V CZ 107/07

Sąd Najwyższy2007-11-28
SAOSCywilnepostępowanie cywilneŚrednianajwyższy
apelacjawady formalnekodeks postępowania cywilnegosąd najwyższyzniesienie współwłasnościpostępowanie zażaleniowe

Sąd Najwyższy oddalił zażalenie na odrzucenie apelacji z powodu jej wad formalnych, podkreślając rygorystyczne wymogi formalne apelacji po zmianach w kodeksie postępowania cywilnego.

Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie na postanowienie Sądu Okręgowego, który odrzucił apelację uczestniczki postępowania z powodu jej wad formalnych, w szczególności braku zwięzłego przedstawienia zarzutów. Sąd Najwyższy uznał, że apelacja, mimo że sporządzona przez profesjonalnego pełnomocnika, nie spełniała wymogów art. 368 § 1 k.p.c. Podkreślono, że zmiany w przepisach zaostrzyły warunki formalne apelacji, a brak zwięzłego przedstawienia zarzutów skutkuje odrzuceniem apelacji bez wzywania do uzupełnienia braków. Sąd Najwyższy oddalił zażalenie.

Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej rozpoznał zażalenie uczestniczki postępowania S.M. na postanowienie Sądu Okręgowego w K., które odrzuciło jej apelację od postanowienia Sądu Rejonowego w K. o zniesienie współwłasności nieruchomości. Sąd Okręgowy odrzucił apelację, wskazując na jej wady formalne, w szczególności brak zwięzłego przedstawienia zarzutów, zgodnie z art. 368 § 1 k.p.c. Sąd Najwyższy, analizując sprawę, stwierdził, że apelacja sporządzona przez profesjonalnego pełnomocnika nie spełniała wymogów formalnych, mimo że umożliwiała identyfikację przedmiotu i granic zaskarżenia. Podkreślono, że nowelizacja kodeksu postępowania cywilnego z 2000 roku zaostrzyła wymogi formalne apelacji, a brak zwięzłego przedstawienia zarzutów, jako odrębnej części apelacji, stanowi podstawę do jej odrzucenia bez wzywania do uzupełnienia braków, zgodnie z art. 3701 k.p.c. Sąd Najwyższy oddalił zażalenie, uznając je za nieuzasadnione, i orzekł na podstawie art. 39814 w zw. z art. 3941 § 3 i 13 § 2 k.p.c.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, apelacja taka nie spełnia wymogów formalnych.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy podkreślił, że art. 368 § 1 pkt 2 i 3 k.p.c. wymaga wskazania w apelacji, jako jej odrębnych części, zwięzłego przedstawienia zarzutów oraz ich uzasadnienia. Mimo że wywód apelacji umożliwia wyinterpretowanie sposobu rozumowania autora, brak w niej zwięzłego przedstawienia zarzutów w rozumieniu przepisu. Zmiany w przepisach zaostrzyły warunki formalne apelacji.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie zażalenia

Strona wygrywająca

Sąd Okręgowy w K.

Strony

NazwaTypRola
H.P.osoba_fizycznawnioskodawca
J.K.osoba_fizycznauczestnik postępowania
R.K.osoba_fizycznauczestnik postępowania
C.K.osoba_fizycznauczestnik postępowania
S.M.osoba_fizycznauczestniczka postępowania

Przepisy (7)

Główne

k.p.c. art. 368 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Wymaga wskazania w apelacji, jako jej odrębnych części, zwięzłego przedstawienia zarzutów oraz ich uzasadnienia. Zmiany w przepisach zaostrzyły warunki formalne apelacji.

Pomocnicze

k.p.c. art. 370¹

Kodeks postępowania cywilnego

Apelacja sporządzona przez profesjonalnego pełnomocnika, nie spełniająca wymagań szczególnych określonych w pkt 1-3 i 5 art. 368 § 1 k.p.c., podlega odrzuceniu bez wzywania do usunięcia tych braków.

k.p.c. art. 373

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 13 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 377

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 394¹ § § 3

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 398¹⁴

Kodeks postępowania cywilnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Apelacja uczestniczki nie zawierała zwięzłego przedstawienia zarzutów jako odrębnej części, co stanowiło naruszenie art. 368 § 1 k.p.c. Zmiany w przepisach k.p.c. zaostrzyły wymogi formalne apelacji, a brak spełnienia tych wymogów przez profesjonalnego pełnomocnika skutkuje odrzuceniem apelacji bez wzywania do uzupełnienia braków.

Odrzucone argumenty

Apelacja uczestniczki zawierała wszystkie elementy wymagane treścią art. 368 § 1 k.p.c., a jej uzasadnienie umożliwiało identyfikację przedmiotu, zarzutów i granic zaskarżenia. Odrzucenie apelacji z powodu wad formalnych naruszało art. 176 Konstytucji RP (gwarancja dwuinstancyjności).

Godne uwagi sformułowania

brak w niej zwięzłego przedstawienia zarzutów zaostrzyła warunki formalne zaskarżania orzeczeń tym środkiem nie można pominąć funkcji związanej z zakresem rozpoznawania sprawy apelacja sporządzona przez adwokata, radcę prawnego lub rzecznika patentowego, nie spełniająca tylko wymagań szczególnych określonych w pkt 1 - 3 i pkt 5 art. 368 § 1 k.p.c. podlega odrzuceniu bez wzywania do usunięcia tych braków

Skład orzekający

Marek Sychowicz

przewodniczący

Irena Gromska-Szuster

członek

Michał Kłos

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Wymogi formalne apelacji w polskim postępowaniu cywilnym, zwłaszcza po zmianach wprowadzonych ustawą z 2000 r., oraz konsekwencje ich niedochowania przez profesjonalnych pełnomocników."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji formalnej apelacji, nie rozstrzyga merytorycznych kwestii związanych ze zniesieniem współwłasności.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Orzeczenie jest istotne dla praktyków prawa procesowego cywilnego, ponieważ precyzuje rygorystyczne wymogi formalne apelacji i konsekwencje ich niedochowania, co jest częstym problemem w praktyce.

Profesjonalny pełnomocnik popełnił błąd formalny? Apelacja odrzucona bez szans na poprawki!

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt V CZ 107/07 POSTANOWIENIE Dnia 28 listopada 2007 r. Sąd Najwyższy w składzie : SSN Marek Sychowicz (przewodniczący) SSN Irena Gromska-Szuster SSA Michał Kłos (sprawozdawca) w sprawie z wniosku H.P. przy uczestnictwie J.K., R.K., C.K. i S.M. o zniesienie współwłasności nieruchomości, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 28 listopada 2007 r., zażalenia uczestniczki postępowania S.M. na postanowienie Sądu Okręgowego w K. z dnia 17 maja 2007 r., sygn. akt [...], oddala zażalenie. 2 Uzasadnienie Zaskarżonym postanowieniem Sąd Okręgowy w K. odrzucił apelację uczestniczki postępowania S.M. od postanowienia Sądu Rejonowego w K. z dnia 10 listopada 2006 r. Sąd Okręgowy, odwołując się do treści przepisu art. 368 § 1 k.p.c. uznał, że apelacja winna zawierać osobno zwięzłe przedstawienie zarzutów oraz ich uzasadnienie. Apelacja uczestniczki - sporządzona przez profesjonalnego pełnomocnika - nie spełnia wszystkich wymogów, określonych w wyżej powołanym przepisie, albowiem brak w niej zwięzłego przedstawienia zarzutów. Zaskarżone postanowienie Sąd Okręgowy uzasadnił również treścią przepisów art. 373 w zw. z art. 3701 i 13 § 2 k.p.c. Powyższe postanowienie zaskarżyła uczestniczka, zarzucając naruszenie przepisów art. 368 § 1 pkt 2, 3701 , 377 k.p.c. i art. 176 Konstytucji RP. W uzasadnieniu powyższych zarzutów skarżąca podniosła, że jej apelacja zawiera wszystkie elementy wymagane treścią art. 368 § 1 k.p.c. Treść uzasadnienia apelacji umożliwia identyfikację przedmiotu, zarzutów i granic zaskarżenia. W konkluzji uczestniczka wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zażalenie nie jest uzasadnione. Przepis art. 368 § 1 pkt 2 i 3 k.p.c. wymaga wskazania w apelacji, jako jej odrębnych części, zwięzłego przedstawienia zarzutów oraz ich uzasadnienia. Uzasadnienie przedmiotowej apelacji zawiera wywód, z którego wprawdzie daje się wyinterpretować sposób rozumowania jej autora, podważający rozstrzygnięcie sądu, nie mniej jednak brak w nim zwięzłego przedstawienia zarzutów w rozumieniu powyższego przepisu. Należy stwierdzić, że zmiana przepisów o postępowaniu apelacyjnym, dokonana na podstawie ustawy z dnia 24 maja 2000 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania cywilnego, ustawy o zastawie rejestrowym i rejestrze zastawów, 3 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych oraz ustawy o komornikach sądowych i egzekucji (Dz.U. Nr 48, poz. 554 ze zm.), polegająca na wyraźnym sprecyzowaniu wymagań stawianych apelacji niewątpliwie zaostrzyła warunki formalne zaskarżania orzeczeń tym środkiem. Przepis art. 368 § 1 k.p.c. nie zawiera szczegółowych wskazań sposobu wypełniania tych wymagań, dlatego nie można pominąć funkcji związanej z zakresem rozpoznawania sprawy - (tak postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 8 lutego 2007 r., l CZ 131/06, nie publ.). Wypada zgodzić się ze stanowiskiem, że w obecnym systemie tzw. pełnej apelacji, zarzuty nie wyznaczają jej granic. Podobnie jak wnioski apelacji, podlegają one tylko rozważeniu przez sąd drugiej instancji. Niewątpliwie jednak określają kierunek postępowania merytorycznego sądu drugiej instancji. Muszą być zatem podane przez stronę w sposób na tyle szczegółowy, aby mogło być przeprowadzone postępowanie w odpowiednim kierunku. Wnioski formułowane na tle wykładni systemowej nie pozwalają zatem na nadmierną liberalizację wymogów stawianych apelacji przez art. 368 § 1 k.p.c. W orzecznictwie podkreśla się, że apelacja sporządzona przez adwokata, radcę prawnego lub rzecznika patentowego, nie spełniająca tylko wymagań szczególnych określonych w pkt 1 - 3 i pkt 5 art. 368 § 1 k.p.c. podlega odrzuceniu bez wzywania do usunięcia tych braków (art. 3701 k.p.c.) (tak uchwała Sądu Najwyższego z dnia 19 kwietnia 2006 r., II PZP 1/06, OSNP 2006, nr 17 - 18, poz. 260). Zaskarżone postanowienie nie narusza również art. 176 Konstytucji RP. Warunkiem rozpoznania sprawy przez sąd drugiej instancji, przez co spełniona zostaje gwarancja dwuinstancyjności procesu, jest bowiem prawidłowe tj. odpowiadające wymogom stawianym przez prawo formalne, wniesienie środka odwoławczego. Biorąc pod uwagę, że zażalenie nie jest uzasadnione, na podstawie przepisu art. 39814 w zw. z art. 3941 § 3 i 13 § 2 k.p.c., należało orzec jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI