 k.p.c. - dopuszczalność kasacji w postępowaniu egzekucyjnym, nakazywał stosować dotychczasowe przepisy w sprawach wszczętych przed jej wejściem w życie, ale w kolejnej wymienionej nowelizacji w art. 3 została przyjęta zasada bezpośredniego stosowania ustawy nowej z wyjątkiem ograniczonym do złożenia, rozpoznania oraz odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej od orzeczenia wydanego przed dniem 6 lutego 2005 r. według przepisów dotychczasowych (postanowienia z dnia 3 października 2007 r., IV CZ 62/07, z dnia 23 kwietnia 2009 r., IV CZ 33/09, z dnia 24 czerwca 2010 r., IV CZ 37/09, i z dnia 27 czerwca 2014 r., I CZ 34/14 - nie publ.). Konsekwencją zmiany stanu prawnego jest więc ograniczenie dopuszczalności zaskarżenia na zasadach przewidzianych w art. 775
1
k.p.c. (w pierwotnym brzmieniu) postanowień sądu drugiej instancji w przedmiocie przybicia, przysądzenia własności nieruchomości nabytej w drodze licytacji oraz w przedmiocie planu podziału, do postanowień wydanych przed dniem 6 lutego 2005 r. Postanowienia wydane po dniu 6 lutego 2005 r., nawet jeżeli postępowanie egzekucyjne zostało wszczęte przed tą datą, nie podlegają zaskarżeniu skargą kasacyjną. Argumenty skarżącego odnoszące się do racjonalności ustawodawcy nie mogą być skuteczne wobec nie budzącej wątpliwości treści przepisów przechodnich obu ustaw nowelizujących. Skoro postanowienie Sądu drugiej instancji zostało wydane po dniu 6 lutego 2005 r. zastosowanie ma art. 767
4
§ 2 k.p.c., w świetle którego wniesiona skarga kasacyjna jest niedopuszczalna.
Z tych względów orzeczono jak w sentencji na podstawie art. 398
14
w zw. z art. 394
1
§ 3
k.p.c. w zw. z art. 13 § 2 k.p.c.,
o kosztach rozstrzygając zgodnie z  art. 98 § 1, art. 99 i art. 108 § 1 k.p.c. w zw. z 397 § 2, 391 § 1 i 398
21
k.p.c. oraz § 6 pkt 7 i § 13 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. z 2013 r., poz. 461).

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI