V CZ 157/04
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy oddalił zażalenie pozwanych na postanowienie Sądu Apelacyjnego odrzucające ich apelacje jako spóźnione, uznając, że ustanowienie kuratora procesowego wykluczało możliwość przywrócenia terminu.
Pozwani zaskarżyli postanowienie Sądu Apelacyjnego, które odrzuciło ich apelacje jako spóźnione, argumentując, że przebywanie za granicą i brak wiedzy o wyroku powinny uzasadniać przywrócenie terminu. Sąd Najwyższy oddalił zażalenie, podkreślając, że ustanowienie kuratora procesowego dla osoby nieznanej z miejsca pobytu zapewnia możliwość obrony praw strony i wyklucza możliwość przywrócenia terminu z powodu nieznajomości orzeczenia.
Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie pozwanych na postanowienie Sądu Apelacyjnego, które odrzuciło ich apelacje od wyroku Sądu Okręgowego jako spóźnione. Sąd Apelacyjny uznał, że nie było podstaw do przywrócenia terminu, ponieważ pozwani przebywali w USA bez podania miejsca pobytu, co uzasadniało ustanowienie kuratora procesowego. Sąd Najwyższy podtrzymał to stanowisko, wskazując, że ustanowienie kuratora dla osoby nieznanej z miejsca pobytu (art. 143 k.p.c.) zapewnia obronę praw strony i możliwość zachowania terminów procesowych. W sytuacji, gdy w imieniu strony działa kurator, nie można mówić o niezachowaniu terminu bez winy strony. Sąd Najwyższy oddalił zażalenie pozwanych, uznając je za bezzasadne.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, ustanowienie kuratora procesowego dla osoby nieznanej z miejsca pobytu zapewnia obronę jej praw i możliwość zachowania terminów procesowych, co wyklucza możliwość przywrócenia terminu z powodu nieznajomości orzeczenia.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy podkreślił, że kurator procesowy jest ustanawiany w celu obrony praw strony nieobecnej, zapewniając jej możliwość zachowania terminów. W sytuacji, gdy strona jest reprezentowana przez kuratora, nie można mówić o niezachowaniu terminu bez winy strony.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalenie zażalenia
Strona wygrywająca
pozwani (w zakresie zażalenia)
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Zakładów Chemii Gospodarczej "P.(…)" Spółki z o.o. w P. | spółka | powód |
| M. K. | osoba_fizyczna | pozwany |
| J. K. | osoba_fizyczna | pozwany |
Przepisy (6)
Główne
k.p.c. art. 385
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa do oddalenia zażalenia.
k.p.c. art. 397 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Postępowanie w przedmiocie zażalenia.
k.p.c. art. 39319
Kodeks postępowania cywilnego
Postępowanie przed Sądem Najwyższym w sprawach cywilnych.
Pomocnicze
k.p.c. art. 143
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa do ustanowienia kuratora procesowego dla osoby nieznanej z miejsca pobytu.
k.p.c. art. 168 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Okoliczności uzasadniające przywrócenie terminu.
k.p.c. art. 169 § § 4
Kodeks postępowania cywilnego
Definicja okoliczności szczególnych uzasadniających przywrócenie terminu.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Ustanowienie kuratora procesowego dla strony nieznanej z miejsca pobytu wyklucza możliwość przywrócenia terminu do wniesienia apelacji z powodu nieznajomości orzeczenia. Kurator procesowy zapewnia obronę praw strony i możliwość zachowania terminów procesowych.
Odrzucone argumenty
Przebywanie pozwanych poza granicami kraju i brak wiedzy o orzeczeniu powinny być uznane za okoliczności uzasadniające przywrócenie terminu. Ustanowienie kuratora nie zapewniało należytej ochrony ze względu na jego bierność.
Godne uwagi sformułowania
nie można uznać, iż strona nie dokonała w terminie czynności procesowej bez swojej winy, jeżeli w jej imieniu występował w sprawie kurator ustanowiony dla osoby nieznanej z miejsca pobytu Kurator ustanowiony jest bowiem dlatego, że istnieje potrzeba podjęcia obrony praw strony nieobecnej. W ten sposób możność obrony jest zapewniona, a w tym - możność zachowania wszystkich wymaganych terminów procesowych.
Skład orzekający
Lech Walentynowicz
przewodniczący
Gerard Bieniek
członek
Maria Grzelka
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących ustanowienia kuratora procesowego i przywrócenia terminu w postępowaniu cywilnym."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji ustanowienia kuratora dla osoby nieznanej z miejsca pobytu.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnych kwestii proceduralnych związanych z reprezentacją strony przez kuratora i możliwością przywrócenia terminu, co jest istotne dla praktyków prawa cywilnego.
“Czy kurator procesowy może być usprawiedliwieniem dla spóźnionej apelacji? Sąd Najwyższy wyjaśnia.”
Sektor
inne
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt V CZ 157/04 POSTANOWIENIE Dnia 26 stycznia 2005 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Lech Walentynowicz (przewodniczący) SSN Gerard Bieniek SSN Maria Grzelka (sprawozdawca) w sprawie z powództwa (…) Zakładów Chemii Gospodarczej "P.(…)" Spółki z o.o. w P. przeciwko M. K. i J. K. o zapłatę, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 26 stycznia 2005 r., zażalenia pozwanych na postanowienie Sądu Apelacyjnego z dnia 13 sierpnia 2004 r., sygn. akt I ACa (…), oddala zażalenie. Uzasadnienie Zaskarżonym postanowieniem Sąd Apelacyjny odrzucił jako spóźnione apelacje pozwanych od wyroku Sądu Okręgowego w O. z dnia 20 marca 2002 r. uznając, że brak było podstaw do przywrócenia pozwanym terminu do wniesienia apelacji. Sąd Okręgowy stwierdził, że skoro w okresie od lutego 2000 r. do lipca 2003 r. pozwani przebywali w USA bez pozostawienia w kraju informacji o swoim miejscu zamieszkania lub pobytu istniały podstawy do ustanowienia dla nich kuratora procesowego na podstawie art. 143 k.p.c., to zaś wykluczało możliwość przyjęcia, iż pozwani znaleźli się w sytuacji, o której mowa w art. 168 § 1 k.p.c. Wskazał, że w szczególności nie wchodziło w rachubę przywrócenie terminu w sytuacji, gdy przebywanie pozwanych poza granicami kraju spowodowane było ukrywaniem się przed organami ścigania w związku z wszczętym 2 wobec nich postępowaniem przygotowawczym oraz że w żadnym razie tego rodzaju okoliczności nie mogą być uznane za szczególne w rozumieniu art. 169 § 4 k.p.c. W zażaleniu pozwani zarzucili, że ustanowienie dla nich kuratora nie zapewniało im należytej ochrony ze względu na absolutną bierność kuratora, w tym - niewniesienie apelacji od wyroku bezzasadnie uwzględniającego powództwo, zwłaszcza w stosunku do pozwanego, który nie powinien być w ogóle stroną postępowania. Zdaniem skarżących, przebywanie poza granicami kraju i związany z tym brak wiedzy o orzeczeniu Sądu Okręgowego z dnia 20 marca 2002 r. powinny być uznane za okoliczności, o których mowa w art. 168 § 1 k.p.c. Sąd Najwyższy nie znalazł podstaw do uwzględnienia zażalenia. Jak to trafnie zauważył Sąd Apelacyjny w zaskarżonym postanowieniu, nie można uznać, iż strona nie dokonała w terminie czynności procesowej bez swojej winy, jeżeli w jej imieniu występował w sprawie kurator ustanowiony dla osoby nieznanej z miejsca pobytu (art. 143 k.p.c.). Kurator ustanowiony jest bowiem dlatego, że istnieje potrzeba podjęcia obrony praw strony nieobecnej. W ten sposób możność obrony jest zapewniona, a w tym - możność zachowania wszystkich wymaganych terminów procesowych. W rozpoznawanej sprawie kurator pozwanych nie wniósł apelacji, nie sposób więc było w ogóle rozważać kwestii niezachowania przez niego wymaganego terminu. Mając powyższe na uwadze Sąd Najwyższy oddalił zażalenie (art. 385 w zw. z art. 397 § 2 w zw. z art. 39319 k.p.c.).