V CZ 37/13
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy oddalił zażalenie skarżącego na postanowienie Sądu Apelacyjnego odrzucające skargę o wznowienie postępowania, uznając, że nowe fakty i dowody nie uzasadniają wznowienia.
A. B. wniósł skargę o wznowienie postępowania po prawomocnym wyroku oddalającym jego powództwo o ochronę dóbr osobistych i zapłatę, powołując się na nieważność postępowania apelacyjnego z powodu jego stanu zdrowia psychicznego oraz nowe fakty i dowody. Sąd Apelacyjny odrzucił skargę z powodu przekroczenia terminu i braku uzasadnienia nowych okoliczności. Sąd Najwyższy, rozpoznając zażalenie, uznał, że choć termin mógł nie dotyczyć drugiej podstawy wznowienia, to powołane nowe fakty i dowody nie spełniają przesłanek z art. 403 § 2 k.p.c., ponieważ powstały po wydaniu wyroku i nie mogły mieć wpływu na jego wynik.
Skarżący A. B. złożył skargę o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej prawomocnym wyrokiem Sądu Okręgowego w W. oddalającym jego powództwo o ochronę dóbr osobistych i zapłatę, a następnie wyrokiem Sądu Apelacyjnego oddalającym apelację. Jako podstawę wznowienia podał nieważność postępowania odwoławczego, twierdząc, że z powodu złego stanu zdrowia psychicznego nie miał zdolności sądowej i procesowej, a także został pozbawiony obrony praw, nie będąc powiadomionym o terminie rozprawy i nie doręczając mu odpisu wyroku. Dodatkowo powołał nowe fakty i dowody, takie jak publikacja artykułów naukowych i postanowienie o umorzeniu egzekucji. Sąd Apelacyjny odrzucił skargę, wskazując na przekroczenie trzymiesięcznego terminu do jej wniesienia oraz błędne rozumienie pojęć zdolności sądowej i procesowej. Sąd Najwyższy, rozpoznając zażalenie skarżącego, podzielił stanowisko Sądu Apelacyjnego co do nowych okoliczności faktycznych i dowodów, uznając, że nie spełniają one przesłanek z art. 403 § 2 k.p.c., gdyż powstały po wydaniu wyroku i nie mogły mieć wpływu na jego wynik. W konsekwencji oddalił zażalenie.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Nie, jeśli nie mogły mieć wpływu na wynik sprawy w poprzednim postępowaniu.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy stwierdził, że nowe fakty i dowody powołane przez skarżącego powstały już po wydaniu wyroku i nie spełniają przesłanki z art. 403 § 2 k.p.c., zgodnie z którą strona nie mogła z nich skorzystać w poprzednim postępowaniu.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddala zażalenie
Strona wygrywająca
Skarb Państwa
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| A. B. | osoba_fizyczna | skarżący |
| Uniwersytet [...] | instytucja | pozwany |
| adw. B. W. | osoba_fizyczna | pełnomocnik z urzędu |
Przepisy (9)
Główne
k.p.c. art. 407 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Określa trzymiesięczny termin do wniesienia skargi o wznowienie postępowania.
k.p.c. art. 403 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Określa przesłanki wznowienia postępowania z powodu wykrycia nowych faktów lub dowodów, które mogły mieć wpływ na wynik sprawy, a z których strona nie mogła skorzystać w poprzednim postępowaniu.
Pomocnicze
k.p.c. art. 64 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy zdolności sądowej.
k.p.c. art. 65 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy zdolności procesowej.
k.p.c. art. 65 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy zdolności procesowej.
k.p.c. art. 410 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy podstawy zażalenia.
k.p.c. art. 401
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy podstawy wznowienia postępowania.
k.p.c. art. 39814
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy orzekania przez Sąd Najwyższy w przedmiocie zażalenia.
k.p.c. art. 3941 § § 3
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy orzekania przez Sąd Najwyższy w przedmiocie zażalenia.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Nowe fakty i dowody powołane przez skarżącego powstały po wydaniu wyroku i nie spełniają przesłanek z art. 403 § 2 k.p.c.
Odrzucone argumenty
Zły stan psychiczny strony, bez formalnego stwierdzenia braku zdolności sądowej lub procesowej, nie stanowi podstawy do wznowienia postępowania z powodu nieważności. Termin do wniesienia skargi o wznowienie postępowania został przekroczony.
Godne uwagi sformułowania
Nie można natomiast zgodzić się z żalącym się, że powołane przez powoda w skardze nowe okoliczności faktyczne i dowody mogą stanowić przyczynę wznowienia postępowania. Niewątpliwie bowiem fakty i dowody powołane przez powoda powstały już po wydaniu przez sąd wyroku, nie są to zatem takie okoliczności faktyczne lub środki dowodowe, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy, a z których strona nie mogła skorzystać w poprzednim postępowaniu (art. 403 § 2 k.p.c.).
Skład orzekający
Krzysztof Pietrzykowski
przewodniczący-sprawozdawca
Anna Kozłowska
członek
Krzysztof Strzelczyk
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przesłanek wznowienia postępowania z powodu nowych faktów i dowodów (art. 403 § 2 k.p.c.) oraz kwestia terminów do ich wnoszenia."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej i stanu faktycznego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnych kwestii proceduralnych związanych z możliwością wznowienia postępowania po prawomocnym wyroku, co jest istotne dla praktyków prawa cywilnego.
“Kiedy można wznowić postępowanie po prawomocnym wyroku? Sąd Najwyższy wyjaśnia kluczowe terminy i przesłanki.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt V CZ 37/13 POSTANOWIENIE Dnia 6 września 2013 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Krzysztof Pietrzykowski (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Anna Kozłowska SSN Krzysztof Strzelczyk w sprawie ze skargi A. B. o wznowienie postępowania w sprawie I C […] w sprawie z powództwa A. B. przeciwko Uniwersytetowi […] o ochronę dóbr osobistych i zapłatę, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 6 września 2013 r., zażalenia skarżącego na postanowienie Sądu Apelacyjnego […] z dnia 26 kwietnia 2013 r., 1. oddala zażalenie; 2. przyznaje adw. B. W. od Skarbu Państwa - Sądu Apelacyjnego kwotę 1 800 ( tysiąc osiemset ) złotych powiększoną o 23 % podatku VAT tytułem wynagrodzenia za udzielenie powodowi z urzędu nieopłaconej pomocy prawnej w postępowaniu zażaleniowym. 2 UZASADNIENIE W dniu 11 marca 2013 r. A. B. wniósł skargę o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej prawomocnym wyrokiem Sądu Okręgowego w W. z 25 maja 2012 r. oddalającym jego powództwo wobec pozwanego Uniwersytetu […] o ochronę dóbr osobistych i zapłatę, przy czym domagał się wznowienia postępowania przed Sądem Apelacyjnym, który rozpoznał apelację od tego wyroku i oddalił ją wyrokiem z 18 października 2012 r. Jako podstawę wznowienia podał nieważność postępowania odwoławczego. Ponadto powołał w skardze nowe fakty i dowody, tj. opublikowanie jego dwóch artykułów naukowych w prestiżowych pismach i postanowienie Sądu Rejonowego z dnia 2 stycznia 2013 r. o umorzeniu postępowania egzekucyjnego dotyczącego orzeczonego wyrokiem sądowym obowiązku zwrócenia powodowi jego korespondencji elektronicznej. Przyczyn nieważności postępowania apelacyjnego powód upatruje w tym, że z racji złego stanu jego zdrowia psychicznego - który mimo wniosków nie został przez orzekające w sprawie Sądy zweryfikowany z udziałem biegłych - nie miał zdolności sądowej i procesowej. Twierdzi, że w postępowaniu apelacyjnym został też pozbawiony możności obrony swoich praw, ponieważ nie był już reprezentowany przez adwokata, a nie powiadomiono go o terminie rozprawy apelacyjnej i ogłoszeniu wyroku ani mu nie doręczono odpisu wyroku i odpowiedzi pozwanego na apelację. Sąd Apelacyjny postanowieniem z dnia 26 kwietnia 2013 r. odrzucił skargę powoda o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej prawomocnym wyrokiem Sądu Okręgowego z dnia 25 maja 2012 r. Podkreślił, że w skardze powód podaje, iż o wyroku Sądu Apelacyjnego dowiedział się w Sądzie dnia 7 listopada 2012 r. Tymczasem trzymiesięczny termin do wniesienia skargi (art. 407 § 1 k.p.c.) upłynął najpóźniej z dniem 7 lutego 2013 r. Z kolei zarzut braku zdolności sądowej i procesowej jest wynikiem błędnego rozumienia tych pojęć (art. 64 § 1, art. 65 § 1 i 2 k.p.c.). Jeśli więc powód wskazuje jedynie na swój zły stan psychiczny, w istocie nie opiera skargi na nieważności postępowania spowodowanej brakiem zdolności sądowej czy procesowej. Poza tym, według Sądu Apelacyjnego, powód w skardze powołał fakty i dowody powstałe już po wyrokowaniu przez Sąd Apelacyjny 3 bądź takie, które powoływał wcześniej, tyle że w jego ocenie zostały zlekceważone. Nie uzasadniają one zatem wznowienia postępowania (art. 403 § 2 k.p.c.). Powód wniósł zażalenie na postanowienie Sądu Apelacyjnego, zarzucając naruszenie art. 410 § 2 k.p.c. przez jego niezastosowanie i art. 403 § 2 k.p.c. przez błędną wykładnię. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: W zażaleniu wskazano, że powód, samodzielnie wnosząc skargę o wznowienie postępowania i nie korzystając z pomocy profesjonalnego pełnomocnika, w istocie podał dwie podstawy wznowienia postępowania. Pierwsza z nich wynikała z błędnego utożsamiania przez powoda pozbawienia możliwości działania w procesie czy też braku należytej reprezentacji z biernością jego pełnomocnika w postępowaniu odwoławczym (art. 401 k.p.c.). Druga natomiast podstawa wskazywana przez powoda sprowadza się do wykrycia takich okoliczności faktycznych i środków dowodowych, które mogły mieć wpływ na wynik sprawy, a z których powód nie mógł skorzystać w poprzednim postępowaniu. Trafnie w związku z tym podkreślono w zażaleniu, że upływ terminu do wniesienia skargi mógł dotyczyć tylko pierwszej z wymienionych podstaw, nie odnosił się zaś do drugiej z nich. Nie można natomiast zgodzić się z żalącym się, że powołane przez powoda w skardze nowe okoliczności faktyczne i dowody mogą stanowić przyczynę wznowienia postępowania. Niewątpliwie bowiem fakty i dowody powołane przez powoda powstały już po wydaniu przez sąd wyroku, nie są to zatem takie okoliczności faktyczne lub środki dowodowe, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy, a z których strona nie mogła skorzystać w poprzednim postępowaniu (art. 403 § 2 k.p.c.). Z przedstawionych powodów orzeczono, jak w sentencji (art. 39814 w związku z art. 3941 § 3 k.p.c.). es 4
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI