I Cz 37/13

Sąd Okręgowy w ElbląguElbląg2013-02-14
SAOSCywilnepostępowanie cywilneŚredniaokręgowy
zdolność sądowazdolność procesowaodrzucenie pozwuzażalenieuzupełnienie braków formalnychk.p.c.sąd okręgowysąd rejonowy

Sąd Okręgowy uchylił postanowienie Sądu Rejonowego o odrzuceniu pozwu z powodu braku zdolności sądowej pozwanego, uznając, że sąd pierwszej instancji powinien był wezwać powódkę do uzupełnienia braków formalnych.

Sąd Rejonowy odrzucił pozew, uznając, że pozwany podmiot nie posiada zdolności sądowej. Powódka wniosła zażalenie, argumentując, że sąd pierwszej instancji naruszył przepisy, nie wzywając jej do uzupełnienia braków formalnych pozwu. Sąd Okręgowy przychylił się do zażalenia, uchylając zaskarżone postanowienie.

Sprawa dotyczyła odrzucenia pozwu przez Sąd Rejonowy z powodu braku zdolności sądowej pozwanego podmiotu, co miało wynikać z nieprawidłowego oznaczenia strony pozwanej w pozwie i braku dokumentów potwierdzających jej byt prawny. Sąd pierwszej instancji uznał, że zachodzi przesłanka z art. 199 § 1 pkt 3 k.p.c. i nie zastosował art. 199 § 2 k.p.c., gdyż brak zdolności sądowej nie mógł być uzupełniony. Powódka złożyła zażalenie, wskazując na naruszenie art. 199 § 2 k.p.c. i art. 130 § 1 k.p.c. poprzez brak wezwania do uzupełnienia braków formalnych. Sąd Okręgowy uznał zażalenie za zasadne. Podkreślono, że art. 199 § 2 k.p.c. uzależnia odrzucenie pozwu od bezskuteczności próby sanacji braku zdolności sądowej. W ocenie Sądu Okręgowego, wątpliwości dotyczące identyfikacji strony pozwanej powinny skutkować wezwaniem powódki do doprecyzowania jej przeciwnika procesowego, a odrzucenie pozwu było przedwczesne. W konsekwencji, zaskarżone postanowienie zostało uchylone.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, sąd pierwszej instancji naruszył przepisy, nie wzywając powódki do uzupełnienia braków formalnych pozwu w zakresie oznaczenia strony pozwanej.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy uznał, że wątpliwości dotyczące identyfikacji strony pozwanej powinny skutkować wezwaniem powódki do doprecyzowania jej przeciwnika procesowego zgodnie z art. 130 § 1 k.p.c. i art. 199 § 2 k.p.c., a odrzucenie pozwu było przedwczesne.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylenie postanowienia

Strona wygrywająca

powódka

Strony

NazwaTypRola
Z. S.osoba_fizycznapowódka
(...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością Spółka Komandytowa w (...)spółkapozwany

Przepisy (5)

Główne

k.p.c. art. 199 § 1 pkt 3

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd odrzuci pozew, jeżeli jedna ze stron nie ma zdolności sądowej albo jeżeli powód nie ma zdolności procesowej, a nie działa za niego przedstawiciel ustawowy albo jeżeli w składzie organów jednostki organizacyjnej będącej powodem zachodzą braki uniemożliwiające jej działanie.

k.p.c. art. 199 § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Z powodu braku zdolności sądowej jednej ze stron albo zdolności procesowej powoda i niedziałania przedstawiciela ustawowego lub braku w składzie organów jednostki organizacyjnej będącej powodem, uniemożliwiającego jej działanie, sąd odrzuci pozew dopiero wówczas, gdy brak nie będzie uzupełniony zgodnie z przepisami kodeksu. Wyklucza to pasywną postawę sądu i uzależnia odrzucenie pozwu od bezskuteczności próby sanacji braku przesłanki w toku procesu.

Pomocnicze

k.p.c. art. 130 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

W przypadku, gdy pisma strony nie spełniają wymagań formalnych lub braki formalne uniemożliwiają nadanie sprawie biegu, sąd wezwie stronę do ich usunięcia w terminie tygodniowym.

k.p.c. art. 386 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

W razie uwzględnienia apelacji sąd drugiej instancji zmieni zaskarżone orzeczenie i wyda rozstrzygnięcie co do istoty sprawy lub uchyli zaskarżone orzeczenie i przekaże sprawę do ponownego rozpoznania sądowi pierwszej instancji.

k.p.c. art. 397 § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Przepisy o apelacji stosuje się odpowiednio do postępowania w przedmiocie zażalenia.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Sąd pierwszej instancji powinien był wezwać powódkę do uzupełnienia braków formalnych pozwu w zakresie oznaczenia strony pozwanej. Odrzucenie pozwu z powodu braku zdolności sądowej pozwanego było przedwczesne, gdyż nie przeprowadzono próby sanacji braku.

Odrzucone argumenty

Pozwany podmiot nie posiada zdolności sądowej, co uzasadnia odrzucenie pozwu zgodnie z art. 199 § 1 pkt 3 k.p.c.

Godne uwagi sformułowania

brak zdolności sądowej nie mógł być uzupełniony zgodnie z przepisami kodeksu wyklucza pasywną postawę sądu uzależnia odrzucenie pozwu od bezskuteczności próby sanacji braku przesłanki w toku procesu wątpliwości dotyczące identyfikacji strony pozwanej wymagały, by w ramach wstępnej kontroli pozwu zażądać od powódki doprecyzowania jej przeciwnika procesowego odrzucenie pozwu było co najmniej przedwczesne

Skład orzekający

Teresa Zawistowska

przewodnicząca

Dorota Twardowska

sprawozdawca

Aleksandra Ratkowska

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "interpretacja przepisów dotyczących zdolności sądowej i procesowej, konieczności wzywania do uzupełnienia braków formalnych przed odrzuceniem pozwu."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku oznaczenia formy prawnej pozwanego, ale zasady ogólne dotyczące procedury sądu są uniwersalne.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Orzeczenie wyjaśnia ważne zasady proceduralne dotyczące odrzucenia pozwu i obowiązku sądu do wzywania do uzupełnienia braków, co jest kluczowe dla praktyki prawniczej.

Czy sąd może odrzucić pozew bez pytania o braki formalne? Wyjaśniamy kluczowe zasady!

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt I Cz 37/13 POSTANOWIENIE Dnia 14 lutego 2013 r. Sąd Okręgowy w Elblągu I Wydział Cywilny w składzie : Przewodnicząca: SSO Teresa Zawistowska Sędziowie: SO Dorota Twardowska (spr.) SO Aleksandra Ratkowska po rozpoznaniu w dniu 14 lutego 2013 r. w Elblągu na posiedzeniu niejawnym sprawy z powództwa Z. S. przeciwko (...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością Spółka Komandytowa w (...) o ustalenie na skutek zażalenia powódki na postanowienie Sądu Rejonowego w Elblągu z dnia 14 listopada 2012 r. sygn. akt I C 2030/12 postanawia : uchylić zaskarżone postanowienie. UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 14 listopada 2012 r. Sąd Rejonowy w Elblągu w sprawie sygn. I C 2030/12 z powództwa Z. S. przeciwko (...) w S. odrzucił pozew. W uzasadnieniu podano, iż w myśl art. 64 k.p.c. wskazana przez powódkę strona pozwana nie posiadała osobowości prawnej, a z załączonych do pozwu dokumentów przez powódkę nie wynikało, aby taki podmiot w ogóle miał byt prawny. Tym samym Sąd pierwszej instancji uznał, iż zachodziła przewidziana w art. 199 § 1 pkt 3 k.p.c. przesłanka uzasadniająca odrzucenie pozwu z uwagi na brak zdolności sądowej pozwanego. Jednocześnie Sąd a quo wskazał, iż w sprawie nie znajdował zastosowania art. 199 § 2 k.p.c. , gdyż brak zdolności sądowej pozwanego nie mógł być uzupełniony zgodnie z przepisami kodeksu. Zażalenie na przedmiotowe postanowienie wniosła powódka, domagając się jego zmiany. W uzasadnieniu powódka wskazała, iż odrzucenie pozwu przez Sąd pierwszej instancji nie było uzasadnione, a sama okoliczność uchybienia przez powódkę w kwestii podania formy prawnej strony pozwanej nie mogła skutkować odrzuceniem pozwu. W ocenie powódki Sąd pierwszej instancji naruszył art. 199 § 2 k.p.c. nie wzywając powódki do ewentualnego uzupełniania braków formalnych pozwu. Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Zażalenie powódki zasługiwało na uwzględnienie. Zgodnie z art. 199 § 1 pkt 3 k.p.c. sąd odrzuci pozew, jeżeli jedna ze stron nie ma zdolności sądowej albo jeżeli powód nie ma zdolności procesowej, a nie działa za niego przedstawiciel ustawowy albo jeżeli w składzie organów jednostki organizacyjnej będącej powodem zachodzą braki uniemożliwiające jej działanie. W kolei z § 2 tego artykułu wynika okoliczność, iż z powodu braku zdolności sądowej jednej ze stron albo zdolności procesowej powoda i niedziałania przedstawiciela ustawowego lub braku w składzie organów jednostki organizacyjnej będącej powodem, uniemożliwiającego jej działanie, sąd odrzuci pozew dopiero wówczas, gdy brak nie będzie uzupełniony zgodnie z przepisami kodeksu. Sąd pierwszej instancji odrzucając pozew wskazał, iż art. 199 § 2 k.p.c. w okolicznościach przedmiotowej sprawy nie znajdował zastosowania. Zaznaczenia wymaga, iż art. 199 § 2 k.p.c. dotyczy stwierdzenia braków zdolności sądowej zarówno po stronie powoda, jak i pozwanego. Jednakże art. 199 § 2 k.p.c. zawiera istotne zastrzeżenie stwierdzające, że sąd dopiero wówczas odrzuci pozew, gdy stwierdzony brak nie będzie uzupełniony zgodnie z przepisami kodeksu, co wyklucza pasywną postawę sądu (por. Kodeks postępowania cywilnego. Komentarz, komentarz do art. 199, T. Żyznowski, System Informacji Prawnej Lex Omega 2012 ). Zatem sąd odrzuci pozew tylko wtedy, jeżeli brak przesłanki procesowej jest pierwotny, tj. istniał już w chwili wytoczenia powództwa, przy czym art. 199 § 2 k.p.c. uzależnia odrzucenie pozwu od bezskuteczności próby sanacji braku przesłanki w toku procesu (por. Kodeks postępowania cywilnego. Komentarz, komentarz do art. 199, Przemysław Telenga, System Informacji Prawnej Lex Omega 2012). Na podstawie dokumentów przedłożonych przez powódkę wraz z pozwem możliwe było ustalenie formy prawnej pozwanego, a brak tego wskazania przez powódkę w oznaczeniu strony pozwanej w pozwie winien skutkować wezwaniem Z. S. do uzupełnienia tego braku. W ocenie Sądu odwoławczego, wątpliwości dotyczące identyfikacji strony pozwanej wymagały, by w ramach wstępnej kontroli pozwu zażądać od powódki doprecyzowania jej przeciwnika procesowego. Tej czynności jednak nie dopełniono, co powoduje, że odrzucenie pozwu ze wskazaniem jako przyczyny braku zdolności sądowej pozwanego było co najmniej przedwczesne, a tym samym nastąpiło z naruszeniem art. 199 § 2 k.p.c. oraz art. 130 § 1 k.p.c. Z przedstawionych przyczyn zażalenie uznano za zasadne, co skutkowało uchyleniem zaskarżonego postanowienia na podstawie art. 386 § 1 k.p.c. w zw. z art. 397 § 2 k.p.c.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI