I CSK 4335/22

Sąd NajwyższyWarszawa2022-12-28
SNCywilnezobowiązaniaŚrednianajwyższy
skarga kasacyjnaSąd Najwyższywymagalnośćczyn niedozwolonyzadośćuczynienietytuł wykonawczyprawo cywilnepostępowanie cywilne

Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, uznając, że nie spełnia ona kryteriów istotnego zagadnienia prawnego.

Powód wniósł skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego oddalającego jego apelację w sprawie o pozbawienie tytułu wykonawczego wykonalności. Skarga kasacyjna dotyczyła kwestii wymagalności wierzytelności odszkodowawczej ex delicto. Sąd Najwyższy, stosując art. 398^9 § 1 k.p.c., odmówił przyjęcia skargi do rozpoznania, stwierdzając, że skarżący nie wykazał występowania istotnego zagadnienia prawnego, a kwestia wymagalności roszczeń z czynów niedozwolonych jest utrwalona w orzecznictwie.

Sąd Najwyższy rozpoznał skargę kasacyjną wniesioną przez powoda "N." spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w W. przeciwko Niestandaryzowanemu Sekurytyzacyjnemu Funduszowi Inwestycyjnemu Zamkniętemu w W. w sprawie o pozbawienie tytułu wykonawczego wykonalności. Skarga kasacyjna została wniesiona od wyroku Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 21 lutego 2022 r., który oddalił apelację powoda od wyroku Sądu Okręgowego w Warszawie. Sąd Najwyższy, działając na posiedzeniu niejawnym w dniu 28 grudnia 2022 r., postanowił odmówić przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. Uzasadnienie opiera się na przesłankach określonych w art. 398^9 § 1 Kodeksu postępowania cywilnego, zgodnie z którym Sąd Najwyższy przyjmuje skargę do rozpoznania, jeżeli występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów budzących wątpliwości lub rozbieżności w orzecznictwie, zachodzi nieważność postępowania lub skarga jest oczywiście uzasadniona. Skarżący powołał się na istotne zagadnienie prawne dotyczące momentu wymagalności wierzytelności odszkodowawczej ex delicto. Sąd Najwyższy stwierdził jednak, że skarżący nie wykazał występowania takiego zagadnienia w przyjętym rozumieniu. Podkreślono, że zgodnie z utrwalonym orzecznictwem, roszczenia o naprawienie szkód wynikających z czynów niedozwolonych mają charakter bezterminowy, a ich wymagalność zależy od wezwania dłużnika do spełnienia świadczenia zgodnie z art. 455 k.c. W związku z niespełnieniem przesłanek z art. 398^9 § 1 k.p.c., Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do merytorycznego rozpoznania na podstawie art. 398^9 § 2 k.p.c.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Wymagalność roszczeń z czynów niedozwolonych zależy od wezwania dłużnika do spełnienia świadczenia zgodnie z art. 455 k.c.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że skarżący nie wykazał występowania istotnego zagadnienia prawnego, ponieważ stanowisko o bezterminowym charakterze świadczeń odszkodowawczych z czynów niedozwolonych i ich wymagalności po wezwaniu dłużnika jest utrwalone w orzecznictwie.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odmowa przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania

Strony

NazwaTypRola
"N." spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w W.spółkapowód
Niestandaryzowanemu Sekurytyzacyjnemu Funduszowi Inwestycyjnemu Zamkniętemu w W.instytucjapozwany

Przepisy (5)

Główne

k.p.c. art. 398^9 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli: (1) w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne; (2) istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów; (3) zachodzi nieważność postępowania lub (4) skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Sąd Najwyższy bada tylko wskazane w skardze kasacyjnej okoliczności uzasadniające wniosek o przyjęcie jej do rozpoznania, a nie podstawy kasacyjne i ich uzasadnienie.

Pomocnicze

k.p.c. art. 398^9 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

W razie niespełnienia przesłanek z § 1, Sąd Najwyższy odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.

k.c. art. 455

Kodeks cywilny

Jeżeli termin spełnienia świadczenia nie jest oznaczony ani nie wynika z właściwości zobowiązania, świadczenie jest wymagalne niezwłocznie po wezwaniu dłużnika do wykonania.

k.k. art. 286 § § 1

Kodeks karny

Kto, w celu osiągnięcia korzyści majątkowej, doprowadza inną osobę do niekorzystnego rozporządzenia własnym lub cudzym zabezpieczeniem majątkowym przez wprowadzenie jej w błąd albo wyzyskanie błędu lub niezdolności do należytego pojmowania przedsiębranego działania, podlega karze pozbawienia wolności od 6 miesięcy do lat 8.

k.k. art. 294 § § 1

Kodeks karny

Jeżeli sprawca dopuszcza się czynu określonego w art. 286 § 1 w stosunku do mienia znacznej wartości, podlega karze pozbawienia wolności od roku do lat 10.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak występowania istotnego zagadnienia prawnego w rozumieniu art. 398^9 § 1 pkt 1 k.p.c.

Odrzucone argumenty

Istnienie istotnego zagadnienia prawnego dotyczącego wymagalności wierzytelności odszkodowawczej ex delicto.

Godne uwagi sformułowania

Skarga kasacyjna została ukształtowana w przepisach Kodeksu postępowania cywilnego jako nadzwyczajny środek zaskarżenia, nakierowany na ochronę interesu publicznego przez zapewnienie rozwoju prawa, jednolitości orzecznictwa oraz prawidłowej wykładni, a także w celu usunięcia z obrotu prawnego orzeczeń wydanych w postępowaniu dotkniętym nieważnością lub oczywiście wadliwych, nie zaś jako ogólnie dostępny środek zaskarżenia orzeczeń umożliwiający rozpoznanie sprawy w kolejnej instancji sądowej. Ten etap postępowania przed Sądem Najwyższym jest ograniczony – co należy podkreślić – wyłącznie do zbadania przesłanek przewidzianych w art. 398^9 § 1 pkt 1-4 k.p.c., nie obejmuje zaś merytorycznej oceny skargi kasacyjnej. Za utrwalone należy uznać stanowisko, że w przypadku zobowiązań do naprawienia szkód wynikających z czynów niedozwolonych świadczenia odszkodowawcze, do jakich zobowiązany jest dłużnik względem wierzyciela, mają charakter bezterminowy, a ich wymagalność zależy od wezwania dłużnika do spełnienia świadczenia zgodnie z art. 455 k.c.

Skład orzekający

Ewa Stefańska

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania z powodu niespełnienia przesłanek z art. 398^9 § 1 k.p.c., w szczególności braku istotnego zagadnienia prawnego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej, a nie merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa dotyczy procedury kasacyjnej i interpretacji przesłanek jej przyjęcia, co jest istotne dla prawników procesowych, ale może być mniej interesujące dla szerszej publiczności.

Sąd Najwyższy odmawia rozpoznania skargi kasacyjnej: kiedy warto walczyć dalej?

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
SN
Sygn. akt I CSK 4335/22
POSTANOWIENIE
Dnia 28 grudnia 2022 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Ewa Stefańska
w sprawie z powództwa "N." spółki z ograniczoną odpowiedzilnością w W.
‎
przeciwko Niestandaryzowanemu Sekurytyzacyjnemu Funduszowi Inwestycyjnemu Zamniętemu w W.
‎
o pozbawienie tytułu wykonawczego wykonalności,
‎
na posiedzeniu niejawnym 28 grudnia 2022 r. w Izbie Cywilnej w Warszawie,
‎
na skutek skargi kasacyjnej strony powodowej
‎
od wyroku Sądu Apelacyjnego w Warszawie VII Wydział Gospodarczy i Własności Intelektualnej
‎
z 21 lutego 2022 r., sygn. akt VII AGa 229/21,
odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.
UZASADNIENIE
Wyrokiem z 21 lutego 2022 r. Sąd Apelacyjny w Warszawie oddalił apelację powoda
N. sp. z o.o. w W.
od wyroku Sądu Okręgowego w Warszawie z 1 grudnia 2020 r. w sprawie
przeciwko Niestandaryzowanemu Sekurytyzacyjnemu Funduszowi Inwestycyjnemu Zamkniętemu w W. o pozbawienie wykonalności tytułu wykonawczego.
Powód wniósł skargę kasacyjną, w której zaskarżył wyrok Sądu drugiej instancji w całości oraz domagał się uchylenia tego wyroku i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna nie kwalifikowała się do przyjęcia celem jej merytorycznego rozpoznania.
Zgodnie z treścią art. 398
9
§ 1 k.p.c., Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli: (1) w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne; (2) istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów; (3) zachodzi nieważność postępowania lub (4) skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Sąd Najwyższy bada tylko wskazane w skardze kasacyjnej okoliczności uzasadniające wniosek o przyjęcie jej do rozpoznania, a nie podstawy kasacyjne i ich uzasadnienie.
Skarga kasacyjna została ukształtowana w przepisach Kodeksu postępowania cywilnego jako nadzwyczajny środek zaskarżenia, nakierowany na ochronę interesu publicznego przez zapewnienie rozwoju prawa, jednolitości orzecznictwa oraz prawidłowej wykładni, a także w celu usunięcia z obrotu prawnego orzeczeń wydanych w postępowaniu dotkniętym nieważnością lub oczywiście wadliwych, nie zaś jako ogólnie dostępny środek zaskarżenia orzeczeń umożliwiający rozpoznanie sprawy w kolejnej instancji sądowej. Koniecznej selekcji skarg pod kątem realizacji tego celu służy instytucja tzw. przedsądu, ustanowiona w art. 398
9
k.p.c., w ramach której Sąd Najwyższy dokonuje wstępnej oceny skargi kasacyjnej. Ten etap postępowania przed Sądem Najwyższym jest ograniczony – co należy podkreślić – wyłącznie do zbadania przesłanek przewidzianych w art. 398
9
§ 1 pkt 1-4 k.p.c., nie obejmuje zaś merytorycznej oceny skargi kasacyjnej. W razie spełnienia co najmniej jednej z tych przesłanek, przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania jest usprawiedliwione.
Jako uzasadnienie wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania
powołano
istotne zagadnienie prawne, które ujęto w formie pytania: „
Czy wierzytelność odszkodowawcza
ex delicto
wynikająca z dokonania czynu zabronionego w postaci przestępstwa przeciwko mieniu, tj. niekorzystnego rozporządzenia mieniem znacznej wartości stypizowanego w art. 286 § 1 k.k. w zw. z art. 294 § 1 k.k., staje się wymagalna z chwilą wezwania dłużnika do jej zapłaty czy też obowiązek kompensacyjny obciąża podmiot odpowiedzialny za delikt polegający na dokonaniu czynu zabronionego w postaci przestępstwa przeciwko mieniu, tj. niekorzystnego rozporządzenia mieniem znacznej wartości stypizowanego w art. 286 § 1 k.k. w zw. z art. 294 § 1 k.k., już od chwili powstania szkody?”.
W orzecznictwie Sądu Najwyższego przyjmuje się, że i
stotnym zagadnieniem prawnym w rozumieniu art. 398
9
§ 1 pkt 1 k.p.c. jest zagadnienie objęte podstawami kasacyjnymi, doniosłe z punktu widzenia rozstrzygnięcia sprawy i nierozwiązane dotąd w orzecznictwie, którego wyjaśnienie może się przyczynić do rozwoju prawa. Powołanie się przez skarżącego na takie zagadnienie wymaga jego sformułowania oraz uzasadnienia występowania w sprawie (por. postanowienia SN: z 28 listopada 2003 r., II CK 324/03; z 7 czerwca 2005 r., V CSK 3/05; z 13 lipca 2007 r., III CSK 180/07; z 22 listopada 2007 r., I CSK 326/07; z 26 września 2005 r., II PK 98/05, i z 10 maja 2019 r., I CSK 627/18)
.
Skarżący nie wykazał, że w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne w przyjętym rozumieniu. Za utrwalone należy uznać stanowisko, że w przypadku zobowiązań do naprawienia szkód wynikających z czynów niedozwolonych świadczenia odszkodowawcze, do jakich zobowiązany jest dłużnik względem wierzyciela, mają charakter bezterminowy, a ich wymagalność zależy od wezwania dłużnika do spełnienia świadczenia zgodnie z art. 455 k.c. (por. wyroki SN: z 9 marca 1973 r., I CR 55/73; z 21 lutego 2002 r., IV CKN 793/00; z 22 czerwca 2005 r., III CK 678/04; z 24 lipca 2008 r., IV CSK 151/08 i z 5 czerwca 2009 r., I CSK 494/08).
Z przytoczonych względów należało odmówić przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania (art. 398
9
§ 2 k.p.c.)
.
[as]
l.n

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI