V CZ 20/08

Sąd Najwyższy2008-04-16
SNCywilneprawo upadłościoweNiskanajwyższy
upadłośćdługiumorzenie zobowiązańprawo upadłościoweskarga kasacyjnasąd najwyższypostanowienie

Sąd Najwyższy oddalił zażalenie dłużnika na postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej, uznając ją za niedopuszczalną, ponieważ przepisy prawa upadłościowego z 1934 r. nie przewidywały instytucji umorzenia niespłaconych zobowiązań.

Sąd Okręgowy odrzucił skargę kasacyjną upadłego dłużnika, uznając ją za niedopuszczalną. Dłużnik domagał się umorzenia niespłaconych zobowiązań, jednak sąd pierwszej instancji wskazał, że ponieważ upadłość ogłoszono przed wejściem w życie nowej ustawy Prawo upadłościowe i naprawcze, zastosowanie mają przepisy dotychczasowe (z 1934 r.), które nie przewidywały takiej instytucji. Sąd Najwyższy oddalił zażalenie dłużnika na to postanowienie, potwierdzając niedopuszczalność skargi kasacyjnej i podkreślając, że nie jest organem właściwym do badania zgodności przepisów z Konstytucją.

Sąd Najwyższy rozpoznawał zażalenie dłużnika na postanowienie Sądu Okręgowego w W., które odrzuciło skargę kasacyjną upadłego. Skarga kasacyjna dotyczyła postanowienia o oddaleniu wniosku o umorzenie zobowiązań, które nie zostały zaspokojone w postępowaniu upadłościowym. Sąd Okręgowy uzasadnił odrzucenie skargi tym, że upadłość dłużnika została ogłoszona przed wejściem w życie ustawy z dnia 28 lutego 2003 r. Prawo upadłościowe i naprawcze. W związku z tym, zgodnie z art. 536 tej ustawy, zastosowanie miały przepisy dotychczasowe, czyli Rozporządzenie Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 24 października 1934 r. Prawo upadłościowe. Przepisy te nie przewidywały instytucji umorzenia niespłaconych zobowiązań upadłego, co czyniło wniosek dłużnika bezzasadnym. Ponadto, sąd pierwszej instancji wskazał, że postanowienie oddalające zażalenie na postanowienie o oddaleniu wniosku nie podlega skardze kasacyjnej. Sąd Najwyższy, rozpatrując zażalenie, potwierdził, że przepisy Prawa upadłościowego z 1934 r. nie przewidywały możliwości umorzenia niespłaconych zobowiązań, a zatem skarga kasacyjna była niedopuszczalna. Sąd Najwyższy podkreślił również, że nie jest organem właściwym do rozstrzygania o zgodności przepisów prawa z Konstytucją, oddalając tym samym zażalenie dłużnika jako bezzasadne.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, przepisy Prawa upadłościowego z 1934 r. nie przewidywały instytucji umorzenia niespłaconych zobowiązań upadłego.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy powołał się na art. 536 Prawa upadłościowego i naprawczego, który stanowi, że w sprawach, w których ogłoszono upadłość przed wejściem w życie tej ustawy, stosuje się przepisy dotychczasowe. Ponieważ przepisy z 1934 r. nie zawierały regulacji dotyczących umorzenia zobowiązań, wniosek dłużnika nie mógł zostać uwzględniony.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddala zażalenie

Strona wygrywająca

dłużnik (zażalenie oddalone)

Strony

NazwaTypRola
A. M.osoba_fizycznadłużnik
A. M. - prowadzący działalność gospodarczą pod nazwą "F.(...)" w W.osoba_fizycznapowód

Przepisy (9)

Główne

pr.up.n. art. 536

Ustawa z dnia 28 lutego 2003 r. - Prawo upadłościowe i naprawcze

w sprawach, w których ogłoszono upadłość przed wejściem w życie tej ustawy stosuje się przepisy dotychczasowe

Prawo upadłościowe

Rozporządzenie Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 24 października 1934 r. - Prawo upadłościowe

nie przewidywało instytucji umorzenia niespłaconych zobowiązań upadłego

Pomocnicze

pr.up.n. art. 369

Ustawa z dnia 28 lutego 2003 r. - Prawo upadłościowe i naprawcze

wprowadziła instytucję umorzenia niespłaconych zobowiązań upadłego

k.p.c. art. 390

Kodeks postępowania cywilnego

uprawnienie do przedstawienia Sądowi Najwyższemu zagadnienia prawnego

k.p.c. art. 394¹ § § 3

Kodeks postępowania cywilnego

podstawa oddalenia zażalenia

k.p.c. art. 398¹⁴

Kodeks postępowania cywilnego

podstawa oddalenia zażalenia

pr.up. art. 17 § § 3

Rozporządzenie Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 24 października 1934 r. - Prawo upadłościowe

wymienia orzeczenia, od których przysługuje kasacja

pr.up. art. 78

Rozporządzenie Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 24 października 1934 r. - Prawo upadłościowe

środki zaskarżenia w postępowaniu upadłościowym

pr.up. art. 67

Rozporządzenie Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 24 października 1934 r. - Prawo upadłościowe

środki zaskarżenia w postępowaniu upadłościowym

Argumenty

Skuteczne argumenty

Przepisy Prawa upadłościowego z 1934 r. nie przewidywały możliwości umorzenia niespłaconych zobowiązań upadłego. Postanowienie oddalające zażalenie na postanowienie o oddaleniu wniosku nie podlega skardze kasacyjnej. Sąd Najwyższy nie jest organem właściwym do badania zgodności przepisów z Konstytucją.

Odrzucone argumenty

Pełnomocnik skarżącego argumentował, że Sąd Okręgowy powinien był przedstawić Sądowi Najwyższemu zagadnienie prawne dotyczące zgodności Prawa upadłościowego z Konstytucją. Pełnomocnik skarżącego wskazywał na lukę prawną uniemożliwiającą rozpatrzenie wniosku o umorzenie zobowiązań.

Godne uwagi sformułowania

Sąd Najwyższy nie jest organem powołanym do rozstrzygania o zgodności określonych przepisów prawa z Konstytucją.

Skład orzekający

Henryk Pietrzkowski

przewodniczący, sprawozdawca

Grzegorz Misiurek

członek

Katarzyna Tyczka-Rote

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Niska

Powoływalne dla: "Niedopuszczalność skargi kasacyjnej w sprawach upadłościowych prowadzonych na podstawie przepisów z 1934 r. oraz brak kompetencji SN do badania zgodności prawa z Konstytucją."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej ze stosowaniem przepisów przejściowych w prawie upadłościowym.

Wartość merytoryczna

Ocena: 3/10

Sprawa ma charakter czysto proceduralny i dotyczy przepisów przejściowych w prawie upadłościowym, co czyni ją mało interesującą dla szerszego grona odbiorców.

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt V CZ 20/08 
 
 
POSTANOWIENIE 
 
Dnia 16 kwietnia 2008 r. 
Sąd Najwyższy w składzie: 
 
SSN Henryk Pietrzkowski (przewodniczący, sprawozdawca) 
SSN Grzegorz Misiurek 
SSN Katarzyna Tyczka-Rote 
 
w sprawie z powództwa A. M. - prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą 
"F.(...)" w W. 
o zapłatę, 
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 16 kwietnia 2008 r., 
zażalenia dłużnika na postanowienie Sądu Okręgowego w W. 
z dnia 4 stycznia 2008 r., sygn. akt VIII U (…) - X WSC (…), 
 
oddala zażalenie. 
 
Uzasadnienie 
 
Sąd Okręgowy w W. postanowieniem z dnia 4 stycznia 2008 r. odrzucił skargę 
kasacyjną upadłego dłużnika A. M., jako niedopuszczalną, od postanowienia tego Sądu 
z dnia 31 lipca 2007 r. oddalającego zażalenie na postanowienie o oddaleniu wniosku 
upadłego o umorzenie jego zobowiązań, które nie zostały zaspokojone w postępowaniu 
upadłościowym. Sąd Okręgowy podniósł, że z dniem wejścia w życie ustawy z dnia 28 
lutego 2003 r. - Prawo upadłościowe i naprawcze, dalej jako „pr.up.n. (Dz. U. Nr 60, poz. 
535 ze zm.) tj. z dniem 1 października 2003 r. wprowadzona została do prawa 
upadłościowego instytucja umorzenia niespłaconych zobowiązań upadłego (art. 369 
pr.up.n.). Według art. 536 pr.up.n. w sprawach, w których ogłoszono upadłość przed 
wejściem w życie tej ustawy stosuje się przepisy dotychczasowe. Wobec tego, że 
upadłość A. M. ogłoszona została dnia 18 listopada 2002 r., mają zastosowanie przepisy 

 
2 
Rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 24 października 1934 r. - Prawo 
upadłościowe, dalej jako „Prawo upadłościowe.” (tekst jedn.: Dz. U. z 1991 r. Nr 118, 
poz. 512 ze zm.), które nie przewidywało instytucji umorzenia niespłaconych 
zobowiązań upadłego. Żądanie dłużnika nie mogło zatem zostać uwzględnione. 
Postanowienie oddalające zażalenie na postanowienie oddalające wniosek dłużnika nie 
podlega także zaskarżeniu skarga kasacyjną. W świetle art. 78 w zw. z art. 67 pr.up. od 
postanowienia sądu okręgowego w postępowaniu upadłościowym nie przysługuje - poza 
ściśle określonymi przypadkami - środek zaskarżenia w postaci skargi kasacyjnej. 
Zażalenie dłużnika oparte zostało na zarzucie nieskorzystania przez Sąd 
Okręgowy z przewidzianego w art. 390 k.p.c. uprawnienia do przedstawienia Sądowi 
Najwyższemu zagadnienia prawnego, którego wprawdzie pełnomocnik skarżącego nie 
sformułował, ale treść pkt 3 zażalenia wskazuje, że sprowadzałoby się ono do kwestii 
zgodności Prawa upadłościowego z Konstytucją. Zdaniem pełnomocnika skarżącego w 
Prawie upadłościowym występuje luka prawna, powodująca niemożność rozpatrzenia 
wniosku o umorzenie zobowiązań niezaspokojonych w postępowaniu upadłościowym. 
Sąd Najwyższy zważył, co następuje: 
Przy ocenie dopuszczalności skargi kasacyjnej w rozpoznawanej sprawie należy 
w pierwszej kolejności odwołać się do treści art. 536 Prawa upadłościowego i 
naprawczego. Przepis ten stwierdza, że w sprawach, w których ogłoszono upadłość 
przed wejściem w życie tej ustawy, stosuje się przepisy dotychczasowe. Bezspornym 
jest, że taka sytuacja miała miejsce w postępowaniu, którego dotyczy zażalenie 
dłużnika. Przepisy dotychczasowe, a więc przepisy Rozporządzenia Prezydenta 
Rzeczypospolitej z dnia 24 października 1934 r. Prawo upadłościowe przewidywały 
możliwość wniesienia kasacji jedynie od orzeczeń wymienionych w art. 17 § 3 tej 
ustawy. Skoro Prawo upadłościowe nie przewidywało możliwości umorzenie 
niespłaconych zobowiązań upadłego, to stwierdzenie o niedopuszczalności skargi 
kasacyjnej wniesionej przez skarżącego, nie budzi żadnych wątpliwości. Zażalenie 
oparte na zarzucie nieskorzystania przez Sąd Okręgowy z możliwości przedstawienia 
Sądowi Najwyższemu zagadnienia prawnego, którego treścią byłyby wątpliwości 
odnośnie zgodności uregulowań przyjętych w Prawie upadłościowym z 1934 r. z 
Konstytucja, jest oczywiście bezzasadne. Sąd Najwyższy nie jest organem powołanym 
do rozstrzygania o zgodności określonych przepisów prawa z Konstytucją. 
Zażalenie podlegało więc oddaleniu na podstawie art. 3941 § 3 i 39814 k.p.c.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI