V CZ 109/18Odrzucenie skargi niezgodność z prawem snie
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy w postanowieniu z dnia 20 marca 2019 r. oddalił zażalenie J. R. na postanowienie Sądu Okręgowego w K. z dnia 12 czerwca 2018 r., które odrzuciło skargę J. R. o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego postanowienia Sądu Okręgowego w K. z dnia 4 października 2017 r. Postanowienie z 4 października 2017 r. oddalało zażalenie skarżącej na postanowienie Sądu Rejonowego z dnia 4 lipca 2017 r., które z kolei oddaliło wniosek J. R. o ustanowienie adwokata lub radcy prawnego z urzędu. Sąd Najwyższy wyjaśnił, że postępowanie dotyczące ustanowienia kuratora dla spółki kapitałowej, w którym skarżącej odmówiono ustanowienia pełnomocnika z urzędu, jest odrębne od postępowania ze skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem. W tym drugim postępowaniu skarżąca J. R. uchybiła obowiązkowi wynikającemu z art. 87¹ § 1 k.p.c., wnosząc skargę samodzielnie, a nie przez profesjonalnego pełnomocnika. Sąd podkreślił, że w postępowaniu przed Sądem Najwyższym obowiązuje zastępstwo stron przez adwokatów lub radców prawnych, a konsekwencją naruszenia tego przepisu jest odrzucenie skargi na podstawie art. 424⁶ § 2 k.p.c. bez wzywania do uzupełnienia braków formalnych.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaObowiązek posiadania profesjonalnego pełnomocnika w postępowaniu przed Sądem Najwyższym, w tym przy wnoszeniu skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem, oraz konsekwencje naruszenia tego obowiązku.
Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy odmówiono ustanowienia pełnomocnika z urzędu, a następnie strona samodzielnie wniosła środek zaskarżenia do SN.
Zagadnienia prawne (2)
Czy skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia sądowego, wniesiona przez stronę, której odmówiono ustanowienia pełnomocnika z urzędu, powinna zostać odrzucona z powodu braku profesjonalnego pełnomocnika?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, skarga powinna zostać odrzucona.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy uznał, że w postępowaniu przed Sądem Najwyższym obowiązuje zastępstwo stron przez adwokatów lub radców prawnych, co dotyczy również skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem. Niespełnienie tego wymogu, nawet w sytuacji odmowy ustanowienia pełnomocnika z urzędu, skutkuje odrzuceniem skargi bez wzywania do uzupełnienia braków formalnych.
Czy odmowa ustanowienia pełnomocnika z urzędu w postępowaniu o ustanowienie kuratora dla spółki jest uzasadniona, gdy sprawa nie jest skomplikowana, a strona nie wykazuje nieporadności?
Odpowiedź sądu
Tak, odmowa może być uzasadniona w takich okolicznościach.
Uzasadnienie
Sąd Rejonowy, a następnie Sąd Okręgowy, uznały, że w postępowaniu o ustanowienie kuratora dla spółki, które nie jest skomplikowane i gdzie strona nie wykazuje nieporadności, nie jest potrzebny adwokat lub radca prawny ustanowiony z urzędu.
Rozstrzygnięcie
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| J. R. | osoba_fizyczna | skarżąca |
| Sąd Okręgowy w K. | instytucja | sąd niższej instancji |
| T. W. | osoba_fizyczna | wnioskodawca |
| Przedsiębiorstwo Produkcyjno-Usługowo-Handlowe P. Sp. z o.o. w D. | spółka | uczestnik |
| Sąd Rejonowy w K. | instytucja | sąd niższej instancji |
| K. G. | osoba_fizyczna | pełnomocnik z urzędu |
| Skarb Państwa Sądu Okręgowego w K. | instytucja | podmiot zobowiązany do zapłaty kosztów |
Przepisy (5)
Główne
k.p.c. art. 87¹ § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
W postępowaniu przed Sądem Najwyższym obowiązuje zastępstwo stron przez adwokatów lub radców prawnych.
k.p.c. art. 424⁶ § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Konsekwencją nie respektowania przepisu o zastępstwie procesowym jest konieczność odrzucenia skargi sporządzonej osobiście przez podmiot nie mający zdolności postulacyjnej, bez wzywania do uzupełnienia braków formalnych.
Pomocnicze
k.c. art. 42
Kodeks cywilny
k.p.c. art. 117 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 424⁶ § § 3
Kodeks postępowania cywilnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia sądowego musi być sporządzona przez profesjonalnego pełnomocnika (adwokata lub radcę prawnego) zgodnie z art. 87¹ § 1 k.p.c. • Naruszenie obowiązku zastępstwa procesowego skutkuje odrzuceniem skargi na podstawie art. 424⁶ § 2 k.p.c. bez wzywania do uzupełnienia braków.
Odrzucone argumenty
Odmowa ustanowienia pełnomocnika z urzędu uniemożliwiła skarżącej sporządzenie skargi przez profesjonalnego pełnomocnika, co narusza prawo do sądu (art. 45 Konstytucji).
Godne uwagi sformułowania
W bardzo niejasnym uzasadnieniu pełnomocnik J. R. starał się dowieść, że odrzucenie skargi [...] nastąpiło w sytuacji, gdy skarżącej odmówiono przyznania profesjonalnego pełnomocnika z urzędu • Wywód przedstawiony w zażaleniu jest opary o wadliwą interpretację zdarzeń oraz zachowań procesowych podejmowanych przez skarżącą na poszczególnych etapach prowadzonego sporu. • W orzecznictwie i doktrynie jest utrwalone stanowisko, potwierdzające istotę wyraźnego przepisu, jakim jest art. 87¹ § 1 k.p.c., że w postępowaniu przed Sądem Najwyższym obowiązuje zastępstwo stron przez adwokatów lub radców prawnych.
Skład orzekający
Teresa Bielska-Sobkowicz
przewodniczący
Wojciech Katner
sprawozdawca
Krzysztof Strzelczyk
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Obowiązek posiadania profesjonalnego pełnomocnika w postępowaniu przed Sądem Najwyższym, w tym przy wnoszeniu skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem, oraz konsekwencje naruszenia tego obowiązku."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy odmówiono ustanowienia pełnomocnika z urzędu, a następnie strona samodzielnie wniosła środek zaskarżenia do SN.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa ilustruje kluczową zasadę polskiego postępowania cywilnego dotyczącą zastępstwa procesowego przed Sądem Najwyższym, co jest istotne dla praktyków prawa. Pokazuje też, jak ważne jest przestrzeganie formalnych wymogów proceduralnych.
“Samodzielne pismo do Sądu Najwyższego? Uważaj na konsekwencje!”
Dane finansowe
wynagrodzenie za pomoc prawną z urzędu: 240 PLN
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane przepisy
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.