I CZ 41/15

Sąd Najwyższy2015-05-20
SNCywilnepostępowanie cywilneŚrednianajwyższy
wznowienie postępowaniaterminy procesowezażalenieSąd Najwyższypełnomocnik z urzędukoszty postępowaniapozbawienie możności obrony

Sąd Najwyższy oddalił zażalenie na postanowienie odrzucające skargę o wznowienie postępowania, uznając ją za spóźnioną z powodu braku uprawdopodobnienia przez pełnomocnika przyczyn niedotrzymania terminu.

Sąd Najwyższy rozpatrywał zażalenie na postanowienie Sądu Apelacyjnego, które odrzuciło skargę o wznowienie postępowania jako spóźnioną. Skarżący J. J. domagał się wznowienia postępowania zakończonego wyrokiem Sądu Apelacyjnego z 2012 r. Sąd Najwyższy uznał, że termin na wniesienie skargi o wznowienie postępowania, oparty na zarzucie pozbawienia możności obrony, upłynął najpóźniej 22 listopada 2012 r. Pełnomocnik skarżącego zapoznał się z aktami sprawy przed upływem terminu, jednak skargę złożył dopiero 8 kwietnia 2013 r., nie uprawdopodabniając skutecznie przyczyn opóźnienia, w tym rzekomego braku kontaktu z klientem przebywającym w areszcie.

Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej rozpoznał zażalenie J. J. na postanowienie Sądu Apelacyjnego z dnia 25 września 2013 r., którym oddalono wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi o wznowienie postępowania oraz odrzucono samą skargę jako spóźnioną. Sprawa dotyczyła postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem Sądu Apelacyjnego z dnia 10 sierpnia 2012 r. w sprawie o zapłatę, wytoczonej przeciwko Skarbowi Państwa - Ministrowi Sprawiedliwości. Sąd Najwyższy uznał zażalenie za niezasadne. Kluczowym argumentem było stwierdzenie, że termin na wniesienie skargi o wznowienie postępowania, oparty na zarzucie pozbawienia możności obrony praw strony, wynosi trzy miesiące i liczy się od dnia dowiedzenia się o wyroku. Sąd ustalił, że skarżący dowiedział się o wyroku najpóźniej 22 listopada 2012 r., co potwierdza jego wniosek o sporządzenie uzasadnienia z dnia 22 sierpnia 2012 r. Tymczasem pełnomocnik skarżącego, działający z urzędu, zapoznał się z aktami sprawy już 14 listopada 2012 r., a skargę złożył dopiero 8 kwietnia 2013 r. Sąd Najwyższy nie podzielił twierdzenia pełnomocnika, że pobyt skarżącego w areszcie uniemożliwił kontakt i wyjaśnienie podstaw skargi. Pełnomocnik nie uprawdopodobnił w żaden sposób prób kontaktu ze stroną, a same twierdzenia bez dokumentacji nie mogły prowadzić do uwzględnienia wniosku. W konsekwencji, zażalenie oddalono na podstawie art. 398^14 w zw. z art. 394^1 § 3 k.p.c. Orzeczono również o kosztach postępowania zażaleniowego, zasądzając je od powoda na rzecz Skarbu Państwa - Prokuratorii Generalnej Skarbu Państwa oraz przyznając wynagrodzenie pełnomocnikowi z urzędu.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, jeśli twierdzenia te nie zostaną poparte żadnymi dowodami lub środkami uprawdopodobnienia.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że sam fakt przebywania strony w areszcie nie zwalnia pełnomocnika z obowiązku podjęcia prób kontaktu i uprawdopodobnienia przyczyn niedotrzymania terminu. Brak jakichkolwiek dowodów na podjęcie takich prób skutkuje oddaleniem wniosku.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie zażalenia

Strona wygrywająca

Skarb Państwa - Minister Sprawiedliwości

Strony

NazwaTypRola
J. J.osoba_fizycznapowód, skarżący
Skarb Państwa - Minister Sprawiedliwościorgan_państwowypozwany
Skarb Państwa - Prokuratoria Generalna Skarbu Państwaorgan_państwowyinna strona (koszty)
J. C. (Kancelaria Adwokacka w W.)innepełnomocnik z urzędu

Przepisy (9)

Główne

k.p.c. art. 407 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Określa trzymiesięczny termin do wniesienia skargi o wznowienie postępowania od dnia dowiedzenia się o wyroku, gdy podstawą jest pozbawienie możności obrony.

Pomocnicze

k.p.c. art. 398 § 14

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa oddalenia zażalenia.

k.p.c. art. 394 § 1 § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa oddalenia zażalenia.

k.p.c. art. 98 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa orzekania o kosztach postępowania.

k.p.c. art. 391 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy kosztów w postępowaniu zażaleniowym.

k.p.c. art. 398 § 21

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy kosztów w postępowaniu zażaleniowym.

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu art. § 13 ust. 2 pkt 2

Podstawa przyznania wynagrodzenia pełnomocnikowi z urzędu.

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu art. § 6 pkt 7

Podstawa przyznania wynagrodzenia pełnomocnikowi z urzędu.

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu art. § 19 pkt 1

Podstawa przyznania wynagrodzenia pełnomocnikowi z urzędu.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Sąd Apelacyjny prawidłowo ustalił datę, od której należy liczyć termin do wniesienia skargi o wznowienie postępowania. Pełnomocnik skarżącego nie uprawdopodobnił skutecznie przyczyn niedotrzymania terminu do wniesienia skargi. Pobyt strony w areszcie nie zwalnia pełnomocnika z obowiązku podjęcia prób kontaktu i uprawdopodobnienia przyczyn opóźnienia.

Odrzucone argumenty

Pełnomocnik skarżącego nie mógł złożyć skargi w terminie z powodu konieczności oczekiwania na stanowisko klienta i braku możliwości kontaktu z nim z powodu jego pobytu w areszcie.

Godne uwagi sformułowania

Zażalenie nie zasługiwało na uwzględnienie. Zażalenie zostało oparte na gołosłownym twierdzeniu... Same twierdzenia pełnomocnika bez skorzystania z jakiegokolwiek środka uprawdopodobnienia (...) nie mogły doprowadzić do uwzględnienia wniosku.

Skład orzekający

Tadeusz Wiśniewski

przewodniczący, sprawozdawca

Grzegorz Misiurek

członek

Bogumiła Ustjanicz

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja terminów procesowych w sprawach o wznowienie postępowania, obowiązki pełnomocnika w zakresie uprawdopodobnienia przyczyn niedotrzymania terminu."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji niedotrzymania terminu do wniesienia skargi o wznowienie postępowania z powodu rzekomego braku kontaktu z klientem.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Orzeczenie dotyczy ważnych kwestii proceduralnych związanych z terminami i obowiązkami pełnomocników, co jest istotne dla praktyków prawa, choć nie zawiera przełomowych rozstrzygnięć.

Pełnomocniku, czy uprawdopodobniłeś brak kontaktu z klientem? Sąd Najwyższy wyjaśnia, kiedy spóźniona skarga o wznowienie postępowania nie zostanie uwzględniona.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt I CZ 41/15
POSTANOWIENIE
Dnia 20 maja 2015 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Tadeusz Wiśniewski (przewodniczący, sprawozdawca)
‎
SSN Grzegorz Misiurek
‎
SSN Bogumiła Ustjanicz
w sprawie ze skargi J. J. o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem Sądu Apelacyjnego
‎
z dnia 10 sierpnia 2012 r.
‎
w sprawie z powództwa J. J.
‎
przeciwko Skarbowi Państwa - Ministrowi Sprawiedliwości
‎
o zapłatę,
‎
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej
‎
w dniu 20 maja 2015 r.,
‎
zażalenia skarżącego na postanowienie Sądu Apelacyjnego
‎
z dnia 25 września 2013 r.,
1) oddala zażalenie;
2) zasądza od powoda na rzecz Skarbu Państwa - Prokuratorii
‎
Generalnej Skarbu Państwa kwotę 3600 (trzy tysiące
‎
sześćset)  zł tytułem kosztów postępowania zażaleniowego;
3) przyznaje adwokatowi J. C. (Kancelaria Adwokacka
‎
w W.) z funduszy Skarbu Państwa - Sąd Apelacyjny
‎
kwotę 5400 (pięć tysięcy czterysta) zł
‎
podwyższoną o należny podatek VAT z tytułu udzielonej
‎
z urzędu powodowi pomocy prawnej nieopłaconej.
UZASADNIENIE
Postanowieniem z dnia 25 września 2013 r. Sąd Apelacyjny w  sprawie z powództwa J. J. przeciwko Skarbowi Państwa reprezentowanemu przez Ministra Sprawiedliwości oddalił wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi o wznowienie postępowania zakończonego wyrokiem Sądu Apelacyjnego z dnia 10 sierpnia 2012 r. oraz odrzucił skargę o  wznowienie postępowania jako spóźnioną.
Powód zaskarżył to postanowienie zażaleniem i zażądał jego uchylenia.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Zażalenie nie zasługiwało na uwzględnienie.
Zażalenie zostało oparte na gołosłownym twierdzeniu, że pełnomocnik skarżącego nie mógł złożyć skargi o wznowienie postępowania w terminie, gdyż był zmuszony oczekiwać stanowiska swojego klienta, stanowiącego podstawę skargi o   wznowienie. Z uwagi zaś, że skarżący przebywa w Areszcie Śledczym w  odległym miejscu nie udało się tego wykonać w terminie przewidzianym ustawowo dla wniesienia skargi o wznowienie. Argumentów tych nie sposób podzielić. Termin na wniesienie skargi o wznowienie postępowania, w razie oparcia jej o zarzut pozbawienia możności obrony praw strony wynosi trzy miesiące i liczy się od dnia, w którym strona dowiedziała się o wyroku (art. 407 § 1 k.p.c.). Trafnie więc Sąd Apelacyjny uznał, że termin ten upłynął najpóźniej w dniu 22 listopada 2012 r., skoro przynajmniej trzy miesiące wcześniej skarżący o istnieniu zaskarżonego wyroku się dowiedział. Świadczy o tym fakt, ze w dniu 22 sierpnia 2012 r. złożył wniosek o sporządzenie i doręczenie mu uzasadnienia tego wyroku.  Tymczasem pełnomocnik skarżącego działający z urzędu zapoznał się z aktami sprawy już w dniu 14 listopada 2012 r., a więc jeszcze przed upływem terminu do wniesienia skargi o wznowienie postępowania, natomiast skargę złożył dopiero w  dniu 8 kwietnia 2013 r. Nie można przy tym podzielić twierdzenia, że pobyt skarżącego w Areszcie Śledczym uniemożliwił pełnomocnikowi kontakt z  mocodawcą i wyjaśnienie, czy istnieją w ogóle podstawy do wniesienia skargi o  wznowienie postępowania. Pełnomocnik skarżącego nie uprawdopodobnił bowiem w żaden sposób, że usiłował podjąć próbę kontaktu ze stroną w tym przedmiocie. Same twierdzenia pełnomocnika bez skorzystania z jakiegokolwiek środka uprawdopodobnienia (np. dokumentacji wskazującej na prowadzenie korespondencji między pełnomocnikiem a stroną) nie mogły doprowadzić do uwzględnienia wniosku.
Z powyższych względów zażalenie podlegało oddaleniu (art. 398
14
w zw. z  art. 394
1
§ 3 k.p.c.).
O kosztach postępowania zażaleniowego Sąd Najwyższy orzekł na podstawie art. 98 § 1 w zw. z art. 391 § 1, art. 398
21
w zw. z art. 394
1
§ 3 k.p.c.
Pełnomocnikowi skarżącego z urzędu Sąd Najwyższy przyznał wynagrodzenie zgodnie z § 13 ust. 2 pkt 2 w zw. z § 6 pkt 7 w zw. z § 19 pkt 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. Nr 163 poz. 1348 ze  zm.).

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI