V CSK 459/13
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy uchylił wyrok Sądu Apelacyjnego w części dotyczącej spółki w upadłości, przekazując sprawę do ponownego rozpoznania, a w pozostałej części odrzucił skargę kasacyjną.
Sąd Najwyższy rozpoznał skargę kasacyjną Syndyka Masy Upadłości "P." Spółki Akcyjnej w upadłości likwidacyjnej w W. od wyroku Sądu Apelacyjnego, który oddalił apelację pozwanych. Sąd Najwyższy uznał, że postępowanie przed Sądem drugiej instancji było dotknięte nieważnością z uwagi na ogłoszenie upadłości jednego z pozwanych po wydaniu wyroku przez Sąd Okręgowy, a przed rozprawą apelacyjną. W związku z tym, uchylono zaskarżony wyrok w części dotyczącej spółki w upadłości i przekazano sprawę do ponownego rozpoznania.
Sąd Najwyższy rozpoznał skargę kasacyjną wniesioną przez Syndyka Masy Upadłości "P." Spółki Akcyjnej w upadłości likwidacyjnej w W. od wyroku Sądu Apelacyjnego z dnia 6 marca 2013 r. Sprawa dotyczyła powództwa "S." Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w C. przeciwko pozwanym P. Spółce Akcyjnej w W. oraz Miastu B. o zapłatę solidarnie kwoty 113 041,30 zł. Sąd Apelacyjny oddalił apelację pozwanych od wyroku Sądu Okręgowego w K. Sąd Najwyższy stwierdził, że postanowieniem z dnia 5 marca 2014 r. ogłoszono upadłość spółki P., obejmującą likwidację majątku dłużnika. Syndyk masy upadłości nie został zawiadomiony o terminie rozprawy apelacyjnej. Sąd Najwyższy uznał, że postępowanie sądowe przeprowadzone po dniu 5 marca 2014 r. z udziałem upadłego było dotknięte nieważnością (art. 379 pkt 2 k.p.c.), ponieważ z chwilą ogłoszenia upadłości upadły traci prawo zarządu mieniem. W konsekwencji, Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok w punktach dotyczących P. Spółki Akcyjnej w W., zniósł postępowanie apelacyjne i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Sądowi Apelacyjnemu. Skarga kasacyjna wniesiona przez Syndyka w pozostałej części, dotyczącej Miasta B., została odrzucona jako niedopuszczalna.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, postępowanie jest dotknięte nieważnością.
Uzasadnienie
Z chwilą ogłoszenia upadłości obejmującej likwidację majątku dłużnika, upadły traci prawo zarządu mieniem, co skutkuje niemożnością prowadzenia postępowań sądowych z jego udziałem bez reprezentacji przez syndyka.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylenie wyroku w części i przekazanie do ponownego rozpoznania, odrzucenie skargi kasacyjnej w pozostałej części.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| "S." Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w C. | spółka | powód |
| Syndyk Masy Upadłości "P." Spółki Akcyjnej w upadłości likwidacyjnej w W. | inne | pozwany |
| Miasto B. | instytucja | pozwany |
Przepisy (7)
Główne
p.u.n. art. 75
Ustawa - Prawo upadłościowe i naprawcze
Z chwilą ogłoszenia upadłości obejmującej likwidację majątku dłużnika upadły traci prawo zarządu oraz możliwość korzystania i rozporządzania mieniem wchodzącym w skład masy upadłości.
k.p.c. art. 379 § pkt 2
Kodeks postępowania cywilnego
Nieważność postępowania zachodzi, gdy strona nie miała zdolności procesowej lub nie była należycie reprezentowana.
k.p.c. art. 386 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
W razie stwierdzenia nieważności postępowania przed sądem pierwszej instancji, sąd drugiej instancji uchyla zaskarżony wyrok, znosi postępowanie w zakresie dotkniętym nieważnością i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania.
Pomocnicze
p.u.n. art. 51 § ust. 2
Ustawa - Prawo upadłościowe i naprawcze
Postanowienie w przedmiocie ogłoszenia upadłości jest skuteczne i wykonalne z dniem jego wydania.
k.p.c. art. 398 § 21
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 108 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd rozstrzyga o kosztach w orzeczeniu kończącym sprawę w instancji, ale może też pozostawić ich rozstrzygnięcie do późniejszego orzeczenia.
k.p.c. art. 398 § 6
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd Najwyższy odrzuca skargę kasacyjną niedopuszczalną.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Postępowanie przed sądem drugiej instancji było dotknięte nieważnością z uwagi na ogłoszenie upadłości jednego z pozwanych po wydaniu wyroku przez Sąd Okręgowy, a przed rozprawą apelacyjną. Syndyk masy upadłości nie został zawiadomiony o terminie rozprawy apelacyjnej.
Godne uwagi sformułowania
postępowanie sądowe przeprowadzone po dniu 5 marca 2014 r. z udziałem upadłego było dotknięte nieważnością z chwilą ogłoszenia upadłości obejmującej likwidację majątku dłużnika upadły traci prawo zarządu
Skład orzekający
Krzysztof Strzelczyk
przewodniczący, sprawozdawca
Katarzyna Polańska-Farion
członek
Katarzyna Tyczka-Rote
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących nieważności postępowania w przypadku ogłoszenia upadłości strony w trakcie postępowania sądowego oraz dopuszczalności skargi kasacyjnej."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji ogłoszenia upadłości w trakcie postępowania apelacyjnego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia proceduralnego związanego z upadłością spółki i jej wpływem na toczące się postępowania sądowe, co jest istotne dla praktyków.
“Upadłość spółki w trakcie procesu: czy postępowanie sądowe staje się nieważne?”
Dane finansowe
WPS: 113 041,3 PLN
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt V CSK 459/13 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 27 czerwca 2014 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Krzysztof Strzelczyk (przewodniczący, sprawozdawca) SSA del. do SN Katarzyna Polańska-Farion SSN Katarzyna Tyczka-Rote w sprawie z powództwa "S." Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w C. przeciwko Syndykowi Masy Upadłości "P." Spółki Akcyjnej w upadłości likwidacyjnej w W. oraz Miastu B. o zapłatę, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 27 czerwca 2014 r., skargi kasacyjnej strony pozwanej Syndyka Masy Upadłości "P." Spółki Akcyjnej w upadłości likwidacyjnej w W. od wyroku Sądu Apelacyjnego z dnia 6 marca 2013 r., 1) uchyla zaskarżony wyrok w punktach 1 (pierwszym) i 2 (drugim) w części w jakich odnosi się on do P. Spółki Akcyjnej w W., w tym zakresie znosi dotychczasowe postępowanie obejmujące rozprawę apelacyjną i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania Sądowi Apelacyjnemu pozostawiając temu Sądowi rozstrzygnięcie o kosztach postępowania kasacyjnego, 2) odrzuca skargę kasacyjną w pozostałej części. UZASADNIENIE Wyrokiem z dnia 6 marca 2014 r. w sprawie z powództwa S. spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w C. przeciwko pozwanym P. Spółce Akcyjnej w W. oraz Miastu B. o zapłatę solidarnie kwoty 113 041,30 zł wraz z odsetkami ustawowymi od dnia 28 grudnia 2010 r., na rozprawie z udziałem pozwanej Spółki, Sąd Apelacyjny oddalił apelację pozwanych od wyroku Sądu Okręgowego w K. Postanowieniem z dnia 5 marca 2014 r. Sąd Rejonowy w W. ogłosił upadłość spółki P. obejmującą likwidację majątku dłużnika. Syndyk masy upadłości tej Spółki nie został zawiadomiony o terminie rozprawy apelacyjnej. Syndyk masy upadłości Spółki P. wniósł skargę kasacyjną od wymienionego wyroku zarzucając między innymi nieważność postepowania przed Sądem drugiej instancji. Sąd Najwyższy zważył , co następuje: Zgodnie z treścią art. 51 ust 2 ustawy z dnia 28 lutego 2003 r.- Prawo upadłościowe i naprawcze - dalej p.u.n. (Dz. U. 2003 nr 60, poz. 535) postanowienie w przedmiocie ogłoszenia upadłości jest skuteczne i wykonalne z dniem jego wydania. Ogłoszeniu upadłości wywiera skutek z początkiem dnia, w którym zostało wydane (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 18 czerwca 2004 r., II CK 364/03, M. Praw. 2004, nr 14, s. 631, uchwałę Sądu Najwyższego z 21 października 2005 r., III CZP 77/05, OSNC Nr 9/2006 poz. 143). W tej sytuacji należało uznać, że wydanie wyroku w drugiej instancji co do pozwanego, w stosunku do którego ogłoszono upadłość było niedopuszczalne, ponieważ w myśl art. 75 p.u.n. z chwilą ogłoszenia upadłości obejmującej likwidację majątku dłużnika upadły traci prawo zarządu oraz możliwość korzystania i rozporządzania mieniem wchodzącym w skład masy upadłości. Konsekwencją takiego uregulowania jest niemożność prowadzenia postępowań sądowych przeciwko upadłemu, który pozbawiony prawa zarządu również sam nie może wystąpić z powództwem w imieniu masy. W rezultacie postępowanie sądowe przeprowadzone po dniu 5 marca 2014 r. z udziałem upadłego było dotknięte nieważnością (art. 379 pkt 2 k.p.c. - por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 23 marca 2005 r., sygn. akt I CK 674/04, OSNC 2006 r., Nr 3, poz. 52; z 12 kwietnia 2012 r., II CSK 394/11, OSP 2013/6/64; 19 stycznia 2012 r., IV CSK 206/11, OSP 2012, nr 11, poz. 108), co skutkowało zniesieniem postępowania obejmującego rozprawę apelacyjną i uchyleniem sprawy do ponownego rozpoznania (art. 386 § 2 k.p.c.). Dalej idąca skarga kasacyjna wniesiona przez Syndyka masy upadłości Spółki P. podlegała odrzuceniu jako niedopuszczalna. Skarżący złożył bowiem skargę kasacyjną co do całości wyroku z dnia 6 marca 2014 r., który również obejmował drugiego pozwanego - Miasto B. (por. wyrok SN z 11 grudnia 2008 r. II CSK 272/08, niepubl; uchwała SN z dnia 31 stycznia 2008 r. III CZP 49/07, OSNC 2008/6/55; wyrok SN z dnia 14 lutego 2007 r. II CK 5/06; wyrok SN z 23 marca 2006 r. II CZ 17/06, niepubl., wyrok SN z dnia 6 września 1972 r. II CR 309/72, OSPiKA 1973/94). Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 386 § 2 k.p.c. w zw. z art. 398 21 379 pkt 2 k.p.c. i art. 108 § 2 orzekł jak w punkcie drugim sentencji. Sąd Najwyższy odrzucił skargę kasacyjną strony pozwanej w pozostałej części na podstawie art. 398 6 § 3 k.p.c.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI