I CZ 148/11

Sygn. akt I CZ 148/11 
 
 
 
 
 
 
POSTANOWIENIE 
 
 
Dnia 3 lutego 2012 r. 
Sąd Najwyższy w składzie : 
 
SSN Jan Górowski (przewodniczący, sprawozdawca) 
SSN Barbara Myszka 
SSN Marta Romańska 
 
 
w sprawie z wniosku H. W.  i Z. W. 
przy uczestnictwie S. W. 
o zniesienie współwłasności, 
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym  
w Izbie Cywilnej w dniu 3 lutego 2012 r., 
zażalenia wnioskodawcy H. W.  
na postanowienie Sądu Okręgowego  
z dnia 19 maja 2011 r.,  
 
 
 
uchyla postanowienie odrzucające apelację H. W. 
 
 
 
 
 

 
2 
Uzasadnienie 
 
Postanowieniem z dnia 19 maja 2011 r. Sąd Okręgowy odrzucił apelację 
zarówno Z. W., jak i H. W. jako nieopłacone należycie.  
Zażaleniem z dnia 14 czerwca 2011 r. H. W. wniósł o uchylenie 
zaskarżonego postanowienia podnosząc, że opłatę od apelacji uiścił w wymaganym 
terminie i wysokości na konto Sądu.  
Sąd Najwyższy zważył, co następuje: 
Wnioskodawca podniósł w zażaleniu, że skierowanie opłaty na konto 
niewłaściwego Sądu, lecz prawidłowo oznaczonego w przelewie, nie może 
stanowić podstawy do jej odrzucenia, co wynika z orzeczenia Trybunału 
Konstytucyjnego z dnia 29 kwietnia 2008 r., SK 11/07, który zakwestionował 
zawarte w § 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 31 stycznia 2006 r. 
w sprawie sposobu uiszczania opłat sądowych w sprawach cywilnych (Dz. U. 
Nr 27, poz. 199) sformułowanie „właściwy”. Stanowisko Trybunału Konstytucyjnego 
nie oznacza jednakże, że strona zobowiązana do uiszczenia opłaty od apelacji 
może tę apelację wnieść na konto jakiegokolwiek sądu powszechnego, albowiem 
taka interpretacja tego zapisu prowadziłaby do trudnych do zaakceptowania 
konsekwencji, a mianowicie nałożenia na Sąd pierwszej instancji, który dokonuje 
wstępnego badania apelacji, obowiązku „poszukiwania” należnej opłaty.  
W judykaturze Sądu Najwyższego utrwalone jest stanowisko, że sądem 
właściwym do uiszczenia opłaty należnej od apelacji jest sąd, który rozpoznawał 
sprawę w pierwszej instancji, a w szczególnych sytuacjach także sąd drugiej 
instancji właściwy do rozpoznania apelacji (por. postanowienia Sądu Najwyższego 
z dnia 17 lipca 2008 r., II PZ 15/08, OSNP 2009, nr 23-24, poz. 318 i z dnia 
28 listopada 2008 r., V CZ 77/08, niepubl.). Wnioskodawca skierował jednakże 
opłatę na konto Sądu drugiej instancji niewłaściwego do rozpoznania sprawy.  
Szczególne jednak okoliczności sprawy przesądzają o tym, że zażalenie 
zasługuje na uwzględnienie. Trzeba podnieść, że pierwotnie wniesiona przez 
skarżącego apelacja została opłacona opłatą w wysokości 1000 zł, jednakże Sąd 

 
3 
pierwszej instancji ustalił należną opłatę na kwotę 40 zł i pozostałą część, tj. 960 zł 
zwrócił wnioskodawcy. Z kolei Sąd Okręgowy uznał, że opłata od apelacji powinna 
wynieść 1000 zł i wezwał na rozprawie w dniu 9 marca 2011 r. pełnomocnika 
wnioskodawcy do uiszczenia brakującej części opłaty, uprzednio stronie zwróconej.  
Nie bez znaczenia dla rozstrzygnięcia zażalenia ma również fakt, że Sąd 
Okręgowy, na konto którego została skierowana opłata od apelacji, „uczestniczył” w 
postępowaniu, albowiem pierwotnie do tego Sądu, Sąd pierwszej instancji przesłał 
ten środek odwoławczy, pomimo jego prawidłowego „zaadresowania” przez 
skarżącego. Sąd ten uznał się jednakże niewłaściwym i przekazał apelację do 
rozpoznania Sądowi Okręgowemu w W.  
Niewątpliwie dwukrotne błędy Sądu nie mogą pozostać bez wpływu 
na  sposób 
rozstrzygnięcia 
zażalenia. 
Z 
założenia 
strona 
nie 
powinna 
ponosić  ujemnych 
konsekwencji 
procesowych 
na 
skutek 
omyłek 
organu 
orzekającego  (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 25 lutego 1976 r., II CR 20/76 
OSNC 1977 nr 1, poz. 8). Odrzucenie środka odwoławczego strony w  stanie 
faktycznym sprawy, ze wskazanych przyczyn, musiało zostać uznane za skutek 
zbyt daleko idący.  
Z tego  względu postanowienie podlegało uchyleniu na podstawie art. 3941 
§ 3 k.p.c. w zw. z art. 39816 k.p.c.