V CZ 149/11

Sąd Najwyższy2012-03-08
SNCywilnepostępowanie cywilneWysokanajwyższy
koszty procesuzażalenieSąd Najwyższysąd drugiej instancjisąd pierwszej instancjiopłata od apelacjikoszty biegłego

Sąd Najwyższy częściowo uwzględnił zażalenie powodów na postanowienie o kosztach procesu, podwyższając zasądzoną kwotę i odrzucając zażalenie w pozostałej części.

Powodowie wnieśli zażalenie na postanowienie o kosztach procesu zawarte w wyroku Sądu Okręgowego, domagając się uwzględnienia opłaty od apelacji i kosztów opinii biegłych. Sąd Najwyższy odrzucił zażalenie w części dotyczącej kosztów opinii biegłych, uznając je za niedopuszczalne, ponieważ dotyczyły one postępowania przed sądem pierwszej instancji. Jednocześnie, Sąd Najwyższy uwzględnił zażalenie w zakresie opłaty od apelacji, podwyższając zasądzoną kwotę.

Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie powodów K. Ł. i T. Ł. na postanowienie o kosztach procesu zawarte w wyroku Sądu Okręgowego w G. z dnia 27 czerwca 2011 r. Powodowie domagali się zasądzenia dodatkowych kwot tytułem opłaty od apelacji (235 zł) oraz kosztów sporządzenia opinii biegłych (1.800 zł), które nie zostały uwzględnione w pierwotnym postanowieniu. Sąd Najwyższy, powołując się na art. 3941 pkt 2 k.p.c., odrzucił zażalenie w części dotyczącej kosztów opinii biegłych, wskazując, że zażalenie do Sądu Najwyższego przysługuje jedynie na postanowienia dotyczące kosztów, które nie były przedmiotem rozstrzygnięcia sądu pierwszej instancji. Koszty opinii biegłych poniesione zostały przed sądem pierwszej instancji, co czyniło zażalenie w tym zakresie niedopuszczalnym. Natomiast w pozostałym zakresie, dotyczącym opłaty od apelacji, Sąd Najwyższy uznał zażalenie za uzasadnione. Stwierdzono, że Sąd Okręgowy nie uwzględnił w pełni poniesionej przez powodów opłaty od apelacji (2.294 zł plus dodatkowe 235 zł), która była celowa w kontekście zaskarżenia wyroku Sądu Rejonowego. W związku z tym, Sąd Najwyższy zmienił zaskarżone postanowienie, podwyższając zasądzoną kwotę kosztów procesu.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, zażalenie do Sądu Najwyższego na postanowienie sądu drugiej instancji co do kosztów procesu przysługuje tylko wtedy, gdy koszty te nie były przedmiotem rozstrzygnięcia sądu pierwszej instancji. Nie jest dopuszczalne zażalenie do Sądu Najwyższego na rozstrzygnięcie o kosztach poniesionych przed sądem pierwszej instancji, nawet jeśli orzeka o nich sąd drugiej instancji.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy powołał się na ścisłą interpretację art. 3941 pkt 2 k.p.c. i utrwalone orzecznictwo, zgodnie z którym zażalenie do SN na koszty dotyczy tylko tych, które nie były przedmiotem rozstrzygnięcia sądu pierwszej instancji. Uprawnienie do zaskarżenia kosztów poniesionych przed sądem pierwszej instancji wyczerpuje się w możliwości zaskarżenia do sądu drugiej instancji.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

zmiana postanowienia o kosztach i odrzucenie zażalenia w pozostałej części

Strona wygrywająca

powodowie (w części dotyczącej kosztów)

Strony

NazwaTypRola
K. Ł.osoba_fizycznapowód
T. Ł.osoba_fizycznapowód
F. Group Polska Sp. z o.o.spółkapozwana

Przepisy (6)

Główne

k.p.c. art. 3941 § pkt 2

Kodeks postępowania cywilnego

Zażalenie do Sądu Najwyższego przysługuje na postanowienie sądu drugiej instancji co do kosztów procesu, które nie były przedmiotem rozstrzygnięcia sądu pierwszej instancji.

Pomocnicze

k.p.c. art. 373

Kodeks postępowania cywilnego

Stosowany w zw. z art. 370, 39821 i 3941 § 3 k.p.c. do odrzucenia niedopuszczalnego zażalenia.

k.p.c. art. 39815 § zd. pierwsze

Kodeks postępowania cywilnego

Stosowany w zw. z art. 3941 § 3 k.p.c. do uwzględnienia zażalenia i zmiany zaskarżonego postanowienia.

k.p.c. art. 98 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Stosowany w zw. z art. 391 § 1 k.p.c. do określenia celowości poniesienia kosztów.

k.p.c. art. 391 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy kosztów w postępowaniu apelacyjnym.

Konstytucja RP art. 176 § ust. 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Określa prawo strony do zaskarżenia orzeczenia o kosztach procesu poniesionych przed sądem pierwszej instancji do sądu drugiej instancji.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Koszty opłaty od apelacji poniesione przez powodów były celowe i powinny zostać uwzględnione w całości przy rozliczaniu kosztów postępowania apelacyjnego. Sąd Okręgowy nie zasądził pełnej kwoty opłaty od apelacji, pomimo jej poniesienia przez powodów.

Odrzucone argumenty

Zażalenie powodów dotyczące kosztów opinii biegłych, poniesionych przed sądem pierwszej instancji, powinno zostać uwzględnione przez Sąd Najwyższy.

Godne uwagi sformułowania

Wyjątkowy charakter tej normy procesowej nakazuje jej ścisłą interpretację nie jest dopuszczalne zażalenie do Sądu Najwyższego na rozstrzygnięcie o kosztach procesu poniesionych przed sądem pierwszej instancji także w sytuacji, gdy orzeka o tych kosztach sąd drugiej instancji zmieniając orzeczenie sądu pierwszej instancji co do istoty sprawy uprawnienie strony do poddania kontroli instancyjnej orzeczenia o kosztach procesu poniesionych przed sądem pierwszej instancji, wynikające z art. 176 ust. 1 Konstytucji RP, wyczerpuje się w możliwości zaskarżenia tego rozstrzygnięcia jedynie do sądu drugiej instancji

Skład orzekający

Katarzyna Tyczka-Rote

przewodniczący

Iwona Koper

członek

Krzysztof Strzelczyk

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja dopuszczalności zażalenia do Sądu Najwyższego na postanowienia dotyczące kosztów procesu, w szczególności w kontekście kosztów poniesionych przed sądem pierwszej instancji."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej związanej z zażaleniem na postanowienie o kosztach w postępowaniu przed Sądem Najwyższym.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Orzeczenie SN dotyczące kosztów procesu jest istotne dla praktyków prawa procesowego cywilnego, wyjaśniając granice zaskarżania postanowień o kosztach do Sądu Najwyższego.

Kiedy zażalenie na koszty procesu trafia do Sądu Najwyższego? SN wyjaśnia granice dopuszczalności.

Dane finansowe

WPS: 45 872 PLN

koszty procesu: 3729 PLN

Sektor

cywilne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt V CZ 149/11 
 
 
 
 
 
 
POSTANOWIENIE 
 
 
Dnia 8 marca 2012 r. 
Sąd Najwyższy w składzie : 
 
SSN Katarzyna Tyczka-Rote (przewodniczący) 
SSN Iwona Koper 
SSN Krzysztof Strzelczyk (sprawozdawca) 
 
w sprawie z powództwa K. Ł. i T. Ł. 
przeciwko F. Group Polska Sp. z o.o.  
o zapłatę, 
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 8 marca 2012 r., 
zażalenia powodów na postanowienie o kosztach procesu zawarte w treści wyroku 
Sądu Okręgowego w G. 
z dnia 27 czerwca 2011 r.,  
 
 
1) zmienia zaskarżone postanowienie zawarte w punkcie 3 
(trzecim) wyroku Sądu Okręgowego w G. w ten sposób, że 
zasądzoną od pozwanej na rzecz powodów kwotę 3.494 
(trzy tysiące czterysta dziewięćdziesiąt cztery) złotych 
podwyższa do kwoty 3.729 (trzy tysiące siedemset 
dwadzieścia dziewięć) złotych, 
2) odrzuca zażalenie w pozostałej części, 
3) nie 
obciąża 
pozwanej 
kosztami 
postępowania 
zażaleniowego. 
 
 

 
2 
Uzasadnienie 
 
 
Wyrokiem z dnia 27 czerwca 2011 r., Sąd Okręgowy w  G. w pkt 1 zmienił 
wyrok Sądu Rejonowego w R. z dnia 1 lutego 2011 r., w ten sposób, że utrzymał w 
mocy wyrok zaoczny wydany przez Sąd Rejonowy w N. w dniu 28 maja 2008 r., 
którym zasądzona została od pozwanej F. Group Polska Sp. z o.o. na rzecz 
powodów K. Ł. i T. Ł. kwota 45.872,00 zł wraz z bliżej określonymi odsetkami 
ustawowymi oraz kosztami procesu, w pkt 2 nakazał pobrać od pozwanej 
nieuiszczoną opłatę sądową, a w pkt 3 zasądził od pozwanej na rzecz powodów 
solidarnie kwotę 3.494,00 zł tytułem kosztów procesu w postępowaniu 
apelacyjnym. 
Na postanowienie o kosztach procesu zawarte w pkt 3 powyższego wyroku 
powodowie wnieśli zażalenie, podnosząc, że zasądzona na ich rzecz kwota z tego 
tytułu nie uwzględnia poniesionej przez nich części opłaty od apelacji wynoszącej 
235 zł ani kosztów sporządzenia opinii biegłych wynoszących 1.800 zł. W związku 
z tym powodowie wnieśli o zmianę zaskarżonego postanowienia przez zasądzenie 
dodatkowo tych kwot oraz o zasądzenie kosztów postępowania zażaleniowego. 
Sąd Najwyższy zważył, co następuje: 
Zgodnie z art. 3941 pkt 2 k.p.c. zażalenie do Sądu Najwyższego przysługuje 
na postanowienie sądu drugiej instancji co do kosztów procesu, które nie były 
przedmiotem rozstrzygnięcia sądu pierwszej instancji. Wyjątkowy charakter tej 
normy procesowej nakazuje jej ścisłą interpretację i dlatego, jak trafnie przyjęło się 
w judykaturze Sądu Najwyższego, nie jest dopuszczalne zażalenie do Sądu 
Najwyższego na rozstrzygnięcie o kosztach procesu poniesionych przed sądem 
pierwszej instancji także w sytuacji, gdy orzeka o tych kosztach sąd drugiej instancji 
zmieniając orzeczenie sądu pierwszej instancji co do istoty sprawy. W takim 
wypadku uprawnienie strony do poddania kontroli instancyjnej orzeczenia 
o  kosztach procesu poniesionych przed sądem pierwszej instancji, wynikające 
z  art. 176 ust. 1 Konstytucji RP, wyczerpuje się w możliwości zaskarżenia tego 
rozstrzygnięcia jedynie do sądu drugiej instancji (por. postanowienia Sądu 

 
3 
Najwyższego: z dnia 23 czerwca 2010 r., II CZ 45/10, OSNC 2010, nr 12, poz. 171; 
z dnia 24 września 2010 r., IV CZ 60/10, nie publ.; z dnia 26 stycznia 2011 r., IV CZ 
103/10, nie publ.; z dnia 1 czerwca 2011 r., II CZ 18/11, nie publ.). W niniejszej 
sprawie dowód z opinii biegłego przeprowadzony został w postępowaniu przed 
Sądem Rejonowym w R. i przed tym Sądem powodowie ponieśli koszty z tym 
związane, wynoszące 1.800 zł (k. 195v i 196). Niewątpliwie zatem koszty te 
wchodziły w zakres wydatków poniesionych przed sądem pierwszej instancji. 
Z  tego względu zażalenie powodów w części dotyczącej tych kosztów podlegało 
odrzuceniu na podstawie art. 373 w zw. z art. 370, 39821 i 3941 § 3 k.p.c. jako 
niedopuszczalne. 
W pozostałym zakresie zażalenie jest uzasadnione i zasługuje na 
uwzględnienie przez stosowną zmianę zaskarżonego postanowienia na podstawie 
art. 39815 zd. pierwsze w zw. z art. 3941 § 3 k.p.c. Powodowie trafnie podnieśli, że 
rozstrzygając o kosztach poniesionych w postępowaniu apelacyjnym Sąd 
Okręgowy w G. zasądził na ich rzecz od pozwanej, oprócz kwoty 1.200 zł, 
odpowiadającej wynagrodzeniu reprezentującego powodów radcy prawnego, kwotę 
odpowiadającą jedynie części uiszczonej przez nich opłaty od apelacji, która 
została uwzględniona w całości. Oprócz opłaty od apelacji w kwocie 2.294 zł 
(k. 476) powodowie, wykonując zarządzenie z dnia 29 marca 2011 r., uiścili z tego 
tytułu dalszą kwotę 235 zł (k. 486). Jej poniesienie uznać należy za celowe 
w  rozumieniu art. 98 § 1 w zw. z art. 391 § 1 k.p.c. biorąc pod uwagę to, że 
w  apelacji wniesionej od wyroku Sądu Rejonowego w R. z dnia 1 lutego 2011 r. 
powodowie kwestionowali nie tylko uchylenie wyroku zaocznego i oddalenie 
powództwa o zapłatę kwoty 45.872 zł (czemu odpowiada część opłaty należnej od 
apelacji powodów w wysokości 2.294 zł), ale także orzeczony wobec nich nakaz 
zwrotu pozwanemu kwoty 4.681,45 zł. 
Z tych względów Sąd Najwyższy postanowił jak w sentencji, orzekając 
o  kosztach postępowania zażaleniowego na podstawie art. 102 w zw. z art. 391 
§ 1, art. 39821 i art. 3941 § 3 k.p.c. 
 
md

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI