V CZ 21/16

Sąd Najwyższy2016-05-25
SNCywilnepostępowanie cywilneŚrednianajwyższy
zażaleniesąd najwyższysąd okręgowysąd rejonowyapelacjaudział w sprawiepostępowanie rejestroweskarga kasacyjnak.p.c.

Sąd Najwyższy odrzucił zażalenie na postanowienie sądu okręgowego odmawiające dopuszczenia do udziału w sprawie i odrzucające apelację, wskazując na brak podstaw do zaskarżenia w postępowaniu rejestrowym.

Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie A. G. na postanowienie Sądu Okręgowego w O., które odmówiło dopuszczenia go do udziału w sprawie oraz odrzuciło jego apelację od postanowienia Sądu Rejonowego. A. G. domagał się uchylenia postanowienia o odmowie dopuszczenia do udziału, zarzucając naruszenie przepisów Konstytucji i k.p.c. Sąd Najwyższy uznał, że zażalenie nie podlegało rozpoznaniu, ponieważ w postępowaniu rejestrowym skarga kasacyjna, a co za tym idzie zażalenie na postanowienie sądu drugiej instancji kończące postępowanie, przysługuje jedynie w ściśle określonych przypadkach dotyczących wpisu lub wykreślenia podmiotu z rejestru, co nie miało miejsca w tej sprawie.

Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej rozpoznał zażalenie uczestnika postępowania A. G. na postanowienie Sądu Okręgowego w O. z dnia 12 lutego 2016 r. Sąd Okręgowy w O. odmówił dopuszczenia A. G. do udziału w sprawie, odrzucił jego apelację od postanowienia Sądu Rejonowego w O. z dnia 30 października 2015 r. oraz orzekł o kosztach postępowania. Uzasadnieniem było stwierdzenie, że zainicjowanie przez skarżącego postępowania w przedmiocie dokonania z urzędu zmian w rejestrze spółki nie pozwalało na przyznanie mu statusu uczestnika postępowania, co skutkowało odrzuceniem jego apelacji jako wniesionej przez podmiot nieuprawniony. A. G. zaskarżył zażaleniem postanowienie o odmowie dopuszczenia do udziału, zarzucając naruszenie art. 510 § 1 k.p.c. oraz art. 2, 21 ust. 1, 45 ust. 1, 64 § 1 i 78 Konstytucji RP. Sąd Najwyższy, powołując się na art. 394^1 k.p.c. i art. 519^1 § 3 k.p.c., stwierdził, że w obowiązującym stanie prawnym katalog orzeczeń, od których przysługuje zażalenie do Sądu Najwyższego, jest wyczerpujący. W postępowaniu rejestrowym skarga kasacyjna przysługuje jedynie od postanowień sądu drugiej instancji w przedmiocie wpisu lub wykreślenia z rejestru podmiotu podlegającego rejestracji. Sąd uznał, że odmowa dopuszczenia do udziału w sprawie i odrzucenie apelacji nie należą do kategorii postanowień wymienionych w art. 519^1 § 3 k.p.c., a zatem zażalenie, jako wytoczone w sprawie, w której skarga kasacyjna nie przysługuje, podlegało odrzuceniu. W związku z tym, na podstawie art. 398^6 § 3 k.p.c. w związku z art. 394^1 § 3 k.p.c. i 13 § 2 k.p.c., Sąd Najwyższy odrzucił zażalenie.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, zażalenie takie nie podlega rozpoznaniu przez Sąd Najwyższy, ponieważ w postępowaniu rejestrowym skarga kasacyjna, a co za tym idzie zażalenie na postanowienie sądu drugiej instancji kończące postępowanie, przysługuje jedynie od postanowień dotyczących wpisu lub wykreślenia podmiotu z rejestru.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy powołał się na wyczerpujący katalog orzeczeń, od których przysługuje zażalenie do Sądu Najwyższego (art. 394^1 k.p.c.) oraz na specyfikę postępowania rejestrowego (art. 519^1 § 3 k.p.c.), wskazując, że skarga kasacyjna przysługuje tylko w sprawach o wpis lub wykreślenie podmiotu z rejestru. Sprawa dotycząca odmowy dopuszczenia do udziału i odrzucenia apelacji nie mieści się w tym katalogu.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucenie zażalenia

Strony

NazwaTypRola
"B." Spółka z o.o. Spółki Komandytowo-Akcyjnej w O.spółkauczestnik postępowania
A. G.osoba_fizycznauczestnik postępowania

Przepisy (16)

Główne

k.p.c. art. 394 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Określa katalog orzeczeń, od których przysługuje zażalenie do Sądu Najwyższego.

k.p.c. art. 519 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Reguluje kwestię skargi kasacyjnej w postępowaniu rejestrowym.

k.p.c. art. 519 § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Stanowi, że w postępowaniu rejestrowym skarga kasacyjna przysługuje jedynie od postanowień sądu drugiej instancji w przedmiocie wpisu lub wykreślenia z rejestru podmiotu podlegającego rejestracji.

k.p.c. art. 398 § 6

Kodeks postępowania cywilnego

Określa podstawę odrzucenia zażalenia.

Pomocnicze

k.p.c. art. 394 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy postanowień o odrzuceniu skargi kasacyjnej i skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia.

k.p.c. art. 394 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy orzeczeń o uchyleniu wyroku sądu pierwszej instancji i przekazaniu sprawy do ponownego rozpoznania.

k.p.c. art. 394 § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy postanowień sądu drugiej instancji kończących postępowanie w sprawie, ale tylko w sprawach, w których przysługuje skarga kasacyjna.

k.p.c. art. 380

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy kontroli postanowień sądu drugiej instancji, które nie podlegały zaskarżeniu w drodze apelacji.

k.p.c. art. 398 § 21

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy wniosku o objęcie kontrolą postanowienia sądu drugiej instancji.

k.p.c. art. 13 § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy stosowania przepisów o postępowaniu w sprawach, w których nie unormowano odrębnie postępowania.

Konstytucja RP art. 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Zasada demokratycznego państwa prawnego urzeczywistniającego zasady sprawiedliwości społecznej.

Konstytucja RP art. 21 § 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Ochrona własności i prawa dziedziczenia.

Konstytucja RP art. 45 § 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Prawo do sprawiedliwego i jawnego rozpatrzenia sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki.

Konstytucja RP art. 64 § 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Prawo własności.

Konstytucja RP art. 78

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Prawo do zaskarżenia orzeczeń i wniosków wydanych w pierwszej instancji.

k.p.c. art. 510 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy uczestników postępowania nieprocesowego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

W postępowaniu rejestrowym skarga kasacyjna przysługuje jedynie od postanowień sądu drugiej instancji w przedmiocie wpisu lub wykreślenia z rejestru podmiotu podlegającego rejestracji. Odmówienie dopuszczenia do udziału w sprawie i odrzucenie apelacji nie należy do kategorii postanowień, od których przysługuje skarga kasacyjna w postępowaniu rejestrowym. Zażalenie wniesione w sprawie, w której skarga kasacyjna nie przysługuje, podlega odrzuceniu.

Odrzucone argumenty

Zażalenie skarżącego zaskarżające postanowienie o odmowie dopuszczenia do udziału w sprawie, naruszające art. 510 § 1 k.p.c. oraz przepisy Konstytucji RP.

Godne uwagi sformułowania

wyczerpujący katalog orzeczeń, od których przysługuje zażalenie do Sądu Najwyższego poza granicami dopuszczalności skargi kasacyjnej pozostają sprawy, w których wniosek dotyczy innych wpisów niż wpis (lub wykreślenie) podmiotu z rejestru zażalenie, jako wytoczone w sprawie, w której skarga kasacyjna nie przysługuje, podlegałoby odrzuceniu

Skład orzekający

Teresa Bielska-Sobkowicz

przewodniczący

Dariusz Dończyk

członek

Monika Koba

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Określenie zakresu dopuszczalności zażalenia do Sądu Najwyższego w postępowaniu rejestrowym."

Ograniczenia: Dotyczy specyfiki postępowania rejestrowego i dopuszczalności środków zaskarżenia.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy kwestii proceduralnych związanych z dopuszczalnością środków zaskarżenia w postępowaniu rejestrowym, co jest istotne dla praktyków prawa, ale może być mniej interesujące dla szerszej publiczności.

Kiedy zażalenie do Sądu Najwyższego nie przysługuje? Wyjaśnienie w sprawie rejestrowej.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt V CZ 21/16
POSTANOWIENIE
Dnia 25 maja 2016 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Teresa Bielska-Sobkowicz (przewodniczący)
‎
SSN Dariusz Dończyk
‎
SSN Monika Koba (sprawozdawca)
w sprawie z urzędu
przy uczestnictwie "B." Spółki z o.o. Spółki Komandytowo-Akcyjnej w O.
i A. G.
‎
o zmianę wpisu,
‎
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej
w dniu 25 maja 2016 r.,
‎
zażalenia uczestnika postępowania A. G.
na postanowienie Sądu Okręgowego w O.
‎
z dnia 12 lutego 2016 r., sygn. akt VI Ga […],
odrzuca zażalenie.
UZASADNIENIE
Postanowieniem z dnia 12 lutego 2016 r. Sąd Okręgowy w O. odmówił dopuszczenia do udziału w sprawie A. G., odrzucił jego apelację od postanowienia Sądu Rejonowego w O. z dnia 30 października 2015 r. i  orzekł o  kosztach postępowania. W motywach rozstrzygnięcia wskazał, iż  zainicjowanie przez skarżącego postępowania w przedmiocie dokonania z  urzędu zmian w rejestrze „B.” Spółki z o.o. Spółki Komandytowo - Akcyjnej w O., nie pozwala na przyznanie mu statusu uczestnika postępowania i skutkuje odrzuceniem jego apelacji, jako wniesionej przez podmiot nieuprawniony.
Skarżący zaskarżył zażaleniem rozstrzygnięcie zawarte w punkcie pierwszym postanowienia Sądu Okręgowego dotyczące odmowy dopuszczenia go  do udziału w sprawie, domagając się jego uchylenia. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucił naruszenie art. 510 § 1 k.p.c. oraz art. 2, art. 21 ust. 1, art.  45 ust. 1, art. 64 § 1 i art. 78 Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej przez ich  niewłaściwe zastosowanie i pozbawienie go udziału w postępowaniu, którego  wynik dotyczy jego praw.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
W obowiązującym stanie prawnym, wyczerpujący katalog orzeczeń, od  których przysługuje zażalenie do Sądu Najwyższego został zawarty w art. 394
1
k.p.c. Należą do nich: postanowienia o odrzuceniu skargi kasacyjnej i skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia (art. 394
1
§ 1 k.p.c.), orzeczenia o uchyleniu wyroku sądu pierwszej instancji i przekazaniu sprawy do ponownego rozpoznania (art. 394
1
§ 1
1
k.p.c.) oraz postanowienia sądu drugiej instancji kończące postępowanie w sprawie (z wyjątkiem postanowień, o których mowa w art. 398
1
k.p.c. i postanowień wydanych w wyniku rozpoznania zażalenia na postanowienie sądu pierwszej instancji), ale jedynie w sprawach, w których przysługuje skarga kasacyjna (art. 394
1
§ 2 k.p.c.). Stosownie do treści art. 519
1
§ 3 k.p.c. w postępowaniu rejestrowym skarga kasacyjna przysługuje jedynie od postanowień sądu drugiej instancji w przedmiocie wpisu lub wykreślenia z rejestru podmiotu podlegającego rejestracji. Nie może budzić wątpliwości, że poza granicami dopuszczalności skargi kasacyjnej pozostają sprawy, w których wniosek dotyczy innych wpisów niż wpis (lub wykreślenie) podmiotu z rejestru.
Niewątpliwie odmówienie skarżącemu dalszego udziału w sprawie stanowiło przesłankę odrzucenia wniesionej przez niego apelacji. Postanowienie to mogłoby zostać objęte kontrolą w postępowaniu zażaleniowym jedynie na podstawie art. 380 k.p.c. w związku z art. 398
21
k.p.c., w  razie sformułowania przez skarżącego odpowiedniego wniosku i objęcia zaskarżeniem postanowienia o odrzuceniu apelacji, w sprawie kasacyjnej. Żaden  z tych warunków nie został w sprawie spełniony. Stwierdzenie braku podstaw do dokonania zmiany wpisu o podwyższeniu kapitału zakładowego, zwiększeniu liczby akcji, zwiększeniu kwotowej części kapitału wpłaconego, określeniu wartości akcji objętych za aport (k. 459-460 i k. 488-491) nie należy do  kategorii postanowień wymienionych w art. 519
1
§ 3 k.p.c. Nawet zatem w  przypadku objęcia zaskarżeniem postanowienia o odrzuceniu apelacji i złożenia wniosku na podstawie art. 380 k.p.c. o objęcie kontrolą postanowienia o odmowie dopuszczenia do udziału w sprawie, zażalenie, jako wytoczone w sprawie, w której skarga kasacyjna nie przysługuje, podlegałoby odrzuceniu.
Z przytoczonych względów, na podstawie art. 398
6
§ 3 k.p.c. w związku z art. 394
1
§ 3 k.p.c. i 13 § 2 k.p.c., orzeczono jak w sentencji.
jw

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI