V CZ 51/12
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy odrzucił zażalenie powoda w części dotyczącej rozstrzygnięcia o kosztach procesu, uznając je za spóźnione z powodu braku winy w niedochowaniu terminu przez profesjonalnego pełnomocnika.
Powód złożył zażalenie na postanowienie Sądu Apelacyjnego dotyczące kosztów procesu, wnosząc o przywrócenie terminu do jego wniesienia. Sąd Apelacyjny oddalił wniosek o przywrócenie terminu i odrzucił zażalenie, uznając je za spóźnione. Sąd Najwyższy, rozpatrując zażalenie powoda, odrzucił je w części dotyczącej rozstrzygnięcia o kosztach, stwierdzając, że postanowienie oddalające wniosek o przywrócenie terminu nie podlega zażaleniu do SN, a w pozostałym zakresie oddalił zażalenie, podzielając stanowisko Sądu Apelacyjnego co do braku winy powoda w niedochowaniu terminu.
Sprawa dotyczyła zażalenia powoda R. P. na postanowienie Sądu Apelacyjnego z dnia 16 stycznia 2012 r., które oddaliło jego wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie o kosztach procesu zawarte w punkcie 3 wyroku Sądu Apelacyjnego z dnia 4 października 2011 r. Sąd Apelacyjny odrzucił również samo zażalenie jako spóźnione, wskazując, że termin tygodniowy upłynął w sobotę 12 listopada 2011 r., a powód nie uprawdopodobnił braku swojej winy w niedochowaniu terminu. Powód zarzucił obrazę przepisów k.p.c., twierdząc, że podane przez niego okoliczności (święto państwowe poprzedzające sobotę i nieczynność urzędu pocztowego) uzasadniały przywrócenie terminu. Sąd Najwyższy, rozpoznając sprawę, stwierdził, że postanowienie oddalające wniosek o przywrócenie terminu nie podlega zażaleniu do SN, a kontrola w tym zakresie możliwa jest jedynie na podstawie art. 380 k.p.c., pod warunkiem złożenia odpowiedniego wniosku i zarzutu procesowego, czego powód nie uczynił. W związku z tym zażalenie w tej części zostało odrzucone. Nawet gdyby uznać, że zażalenie zawierało domniemany wniosek o kontrolę, Sąd Najwyższy podzielił stanowisko Sądu Apelacyjnego. Stwierdzono, że profesjonalny pełnomocnik powoda nie dochował należytej staranności, planując wniesienie zażalenia w ostatnim dniu terminu, nie uwzględniając możliwości wystąpienia przeszkód, takich jak nieczynna poczta w okresie „długiego weekendu”. Brak winy nie został uprawdopodobniony, a niedochowanie terminu nastąpiło z przyczyn zawinionych przez pełnomocnika. W konsekwencji, zażalenie zostało odrzucone jako spóźnione.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, postanowienie oddalające wniosek o przywrócenie terminu do dokonania czynności procesowej nie podlega zażaleniu do Sądu Najwyższego i może być objęte kontrolą jedynie na podstawie art. 380 k.p.c.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy powołuje się na utrwalone orzecznictwo, zgodnie z którym takie postanowienia nie są zaskarżalne w drodze zażalenia do SN, a kontrola możliwa jest jedynie w trybie art. 380 k.p.c. pod ściśle określonymi warunkami.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
Odrzucono zażalenie w części dotyczącej rozstrzygnięcia w punkcie 1 (pierwszym) zaskarżonego postanowienia, a w pozostałym zakresie oddalono zażalenie.
Strona wygrywająca
Skarb Państwa - Prezes Sądu Rejonowego w G.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| R. P. | osoba_fizyczna | powód |
| Skarb Państwa - Prezes Sądu Rejonowego w G. | organ_państwowy | pozwany |
Przepisy (9)
Główne
k.p.c. art. 39814
Kodeks postępowania cywilnego
Pomocnicze
k.p.c. art. 169 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 370
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 397 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 380
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 39821
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 3941 § § 3
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 168
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 168 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Postanowienie oddalające wniosek o przywrócenie terminu nie podlega zażaleniu do SN. Brak wniosku o kontrolę na podstawie art. 380 k.p.c. w środku zaskarżenia. Profesjonalny pełnomocnik nie dochował należytej staranności przy planowaniu czynności procesowych.
Odrzucone argumenty
Okoliczności związane z długim weekendem i nieczynnością poczty uzasadniają przywrócenie terminu. Twierdzenie o okolicznościach uchybienia terminu zostało poparte i uprawdopodobnione.
Godne uwagi sformułowania
miernik staranności w dokonywaniu czynności procesowych należy oceniać przy przyjęciu standardu dołożenia należytej staranności człowieka przejawiającego dbałość o swoje własne życiowo ważne sprawy Profesjonalny pełnomocnik, planując wniesienie zażalenia, czy dokonanie innej czynności procesowej, musi bowiem uwzględnić, kierując się zwykłym doświadczeniem życiowym, że w okresie biegu terminu mogą nastąpić czasowe przeszkody
Skład orzekający
Lech Walentynowicz
przewodniczący
Teresa Bielska-Sobkowicz
sprawozdawca
Dariusz Zawistowski
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Niedopuszczalność zażalenia do SN na postanowienie o przywróceniu terminu oraz wymogi staranności profesjonalnego pełnomocnika przy dochowaniu terminów procesowych."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej i interpretacji przepisów k.p.c. dotyczących zażaleń i przywracania terminów.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Orzeczenie dotyczy ważnych kwestii proceduralnych związanych z terminami procesowymi i rolą profesjonalnego pełnomocnika, co jest istotne dla praktyków prawa, ale nie zawiera przełomowych rozstrzygnięć.
“Profesjonalny pełnomocnik a terminy procesowe: Sąd Najwyższy wyjaśnia, kiedy spóźnienie nie jest usprawiedliwione.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt V CZ 51/12 POSTANOWIENIE Dnia 21 listopada 2012 r. Sąd Najwyższy w składzie : SSN Lech Walentynowicz (przewodniczący) SSN Teresa Bielska-Sobkowicz (sprawozdawca) SSN Dariusz Zawistowski w sprawie z powództwa R. P. przeciwko Skarbowi Państwa - Prezesowi Sądu Rejonowego w G. o zapłatę, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 21 listopada 2012 r., zażalenia powoda na postanowienie Sądu Apelacyjnego z dnia 16 stycznia 2012 r., , odrzuca zażalenie w części dotyczącej rozstrzygnięcia w punkcie 1 (pierwszym) zaskarżonego postanowienia, a w pozostałym zakresie oddala zażalenie. 2 Uzasadnienie Postanowieniem z dnia 16 stycznia 2012 r. Sąd Apelacyjny oddalił wniosek powoda o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie o kosztach procesu zawarte w punkcie 3 wyroku Sądu Apelacyjnego z dnia 4 października 2011 r. oraz odrzucił zażalenie na to postanowienie. W uzasadnieniu wskazał, że powód nie uprawdopodobnił, aby zaistniały okoliczności uzasadniające wniosek o przywrócenie terminu, a konsekwencją oddalenia tego wniosku jest odrzucenie zażalenia na postanowienie o kosztach procesu, jako spóźnionego, bo wniesionego po upływie terminu tygodniowego, który upłynął w dniu 12 listopada 2011 r., tj. w sobotę, która nie jest dniem ustawowo wolnym od pracy. W zażaleniu na powyższe postanowienie powód zarzucił obrazę art. 169 § 2 k.p.c., art. 370 k.p.c. w zw. z art. 397 § 2 k.p.c. poprzez uznanie, że przedstawione we wniosku okoliczności nie uprawdopodobniają przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia, powodujące w konsekwencji jego odrzucenie. W konsekwencji wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia. W uzasadnieniu zażalenia pełnomocnik powoda nie zgodził się z zapatrywaniem Sądu Apelacyjnego, iż twierdzenie o okolicznościach uchybienia terminu nie zostało „niczym poparte”, a w konsekwencji że nie uprawdopodobnił, aby zaistniały okoliczności uzasadniające wniosek o przywrócenie terminu. Podkreślił, że we wniosku podał okoliczności, które uniemożliwiły nadanie przesyłki z zażaleniem w sobotę 12 listopada 2011 r., a mianowicie, to, że w dniu poprzedzającym ten dzień miało miejsce święto państwowe oraz to, że najbliższy urząd pocztowy był dzień później nieczynny, co jest powszechną praktyką w przypadku tzw. „długich weekendów”. Prokuratoria Generalna Skarbu Państwa w odpowiedzi na zażalenie wniosła o jego oddalenie. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Na wstępie należy wskazać, że postanowienie oddalające wniosek o przywrócenie terminu do dokonania czynności procesowej nie podlega zażaleniu do Sądu Najwyższego i może być objęte kontrolą jedynie na podstawie art. 380 3 k.p.c. (zob. m.in. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 7 listopada 2006 r., I CZ 53/06, niepubl. i postanowienia w, postanowienie z dnia 29 kwietnia 2011 r., I CZ 29/11, niepubl.). Warunkiem kontroli przez Sąd Najwyższy niezaskarżalnego zażaleniem postanowienia w trybie art. 380 k.p.c. w zw. z art. 39821 k.p.c. i art. 3941 § 3 k.p.c. jest zamieszczenie w środku zaskarżenia (zażaleniu) stosownego wniosku oraz podniesienie stosownego zarzutu procesowego, a w przypadku środków zaskarżenia wnoszonych przez profesjonalnych pełnomocników wniosek ten winien być jednoznacznie i w sposób niebudzący wątpliwości sformułowany. Skarżący, reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, takiego wniosku w zażaleniu nie zawarł, jak również nie sformułował stosownego zarzutu. W związku z powyższym niedopuszczalna była sama kontrola naruszenia art. 169 § 2 k.p.c., bez kontroli art. 168 k.p.c. w związku z art. 380 k.p.c. w zw. z art. 39821 k.p.c. i art. 3941 § 3 k.p.c. Zażalenie w tej części podlegało zatem odrzuceniu. Nawet jednak gdyby uznać, że wobec skierowania zarzutu i argumentacji wyłącznie przeciwko rozstrzygnięciu w zakresie wniosku o przywrócenie terminu, zażalenie zawiera domniemany wniosek o dokonanie kontroli w tym zakresie, to brak jest podstaw do zakwestionowania stanowiska Sądu Apelacyjnego. Zgodnie z art. 168 § 1 k.p.c., przywrócenie terminu do dokonania spóźnionej czynności procesowej może nastąpić wówczas, jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności procesowej bez swojej winy. Miernik staranności w dokonywaniu czynności procesowych należy oceniać przy przyjęciu standardu dołożenia należytej staranności człowieka przejawiającego dbałość o swoje własne życiowo ważne sprawy. Brak winy w dokonaniu czynności procesowej w terminie będzie zachodził bowiem wówczas, gdy jej dokonaniu w terminie przeszkodziła okoliczność, której, w danych okolicznościach, nie można było przezwyciężyć przy zachowaniu zwykłej staranności wymaganej od strony należycie dbającej o swoje interesy lub jej pełnomocnika przy dokonywaniu tego rodzaju czynności (por. postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 14 stycznia 1972 r., III CRN 448/71, OSP 1972, nr 7, poz. 14, z dnia 10 stycznia 2007 r., I CZ 108/06, Lex nr 258547). Podzielić należy ocenę, że pełnomocnik powoda nie dochował staranności wymaganej od profesjonalnych pełnomocników przy sporządzaniu i wnoszeniu 4 zażalenia. Nie usprawiedliwia spóźnionego wniesienia zażalenia okoliczność, że w miejscowości zamieszkania pełnomocnika powoda brak placówki pocztowej, a jedyna poczta w gminie T. w dniu 12 listopada 2011 r. była nieczynna z powodu długiego weekendu. Profesjonalny pełnomocnik, planując wniesienie zażalenia, czy dokonanie innej czynności procesowej, musi bowiem uwzględnić, kierując się zwykłym doświadczeniem życiowym, że w okresie biegu terminu mogą nastąpić czasowe przeszkody - związane przykładowo z tym, że niektóre placówki pocztowe mogą być nieczynne z uwagi na tzw. „długie weekendy”– co może utrudnić mu sporządzenie i wniesienie zażalenia w ostatnim dniu terminu. Dodatkowo okoliczność, że kancelaria pełnomocnika powoda jest nieczynna w sobotę, oznacza, że nie mógł on wykluczyć pojawienia się tego rodzaju przeszkody w okresie biegu terminu do wniesienia zażalenia. Powyższe prowadzi do wniosku, że niezachowanie terminu do wniesienia apelacji nastąpiło z przyczyn zawinionych przez pełnomocnika powoda. W konsekwencji nie można uznać, że zażalenie zostało wniesione w terminie, wobec czego jego odrzucenie przez Sąd Apelacyjny było prawidłowe. Z tych względów orzeczono jak w sentencji na podstawie art. 39814 w związku z art. 3941 § 3 k.p.c. jw
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI