V CZ 154/12

Sygn. akt V CZ 154/12 
 
 
 
 
 
 
POSTANOWIENIE 
 
Dnia 24 maja 2013 r. 
Sąd Najwyższy w składzie : 
 
SSN Dariusz Zawistowski (przewodniczący) 
SSN Józef Frąckowiak (sprawozdawca) 
SSN Katarzyna Tyczka-Rote 
 
w sprawie z powództwa I. K. M. 
przeciwko J. M. i A. K. 
o zapłatę, 
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej  
w dniu 24 maja 2013 r., 
zażalenia pozwanego J. M. na postanowienie Sądu Apelacyjnego […] 
z dnia 2 października 2012 r.,  
 
 
uchyla zaskarżone postanowienie. 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Uzasadnienie 
 

 
2 
Zaskarżonym przez pozwanego J. M. postanowieniem Sąd Apelacyjny 
odrzucił skargę kasacyjną pozwanego od wyroku tego Sądu z dnia 27 czerwca 
2012 r., wskazując, że niedopuszczalne jest zaskarżenie wyroku sądu II instancji 
przez pozwanego, który nie zaskarżył tego wyroku apelacją oraz że skarga jest 
niedopuszczalna ze względu na zbyt niską wartość przedmiotu zaskarżenia. W 
zażaleniu pozwany wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia wskazując, że 
narusza ona art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 16 września 2011 r. o zmianie – Kodeksu 
postepowania cywilnego i innych ustawa (Dz. U. Nr 233, poz. 1381) oraz art. 3986 § 
2 k.p.c. w związku z art. 363 § 3 k.p.c. i art. 378 § 2 k.p.c. 
Sąd Najwyższy zważył, co następuje.  
Trafnie skarżący zarzuca, że pogląd Sądu Najwyższego wyrażony 
w uchwale z dnia 12 czerwca 1967 r., na który powołała się Sąd Apelacyjny, po 
zmianie kodeksu postępowania cywilnego dokonanej ustawą z dnia 1 marca 
1996 r. o zmianie Kodeksu postępowania cywilnego, rozporządzeń Prezydenta 
Rzeczypospolitej – Prawo upadłościowe i Prawo o postępowaniu układowym, 
Kodeksu 
postępowania 
administracyjnego, 
ustawy 
o 
kosztach 
sądowych 
w sprawach cywilnych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 43, poz. 189) stał 
się nieaktualny. Na tle regulacji przyjętej w k.p.c., szczególnie art. 378 § 2 k.p.c. 
i art. 363 § 3 k.p.c. nie widać przeszkód, aby pozwany solidarnie dłużnik, który nie 
złożył apelacji od wyroku sądu I instancji, nie miał prawa wystąpić ze skargą 
kasacyjną. Wyrok sądu I instancji na skutek zaskarżenia go apelacją przez innego 
dłużnika pozwanego solidarnie nie staje się prawomocny także wobec pozostałych 
dłużników solidarnych. Sąd II instancji rozpoznaje sprawę, która dotyczy prawa 
i obowiązków innych dłużników solidarnych, gdyż działanie lub zaniechanie jednego 
z dłużników solidarnych nie może szkodzić innym dłużnikom (art. 371 k.c.) a sąd 
apelacyjny nawet z urzędu może w granicach zaskarżenia rozpoznać sprawę na 
rzecz dłużnika solidarnego, który wyroku nie zaskarżył. Jeżeli więc składający 
skargę kasacyjną pozwany dłużnik solidarny spełnia warunki, od których zależy 
dopuszczalność skargi kasacyjnej, to brak podstaw, aby za niedopuszczalną uznać 
taką skargę tylko z tego powodu, że nie zaskarżył on wcześniej apelacją wyroku 
sądu I instancji. 

 
3 
Także zarzut naruszenia art. 9 ustawy z dnia 16 września 2011 r. o zmianie 
ustawy – Kodeks postępowania cywilnego oraz niektórych innych ustaw, jest 
uzasadniony. Przepis ten w odniesieniu do skargi kasacyjnej, stwarza podstawy dla 
dwóch różnych sposobów jego wykładni. Można założyć, tak jak uczynił to zapewne 
Sąd Apelacyjny, że skoro ustawodawca tylko w odniesieniu do jednego ze środków 
zaskarżenia (apelacji) wyraźnie wskazał, że przepisy zawarte w nowelizacji stosuje 
się do apelacji wniesionych po dniu wejścia w życie ustawy, to, do innego środka 
zaskarżenia, czyli do skargi kasacyjnej nie stosujemy tej zasady. Przepis art. 3982 
§ 1 k.p.c., w brzmieniu jakie otrzymał on po 3 maja 2012 r., miałby wobec tego 
zastosowanie do skargi kasacyjnej złożonej w postępowaniu, wszczętym pozwem 
lub wnioskiem, po tej dacie. Taka wykładnia tego przepisu pozostaje jednak 
w sprzeczności z charakterem postępowania wszczętego skargą kasacyjną. 
Jak wynika z art. 9 ust. 1 wspomnianej ustawy nowelizacyjnej jej przepisy, a więc 
także art. 3982 § 1 k.p.c. w nowym brzmieniu, stosuje się do postępowań 
wszczętych po dniu 3 maja 2012 r. Prawomocny wyrok sądu II instancji kończy 
w zasadzie postępowanie w sprawie. Stronie przysługuje jedynie możliwość, gdy 
spełnione są ściśle określone przesłanki, wszczęcia postępowania kasacyjnego 
w celu zbadania, czy wyrok Sądu Apelacyjnego odpowiada prawu. Dlatego istnieją 
silne przesłanki, aby postępowanie wszczęte skargą kasacyjną traktować jako 
postępowanie nie całkiem, bo w tej samej sprawie, ale jednak odmienne (nowe) od 
postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem sądu II instancji. Z tego 
względu dla reprezentowania strony w postępowaniu przed Sądem Najwyższym 
wymagane jest pełnomocnictwo obejmujące także to postępowanie. Dlatego przez 
postępowanie, o którym mowa w art. 9 ust 1 ustawy nowelizującej k.p.c., należy 
również rozumieć postępowanie wszczęte skargą kasacyjną. Rację ma więc 
skarżąca wskazująca, że jej skarga kasacyjna, złożona po 3 maja 2012 r., jest 
dopuszczalna, skoro wartość przedmiotu zaskarżenia nie była niższa niż 50 tys. zł. 
Mając na względzie powyższe Sąd Najwyższy, na podstawie art. 39815 k.p.c. 
w związku z art. 3941 § 3 k.p.c., orzekł jak w sentencji.