V CZ 47/07
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy oddalił zażalenie pozwanych na postanowienie o odrzuceniu ich apelacji z powodu nienależytego opłacenia, potwierdzając, że brak profesjonalnej pomocy prawnej uzasadnia odmowę przyznania wynagrodzenia pełnomocnikowi z urzędu.
Pozwani wnieśli apelację od wyroku Sądu Okręgowego, oznaczając wartość przedmiotu zaskarżenia na ponad 132 tys. zł, ale uiścili jedynie minimalną opłatę. Sąd Apelacyjny odrzucił apelację jako nienależycie opłaconą i odmówił przyznania wynagrodzenia pełnomocnikowi z urzędu, uznając, że sporządzenie apelacji podlegającej odrzuceniu nie stanowi pomocy prawnej. Sąd Najwyższy oddalił zażalenie pozwanych, podzielając stanowisko sądu niższej instancji.
Sąd Apelacyjny w [...] postanowieniem z dnia 26 lutego 2007 r. odrzucił apelację pozwanych J. B. i P. M. od wyroku Sądu Okręgowego w W. z dnia 20 grudnia 2006 r. oraz odmówił przyznania wynagrodzenia radcy prawnemu ustanowionemu z urzędu. Powodem odrzucenia apelacji było nienależyte jej opłacenie – pozwani, mimo oznaczenia wartości przedmiotu zaskarżenia na kwotę 132.977,77 zł, uiścili jedynie opłatę podstawową w kwocie 30 zł, nie składając wniosku o zwolnienie od dalszych kosztów sądowych. Sąd Apelacyjny uznał, że sporządzenie przez radcę prawnego apelacji podlegającej odrzuceniu nie jest „udzieleniem pomocy prawnej” uzasadniającym przyznanie wynagrodzenia. Pozwani wnieśli zażalenie, zarzucając błędne zastosowanie art. 1302 § 3 k.p.c. i twierdząc, że istnieje różnica między nienależytym opłaceniem a nieopłaceniem apelacji. Sąd Najwyższy, rozpoznając zażalenie, stwierdził, że nienależyte opłacenie pisma procesowego obejmuje zarówno uiszczenie opłaty niższej niż należna, jak i nieuiszczenie jej wcale. Sąd Najwyższy podzielił pogląd, że radcy prawnemu nie przysługują koszty pomocy prawnej udzielonej stronie z uchybieniem podstawowym zasadom staranności i profesjonalizmu, a sporządzenie i wniesienie apelacji, która następnie zostaje odrzucona z powodu nienależytego opłacenia, nie może być uznane za profesjonalną pomoc prawną. W związku z tym Sąd Najwyższy oddalił zażalenie i przyznał radcy prawnemu wynagrodzenie.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, nienależyte opłacenie pisma procesowego, w tym uiszczenie opłaty niższej niż należna, skutkuje jego odrzuceniem bez wezwania do uzupełnienia.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy wyjaśnił, że nienależyte opłacenie pisma procesowego oznacza uiszczenie opłaty niższej niż należna, niezależnie od tego, czy jakakolwiek opłata została wniesiona, czy też żadna. W obu przypadkach pismo jest nienależycie opłacone i podlega odrzuceniu na podstawie art. 1302 § 3 k.p.c.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalenie zażalenia
Strona wygrywająca
Skarb Państwa
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| "E. " S.A. w W. | spółka | powód |
| J. B. | osoba_fizyczna | pozwany |
| P. M. | osoba_fizyczna | pozwany |
Przepisy (5)
Główne
k.p.c. art. 1302 § § 3
Kodeks postępowania cywilnego
Nienależyte opłacenie pisma procesowego skutkuje jego odrzuceniem bez wezwania do uzupełnienia.
Pomocnicze
k.p.c. art. 39814
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 3941 § § 3
Kodeks postępowania cywilnego
u.r.p. art. 223
Ustawa o radcach prawnych
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu art. § 15 ust.1 pkt 1 w zw. z § 6 pkt 6 oraz § 12 ust. 2 pkt 2
Argumenty
Skuteczne argumenty
Nienależyte opłacenie apelacji, w tym uiszczenie opłaty niższej niż należna, skutkuje jej odrzuceniem na podstawie art. 1302 § 3 k.p.c. Sporządzenie i wniesienie apelacji, która zostaje odrzucona z powodu nienależytego opłacenia, nie stanowi profesjonalnej pomocy prawnej uzasadniającej przyznanie wynagrodzenia pełnomocnikowi z urzędu, jeśli narusza to zasady staranności.
Odrzucone argumenty
Istnieje zasadnicza różnica między nienależytym opłaceniem apelacji a jej nieopłaceniem, a art. 1302 § 3 k.p.c. ma zastosowanie tylko w drugim przypadku. Pełnomocnik ustanowiony z urzędu udzielił pomocy prawnej, sporządzając i wnosząc apelację w terminie, a skuteczność apelacji nie jest jedynym kryterium oceny.
Godne uwagi sformułowania
Nienależyte opłacenie pisma procesowego oznacza uiszczenie od pisma opłaty niższej niż należna, tj. opłaty niższej od tej, której podlega pismo na podstawie przepisów ustawy. Z tego punktu widzenia nie jest istotne, czy zostanie wniesiona jakakolwiek opłata, czy też żadna opłata nie zostanie wniesiona. Zarówno w pierwszym jak i drugim przypadku pismo jest nienależycie opłacone. radcy prawnemu (adwokatowi) nie przysługują koszty pomocy prawnej udzielonej stronie z uchybieniem podstawowym zasadom staranności i profesjonalizmu.
Skład orzekający
Lech Walentynowicz
przewodniczący
Grzegorz Misiurek
sprawozdawca
Krzysztof Strzelczyk
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących opłat sądowych i konsekwencji ich nienależytego uiszczenia, a także zasad przyznawania wynagrodzenia pełnomocnikom z urzędu w przypadku braku należytej staranności."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji nienależytego opłacenia apelacji przez profesjonalnego pełnomocnika.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Orzeczenie wyjaśnia ważne zasady dotyczące opłat sądowych i odpowiedzialności profesjonalnych pełnomocników, co jest istotne dla praktyków prawa, choć nie zawiera przełomowych wniosków.
“Nienależycie opłacona apelacja? Sąd Najwyższy przypomina o konsekwencjach dla pełnomocników.”
Dane finansowe
WPS: 132 977,77 PLN
wynagrodzenie radcy prawnego: 1800 PLN
Sektor
inne
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt V CZ 47/07 POSTANOWIENIE Dnia 29 maja 2007 r. Sąd Najwyższy w składzie : SSN Lech Walentynowicz (przewodniczący) SSN Grzegorz Misiurek (sprawozdawca) SSN Krzysztof Strzelczyk w sprawie z powództwa "E. " S.A. w W. przeciwko J. B. i P. M. o zapłatę, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 29 maja 2007 r., zażalenia pozwanych na postanowienie Sądu Apelacyjnego w […] z dnia 26 lutego 2007 r., oddala zażalenie i przyznaje radcy prawnemu A. S. od Skarbu Państwa - kasy Sądu Apelacyjnego kwotę 1.800 zł powiększoną o podatek VAT w stawce 22% tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. 2 Uzasadnienie Sąd Apelacyjny postanowieniem z dnia 26 lutego 2007 r. odrzucił apelację pozwanych J. B. i P. M. od wyroku Sądu Okręgowego w W. z dnia 20 grudnia 2006 r. oraz odmówił przyznania wynagrodzenia radcy prawnemu ustanowionemu z urzędu. W uzasadnieniu wskazał, że pozwani wnosząc apelację, w której wartość przedmiotu zaskarżenia oznaczyli na kwotę 132.977,77 zł, uiścili tylko opłatę podstawową w kwocie 30 zł. Tymczasem postanowieniem z dnia 19 września 2006 r. zostali oni zwolnieni jedynie od opłaty od nakazu zapłaty. Skoro w terminie do wniesienia apelacji nie złożyli wniosku o zwolnienie od obowiązku ponoszenia dalszych kosztów sądowych, zobowiązani byli wraz z wniesioną apelacją uiścić opłatę stosunkową stanowiącą 5% wartości przedmiotu zaskarżenia. Nienależycie opłacona apelacja wniesiona przez profesjonalnego pełnomocnika podlega odrzuceniu na podstawie art. 1302 § 3 k.p.c. Sąd Apelacyjny uznał, że sporządzenie przez radcę prawnego apelacji podlegającej odrzuceniu nie jest „udzieleniem pomocy prawnej” usprawiedliwiającym przyznanie wynagrodzenia. W zażaleniu wniesionym na powyższe postanowienie skarżący - przyznając, że apelacja nie została należycie opłacona - zarzucili Sądowi Apelacyjnemu błędne zastosowanie art. 1302 § 3 k.p.c. W ich ocenie istnieje zasadnicza różnica pomiędzy nienależytym opłaceniem apelacji, a jej nieopłaceniem i tylko w tym drugim przypadku wymieniony przepis znajduje zastosowanie. W sytuacji natomiast, kiedy apelacja jest nienależycie opłacona, zastosowanie winien mieć art. 1302 § 1 i 2 k.p.c. Skarżący zakwestionowali również pogląd, że działający w ich imieniu radca prawny ustanowiony z urzędu nie spełnił wymogu „udzielenia pomocy prawnej”. Zdaniem skarżących pełnomocnik sporządził i wniósł apelację w zakreślonym przepisami terminie, a skuteczność wniesionej apelacji nie może być jedynym kryterium oceny, czy udzielona została pomoc prawna. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: 3 Nienależyte opłacenie pisma procesowego oznacza uiszczenie od pisma opłaty niższej niż należna, tj. opłaty niższej od tej, której podlega pismo na podstawie przepisów ustawy (por. m.in. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 27 października 2006 r., I PZ 18/06, nie publ.; z dnia 24 listopada 2006 r., III CZ 70/06, nie publ.). Z tego punktu widzenia nie jest istotne, czy zostanie wniesiona jakakolwiek opłata, czy też żadna opłata nie zostanie wniesiona. Zarówno w pierwszym jak i drugim przypadku pismo jest nienależycie opłacone. Odmienne stanowisko skarżących nie znajduje żadnego uzasadnienia. Prawidłowo zatem Sąd Apelacyjny odrzucił - z powołaniem się na art. 1302 § 3 k.p.c. - apelację wniesioną przez radcę prawnego, podlegającą opłacie w wysokości stosunkowej, obliczonej od wartości przedmiotu zaskarżenia, bez wezwania do wniesienia tej opłaty. W orzecznictwie Sądu Najwyższego prezentowany jest pogląd, który skład orzekający podziela, że radcy prawnemu (adwokatowi) nie przysługują koszty pomocy prawnej udzielonej stronie z uchybieniem podstawowym zasadom staranności i profesjonalizmu (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 18 marca 1999 r., I CKN 1046/97, OSNC 1999, nr 10, poz. 178; postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 15 listopada 2001 r., V CKN 387/01, nie publ.; postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 1 lipca 2003 r., II CK 112/03, nie publ.). W rozpoznawanej sprawie Sąd Apelacyjny słusznie uznał, że sporządzenie i wniesienie przez radcę prawnego apelacji, która następnie zostaje odrzucona, nie może być uznane za udzielenie profesjonalnej pomocy prawnej. Tak ocenić należy nie tylko sporządzenie apelacji, która nie zawiera wymaganych elementów konstrukcyjnych, ale również wniesienie apelacji nienależycie opłaconej. W obu przypadkach skutek jest taki sam – odrzucenie środka odwoławczego a limine. Należy zważyć, że pełnomocnik strony pozwanej nie tylko nie zakwestionował faktu nienależytego opłacenia apelacji, ale wręcz przyznał, że nieuiszczenie wymaganej opłaty było następstwem pomyłki. Takie działanie niewątpliwie uchybia podstawowym zasadom staranności i profesjonalizmu. Mając powyższe na uwadze, Sąd Najwyższy na podstawie art. 39814 w zw. z art. 3941 § 3 k.p.c. k.p.c. oddalił zażalenie i przyznał radcy prawnemu reprezentującemu skarżących z urzędu wynagrodzenie stosownie do art. 223 4 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o radcach prawnych (tekst jedn.: Dz. U. z 2002 r., Nr 123, poz. 1059 ze zm.) oraz § 15 ust.1 pkt 1 w zw. z § 6 pkt 6 oraz § 12 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu (Dz. U. Nr163, poz. 1349 ze zm.). db
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI