V CZ 2/09

Sąd Najwyższy2009-01-29
SNCywilnepostępowanie cywilneŚrednianajwyższy
spadkipostępowanie spadkowezażalenieuzasadnienieterminy procesoweSąd NajwyższySąd Okręgowyk.p.c.

Sąd Najwyższy uchylił postanowienie Sądu Okręgowego odrzucające zażalenie na postanowienie o odmowie sporządzenia uzasadnienia, uznając, że błąd w oznaczeniu sądu adresata zażalenia nie stanowił podstawy do jego odrzucenia.

Uczestniczka postępowania wniosła zażalenie na postanowienie Sądu Okręgowego, które odrzuciło jej wniosek o sporządzenie uzasadnienia postanowienia. Sąd Okręgowy odrzucił również zażalenie na to postanowienie, wskazując na skierowanie go do niewłaściwego sądu (Sądu Apelacyjnego zamiast Sądu Najwyższego). Sąd Najwyższy uznał, że taki błąd formalny nie powinien prowadzić do odrzucenia zażalenia, jeśli zostało ono wniesione do właściwego sądu drugiej instancji, który powinien przekazać sprawę dalej.

Sprawa dotyczyła zażalenia uczestniczki postępowania C.B. na postanowienie Sądu Okręgowego w K. z dnia 17 listopada 2008 r. Sąd Okręgowy odrzucił dwa zażalenia uczestniczki: pierwsze dotyczące odrzucenia wniosku o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia, a drugie dotyczące odrzucenia samego wniosku o sporządzenie uzasadnienia. Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie na postanowienie Sądu Okręgowego w punkcie drugim, które dotyczyło odrzucenia zażalenia na wniosek o sporządzenie uzasadnienia. Sąd Najwyższy uchylił to postanowienie, uznając, że skierowanie zażalenia przez pełnomocnika do niewłaściwego sądu (Sądu Apelacyjnego zamiast Sądu Najwyższego) nie stanowiło podstawy do jego odrzucenia, zwłaszcza że zostało wniesione do właściwego sądu drugiej instancji. Sąd Najwyższy podkreślił, że zgodnie z przepisami k.p.c., sąd drugiej instancji powinien był przekazać akta wraz z zażaleniem do Sądu Najwyższego. Natomiast postanowienie Sądu Okręgowego w punkcie pierwszym, dotyczące odrzucenia zażalenia na wniosek o przywrócenie terminu, nie zostało rozpoznane przez Sąd Najwyższy, gdyż nie miało wpływu na rozstrzygnięcie zażalenia.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, skierowanie zażalenia do niewłaściwego sądu drugiej instancji nie stanowi podstawy do jego odrzucenia, jeśli zostało ono wniesione do właściwego sądu drugiej instancji, który powinien przekazać sprawę do rozpoznania sądowi właściwemu.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że błąd formalny pełnomocnika w oznaczeniu sądu adresata zażalenia nie może prowadzić do odrzucenia środka zaskarżenia, jeśli został on wniesiony do właściwego sądu drugiej instancji. Zgodnie z przepisami k.p.c., sąd ten powinien przekazać akta wraz z zażaleniem do sądu właściwego.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylenie postanowienia

Strona wygrywająca

C.B.

Strony

NazwaTypRola
"W."innewnioskodawca
"P."innewnioskodawca
C.B.inneuczestniczka postępowania
[...]inneuczestnik postępowania

Przepisy (10)

Główne

k.p.c. art. 39815 § § 1 zdanie pierwsze

Kodeks postępowania cywilnego

Pomocnicze

k.p.c. art. 171

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 391 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 328 § § 1 zdanie drugie

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 3941 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 380

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 395 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 3941 § § 3

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 13 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 39821

Kodeks postępowania cywilnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Skierowanie zażalenia do niewłaściwego sądu (Sądu Apelacyjnego zamiast Sądu Najwyższego) nie stanowi podstawy do jego odrzucenia, jeśli zostało wniesione do właściwego sądu drugiej instancji. Sąd drugiej instancji powinien przekazać akta sprawy wraz z zażaleniem do Sądu Najwyższego.

Odrzucone argumenty

Odrzucenie zażalenia z powodu skierowania go do Sądu Apelacyjnego, do którego środek ten nie przysługuje. Odrzucenie zażalenia na postanowienie odrzucające wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia z powodu niekończącego postępowania w sprawie charakteru zaskarżonego postanowienia.

Godne uwagi sformułowania

lapsus językowy, co do oznaczenia Sądu mającego rozpoznać zażalenie, nie może stanowić o odrzuceniu zażalenia wniesionego do właściwego Sądu O dopuszczalności zażalenia do Sądu Najwyższego na wskazane postanowienie przesądza bowiem art. 3941 § 2 k.p.c. i Sąd drugiej instancji nie mógł skutecznie przesądzić o niedopuszczalności tego środka zaskarżenia, wbrew woli ustawodawcy.

Skład orzekający

Lech Walentynowicz

przewodniczący

Zbigniew Kwaśniewski

sprawozdawca

Katarzyna Tyczka-Rote

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących dopuszczalności zażaleń i skutków błędów formalnych w ich wnoszeniu, zwłaszcza w kontekście postępowań przed Sądem Najwyższym."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej związanej z postępowaniem spadkowym i zażaleniem na postanowienie o odmowie sporządzenia uzasadnienia.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy istotnej kwestii proceduralnej związanej z prawem do sądu i skutkami błędów formalnych popełnionych przez pełnomocników. Jest to ciekawe dla prawników procesowych.

Błąd pełnomocnika nie przekreśla prawa do sądu – Sąd Najwyższy wyjaśnia zasady wnoszenia zażaleń.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt V CZ 2/09 
 
 
 
 
 
POSTANOWIENIE 
 
Dnia 29 stycznia 2009 r. 
Sąd Najwyższy w składzie : 
 
SSN Lech Walentynowicz (przewodniczący) 
SSN Zbigniew Kwaśniewski (sprawozdawca) 
SSN Katarzyna Tyczka-Rote 
 
 
w sprawie z wniosku "W." i "P.” 
przy uczestnictwie [...] 
o stwierdzenie nabycia spadku, 
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej  
w dniu 29 stycznia 2009 r., 
zażalenia uczestniczki postępowania C.B. na postanowienie  
Sądu Okręgowego w K. 
z dnia 17 listopada 2008 r., sygn. akt [...], 
 
 
 
uchyla zaskarżone postanowienie w punkcie drugim. 
 
 
 
 
Uzasadnienie 
 
 
Sąd drugiej instancji postanowieniami z dnia 16 października 2008 r.: 
- 
odrzucił, na podstawie art. 171 k.p.c. w zw. z art. 391 § 1 k.p.c., jako  
spóźniony, wniosek uczestniczki postępowania o przywrócenie terminu do 

 
2 
złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia postanowienia Sądu 
Okręgowego w  K. z dnia 24 czerwca 2008 r.;    
- 
odrzucił, na podstawie art. 328 § 1 zdanie drugie  k.p.c., jako spóźniony, 
wniosek 
uczestniczki 
postępowania 
o 
sporządzenie 
uzasadnienia 
postanowienia Sądu Okręgowego w K. z dnia 24 czerwca 2008 r.  
Zażalenia uczestniczki postępowania C.B. na oba wyżej  wymienione 
postanowienia odrzucił Sąd Okręgowy w K. postanowieniami zawartymi 
odpowiednio w pkt 1 i 2 postanowienia tego Sądu z dnia 17 listopada 2008 r. 
Odrzucenie zażalenia na postanowienie odrzucające wniosek o przywrócenie 
terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia motywowano nie 
kończącym postępowania w sprawie charakterem zaskarżonego postanowienia i w 
konsekwencji niedopuszczalnością, z tej przyczyny, zażalenia z mocy art. 3941 § 2 
k.p.c.   
Natomiast odrzucenie zażalenia na postanowienie odrzucające wniosek 
o sporządzenie uzasadnienia (pkt 2 sentencji postanowienia z dnia 17 listopada 
2008 r.) motywowano niedopuszczalnością zażalenia z powodu skierowania go do 
Sądu Apelacyjnego, do którego środek ten nie przysługuje.    
Uczestniczka postępowania C.B. zaskarżyła zażaleniem orzeczenie zawarte 
w pkt 2 sentencji postanowienia Sądu Okręgowego w K. z dnia 17 listopada  2008 
r. wywodząc, że lapsus językowy, co do  oznaczenia Sądu mającego rozpoznać 
zażalenie, nie może stanowić o odrzuceniu zażalenia wniesionego do właściwego 
Sądu, a przewodniczący wydziału powinien przekazać akta  sprawy wraz z 
zażaleniem do Sądu Najwyższego.  
Nadto żaląca wniosła, na podstawie art. 380 k.p.c., o rozpoznanie 
postanowienia Sądu II instancji z dnia 16 października 2008 r. o odrzuceniu 
wniosku o przywrócenie terminu wobec niewyjaśnienia przez Sąd okoliczności 
i daty powzięcia przez nią informacji jako zdarzenia rozpoczynającego bieg terminu 
z art.169 § 1 k.p.c.   
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:  

 
3 
Zażalenie okazało się uzasadnione w odniesieniu do rozstrzygnięcia 
w zakresie w nim zaskarżonym, tj. w odniesieniu do orzeczenia zawartego w pkt 2) 
sentencji postanowienia Sądu Okręgowego w K. z dnia 17 listopada 2008 r. 
Okoliczność skierowania przez adwokata zażalenia do niewłaściwego Sądu, bo 
zamiast do Sądu Najwyższego to do Sądu Apelacyjnego, choć niewątpliwie 
sprzeczna z wymogami profesjonalizmu oczekiwanego od takiego pełnomocnika, 
nie mogła być jednak potraktowana jako równoznaczna z niedopuszczalnością tego 
środka zaskarżenia, jak to zostało ocenione w uzasadnieniu zaskarżonego 
postanowienia. O dopuszczalności zażalenia do Sądu Najwyższego na wskazane 
postanowienie przesądza bowiem art. 3941 § 2 k.p.c. i Sąd drugiej instancji nie 
mógł skutecznie przesądzić o niedopuszczalności tego środka zaskarżenia, wbrew 
woli ustawodawcy. Chociaż zażalenie uczestniczki zostało skierowane do 
niewłaściwego Sądu, to jednak wniesione zostało do Sądu właściwego, bo do Sądu 
II instancji, który powinien akta sprawy wraz z zażaleniem przedstawić Sądowi 
Najwyższemu po doręczeniu zażalenia stronie przeciwnej, a to na podstawie art. 
395 § 1 k.p.c., znajdującego odpowiednie zastosowanie do postępowania 
zażaleniowego przed Sądem Najwyższym na podstawie art. 3941 § 3 k.p.c.  
 
W tym stanie rzeczy Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji na podstawie art. 
39815 § 1 zdanie pierwsze k.p.c. w zw. z art. 3941 § 3 k.p.c. i art. 13 § 2 k.p.c.  
 
Ponieważ postanowienie Sądu Okręgowego w K., zawarte w pkt 1) sentencji 
postanowienia z dnia 17 listopada 2008 r., nie miało wpływu na rozstrzygnięcie 
zażalenia przez Sąd Najwyższy, przeto z mocy art. 380 k.p.c. w zw. z art. 39821 
k.p.c., art. 3941 § 3 k.p.c. i art. 13 § 2 k.p.c., brak było podstaw do rozpoznania 
przez Sąd Najwyższy wniosku żalącej, sformułowanego z powołaniem się na art. 
380 k.p.c.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI