V CZ 21/13

Sygn. akt V CZ 21/13 
 
 
 
 
 
 
POSTANOWIENIE 
 
Dnia 13 czerwca 2013 r. 
Sąd Najwyższy w składzie : 
 
SSN Dariusz Dończyk (przewodniczący) 
SSN Irena Gromska-Szuster (sprawozdawca) 
SSN Bogumiła Ustjanicz 
 
w sprawie z powództwa J. C. 
przeciwko Wojewódzkiemu Szpitalowi Neuropsychiatrycznemu im. […]  
w L. 
o zadośćuczynienie, 
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej  
w dniu 13 czerwca 2013 r., 
zażalenia powódki na postanowienie Sądu Apelacyjnego w […] 
z dnia 29 stycznia 2013 r.,  
 
 
 
oddala zażalenie. 
 
 
 
 
 
 
 
 
 

 
 
2 
Uzasadnienie 
 
Zaskarżonym postanowieniem z dnia 29 stycznia 2013 r. Sąd Apelacyjny 
odrzucił apelację powódki od wyroku Sądu pierwszej instancji z dnia 6 lipca 2012 r. 
stwierdzając, że wniesiona została po terminie. 
Wskazał, że powódka, reprezentowana przez adwokata, złożyła w Biurze 
Podawczym Sądu Okręgowego w C. w dniu 6 lipca 2012 r. o godz. 9 wniosek o 
doręczenie odpisu wyroku tego Sądu z uzasadnieniem, a wyrok został ogłoszony w 
tym dniu o godz. 13:45. Wniosek o doręczenie odpisu wyroku z uzasadnieniem 
został zatem złożony przed ogłoszeniem wyroku, a więc, jako przedwczesny, nie 
mógł wywołać zamierzonego skutku prawnego, gdyż, zgodnie z art. 328 § 1 k.p.c. 
uzasadnienie wyroku sporządza się na żądanie strony, zgłoszone w terminie 
tygodniowym od dnia ogłoszenia wyroku. Wniosek o doręczenie odpisu wyroku z 
uzasadnieniem złożony przed ogłoszeniem sentencji wyroku nie czyni zadość 
wymaganiom art. 328 § 1 k.p.c. i jest bezskuteczny. 
W tej sytuacji nie ma znaczenia, że Sąd Okręgowy, nie dostrzegając 
naruszenia przez pełnomocnika powódki ustawowego terminu do złożenia wniosku, 
doręczył mu odpis wyroku z uzasadnieniem. Pozostaje to bez wpływu na bieg 
dwutygodniowego terminu do wniesienia apelacji, który, w tej sytuacji, zgodnie 
z art. 369 § 2 k.p.c., rozpoczyna się od dnia, w którym upłynął termin do żądania 
uzasadnienia wyroku. W rozpoznawanej sprawie termin do wniesienia apelacji 
upłynął w dniu 27 lipca 2012 r., a pełnomocnik powódki wniósł apelację w dniu 
11 września 2011 r., a więc po terminie, co skutkowało odrzuceniem apelacji przez 
Sąd drugiej instancji na podstawie art. 373 w zw. z art. 370 k.p.c. 
W zażaleniu na powyższe postanowienie pełnomocnik powódki zarzucił 
naruszenie art. 328 § 1 k.p.c. stwierdzając, że zgodnie z tym przepisem wniosek 
o doręczenie odpisu wyroku z uzasadnieniem powinien być złożony w terminie 
tygodniowym od dnia ogłoszenia wyroku, co oznacza, że wniosek taki można 
skutecznie złożyć także w dniu ogłoszenia wyroku, bez względu na godzinę, 
w której została ogłoszona sentencja wyroku.  W oparciu o powyższy zarzut wnosił 
o uchylenie zaskarżonego postanowienia. 

 
 
3 
Sąd Najwyższy zważył, co następuje: 
Zgodnie z art. 328 § 1 k.p.c. termin do złożenia wniosku o sporządzenie 
uzasadnienia wyroku wynosi tydzień i rozpoczyna bieg „od dnia ogłoszenia 
sentencji wyroku”. W literaturze i orzecznictwie już od czasów przedwojennych 
jednolicie przyjmuje się, że wniosek strony o sporządzenie uzasadnienia 
orzeczenia  złożony przed ogłoszeniem jego sentencji, jest przedwczesny i nie 
wywołuje skutków procesowych (porównaj między innymi orzeczenia Sądu 
Najwyższego z dnia 4 czerwca 1935 r. C II 406/35, „Przegląd Prawa I Administracji” 
1935r, nr 4, poz. 336, z dnia 24 października 1935r. C II 1244/35, OSP 1936, poz. 
539, z dnia 9 czerwca 1937 r. C III 3654/36, RPEiS 1938, nr 1, s. 172, z dnia 
8 lutego 1938 r. C II 2052/37, „Systematyczny Przegląd Orzecznictwa” t. I, poz. 57, 
pod art. 339-358 k.p.c., z dnia 29 września 1945r. C I 51/45, PiP 1946, nr 8, s.126, 
z dnia 21 października 1957 r. 2 CR 915/57, Preis 1958, nr 3, s. 338, z dnia 
1 lutego 1978 r. II CZ 6/78, OSPiKA 1979, nr 2, poz.28, z dnia 11 sierpnia 1999 r. 
I CKN 413/99, z dnia 14 kwietnia 2008 r. II PZ 3/08, nie publ., z dnia 18 kwietnia 
2012 r. V CZ 170/11, niepubl., z dnia 6 czerwca 2012 r. III CZ 39/12 niepubl. oraz 
uchwały z dnia 18 lutego 1980 r. III CZP 90/79, OSPiKA 1981 r., nr 1. poz. 
3 i z dnia 30 czerwca 1989 r. III CZP 67/89, OSP 1990 r., nr 9, poz. 326). 
Takie samo stanowisko wyrażono także na gruncie art. 387 § 3 k.p.c. 
(porównaj między innymi postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 24 stycznia 
1997 r. I PKN 1/97, OSNAPUS 1997r., nr 18, poz. 342, z dnia 29 sierpnia 2000 r. 
I CKN 713/00, OSNC 2001r. nr 2, poz. 28, z dnia 20 kwietnia 2005 r. I CK 46/05 
i z dnia 3 grudnia 2009 r. I CSK 339/09, niepubl.). 
Należy 
zatem przyjąć za jednolite i utrwalone stanowisko Sądu 
Najwyższego, iż wniosek o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia orzeczenia 
złożony przed ogłoszeniem sentencji jest przedwczesny i tym samym nie wywołuje 
skutków procesowych.  
Niewątpliwie zatem wniosek o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia 
wyroku złożony w dniach poprzedzających dzień ogłoszenie sentencji, jako 
przedwczesny nie wywołuje skutków procesowych. Jednakże w rozpoznawanej 
sprawie wniosek  został złożony w dniu ogłoszenia sentencji wyroku, jednak kilka 

 
 
4 
godzin przed jej ogłoszeniem. W postanowieniach z dnia 14 kwietnia 2008 r. II PZ 
3/08 i z dnia 18 kwietnia 2012 r. V CZ 170/11 (niepubl.) Sąd Najwyższy rozważając 
kwestię skuteczności takiego wniosku stwierdził, że także nie wywołuje on skutków 
procesowych, gdyż decydujące znaczenie ma nie dzień (kalendarzowy liczony od 
godziny 0:00 do godziny 24:00), w którym dokonano ogłoszenia orzeczenia, ale 
bezpośrednio chwila ogłoszenia sentencji orzeczenia, a zatem wniosek złożony 
przed ogłoszeniem sentencji orzeczenia - choćby tego samego dnia, w którym 
miało nastąpić i nastąpiło ogłoszenie sentencji – jest przedwczesny i nie wywołuje 
skutków procesowych. 
Odmienne 
stanowisko 
w 
tym 
przedmiocie 
zajął 
Sąd 
Najwyższy 
w postanowieniu z dnia 25 października 2012 r. I CZ 153/12 (niepubl.) stwierdzając, 
że wniosek o doręczenie orzeczenia z uzasadnieniem złożony w dniu ogłoszenia 
sentencji orzeczenia jest skuteczny także wtedy, gdy chwila jego złożenia 
poprzedza chwilę ogłoszenia sentencji wyroku.  Sąd Najwyższy stwierdził, że 
ponieważ zgodnie z art. 165 § 1 k.p.c. terminy procesowe oblicza się według 
przepisów prawa cywilnego, a zgodnie z art. 112 k.c. termin oznaczony 
w tygodniach kończy się z upływem dnia, który nazwą lub datą odpowiada 
początkowemu dniowi terminu,  jako początek takiego terminu należy uwzględnić 
dzień, w którym nastąpiło zdarzenie, od którego biegnie termin. A skoro tak, to 
należy uwzględniać, jako pierwszy dzień tygodniowego terminu, cały ten dzień, bez 
względu na to, w której jego godzinie nastąpiło zdarzenie.  Niezależnie zatem od 
tego, w którym momencie danego dnia nastąpiło ogłoszenie sentencji wyroku, 
przez cały ten dzień można skutecznie złożyć wniosek o doręczenie wyroku 
z uzasadnieniem, gdyż cały ten dzień - od godziny 0:00 do godziny 24:00 - jest 
pierwszym dniem tygodniowego terminu, o którym mowa w art. 328 § 1 k.p.c. 
W konsekwencji 
skuteczny 
jest 
także 
 
wniosek 
o 
doręczenie 
wyroku 
z uzasadnieniem złożony w dniu ogłoszenia sentencji wyroku, lecz przed 
faktycznym jej ogłoszeniem. 
Wykładnia taka pomija jednak to, że wniosek, o którym mowa w art. 328 § 1 
k.p.c., dotyczy sporządzenia (i doręczenia) uzasadnienia wyroku, a wyrok istnieje 
dopiero „od chwili” ogłoszenia jego sentencji. Zgodnie bowiem z art. 332 § 1 k.p.c., 
sąd jest związany wydanym wyrokiem „od chwili” jego ogłoszenia, a nie „od dnia” 

 
 
5 
jego ogłoszenia. Podobnie „od chwili”, a nie „od dnia” ogłoszenia wyroku 
obowiązuje rygor natychmiastowej wykonalności (art. 336 § 1 k.p.c.) i „od chwili” 
ogłoszenia wyroku uchylającego, natychmiastowa wykonalność wygasa (art. 337 
k.p.c.). Także zastrzeżony wyrok zaoczny wiąże sąd „od chwili” podpisania jego 
sentencji (art. 341 zd. 2 k.p.c.). Wyrok zatem istnieje od chwili ogłoszenia jego 
sentencji a nie od dnia jej ogłoszenia.  
Należy więc uznać, że wprawdzie niewątpliwie, zgodnie z art. 165 § 1 k.p.c. 
w zw. z art. 112 k.c., wniosek o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku, 
złożony w dniu ogłoszenia sentencji wyroku, jest złożony w terminie przewidzianym 
w art. 328 § 1 k.p.c., ale jest skuteczny tylko wtedy, gdy w chwili jego złożenia 
istnieje już wyrok, którego wniosek dotyczy. Jeżeli wyrok ten, jako nie ogłoszony, 
jeszcze nie istnieje, wniosek o jego uzasadnienie i doręczenie jest nieskuteczny, 
gdyż jest bezprzedmiotowy. W konsekwencji wniosek o sporządzenie uzasadnienia 
wyroku i jego doręczenie złożony w dniu ogłoszenia sentencji wyroku jest 
skuteczny jeżeli chwila jego złożenia nastąpiła po chwili ogłoszenia sentencji 
wyroku. Strona może bowiem żądać - ze skutkiem procesowym - sporządzenia 
i doręczenia uzasadnienia wyroku dopiero po  ogłoszeniu jego sentencji, gdy wyrok 
już istnieje i wówczas tygodniowy termin do złożenia wniosku biegnie od dnia 
ogłoszenia sentencji, który to dzień jest pierwszym dniem tygodniowego terminu 
przewidzianego w art. 328 § 1 k.p.c. 
Za taką wykładnią przemawia nie tylko brzmienie i sens omawianego 
przepisu, w związku z art. 332 § 1 k.p.c., lecz także to - co podkreślał Sąd 
Najwyższy już w orzecznictwie przedwojennym – że interes procesowy w żądaniu 
sporządzenia i doręczenia uzasadnienia orzeczenia ma strona, która przegrała 
sprawę, a o tym że ją przegrała może dowiedzieć się dopiero z sentencji 
orzeczenia 
(porównaj 
między 
innymi 
wskazane 
już 
orzeczenie 
z 
dnia 
24 października 1935 r. C II 1244/35). 
Ewentualne trudności związane z możliwością udowodnienia chwili złożenia 
wniosku w zakresie ustalenia godziny i minuty tej czynności nie sprzeciwiają się 
powyższej wykładni. W razie złożenia wniosku bezpośrednio w biurze podawczym 
sądu, zaznaczana jest na nim godzina i minuta złożenia, natomiast w sytuacji 

 
 
6 
złożenia wniosku w polskiej placówce pocztowej operatora publicznego, stempel 
odciśnięty na przesyłce poleconej zawiera datę i godzinę nadania, bez podania 
minuty. Jak słusznie wskazał Sąd Najwyższy w powołanym postanowieniu z dnia 
14 kwietnia 2008 r. II PZ 3/08 - w praktyce ewentualne niedające się usunąć 
wątpliwości w tym przedmiocie ze względu na nie odnotowanie minuty złożenia 
wniosku w placówce pocztowej, powinny być wyjaśniane na korzyść strony 
składającej wniosek, co pozwoli na wyeliminowanie niekorzystnych dla niej skutków 
dowodowych wynikających z tego sposobu złożenia wniosku. 
W rozpoznawanej sprawie nie ulega wątpliwości, że pełnomocnik powódki 
złożył wniosek o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku w dniu ogłoszenia 
sentencji, ale przed chwilą jej ogłoszenia. Złożył więc wniosek o uzasadnienie 
nieistniejącego wyroku, co nie mogło wywołać skutku procesowego przewidzianego 
w art. 328 § 1 k.p.c. i w art. 331 k.p.c.. Słusznie zatem Sąd Apelacyjny stwierdził, że 
dwutygodniowy termin do wniesienia przez powódkę apelacji rozpoczął bieg od 
dnia, w którym upłynął termin do żądania uzasadnienia (art. 369 § 2 k.p.c.), a więc 
od dnia 13 lipca 2012 r. i upłynął w dniu 27 lipca 2012 r. Apelacja wniesiona w dniu 
11 września 2012 r. była zatem spóźniona i zgodnie z art. 370 k.p.c. powinna 
zostać odrzucona przez Sąd pierwszej instancji, a ponieważ to nie nastąpiło, 
prawidłowo odrzucił ją Sąd Apelacyjny na podstawie art. 373 k.p.c.. 
Biorąc wszystko to pod uwagę Sąd Najwyższy oddalił zażalenie jako 
nieuzasadnione (art. 39814 w zw. z art. 3941 § 3 k.p.c.).  
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
db