V CZ 26/14

Sąd Najwyższy2014-10-03
SNCywilneprawo rzeczoweŚrednianajwyższy
skarga kasacyjnadopuszczalnośćwartość przedmiotu sporuwspółwłasnośćnieruchomościbezumowne korzystanieroszczenieSąd Najwyższy

Sąd Najwyższy oddalił zażalenie powoda W. M. na postanowienie Sądu Apelacyjnego o odrzuceniu skargi kasacyjnej, uznając, że wartość przedmiotu sporu nie spełnia kryteriów dopuszczalności skargi.

Sąd Apelacyjny odrzucił skargę kasacyjną powoda W. M. od wyroku z 4 października 2013 r., uznając, że wartość przedmiotu sporu (28.561 zł) nie spełnia kryteriów dopuszczalności skargi kasacyjnej zgodnie z art. 398^6 § 2 k.p.c. w zw. z art. 398^2 § 1 k.p.c. Powód w zażaleniu zarzucił naruszenie przepisów proceduralnych. Sąd Najwyższy, analizując stan faktyczny, stwierdził, że powodowie dochodzili własnych, samodzielnych roszczeń, a więź między nimi miała charakter współuczestnictwa formalnego lub zwykłego współuczestnictwa materialnego, a nie jednolitego. W konsekwencji, o dopuszczalności skargi kasacyjnej decydowała wartość przedmiotu zaskarżenia właściwa dla dochodzonego przez powoda roszczenia.

Sąd Apelacyjny postanowieniem z dnia 31 stycznia 2014 r. odrzucił skargę kasacyjną wniesioną przez powoda W. M. od wyroku Sądu Apelacyjnego z dnia 4 października 2013 r. Powodem odrzucenia było niespełnienie przez skargę kryterium dopuszczalności zaskarżenia, wynikające z wartości przedmiotu sporu wynoszącej 28.561 zł. Sąd Apelacyjny oparł swoje rozstrzygnięcie na art. 398^6 § 2 k.p.c. w zw. z art. 398^2 § 1 k.p.c. Powód W. M. złożył zażalenie na to postanowienie, zarzucając naruszenie przepisów proceduralnych, w tym art. 19 § 1 k.p.c., art. 25 i 26 k.p.c. oraz art. 73 § 2 k.p.c. w zw. z art. 398^6 § 2 k.p.c. w zw. z art. 398^2 § 1 k.p.c. Sąd Najwyższy, rozpoznając zażalenie, ustalił, że sprawa została wszczęta pozwem o zapłatę wynagrodzenia za bezumowne korzystanie z nieruchomości. Powodami byli: M. Sp. z o.o. Sp. K. (żądająca 536.059 zł), R. M. i K. M. (żądający solidarnie 81.289 zł) oraz W. M. (żądający 28.561 zł). Sąd Najwyższy wskazał, że żądanie M. Sp. z o.o. dotyczyło innych nieruchomości niż pozostałych powodów, co czyniło współuczestnictwo formalnym. W odniesieniu do R. M., K. M. i W. M., których łączył stosunek współwłasności, Sąd Najwyższy stwierdził, że każdy z nich dochodził roszczenia odpowiedniego do swojego udziału, a czynności procesowe podejmował na swoją rzecz. Dlatego więź między nimi nie miała cech współuczestnictwa jednolitego, lecz zwykłego współuczestnictwa materialnego (art. 72 § 1 pkt 1 k.p.c.). Sąd Najwyższy przywołał postanowienie z dnia 13 grudnia 2011 r., IV CSK 377/11, zgodnie z którym na etapie postępowania kasacyjnego skutki procesowe współuczestnictwa materialnego, które nie jest jednolite ani konieczne, zbliżone są do współuczestnictwa formalnego. W związku z tym, o dopuszczalności skargi kasacyjnej decyduje wartość przedmiotu zaskarżenia właściwa dla dochodzonego przez danego powoda roszczenia. Sąd Najwyższy uznał, że powodowie R. M., K. M. i W. M. dochodzili roszczeń przysługujących im samodzielnie, o świadczenie podzielne, a nie niepodzielne. W konsekwencji, Sąd Najwyższy oddalił zażalenie powoda W. M. na podstawie art. 398^14 w zw. z art. 394^1 § 3 k.p.c.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, wartość przedmiotu sporu poniżej progu ustawowego nie pozwala na dopuszczenie skargi kasacyjnej, jeśli powodowie dochodzą samodzielnych roszczeń o świadczenie podzielne.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że w przypadku współuczestnictwa formalnego lub zwykłego współuczestnictwa materialnego, o dopuszczalności skargi kasacyjnej decyduje wartość przedmiotu zaskarżenia właściwa dla dochodzonego przez danego powoda roszczenia. Ponieważ powodowie dochodzili samodzielnych roszczeń o świadczenie podzielne, a wartość przedmiotu sporu dla jednego z nich była poniżej wymaganego progu, skarga kasacyjna nie była dopuszczalna.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddala zażalenie

Strona wygrywająca

T. D. S.A.

Strony

NazwaTypRola
M. Sp. z o.o. Sp. K.spółkapowód
K. M.osoba_fizycznapowód
R. M.osoba_fizycznapowód
W. M.osoba_fizycznapowód
T. D. S.A.spółkapozwany

Przepisy (9)

Główne

k.p.c. art. 398^6 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 398^2 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 398^14

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 394^1 § § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Pomocnicze

k.p.c. art. 19 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 25

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 26

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 73 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 72 § § 1 pkt 1

Kodeks postępowania cywilnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wartość przedmiotu sporu dla poszczególnych powodów dochodzących samodzielnych roszczeń o świadczenie podzielne decyduje o dopuszczalności skargi kasacyjnej. Współuczestnictwo powodów w sprawie o zapłatę wynagrodzenia za bezumowne korzystanie z nieruchomości, gdzie każdy dochodzi własnego roszczenia, ma charakter formalny lub zwykłego współuczestnictwa materialnego, a nie jednolitego.

Odrzucone argumenty

Postanowienie Sądu Apelacyjnego o odrzuceniu skargi kasacyjnej zostało wydane z naruszeniem przepisów proceduralnych (art. 19 § 1 k.p.c., art. 25 i 26 k.p.c. oraz art. 73 § 2 k.p.c. w zw. z art. 398^6 § 2 k.p.c. w zw. z art. 398^2 § 1 k.p.c.).

Godne uwagi sformułowania

współuczestnictwo między tymi osobami miało charakter formalny więzi między nimi nie miały cech współuczestnictwa jednolitego w rozumieniu art. 73 § 2 k.p.c. na etapie postępowania kasacyjnego skutki procesowe współuczestnictwa materialnego, które nie ma charakteru współuczestnictwa jednolitego bądź koniecznego zbliżone są do współuczestnictwa formalnego o dopuszczalności skargi kasacyjnej wniesionej przez pozwanego, którego z innymi pozwanymi łączy taka więź decyduje wartość przedmiotu zaskarżenia właściwa dla dochodzonego przez niego roszczenia

Skład orzekający

Marta Romańska

przewodniczący, sprawozdawca

Iwona Koper

członek

Anna Owczarek

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Dopuszczalność skargi kasacyjnej w sprawach z wieloma powodami dochodzącymi samodzielnych roszczeń o świadczenia podzielne."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji współuczestnictwa procesowego i wartości przedmiotu sporu.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Orzeczenie dotyczy ważnej kwestii proceduralnej związanej z dopuszczalnością skargi kasacyjnej, co jest istotne dla praktyków prawa cywilnego, ale nie zawiera przełomowych wniosków ani nietypowych faktów.

Kiedy skarga kasacyjna jest niedopuszczalna? Sąd Najwyższy wyjaśnia zasady oceny wartości przedmiotu sporu przy wielu powodach.

Dane finansowe

WPS: 28 561 PLN

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt V CZ 26/14
POSTANOWIENIE
Dnia 3 października 2014 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Marta Romańska (przewodniczący, sprawozdawca)
‎
SSN Iwona Koper
‎
SSN Anna Owczarek
w sprawie z powództwa M. Sp. z o.o. Sp. K. z siedzibą w W., K. M., R. M. i W. M.
‎
przeciwko T. D. S.A. z siedzibą w K.
‎
o zapłatę,
‎
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej
w dniu 3 października 2014 r.,
‎
zażalenia powoda W. M. na postanowienie Sądu Apelacyjnego
‎
z dnia 31 stycznia 2014 r.,
oddala zażalenie.
UZASADNIENIE
Postanowieniem z 31 stycznia 2014 r. Sąd Apelacyjny odrzucił skargę kasacyjną powoda W. M. od wyroku tego Sądu z 4 października 2013 r., bowiem przyjął, że nie spełnia ona kryterium dopuszczalności zaskarżenia z uwagi na wartość przedmiotu sporu wynoszącą 28.561 zł. Jako podstawę rozstrzygnięcia Sąd Apelacyjny powołał art. 398
6
§ 2 k.p.c. w zw. z art. 398
2
§ 1 k.p.c.
W zażaleniu na postanowienie z 31 stycznia 2014 r. powód zarzucił, że  zostało ono wydane z naruszeniem art. 19 § 1 k.p.c., art. 25 i 26 k.p.c. oraz art. 73 § 2 k.p.c. w zw. z art. 398
6
§ 2 k.p.c. w zw. z art. 398
2
§ 1 k.p.c. Powód wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Z akt sprawy wynika, że została ona wszczęta na podstawie pozwu o zasądzenie wynagrodzenia za korzystanie bez tytułu prawnego z nieruchomości, której powodowie są współwłaścicielami. Z pozwem wystąpili: M. sp. z o.o. sp. k. w W., która jako współwłaściciel konkretnych nieruchomości wykorzystywanych przez pozwanego żądała zasądzenia na swoją rzecz kwoty 536.059 zł oraz małżonkowie R. M. i K. M., którzy jako współwłaściciele łączni udziału we własności pewnych nieruchomości wynoszącego 74/100 żądali zasądzenia na ich rzecz solidarnie kwoty 81.289 zł, a nadto W. M., który jako współwłaściciel tych samych nieruchomości w 26/100 części zażądał zasądzenia na swoją rzecz kwoty 28.561 zł. Każdy z powodów dochodził w tej sprawie własnego roszczenia, przy czym łącznie przysługiwało ono tylko R. M. i K. M. Skoro żądanie M. sp. z o.o. sp. k. w W. dotyczyło innych nieruchomości niż żądania zgłoszone przez R. M. i K. M. oraz W. M., to współuczestnictwo między tymi osobami miało charakter formalny. U podstaw żądań zgłoszonych przez R. M. i K. M. oraz W. M. leżał stosunek współwłasności nieruchomości. Wieź między tymi osobami była zatem materialnoprawna, ale skoro każdy z tych powodów dochodził roszeń odpowiednich do jego udziału we współwłasności, a czynności procesowych dokonywał na swoją tylko rzecz i ze skutkiem tylko dla siebie, to więzi między nimi nie miały cech współuczestnictwa jednolitego w rozumieniu art. 73 § 2 k.p.c. Powodów tych łączyła więź charakterystyczna dla współuczestnictwa materialnego, u podstaw którego leżał stosunek współwłasności, ale zwykłego (art. 72 § 1 pkt 1 k.p.c.).
Trafnie powód przytoczył w uzasadnieniu zażalenia postanowienie Sądu Najwyższego z 13 grudnia 2011 r., IV CSK 377/11, nie publ., w którym wyrażony został pogląd, że na etapie postępowania kasacyjnego skutki procesowe współuczestnictwa materialnego, które nie ma charakteru współuczestnictwa jednolitego bądź koniecznego zbliżone są do współuczestnictwa formalnego. Dlatego o dopuszczalności skargi kasacyjnej wniesionej przez pozwanego, którego z innymi pozwanymi łączy taka więź decyduje wartość przedmiotu zaskarżenia właściwa dla dochodzonego przez niego roszczenia. Tak też jest w niniejszej sprawie, gdyż powodowie R. M. i K. M. oraz W. M. dochodzą roszczeń przysługujących im samodzielnie i nie jest to roszczenie o spełnienie świadczenia niepodzielnego, a przeciwnie - roszczenie o świadczenie podzielne.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie
art. 398
14
w zw. z art. 394
1
§ 3 k.p.c., orzeczono jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI