V CZ 102/07

Sygn. akt V CZ 102/07 
 
 
 
 
 
 
 
POSTANOWIENIE 
 
Dnia 28 listopada 2007 r. 
Sąd Najwyższy w składzie : 
 
SSN Marek Sychowicz (przewodniczący) 
SSN Irena Gromska-Szuster (sprawozdawca) 
SSA Michał Kłos 
 
 
w sprawie ze skargi T.K. i "S." Spółki z o.o.  
o wznowienie postępowania 
w sprawie z powództwa T.K. i "S." Spółki z o.o.  
przeciwko Skarbowi Państwa - Naczelnikowi Urzędu Skarbowego w W.  
i Dyrektorowi Izby Skarbowej w W. 
o zapłatę, 
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym  
w Izbie Cywilnej w dniu 28 listopada 2007 r., 
zażalenia powodów na postanowienie Sądu Apelacyjnego  
z dnia 30 marca 2007 r., sygn. akt [...], 
 
 
oddala zażalenie. 
 
 
 
 
 
 
 
 

 
2 
Uzasadnienie 
 
 
Zaskarżonym postanowieniem z dnia 30 marca 2007 r. Sąd Apelacyjny 
odrzucił skargę T.K. i „S.” spółki z o.o. o  wznowienie postępowania odwoławczego 
w sprawie z powództwa T.K. i „S.” spółki z o.o. przeciwko Skarbowi Państwa, 
zakończonej prawomocnym odrzuceniem pozwu na podstawie art. 199 § 1 pkt 1 
k.p.c. Sąd Apelacyjny stwierdził, że zgodnie z art. 399 § 1 k.p.c. skarga 
o  wznowienie postępowania przysługuje tylko w sprawach zakończonych 
w  procesie prawomocnym wyrokiem, z jedynym wyjątkiem przewidzianym w art. 
399 § 2 k.p.c., który w rozpoznawanej sprawie nie występuje. Skarga o wznowienie 
postępowania nie przysługuje zatem w sprawie zakończonej prawomocnym 
postanowieniem o odrzuceniu pozwu. 
W zażaleniu na powyższe postanowienie pełnomocnik powodów wnosząc 
o  jego uchylenie i zasądzenie na rzecz powodów kosztów postępowania 
zażaleniowego, zarzucił naruszenie art. 399 § 2 k.p.c. przez błędną wykładnię 
polegającą na uznaniu, że tylko w sytuacjach przewidzianych w art. 4011 k.p.c. 
dopuszczalne 
jest 
wznowienie 
postępowania 
w 
sprawie 
zakończonej 
prawomocnym postanowieniem. Zarzucił niezgodność art. 399 k.p.c. ze 
wskazanymi 
w 
zażaleniu 
przepisami 
Konstytucji 
przez 
ograniczenie 
dopuszczalności wznowienia postępowania w sprawie zakończonej prawomocnym 
postanowieniem tylko do sytuacji wskazanych w art. 4011 k.p.c. i wnosił by Sąd 
Najwyższy stwierdził tę niezgodność i uznał dopuszczalność przedmiotowej skargi 
o wznowienie postępowania. 
Sąd Najwyższy zważył, co następuje: 
Zgodnie z art. 399 k.p.c. skarga o wznowienie postępowania przysługuje 
tylko w sprawach, w których postępowanie zostało zakończone prawomocnym 
wyrokiem, a więc rozstrzygnięte merytorycznie, chyba że zachodzi wyjątek 
wprowadzony w paragrafie drugim omawianego przepisu przez ustawę z dnia 
22 grudnia 2004 r. nowelizującą kodeks postępowania cywilnego (Dz. U. z 2005 r., 
Nr 13, poz. 98). Zgodnie z powszechnie przyjętymi zasadami wykładni przepisów 
prawa, norma prawna zawierająca wyjątek od zasady nie może być wykładana 
w sposób rozszerzający, ani stosowana w drodze analogii do innych sytuacji, niż 

 
3 
w  niej przewidziane. Z tych względów niedopuszczalna jest wykładnia art. 399 
k.p.c. 
proponowana 
w 
zażaleniu, 
dopuszczająca 
możliwość 
wznowienia 
postępowania 
w 
każdej 
sprawie, 
także 
zakończonej 
prawomocnym 
postanowieniem nie rozstrzygającym jej merytorycznie. Zamieszczonego w art. 399 
§ 2 k.p.c. wyjątku od zasady określonej w art. 399 § 1 k.p.c., przewidzianego tylko 
dla sytuacji, gdy Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności aktu normatywnego 
z Konstytucją, ratyfikowaną umową międzynarodową lub ustawą, na podstawie 
którego zostało wydane orzeczenie, nie można stosować w drodze analogii do 
wznowienia postępowania w sprawie zakończonej prawomocnym postanowieniem 
o odrzuceniu pozwu, jeżeli Trybunał Konstytucyjny nie orzekł o niezgodności 
z  Konstytucją, ratyfikowaną umową międzynarodową lub z ustawą przepisu, na 
podstawie którego odrzucono pozew.   
Wbrew twierdzeniom zażalenia, niedopuszczalne jest także badanie przez 
sądy powszechne i Sąd Najwyższy zgodności określonego przepisu prawa 
z  Konstytucją. Wyklucza to art. 188 i art. 193 Konstytucji, z których wynika 
wyłączna kompetencja Trybunału Konstytucyjnego do badania zgodności przepisu 
ustawy z Konstytucją (porównaj między innymi orzeczenia Sądu Najwyższego 
z  dnia 2 VII 2004 r. II CK 421/03, z dnia 7 XI 2002 r. V CKN 1493/00, z dnia 30 X 
2002 r. V CKN 1456/00, z dnia 24 VI 2004 r. III CK 536/02, z dnia 6 XI 2003 r. II CK 
184/02, z dnia 26 II 2004 r. IV CK 188/03, z dnia 13 IV 2005 r. IV CZ 241/05 i z dnia 
23 III 2003 r. V CKN 1811/00, nie publ.).  
W rozpoznawanej sprawie nie zachodzi także sugerowana w zażaleniu 
możliwość zastosowania wprost przepisu Konstytucji, wynikająca, zdaniem 
skarżącego, z art. 8 § 2 Konstytucji. Pomijając bowiem, budzącą spory w doktrynie 
i orzecznictwie, dopuszczalność takiego stosowania Konstytucji przez sądy, przede 
wszystkim trzeba stwierdzić, że skarżący nie wskazał, który przepis Konstytucji 
stosowany wprost, miałby stanowić podstawę stwierdzenia dopuszczalności 
wznowienia postępowania w rozpoznawanej sprawie. 
Biorąc wszystko to pod uwagę Sąd Najwyższy na podstawie art. 39814 w zw. 
z art. 3941 § 3 k.p.c. oddalił zażalenie jako nieuzasadnione.