II CZ 81/13
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy oddalił zażalenie na postanowienie o odrzuceniu skargi o wznowienie postępowania, uznając, że skarżąca nie wykazała nowych okoliczności faktycznych ani dowodów, które uniemożliwiły jej skorzystanie z nich w poprzednim postępowaniu.
Skarżąca I.P. wniosła o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym postanowieniem Sądu Okręgowego w P. z dnia 6 maja 2010 r., dotyczącym zasiedzenia służebności. Jako podstawę wznowienia wskazała wykrycie nowych okoliczności faktycznych i środków dowodowych, w tym zdjęć lotniczych z lat 1973 i 1983 oraz zeznań świadka W.K. Sąd Okręgowy odrzucił skargę, uznając, że skarżąca miała możliwość powołania tych dowodów i okoliczności w poprzednim postępowaniu. Sąd Najwyższy oddalił zażalenie na to postanowienie, podzielając argumentację sądu niższej instancji.
Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie skarżącej I.P. na postanowienie Sądu Okręgowego w P. z dnia 21 czerwca 2013 r., którym odrzucono jej skargę o wznowienie postępowania. Skarga ta dotyczyła postępowania zakończonego prawomocnym postanowieniem Sądu Okręgowego z dnia 6 maja 2010 r., w którym rozstrzygano o zasiedzeniu służebności. Skarżąca jako podstawę wznowienia wskazała art. 403 § 2 k.p.c., powołując się na wykrycie nowych okoliczności faktycznych i środków dowodowych, które uniemożliwiły jej skorzystanie z nich w poprzednim postępowaniu. Wśród nich wymieniła zakres robót związanych z przebudową urządzeń energetycznych, ich usytuowanie, zdjęcia lotnicze z lat 1973 i 1983 oraz zeznania świadka W.K. Sąd Okręgowy uznał, że nowe okoliczności i dowody w rozumieniu art. 403 § 2 k.p.c. muszą być dla strony „nieujawnialne”, a nie wynikać z jej opieszałości lub zaniedbania. Sąd ten stwierdził, że fakt modernizacji urządzeń energetycznych był skarżącej znany już w 1979 r., a ona sama miała obiektywną możliwość uzyskania zdjęć lotniczych i wyjaśnienia spornych okoliczności już w toku postępowania o zasiedzenie. Sąd Najwyższy podzielił tę argumentację, uznając, że skarga nie została oparta na ustawowej podstawie wznowienia, w związku z czym oddalił zażalenie jako pozbawione uzasadnionych podstaw. Orzeczono również o kosztach postępowania zażaleniowego.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, ale tylko jeśli były one dla strony „nieujawnialne” i nie wynikały z jej opieszałości, zaniedbania lub błędnej oceny.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy podkreślił, że podstawą wznowienia postępowania na podstawie art. 403 § 2 k.p.c. są takie okoliczności faktyczne i dowody, z których strona nie mogła skorzystać w prawomocnie zakończonym postępowaniu. Kluczowe jest, aby możliwość ich powołania nie istniała obiektywnie lub strona była od niej faktycznie lub prawnie uzależniona. Jeśli strona miała możliwość ich powołania, ale z niej nie skorzystała z własnej winy (np. opieszałość, zaniedbanie), nie można mówić o podstawie do wznowienia.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalenie zażalenia
Strona wygrywająca
Skarb Państwa - Prokuratoria Generalna Skarbu Państwa
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| I. P. | osoba_fizyczna | skarżąca |
| P. Spółka Akcyjna w Ł. R. | spółka | uczestnik postępowania |
| B. | inne | uczestnik postępowania |
| I. P. | osoba_fizyczna | uczestniczka postępowania |
| Skarb Państwa - Starosta Powiatu B. | organ_państwowy | uczestnik postępowania |
| Skarb Państwa - Prokuratoria Generalna Skarbu Państwa | organ_państwowy | inna strona (koszty) |
Przepisy (11)
Główne
k.p.c. art. 403 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa wznowienia postępowania w przypadku wykrycia nowych okoliczności faktycznych lub środków dowodowych, z których strona nie mogła skorzystać w poprzednim postępowaniu.
k.p.c. art. 394 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy zażalenia na postanowienia sądu pierwszej instancji.
k.p.c. art. 98 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy zasad zwrotu kosztów postępowania.
Pomocnicze
k.p.c. art. 406
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy sytuacji, gdy strona nie mogła skorzystać z nowych dowodów lub okoliczności.
k.p.c. art. 13 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy stosowania przepisów o postępowaniu w sprawach, w których przepisy szczególne nie regulują danego zagadnienia.
k.p.c. art. 410 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy dopuszczalności skargi o wznowienie postępowania.
k.p.c. art. 233 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy oceny dowodów przez sąd.
k.p.c. art. 398 § 14
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy rozpoznania zażalenia przez Sąd Najwyższy.
k.p.c. art. 391 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy rozpoznania zażalenia przez Sąd drugiej instancji (tu: Sąd Najwyższy).
k.p.c. art. 394 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy zażalenia na postanowienia sądu pierwszej instancji.
k.p.c. art. 398 § 21
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy kosztów postępowania kasacyjnego i zażaleniowego.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Nowe okoliczności i dowody muszą być „nieujawnialne” dla strony, a nie wynikać z jej zaniedbania. Skarżąca miała możliwość powołania dowodów i wyjaśnienia okoliczności w poprzednim postępowaniu.
Odrzucone argumenty
Powołane zdjęcia lotnicze i zeznania świadka stanowią nowe dowody w sprawie.
Godne uwagi sformułowania
nowe okoliczności faktyczne i środki dowodowe, z których nie mogła skorzystać w poprzednim postępowaniu powinny one być zatem dla strony skarżącej „nieujawnialne” nie zachodzi, gdy obiektywnie istniała możliwość ich powołania, a strona z takiej możliwości nie skorzystała na skutek swojej opieszałości, zaniedbania, zapomnienia, czy błędnej oceny co do potrzeby ich powołania.
Skład orzekający
Henryk Pietrzkowski
przewodniczący
Katarzyna Tyczka-Rote
członek
Dariusz Zawistowski
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przesłanek wznowienia postępowania na podstawie art. 403 § 2 k.p.c., w szczególności definicji „nowych okoliczności faktycznych i środków dowodowych” oraz wymogu „nieujawnialności”."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej (skarga o wznowienie postępowania) i konkretnego rodzaju dowodów (zdjęcia lotnicze, zeznania świadków).
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnej kwestii proceduralnej – możliwości wznowienia postępowania, co jest istotne dla praktyków prawa. Pokazuje, jak sąd interpretuje wymóg „nowych” dowodów i okoliczności.
“Kiedy można wznowić postępowanie? Sąd Najwyższy wyjaśnia kluczowe przesłanki.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt II CZ 81/13 POSTANOWIENIE Dnia 4 grudnia 2013 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Henryk Pietrzkowski (przewodniczący) SSN Katarzyna Tyczka-Rote SSN Dariusz Zawistowski (sprawozdawca) w sprawie ze skargi I. P. o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym postanowieniem Sądu Okręgowego w P. z dnia 6 maja 2010 r., sygn. akt II Ca […] z wniosku P. […] Spółki Akcyjnej w Ł. R. […] B. przy uczestnictwie I. P. oraz Skarbu Państwa - Starosty Powiatu B. o zasiedzenie służebności, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 4 grudnia 2013 r. zażalenia uczestniczki postępowania - skarżącej I. P. na postanowienie Sądu Okręgowego w P. z dnia 21 czerwca 2013 r., sygn. akt II Ca […] , 1. oddala zażalenie, 2. zasądza od skarżącej I. P. na rzecz Skarbu Państwa - Prokuratorii Generalnej Skarbu Państwa kwotę 1800 zł (tysiąc osiemset) tytułem zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego. UZASADNIENIE Sąd Okręgowy w P. postanowieniem z dnia 21 czerwca 2013 r. odrzucił skargę o wznowienie postępowania zakończonego postanowieniem tego Sądu z dnia 6 maja 2010 r., wniesioną przez I. P., uznając, że skarga nie została oparta o ustawową podstawę wznowienia. W zażaleniu na to postanowienie skarżąca zarzuciła naruszenie art. 403 § 2 k.p.c. w zw. z art. 406 i art. 13 § 2 k.p.c., art. 410 § 1 k.p.c. w zw. z art. 13 § 2 k.p.c. oraz art. 233 § 1 k.p.c. w zw. z art. 406 i art. 13 § 2 k.p.c. Wniosła o zmianę zaskarżonego postanowienia przez uwzględnienie skargi o wznowienie postępowania, ewentualnie jego uchylenie i przekazanie sprawy Sądowi Okręgowemu w P. do ponownego rozpoznania. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Skarżąca jako podstawę wznowienia wskazała wykrycie nowych okoliczności faktycznych i środków dowodowych, z których nie mogła skorzystać w poprzednim postępowaniu, a którego przedmiotem było zasiedzenie służebności. Powołane przez nią okoliczności faktyczne dotyczyły zakresu robót związanych z przebudową urządzeń energetycznych oraz ich usytuowania, a jako nowy dowód dotyczący tych okoliczności skarżąca wskazała zdjęcia lotnicze z 1973 r. i 1983 r. oraz zeznania świadka W. K.. Sąd Okręgowy podniósł trafnie, że nowe okoliczności faktyczne i środki dowodowe w rozumieniu art. 403 § 2 k.p.c. to takie okoliczności faktyczne i dowody, z których strona nie mogła skorzystać w prawomocnie zakończonym postępowaniu. Powinny one być zatem dla strony skarżącej „nieujawnialne”. Taki przypadek nie zachodzi, gdy obiektywnie istniała możliwość ich powołania, a strona z takiej możliwości nie skorzystała na skutek swojej opieszałości, zaniedbania, zapomnienia, czy błędnej oceny co do potrzeby ich powołania. Sąd Okręgowy stwierdził, że z akt sprawy o zasiedzenie wynika, że fakt modernizacji urządzeń energetycznych w 1979 r. był skarżącej już wówczas znany i wskazał zasadnie, że skarżąca miała obiektywnie możliwość uzyskania zdjęć lotniczych powołanych jako nowe dowody już w toku postępowania w sprawie o zasiedzenie i przy zachowaniu należytej staranności mogła w sprawie o zasiedzenie wyjaśnić okoliczności, na które powołuje się w skardze, bowiem świadek W. K. składał już zeznania dotyczące wymiany słupów linii energetycznej. Trafna była zatem ocena Sądu Okręgowego, że skarga o wznowienie postępowania nie została oparta o podstawę wznowienia określoną w art. 403 § 2 k.p.c. Z tych względów zażalenie było pozbawione uzasadnionych podstaw i podlegało oddaleniu na podstawie art. 394 1 § 2 k.p.c. w zw. z art. 398 14 k.p.c. O kosztach postępowania zażaleniowego orzeczono na podstawie art. 98 § 1 k.p.c. w zw. z art. 391 § 1, art. 394 1 § 2 i art. 398 21 k.p.c., stosownie do jego wyniku. aw db
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI