V CZ 159/12

Sąd Najwyższy2013-05-28
SNCywilneprawo rzeczoweŚrednianajwyższy
hipotekawykreślenie hipotekiwpis hipotekipełnomocnictwoapelacjazażalenieSąd Najwyższypostępowanie wieczystoksięgowebrak formalny

Sąd Najwyższy uchylił postanowienie Sądu Okręgowego o odrzuceniu apelacji, uznając, że pełnomocnictwo adwokata prawidłowo obejmowało reprezentację w sprawie o wykreślenie hipoteki.

Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie na postanowienie Sądu Okręgowego, które odrzuciło apelację uczestnika postępowania z powodu rzekomego braku formalnego pełnomocnictwa. Sąd Okręgowy uznał, że pełnomocnictwo adwokata nie obejmowało reprezentacji w sprawie o wykreślenie hipoteki, mimo że pierwotnie dotyczyło wpisu hipoteki. Sąd Najwyższy uznał to stanowisko za błędne, wskazując, że zgodnie z prawem wykreślenie hipoteki jest formą wpisu i pełnomocnictwo było wystarczające.

Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie uczestnika postępowania M. S. na postanowienie Sądu Okręgowego w K. z dnia 2 sierpnia 2012 r., które odrzuciło apelację M. S. od postanowienia Sądu Rejonowego w S. z dnia 20 lutego 2012 r. Sąd Rejonowy utrzymał w mocy wpis referendarza sądowego wykreślający hipotekę przymusową. Sąd Okręgowy odrzucił apelację, uznając, że pełnomocnik procesowy nie wykazał swojego umocowania, ponieważ przedłożone pełnomocnictwo dotyczyło reprezentacji w sprawie o wpis hipoteki przymusowej, a nie o jej wykreślenie. Sąd Najwyższy uznał zażalenie za uzasadnione. Powołując się na art. 89 § 1 k.p.c. oraz orzecznictwo, Sąd Najwyższy podkreślił, że dołączenie dokumentu pełnomocnictwa jest warunkiem formalnym, a jego brak powinien skutkować wezwaniem do uzupełnienia. W tej sprawie, złożone przez adwokata A. K. pełnomocnictwo, mimo że pierwotnie dotyczyło wpisu hipoteki, zostało uznane przez Sąd Najwyższy za wystarczające do reprezentowania uczestnika w postępowaniu o wykreślenie hipoteki. Sąd wskazał, że zgodnie z art. 6268 § 7 k.p.c., wykreślenie wpisu w księdze wieczystej jest traktowane jako wpis. W związku z tym, brak formalny apelacji został prawidłowo uzupełniony, a postanowienie o jej odrzuceniu uchylono.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, pełnomocnictwo obejmuje reprezentację w postępowaniu o wykreślenie hipoteki, ponieważ wykreślenie jest traktowane jako forma wpisu w księdze wieczystej zgodnie z art. 6268 § 7 k.p.c.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że wykreślenie hipoteki jest wpisem w rozumieniu przepisów o księgach wieczystych. Dlatego pełnomocnictwo do reprezentacji w sprawie o wpis hipoteki jest wystarczające do reprezentacji w sprawie o jej wykreślenie.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylenie postanowienia

Strona wygrywająca

M. S.

Strony

NazwaTypRola
R. S.osoba_fizycznawnioskodawca
M. S.osoba_fizycznauczestnik postępowania
E. S.osoba_fizycznauczestnik postępowania
A. K.osoba_fizycznapełnomocnik (adwokat)

Przepisy (8)

Główne

k.p.c. art. 89 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Dokumenty określone w tym przepisie stanowią wobec sądu i uczestników postępowania wyłączny dowód udzielenia pełnomocnictwa procesowego.

k.p.c. art. 6268 § § 7

Kodeks postępowania cywilnego

Za wpis w księdze wieczystej uznaje się również wykreślenie dokonane w tej księdze.

k.p.c. art. 39815 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Przepis dotyczący uchylenia zaskarżonego postanowienia przez Sąd Najwyższy.

k.p.c. art. 394 § § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Przepis dotyczący rozpoznawania zażaleń na postanowienia sądu pierwszej instancji przez sąd drugiej instancji (w tym przypadku Sąd Najwyższy).

Pomocnicze

k.p.c. art. 126 § § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Dołączenie do pisma procesowego dokumentu pełnomocnictwa lub jego wierzytelnego odpisu jest warunkiem formalnym.

k.p.c. art. 130

Kodeks postępowania cywilnego

Przepis regulujący wezwanie do uzupełnienia braków pisma.

k.p.c. art. 370

Kodeks postępowania cywilnego

Przepis regulujący wezwanie do uzupełnienia braków pisma w postępowaniu apelacyjnym.

k.p.c. art. 373

Kodeks postępowania cywilnego

Przepis regulujący odrzucenie apelacji z powodu braków formalnych.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Pełnomocnictwo adwokata obejmuje reprezentację w sprawie o wykreślenie hipoteki, ponieważ wykreślenie jest formą wpisu w księdze wieczystej. Brak formalny apelacji został uzupełniony w zakreślonym terminie.

Odrzucone argumenty

Pełnomocnictwo adwokata nie obejmuje reprezentacji w sprawie o wykreślenie hipoteki, ponieważ dotyczyło wpisu hipoteki.

Godne uwagi sformułowania

Za wpis w księdze wieczystej uznaje się również wykreślenie dokonane w tej księdze. brak formalny apelacji polegający na wykazaniu umocowania pełnomocnika nie został usunięty

Skład orzekający

Anna Kozłowska

przewodniczący, sprawozdawca

Marian Kocon

członek

Marta Romańska

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących pełnomocnictwa w postępowaniu wieczystoksięgowym oraz stosowania art. 6268 § 7 k.p.c."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku formalnego apelacji w kontekście postępowania wieczystoksięgowego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Orzeczenie wyjaśnia istotną kwestię interpretacji przepisów dotyczących pełnomocnictwa w postępowaniu wieczystoksięgowym, co jest praktycznie ważne dla prawników zajmujących się tą dziedziną.

Czy pełnomocnictwo do wpisu hipoteki wystarczy do jej wykreślenia? Sąd Najwyższy wyjaśnia.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt V CZ 159/12 
 
 
 
 
POSTANOWIENIE 
Dnia 28 maja 2013 r. 
Sąd Najwyższy w składzie : 
 
SSN Anna Kozłowska (przewodniczący, sprawozdawca) 
SSN Marian Kocon 
SSN Marta Romańska 
 
w sprawie z wniosku R. S. 
przy uczestnictwie M. S. i E. S. 
o wykreślenie hipoteki, 
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej  
w dniu 28 maja 2013 r., 
zażalenia uczestnika postępowania M. S.  
na postanowienie Sądu Okręgowego w K. 
z dnia 2 sierpnia 2012 r.,  
 
 
 
uchyla zaskarżone postanowienie. 
 
 
 
 
 
 
 
Uzasadnienie 

 
2 
 
   
Postanowieniem z dnia 2 sierpnia 2012 r. Sąd Okręgowy w K. odrzucił 
apelację uczestnika M. S. od postanowienia Sądu Rejonowego w S. z dnia 20 
lutego 2012 r., mocą którego Sąd ten utrzymał w mocy wpis referendarza 
sądowego wykreślający hipotekę przymusową wpisaną w Kw […]. W ocenie Sądu 
brak formalny apelacji polegający na wykazaniu umocowania pełnomocnika nie 
został usunięty, bowiem wnoszący apelację w   imieniu uczestnika adwokat, 
zamiast dokumentu pełnomocnictwa umocowującego go do złożenia apelacji „w 
sprawie z wniosku R. S. o  wykreślenie hipoteki” złożył dokument pełnomocnictwa, 
z którego wynikało umocowanie do reprezentowania uczestnika „w sprawie o wpis 
hipoteki przymusowej kaucyjnej”. 
W zażaleniu na to postanowienie uczestnik zarzucił naruszenie art. 373 i art. 
6268 § 7 k.p.c. podnosząc, że brak formalny apelacji został uzupełniony 
w  zakreślonym terminie. Wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia 
i  przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi Okręgowemu.  
Sąd Najwyższy zważył, co następuje: 
 Zażalenie jest uzasadnione.  
Zgodnie z art. 89 § 1 k.p.c. określone w tym przepisie dokumenty, 
z zastrzeżeniem wyjątku przewidzianego w § 2, stanowią wobec sądu i uczestników 
postępowania 
wyłączny 
dowód 
udzielenia 
pełnomocnictwa 
procesowego. 
W orzecznictwie przyjmuje się, że dołączenie do pisma procesowego dokumentu 
pełnomocnictwa lub jego wierzytelnego odpisu jest, w myśl art. 126 § 3 k.p.c., 
warunkiem formalnym, wobec czego w razie niezachowania tego warunku należy 
wezwać do jego uzupełnienia w zakreślonym terminie, stosownie do art. 130, 370 
lub 373 k.p.c. (por. uchwała Sądu Najwyższego z dnia 27 listopada 2003 r., III CZP 
74/03, OSNC 2005, nr 1, poz. 6, postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 2005 r., 
III UZ 29/04, OSNP 2005, nr 11, poz. 165 oraz postanowienie Sądu Najwyższego 
z dnia 15 maja 2008r., I CZ 34/08, niepubl.).  
 Z akt sprawy wynika, że apelacja uczestnika od postanowienia Sądu 
Rejonowego w S. z dnia 20 lutego 2012 r. została złożona przez adwokata A. K. 
Adwokat A. K. reprezentowała uprzednio M. S. w postępowaniu o wpis hipoteki 

 
3 
przymusowej, w którym to  postępowaniu miał on status wnioskodawcy, a status 
uczestnika miał m.in. R. S. W tym postępowaniu adwokat A. K. legitymowała się 
pełnomocnictwem M. S., z którego wynikało, że jest to umocowanie do 
reprezentowania go w postępowaniu w sprawie o wpis hipoteki przymusowej. 
Zważywszy, że do apelacji, o której wyżej była mowa, nie został dołączony 
dokument pełnomocnictwa, przewodniczący wezwał pełnomocnika do złożenia 
takiego dokumentu wskazując jednocześnie, że pełnomocnictwo znajdujące się 
w aktach sprawy nie stanowi dostatecznego umocowania do złożenia apelacji 
w postępowaniu, w którym M. S. ma status uczestnika, a postępowanie, z wniosku 
R. S., dotyczy wykreślenia hipoteki. W wykonaniu tego wezwania, w zakreślonym 
terminie tygodniowym, złożony został dokument, z treści którego wynikało, że M. S. 
udziela m.in. adwokatowi A. K. pełnomocnictwa do reprezentowania go w 
postępowaniu przez Sądem Rejonowym i przed Sądem Okręgowym w K. w 
postępowaniu odwoławczym, w sprawie o wpis hipoteki przymusowej w KW nr […]. 
W ocenie Sądu Okręgowego tej treści dokument nie uzasadniał przyjęcia, że 
pełnomocnik wykazał swoje umocowanie. To stanowisko Sądu skarżący trafnie 
kwestionuje. Złożony w wykonaniu wezwania do usunięcia braków apelacji 
dokument pełnomocnictwa nie nasuwa wątpliwości co do treści. Odczytując jego 
treść nie można kierować się potocznym rozumieniem słów: „wpisanie”, 
„wykreślenie”, skoro są to pojęcia języka prawnego, przy czym ustawa w art. 6268 
§ 7 k.p.c. za wpis w księdze wieczystej uznaje również wykreślenie dokonane w tej 
księdze. Wynikający przeto z ustawy nakaz uznawania za wpis również wykreślenia 
powoduje, że istniały wszelkie podstawy do przyjęcia, że ze złożonego 
pełnomocnictwa wynikało umocowanie m.in. adwokata A. K. do reprezentowania M. 
S., tu: apelującego, w sprawie nie tylko o wpisanie hipoteki, ale też w sprawie o 
wykreślenie 
(wpisanej) 
hipoteki 
w 
oznaczonej 
księdze  wieczystej, 
w 
postępowaniach przed sądem pierwszej i drugiej instancji. Brak apelacji został tym 
samym prawidłowo uzupełniony i nie było podstaw do jej odrzucenia. 
Z przedstawionych przeto przyczyn Sąd Najwyższy na podstawie art. 39815  
§ 1 w związku z art. 3941 § 3 k.p.c. orzekł jak w sentencji. 
 

 
4 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
jw

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI