V CZ 4/09
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuPowód wniósł skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego, dołączając wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych. Sąd Apelacyjny oddalił ten wniosek, a po nieuiszczeniu przez powoda opłaty, odrzucił skargę kasacyjną. Powód zaskarżył to postanowienie zażaleniem, ponownie wnosząc o zwolnienie od kosztów sądowych, tym razem od opłaty od zażalenia. Sąd Apelacyjny odrzucił wniosek o zwolnienie i następnie odrzucił zażalenie z powodu nieuiszczenia opłaty. Sąd Najwyższy oddalił zażalenie powoda, stwierdzając, że obowiązek uiszczenia opłaty od zażalenia istniał, ponieważ przepis wyłączający opłatę od zażalenia na postanowienie o odmowie zwolnienia od kosztów nie miał zastosowania. Ponadto, Sąd Najwyższy potwierdził prawidłowość zastosowania art. 107 u.k.s.c., który stanowi, że ponowny wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych, oparty na tych samych okolicznościach, podlega odrzuceniu, a na takie odrzucenie nie przysługuje zażalenie. Sąd Najwyższy podkreślił, że celem tego przepisu jest zapobieganie obstrukcji procesowej i nie należy go wykładać w sposób, który by to utrudniał.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja art. 107 u.k.s.c. dotyczącego ponownych wniosków o zwolnienie od kosztów sądowych oraz zasady pobierania opłat od zażaleń.
Dotyczy specyficznej sytuacji ponownego wniosku o zwolnienie od kosztów i opłaty od zażalenia.
Zagadnienia prawne (3)
Czy ponowny wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych, oparty na tych samych okolicznościach, które stanowiły podstawę oddalonego wcześniej wniosku, podlega odrzuceniu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, ponowny wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych, oparty na tych samych okolicznościach, które stanowiły podstawę oddalonego wcześniej wniosku, podlega odrzuceniu na podstawie art. 107 ust. 1 u.k.s.c.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy uznał, że celem art. 107 u.k.s.c. jest zapobieganie obstrukcji procesowej poprzez składanie nieuzasadnionych wniosków o zwolnienie od kosztów. Wykładnia tego przepisu powinna uwzględniać ten cel, a odrzucenie ponownego wniosku nie wyłącza kontroli instancyjnej w trybie art. 380 k.p.c.
Czy zażalenie na postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej podlega opłacie sądowej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, zażalenie na postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej podlega opłacie sądowej, ponieważ przepis art. 95 ust. 2 pkt 1 u.k.s.c. wyłącza opłatę jedynie od zażalenia na postanowienie sądu, którego przedmiotem jest odmowa zwolnienia od kosztów sądowych lub cofnięcie takiego zwolnienia.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy wyjaśnił, że postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej nie rozstrzygało o odmowie zwolnienia od kosztów, a jedynie stanowiło konsekwencję nieuiszczenia opłat po oddaleniu wniosku o zwolnienie. Dlatego przepis wyłączający opłatę od zażalenia nie miał zastosowania.
Czy złożenie ponownego wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych przerywa bieg terminu do uiszczenia opłaty sądowej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, złożenie ponownego wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych, opartego na tych samych okolicznościach, nie przerywa biegu terminu do uiszczenia opłaty sądowej i nie odracza obowiązku jej uiszczenia.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy uznał, że brak jest podstaw do wykładania przepisu zapobiegającego obstrukcji procesowej w sposób nieuwzględniający w pełni celu, dla którego został ustanowiony. Uznanie, że taki wniosek przerywa bieg terminu, stanowiłoby niezasadne przedłużenie tego terminu.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| P.G. | osoba_fizyczna | powód |
| "E." Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością | spółka | pozwany |
Przepisy (6)
Główne
u.k.s.c. art. 107 § 1
Ustawa o kosztach sądowych w sprawach cywilnych
W razie oddalenia wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych strona nie może ponownie domagać się zwolnienia powołując się na te same okoliczności, które stanowiły uzasadnienie oddalonego wniosku. Ponowny wniosek podlega odrzuceniu.
u.k.s.c. art. 107 § 2
Ustawa o kosztach sądowych w sprawach cywilnych
Na postanowienie o odrzuceniu ponownego wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych nie przysługuje zażalenie.
k.p.c. art. 3941 § 3
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 39814
Kodeks postępowania cywilnego
Pomocnicze
u.k.s.c. art. 95 § 2
Ustawa o kosztach sądowych w sprawach cywilnych
Nie pobiera się opłat od zażalenia na postanowienie sądu, którego przedmiotem jest odmowa zwolnienia od kosztów sądowych lub cofnięcie takiego zwolnienia oraz odmowa ustanowienia adwokata lub radcy prawnego lub ich odwołanie.
k.p.c. art. 380
Kodeks postępowania cywilnego
Kontrola instancyjna postanowień wydanych na podstawie art. 380 k.p.c.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Ponowny wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych, oparty na tych samych okolicznościach, podlega odrzuceniu. • Złożenie ponownego wniosku o zwolnienie od kosztów nie przerywa biegu terminu do uiszczenia opłaty. • Zażalenie na postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej podlega opłacie.
Odrzucone argumenty
Zażalenie na postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej jest zwolnione z opłaty na podstawie art. 95 ust. 2 pkt 1 u.k.s.c. • Sytuacja majątkowa powoda uległa zmianie, co uzasadnia ponowny wniosek o zwolnienie od kosztów. • Przedmiot wniosku o zwolnienie od kosztów był różny (skarga kasacyjna vs. zażalenie).
Godne uwagi sformułowania
Celem powołanego przepisu jest uniemożliwienie nierzetelnej stronie tamowania postępowania sądowego przez składanie kolejnych, nieuzasadnionych wniosków o zwolnienie od kosztów sądowych. • Wyjątkowość tej regulacji przekłada się także na stopień dolegliwości sankcji z nią związanej, a jest nią to, że złożenie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych w sytuacji wyżej opisanej nie przerywa biegu terminu do wniesienia należnej opłaty i nie odracza obowiązku jej uiszczenia. • Brak zatem podstaw, by przepis, zapobiegający obstrukcji procesowej wykładać w sposób nieuwzględniający w pełni celu, dla którego został ustanowiony.
Skład orzekający
Antoni Górski
przewodniczący
Teresa Bielska-Sobkowicz
sprawozdawca
Henryk Pietrzkowski
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja art. 107 u.k.s.c. dotyczącego ponownych wniosków o zwolnienie od kosztów sądowych oraz zasady pobierania opłat od zażaleń."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji ponownego wniosku o zwolnienie od kosztów i opłaty od zażalenia.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Orzeczenie wyjaśnia istotne kwestie proceduralne dotyczące kosztów sądowych i zapobiegania obstrukcji procesowej, co jest kluczowe dla praktykujących prawników.
“Kiedy ponowny wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych może pogrzebać Twoje szanse na apelację?”
Sektor
inne
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.