V CSK 453/16

Sąd Najwyższy2017-01-18
SNnieruchomościużytkowanie wieczysteNiskanajwyższy
użytkowanie wieczysteopłata rocznanieruchomościplan zagospodarowania przestrzennegonadużycie prawaSąd Najwyższyskarga kasacyjna

Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej od wyroku zasądzającego opłatę roczną za użytkowanie wieczyste, uznając brak istotnych zagadnień prawnych.

Pozwana Spółka z o.o. złożyła skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego, który utrzymał w mocy wyrok Sądu Okręgowego zasądzający od niej na rzecz Gminy Miejskiej B. kwotę 143.907,54 zł z odsetkami z tytułu opłaty rocznej za użytkowanie wieczyste. Skarżący podniósł zarzuty naruszenia przepisów postępowania i prawa materialnego, sugerując istnienie istotnych zagadnień prawnych. Sąd Najwyższy, analizując sprawę, stwierdził, że nie wystąpiły przesłanki do przyjęcia skargi do rozpoznania, gdyż ustalenia faktyczne nie uzasadniały podjęcia sugerowanych przez skarżącego zagadnień prawnych dotyczących nadużycia prawa własności czy sprzeczności planu zagospodarowania z umową.

Sąd Najwyższy rozpoznał skargę kasacyjną pozwanej Spółki "S." Spółki z o.o. w W. od wyroku Sądu Apelacyjnego w [...] z dnia 16 marca 2016 r., sygn. akt I ACa [...]. Wyrok ten oddalił apelację pozwanego od wyroku Sądu Okręgowego w [...] z dnia 7 grudnia 2015 r., którym zasądzono od pozwanego na rzecz Gminy Miejskiej B. kwotę 143.907,54 zł wraz z odsetkami, tytułem opłaty rocznej za 2012 r. z tytułu użytkowania wieczystego. Pozwany w skardze kasacyjnej zarzucił naruszenie przepisów postępowania (art. 278 § 1 k.p.c., art. 328 § 2 k.p.c.) oraz prawa materialnego (art. 5 k.c. w zw. z art. 288 k.c., w zw. z art. 239 § 1 k.c. i w zw. z art. 71 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami). Skarżący argumentował, że w sprawie występują istotne zagadnienia prawne, w szczególności dotyczące możliwości wyłączenia obowiązku uiszczenia opłaty rocznej w związku ze sprzecznością miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego z umową użytkowania wieczystego oraz w okresie negocjacji. Sąd Najwyższy, po analizie akt sprawy i stanowisk stron, uznał, że nie wystąpiły przesłanki do przyjęcia skargi do rozpoznania zgodnie z art. 398^9 § 1 pkt 1 k.p.c. Sąd wskazał, że ustalenia faktyczne sądów niższych instancji, dotyczące zachowania stron w 2012 r., nie uzasadniały podjęcia zagadnień sugerowanych przez skarżącego. Podkreślono, że nabycie prawa użytkowania wieczystego nastąpiło po obwieszczeniu o wyłożeniu projektu planu zagospodarowania, a Sąd Apelacyjny trafnie zwrócił uwagę na brak odpowiedniego współdziałania ze strony użytkownika wieczystego (art. 354 § 2 k.c.) oraz pasywną postawę pozwanego, który nie wystąpił z wnioskami o pozwolenie na budowę, a jednocześnie wykorzystywał grunt na inne cele. W konsekwencji, Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania na podstawie art. 398^9 § 2 k.p.c. Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania nastąpiło zgodnie z przepisami k.p.c. i rozporządzeniem w sprawie opłat za czynności radców prawnych.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, ustalenia faktyczne nie uzasadniają podjęcia tej kwestii w ramach skargi kasacyjnej, a brak współdziałania użytkownika wieczystego i wykorzystywanie gruntu na inne cele przemawia za obowiązkiem zapłaty.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że ustalenia faktyczne sądów niższych instancji nie potwierdziły istnienia przesłanek do podjęcia zagadnień prawnych sugerowanych przez skarżącego. Podkreślono brak odpowiedniego współdziałania ze strony użytkownika wieczystego oraz pasywną postawę w kontekście zagospodarowania terenu, co przemawiało za obowiązkiem zapłaty opłaty rocznej.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odmowa przyjęcia skargi kasacyjnej

Strona wygrywająca

Gmina Miejska B.

Strony

NazwaTypRola
Gmina Miejska B.instytucjapowód
"S." Spółka z o.o. w W.spółkapozwany

Przepisy (10)

Główne

k.p.c. art. 398 § 9

Kodeks postępowania cywilnego

Przesłanki przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.

Pomocnicze

k.p.c. art. 278 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 328 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

k.c. art. 5

Kodeks cywilny

k.c. art. 288

Kodeks cywilny

k.c. art. 239 § § 1

Kodeks cywilny

u.g.n. art. 71 § ust. 1

Ustawa o gospodarce nieruchomościami

k.c. art. 354 § § 2

Kodeks cywilny

k.p.c. art. 98

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 108 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Ustalenia faktyczne sądów niższych instancji nie uzasadniają podjęcia zagadnień prawnych sugerowanych przez skarżącego. Brak odpowiedniego współdziałania ze strony użytkownika wieczystego. Pasywna postawa strony pozwanej w zakresie zagospodarowania terenu.

Odrzucone argumenty

Istnienie istotnych zagadnień prawnych dotyczących nadużycia prawa własności. Możliwość wyłączenia obowiązku uiszczenia opłaty rocznej z powodu sprzeczności planu zagospodarowania z umową. Możliwość wyłączenia obowiązku uiszczenia opłaty rocznej w okresie negocjacji.

Godne uwagi sformułowania

nie obciążania użytkownika wieczystego opłatą roczną przysługującą właścicielowi gruntu przy zastosowaniu konstrukcji nadużycia prawa własności przez właściciela brak odpowiedniego współdziałania ze strony użytkownika wieczystego pasywna postawa strony pozwanej

Skład orzekający

Mirosław Bączyk

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Niska

Powoływalne dla: "Potwierdzenie, że brak istotnych zagadnień prawnych jest podstawą do odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej, nawet jeśli podniesiono zarzuty naruszenia prawa materialnego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej i proceduralnej związanej z odmową przyjęcia skargi kasacyjnej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa dotyczy rutynowej procedury odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej przez Sąd Najwyższy, z niewielkim elementem sporu o opłatę za użytkowanie wieczyste.

Dane finansowe

WPS: 143 907,54 PLN

opłata roczna z tytułu użytkowania wieczystego: 143 907,54 PLN

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt V CSK 453/16
POSTANOWIENIE
Dnia 18 stycznia 2017 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Mirosław Bączyk
w sprawie z powództwa Gminy Miejskiej B.
‎
przeciwko "S." Spółce z o.o. w W.
‎
o zapłatę,
‎
na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 18 stycznia 2017 r.,
‎
na skutek skargi kasacyjnej strony pozwanej od wyroku Sądu Apelacyjnego
w [...]
‎
z dnia 16 marca 2016 r., sygn. akt I ACa [...],
1. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania;
2. zasądza od strony pozwanej na rzecz strony powodowej
kwotę 3600 (trzy tysiące sześćset) zł kosztów sądowych
w postępowaniu kasacyjnym.
UZASADNIENIE
Pozwany „S.” Spółka z o.o. złożyła skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego z dnia 16 marca 2016 r., w którym oddalono apelację pozwanego od wyroku Sądu Okręgowego z dnia 7 grudnia 2015 r. W wyroku tym zasąd
zono od pozwanego na rzecz powodowej Gminy Miejskiej B. kwotę 143.907,54 zł z odsetkami obejmującą opłatę roczną za 2012 r. z tytułu użytkowania wieczystego.
W skardze kasacyjnej pozwanego zgłoszono zarzuty naruszenia przepisów postępowania (art. 278 § 1 k.p.c., art. 328 § 2 k.p.c.) i zarzuty naruszenia prawa materialnego (art. 5 k.c. w zw. z art. 288 k.c., w zw. z art. 239 § 1 k.c. i w zw. z art. 71 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami; Dz.U. nr 115, poz. 741 ze zm.).
Motywując wniosek o przyjęcie skargi do rozpoznania, skarżący stwierdził, że w rozpoznawanej sprawie występują istotne zagadnienia prawne, których rozstrzygnięcie sprowadza się do udzielenia odpowiedzi na 2 pytania sformułowane w pkt 1 i 2 na s. 3-4 skargi kasacyjnej.
Skarżący wnosił o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy temu Sądowi do ponownego rozpoznania, ewentualnie o uchylenie wspomnianego wyroku i rozstrzygnięcie co do istoty sprawy.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Analizując treść uzasadnienia zaskarżonego wyroku, treść prawnej motywacji wniosku strony pozwanej o przyjęciu skargi kasacyjnej do rozpoznania oraz treść odpowiedzi na skargę kasacyjną, Sąd Najwyższy stwierdził, że w rozpoznawanej sprawie - wbrew stanowisku skarżącego - nie wystąpiły przesłanki przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania przewidziane w art. 398
9
§ 1 pkt 1 k.p.c. Chodzi mianowicie o kwestię nieobciążania użytkownika wieczystego opłatą roczną przysługującą właścicielowi gruntu (powodowej Gminie) przy zastosowaniu konstrukcji nadużycia prawa własności przez właściciela (art. 5 k.c.). Żądaniem pozwu objęta została opłata roczna należna Gminie za 2012 r. Skarżący sugeruje możliwość wyłączenia obowiązku uiszczenia wspomnianej opłaty w związku ze „sprzecznością miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego z treścią umowy użytkowania wieczystego w zakresie zabudowy”, a także w okresie „prowadzenia przez strony negocjacji w przedmiocie usunięcia wspomnianej sprzeczności”.
Problem jednak w tym, że szczegółowe ustalenia faktyczne Sądów meriti, dotyczące zachowania się stron przede wszystkim w 2012 r., nie uzasadniają potrzeby podjęcia zagadnień sugerowanych przez skarżącego. Nabycie prawa użytkowania wieczystego nastąpiło przez stronę pozwaną po ukazaniu się w dniu 10 listopada 2006 r. obwieszczenia Prezydenta Miasta o wyłożeniu do publicznego wglądu projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla prawobrzeżnej części miasta. Sąd Apelacyjny trafnie z zwrócił uwagę na treść pisma strony powodowej z dnia 24 kwietnia 2012 r. zawierającego propozycję odpowiedniej zmiany umowy użytkowania wieczystego w taki sposób, aby zsynchronizować ją ze wspomnianym planem. Propozycja ta mogła mieć cechy propozycji stanowczej, skoro w kolejnym piśmie (z dnia 19 listopada 2012 r.) ponaglono pozwanego do przedstawienia konkretnych zamierzeń co do sposobu zagospodarowania użytkowanego terenu. Sąd Apelacyjny wskazał też na brak odpowiedniego współdziałania ze strony użytkownika wieczystego (art. 354 § 2 k.c.). Pasywna postawa strony pozwanej przejawiała się także w braku wystąpienia z wnioskiem o pozwolenie na budowę i o zatwierdzenie projektu budowlanego i jednocześnie wykorzystywanie gospodarczo gruntu objętego użytkowaniem wieczystym na inne cele (prowadzenie płatnego parkingu, zorganizowanie przystanku PKS, metalowe kontenery przeznaczone na punkty sprzedaży; s. 13-14 uzasadnienia zaskarżonego wyroku).
W tej sytuacji Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania (art. 398
9
§ 2 k.p.c.).
O kosztach postępowania rozstrzygnięto stosownie do postanowień art. 98 k.p.c., 108 § 1 k.p.c. i §§ 2, 10 ust. 2 rozporządzenia MS z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych [...] (Dz. U. z 2015 r., poz. 1804).
jw

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI