V CZ 19/09

Sąd Najwyższy2009-05-21
SAOSCywilnepostępowanie cywilneŚrednianajwyższy
skarga kasacyjnawznowienie postępowaniasprawa gospodarczawartość przedmiotu zaskarżeniaSąd NajwyższyKRSlikwidacja spółdzielniKodeks postępowania cywilnego

Sąd Najwyższy oddalił zażalenie na postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej, uznając, że sprawa o wznowienie postępowania w sprawie gospodarczej, mimo utraty statusu przedsiębiorcy przez jedną ze stron, nadal ma taki charakter, a wartość przedmiotu zaskarżenia nie przekroczyła wymaganego progu.

Sąd Apelacyjny odrzucił skargę kasacyjną z powodu zbyt niskiej wartości przedmiotu zaskarżenia (poniżej 75.000 zł) w sprawie gospodarczej. Sprawa dotyczyła skargi o wznowienie postępowania w sprawie pierwotnie zakończonej wyrokiem Sądu Okręgowego. Sąd Najwyższy, rozpoznając zażalenie, potwierdził, że sprawa o wznowienie postępowania w sprawie gospodarczej, nawet po utracie przez stronę statusu przedsiębiorcy, nadal jest sprawą gospodarczą. Ponieważ wartość przedmiotu zaskarżenia nie spełniała wymogów formalnych, skarga kasacyjna została uznana za niedopuszczalną, a zażalenie oddalono.

Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie na postanowienie Sądu Apelacyjnego, które odrzuciło skargę kasacyjną powódki KRS (następczyni prawnej spółdzielni „L.”) od wyroku Sądu Apelacyjnego z dnia 3 października 2008 r. Powodem odrzucenia skargi kasacyjnej była wartość przedmiotu zaskarżenia, która nie przekraczała kwoty 75.000 zł, a sprawa miała charakter sprawy gospodarczej w rozumieniu art. 4791 k.p.c. Sąd Apelacyjny uznał, że charakter sprawy gospodarczej należy oceniać na podstawie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem z dnia 22 czerwca 2001 r. Powódka zarzuciła naruszenie przepisów k.p.c. dotyczących spraw gospodarczych i dopuszczalności skargi kasacyjnej. Sąd Najwyższy zauważył, że skarga o wznowienie postępowania została wniesiona w 2003 r., a spółdzielnia „L.” została zlikwidowana w 2005 r. Zgodnie z przepisami Prawa spółdzielczego, w miejsce zlikwidowanej spółdzielni weszła KRS. Sąd odniósł się do zmiany art. 4791 k.p.c. wprowadzonej ustawą z dnia 16 listopada 2006 r., wskazując, że w sprawach wszczętych przed dniem wejścia w życie tej ustawy stosuje się przepisy dotychczasowe do czasu zakończenia postępowania w danej instancji. Podkreślono jednak, że utrata statusu przedsiębiorcy po wszczęciu postępowania jest obojętna, a sprawa nadal toczy się według przepisów o postępowaniu odrębnym. Sąd Najwyższy stwierdził, że sprawa o wznowienie postępowania w sprawie gospodarczej, nawet po utracie przez stronę statusu przedsiębiorcy, nadal jest sprawą gospodarczą. W związku z tym, przy wartości przedmiotu zaskarżenia kasacyjnego wynoszącej 68.779 zł, która nie spełniała wymogu 75.000 zł, skarga kasacyjna była niedopuszczalna. Zażalenie zostało oddalone na podstawie art. 3941 § 3 w zw. z art. 39814 k.p.c.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, sprawa o wznowienie postępowania w sprawie gospodarczej, nawet po utracie przez stronę statusu przedsiębiorcy po wniesieniu skargi, nadal jest sprawą gospodarczą i podlega przepisom działu IVa, tytułu VII, księgi pierwszej kodeksu postępowania cywilnego.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy powołał się na przepisy przejściowe dotyczące zmiany art. 4791 k.p.c. oraz na własną uchwałę III CZP 102/08, wskazując, że utrata statusu przedsiębiorcy po wszczęciu postępowania jest obojętna dla charakteru sprawy, która nadal toczy się według przepisów o postępowaniu odrębnym.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono zażalenie

Strona wygrywająca

Sąd Apelacyjny (utrzymano w mocy jego postanowienie)

Strony

NazwaTypRola
"I." Spółka z ograniczoną odpowiedzialnościąspółkaskarżąca (poprzednio: "IC." Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością, a obecnie "M." Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością)
Spółdzielnia "L." w likwidacjiinnepowódka (obecnie: KRS)
"IC." Spółka z ograniczoną odpowiedzialnościąspółkapozwana (obecnie: "M." Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością)
KRSinstytucjanastępca prawny powódki

Przepisy (8)

Główne

k.p.c. art. 479¹ § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Określa charakter spraw gospodarczych i zasady ich prowadzenia. Sąd Najwyższy podkreślił, że utrata statusu przedsiębiorcy po wszczęciu postępowania nie zmienia charakteru sprawy.

k.p.c. art. 394¹ § § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa prawna oddalenia zażalenia.

k.p.c. art. 398¹⁴

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa prawna oddalenia zażalenia.

Pomocnicze

k.p.c. art. 398² § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy dopuszczalności skargi kasacyjnej.

k.p.c. art. 398⁶ § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy dopuszczalności skargi kasacyjnej ze względu na wartość przedmiotu zaskarżenia.

Ustawa Prawo spółdzielcze art. 127

Reguluje wejście następcy prawnego (związku rewizyjnego lub KRS) w miejsce likwidowanej spółdzielni w sporach sądowych.

Ustawa o zmianie ustawy – Kodeks postępowania cywilnego oraz niektórych innych ustaw art. 3 § 4

Przepis przejściowy określający stosowanie przepisów dotychczasowych do spraw wszczętych przed dniem wejścia w życie ustawy z dnia 16 listopada 2006 r.

k.p.c. art. 406

Kodeks postępowania cywilnego

Stosowanie odpowiednio przepisów o postępowaniu przed sądem pierwszej instancji do skargi o wznowienie postępowania.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Sprawa o wznowienie postępowania w sprawie gospodarczej, nawet po utracie przez stronę statusu przedsiębiorcy, nadal jest sprawą gospodarczą. Wartość przedmiotu zaskarżenia kasacyjnego poniżej 75.000 zł skutkuje niedopuszczalnością skargi kasacyjnej w sprawie gospodarczej.

Odrzucone argumenty

Zarzut naruszenia art. 4791 § 1 k.p.c., art. 3982 § 1 k.p.c. oraz art. 3986 § 2 k.p.c. przez Sąd Apelacyjny.

Godne uwagi sformułowania

utrata statusu przedsiębiorcy po wszczęciu postępowania jest obecnie obojętna i sprawa się nadal toczy według przepisów działu IVa, tytułu VII, księgi pierwszej kodeksu postępowania cywilnego. Z tego względu sprawa o wznowienie postępowania w sprawie gospodarczej, gdy utrata przez stronę statusu przedsiębiorcy nastąpiła po wniesieniu skargi, jest nadal sprawą gospodarczą.

Skład orzekający

Lech Walentynowicz

przewodniczący

Jan Górowski

sprawozdawca

Dariusz Zawistowski

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalenie charakteru sprawy gospodarczej w kontekście skargi o wznowienie postępowania oraz dopuszczalności skargi kasacyjnej ze względu na wartość przedmiotu zaskarżenia."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji zmiany przepisów i utraty statusu przedsiębiorcy w toku postępowania.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Orzeczenie wyjaśnia istotne kwestie proceduralne dotyczące spraw gospodarczych i skargi kasacyjnej, co jest cenne dla praktyków prawa cywilnego i gospodarczego.

Kiedy sprawa gospodarcza pozostaje gospodarcza mimo utraty statusu przedsiębiorcy? SN wyjaśnia.

Dane finansowe

WPS: 68 779 PLN

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt V CZ 19/09 POSTANOWIENIE Dnia 21 maja 2009 r. Sąd Najwyższy w składzie : SSN Lech Walentynowicz (przewodniczący) SSN Jan Górowski (sprawozdawca) SSN Dariusz Zawistowski w sprawie ze skargi "I." Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością (poprzednio: "IC." Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością, a obecnie "M." Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością) o wznowienie postępowania w sprawie z powództwa Spółdzielni "L." w likwidacji (obecnie: KRS) przeciwko "IC." Spółce z ograniczoną odpowiedzialnością (obecnie: "M." Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością) o zapłatę, zakończonego prawomocnym wyrokiem Sądu Okręgowego w K. z dnia 22 czerwca 2001 r., sygn. akt [...] po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 21 maja 2009 r., zażalenia KRS na postanowienie Sądu Apelacyjnego z dnia 13 lutego 2009 r., sygn. akt [...], oddala zażalenie. Uzasadnienie 2 Sąd Apelacyjny postanowieniem z dnia 13 lutego 2009 r. odrzucił skargę kasacyjną powódki KRS – następczyni prawnej „L.” od wyroku Sądu Apelacyjnego z dnia 3 października 2008 r. z uwagi na to, że wartość przedmiotu zaskarżenia nie przekraczała kwoty 75.000 zł, a sprawa ma charakter sprawy gospodarczej w rozumieniu art. 4791 k.p.c. Sąd Apelacyjny wskazał, że sprawa toczy się na skutek wniesienia skargi o wznowienie postępowania w sprawie z powództwa „L.” zakończonej prawomocnym wyrokiem Sądu Okręgowego w K. z dnia 22 czerwca 2001 r., która miała charakter sprawy gospodarczej w rozumieniu art. 4791 k.p.c. W ocenie Sądu dopuszczalność wniesienia skargi kasacyjnej ze względu na wartość przedmiotu zaskarżenia powinna być stwierdzona w oparciu o charakter sprawy w postępowaniu zakończonym prawomocnym wyrokiem z dnia 22 czerwca 2001 r. Powódka w zażaleniu na to postanowienie zarzuciła naruszenie art. 4791 § 1 k.p.c., art. 3982 § 1 k.p.c. oraz art. 3986 § 2 k.p.c. i wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Na wstępie trzeba zauważyć, że skarga o wznowienie postępowania w sprawie z powództwa „L.” w likwidacji przeciwko „IC” sp. z o.o. (obecnie M. sp. z o.o.) została wniesiona 8 września 2003 r. „L.” została zlikwidowana dnia 30 listopada 2005 r., tj. w toku postępowania przed sądem pierwszej instancji, które zakończyło się wydaniem orzeczenia z dnia 16 kwietnia 2008 r. Zgodnie zaś z art. 127 ustawy z dnia 16 września 1982 r. Prawo spółdzielcze (jedn. tekst: Dz.U. z 2003 r. Nr 188, poz. 1848 ze zm.) spółdzielnia może ulec wykreśleniu z Krajowego Rejestru Sądowego przed zakończeniem prowadzonych przez nią lub przeciwko niej sporów sądowych; w takim wypadku w miejsce spółdzielni wchodzi jako strona związek rewizyjny, w którym spółdzielnia jest zrzeszona, a w sytuacji gdy spółdzielnia nie jest zrzeszona KRS. KRS z mocy samego prawa weszła więc w prawa i obowiązki procesowe zlikwidowanej „L.”. W dniu 20 marca 2007 r. weszła w życie ustawa z dnia 16 listopada 2006 r. o zmianie ustawy – Kodeks postępowania cywilnego oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 235, poz. 1699), która wprowadziła zmianę art. 4791 k.p.c. Zgodnie z art. 3 4 tej ustawy w sprawach wszczętych przed dniem wejścia jej w życie stosuje się, do czasu zakończenia postępowania tylko w danej instancji, przepisy dotychczasowe. Przed dniem wejścia w życie ustawy z dnia 16 listopada 2006 r. brak lub upadek choćby jednej z przesłanek kreujących sprawę gospodarczą pozbawiał sprawę charakteru postępowania odrębnego przewidzianego w art. 4791 i nast. k.p.c., natomiast skutki zmiany tego przepisu wyjaśnił Sąd Najwyższy w uchwale siedmiu sędziów z dnia 16 grudnia 2008 r., III CZP 102/08 (OSNC 2009, nr 5, poz. 65). Utrata statusu przedsiębiorcy po wszczęciu postępowania jest obecnie obojętna i sprawa się nadal toczy według przepisów działu IVa, tytułu VII, księgi pierwszej kodeksu postępowania cywilnego. Na podstawie art. 406 k.p.c. do skargi o wznowienie postępowania stosuje się odpowiednio przepisy o postępowaniu przed sądem pierwszej instancji. Z tego względu sprawa o wznowienie postępowania w sprawie gospodarczej, gdy utrata przez stronę statusu przedsiębiorcy nastąpiła po wniesieniu skargi, jest nadal sprawą gospodarczą. Z uwagi więc na gospodarczy charakter sprawy zarzut naruszenia art. 3982 § 1 k.p.c. nie mógł odnieść skutku. Skoro zatem w sprawie wartość przedmiotu zaskarżenia kasacyjnego została oznaczona na kwotę 68 779 złotych, a dopuszczalność skargi kasacyjnej uwarunkowana jest wartością przedmiotu zaskarżenia wynoszącą siedemdziesiąt pięć tysięcy złotych, to trafnie Sąd Apelacyjny odrzucił skargę kasacyjną jako niedopuszczalną. Z tych względów zażalenie oddalono (art. 3941 § 3 w zw. z art. 39814 k.p.c.).

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI