V CSK 391/16

Sąd Najwyższy2016-12-23
SNCywilneprawo spółekWysokanajwyższy
skarga kasacyjnapostępowanie rejestrowelikwidatorspółka z o.o.Sąd Najwyższydopuszczalność skargik.p.c.

Sąd Najwyższy odrzucił skargę kasacyjną w sprawie dotyczącej odwołania likwidatora spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, uznając ją za niedopuszczalną w postępowaniu rejestrowym.

Sprawa dotyczyła wniosku o odwołanie likwidatora spółki z ograniczoną odpowiedzialnością. Sąd pierwszej instancji oddalił wniosek, a sąd drugiej instancji oddalił apelację. Wnioskodawcy wnieśli skargę kasacyjną do Sądu Najwyższego. Sąd Najwyższy odrzucił skargę, uznając ją za niedopuszczalną w postępowaniu rejestrowym, zgodnie z art. 519(1) k.p.c., który ogranicza możliwość zaskarżenia do postanowień dotyczących wpisu lub wykreślenia z rejestru.

Sąd Najwyższy rozpoznał skargę kasacyjną wnioskodawców B. B. i A. G. od postanowienia Sądu Okręgowego w K. z dnia 18 grudnia 2015 r., które oddaliło apelację od postanowienia Sądu Rejonowego w K. z dnia 3 lipca 2015 r. Wniosek wnioskodawców dotyczył odwołania likwidatora spółki „B” Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w likwidacji. Sąd Najwyższy, powołując się na art. 519(1) k.p.c., stwierdził niedopuszczalność skargi kasacyjnej w niniejszej sprawie. Zgodnie z przepisami, skarga kasacyjna w postępowaniu nieprocesowym przysługuje od postanowień sądu drugiej instancji co do istoty sprawy oraz od postanowień kończących postępowanie, ale tylko w sprawach z zakresu prawa osobowego, rzeczowego i spadkowego. W przypadku postępowania rejestrowego, skarga kasacyjna jest dopuszczalna jedynie od postanowień sądu drugiej instancji w przedmiocie wpisu lub wykreślenia z rejestru. Sąd Najwyższy podkreślił, że odwołanie likwidatora spółki z ograniczoną odpowiedzialnością przez sąd rejestrowy nie mieści się w katalogu spraw, od których przysługuje skarga kasacyjna, nawet jeśli jest to postanowienie kończące postępowanie w sprawie. Sąd oparł swoje rozstrzygnięcie na utrwalonym stanowisku judykatury i piśmiennictwa, wskazując, że pogląd o niedopuszczalności skargi kasacyjnej od postanowienia w przedmiocie odwołania likwidatorów jest nadal aktualny. W konsekwencji, Sąd Najwyższy odrzucił skargę kasacyjną na podstawie art. 398(6) § 3 k.p.c.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, skarga kasacyjna nie przysługuje od postanowienia sądu drugiej instancji w przedmiocie odwołania likwidatora spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w postępowaniu rejestrowym.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy oparł się na art. 519(1) k.p.c., który ogranicza dopuszczalność skargi kasacyjnej w postępowaniu nieprocesowym do spraw z zakresu prawa osobowego, rzeczowego i spadkowego, a w postępowaniu rejestrowym jedynie do postanowień w przedmiocie wpisu lub wykreślenia z rejestru. Odwołanie likwidatora nie mieści się w tych kategoriach.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucenie skargi kasacyjnej

Strony

NazwaTypRola
B. B.osoba_fizycznawnioskodawca
A. G.osoba_fizycznawnioskodawca
J. C.osoba_fizycznauczestnik
"B" Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w likwidacjispółkauczestnik

Przepisy (3)

Główne

k.p.c. art. 519 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Określa dopuszczalność skargi kasacyjnej w postępowaniu nieprocesowym i rejestrowym. Skarga kasacyjna przysługuje od postanowienia sądu drugiej instancji co do istoty sprawy oraz od postanowienia kończącego postępowanie w sprawach z zakresu prawa osobowego, rzeczowego i spadkowego. W postępowaniu rejestrowym skarga kasacyjna przysługuje jedynie od postanowień sądu drugiej instancji w przedmiocie wpisu lub wykreślenia z rejestru.

k.p.c. art. 398 § 6

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do orzeczenia o odrzuceniu skargi kasacyjnej.

Pomocnicze

k.s.h. art. 276 § 4

Kodeks spółek handlowych

Reguluje kwestię odwoływania likwidatorów spółki z ograniczoną odpowiedzialnością przez sąd rejestrowy.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Niedopuszczalność skargi kasacyjnej w postępowaniu rejestrowym od postanowienia w przedmiocie odwołania likwidatora, zgodnie z art. 519(1) k.p.c.

Godne uwagi sformułowania

Określenie w art. 519(1) k.p.c. rodzaju spraw, w których przysługuje lub nie przysługuje skarga kasacyjna nawiązuje bezpośrednio do systematyki spraw poddanych rozpoznaniu w postępowaniu nieprocesowym w poszczególnych działach części pierwszej, księgi drugiej, tytułu II k.p.c. O możliwości zaskarżenia decyduje więc nie zakres pojęcia „postępowanie rejestrowe”, ale przedmiot rozstrzygnięcia wydanego w takim postępowaniu.

Skład orzekający

Jan Górowski

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Dopuszczalność skargi kasacyjnej w sprawach rejestrowych, w szczególności dotyczących odwołania likwidatorów spółek."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznego rodzaju postanowienia w postępowaniu rejestrowym.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Orzeczenie jest istotne dla praktyków prawa spółek i procesowego ze względu na precyzyjne określenie granic dopuszczalności skargi kasacyjnej w postępowaniu rejestrowym, co jest częstym problemem.

Kiedy skarga kasacyjna jest niedopuszczalna? Sąd Najwyższy wyjaśnia w sprawie odwołania likwidatora.

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt V CSK 391/16
POSTANOWIENIE
Dnia 23 grudnia 2016 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Jan Górowski
w sprawie z wniosku B. B.  i A. G.
‎
przy uczestnictwie J. C.  i  "B" Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością  w likwidacji z siedzibą w K.
‎
o odwołanie likwidatora spółki,
‎
na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 23 grudnia 2016 r.,
‎
na skutek skargi kasacyjnej wnioskodawców od postanowienia Sądu Okręgowego Sądu Gospodarczego w K.
‎
z dnia 18 grudnia 2015 r., sygn. akt XIX Ga (…),
odrzuca skargę kasacyjną.
UZASADNIENIE
Zaskarżonym postanowieniem z dnia 18 grudnia 2015 r. Sąd Okręgowy w K. oddalił apelację od postanowienia Sądu Rejonowego w K.  z dnia 3 lipca 2015 r., którym został oddalony wniosek A. G. i B. B.  o odwołanie likwidatora „B” spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w likwidacji z siedzibą w K..
W skardze kasacyjnej wnioskodawcy wnieśli o uchylenie zaskarżonego postanowienia i o przekazanie sprawy Sądowi drugiej instancji do ponownego rozpoznania.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
W postępowaniu nieprocesowym dopuszczalność skargi kasacyjnej normuje art 519
1
k.p.c. Według zawartej w jego § 1 zasady od wydanego przez sąd drugiej instancji postanowienia co do istoty sprawy oraz od postanowienia w przedmiocie odrzucenia wniosku i umorzenia postępowania kończących postępowanie w sprawie tylko - w sprawach z zakresu prawa osobowego, rzeczowego i spadkowego - przysługuje skarga kasacyjna do Sądu Najwyższego, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej.
Zgodnie z utrwalonym stanowiskiem judykatury, określenie w art. 519
1
k.p.c. rodzaju spraw, w których przysługuje lub nie przysługuje skarga kasacyjna nawiązuje bezpośrednio do systematyki spraw poddanych rozpoznaniu w postępowaniu nieprocesowym w poszczególnych działach części pierwszej, księgi drugiej, tytułu II k.p.c. Przez określenie według rodzaju sprawy, w których przysługuje skarga kasacyjna, należy zatem rozumieć sprawy odpowiadające tej systematyce (por. m.in. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 25 kwietnia 2014 r., II CZ 116/13, niepubl.). Wskazany przepis dopuszcza skargę kasacyjną jedynie od postanowienia co do istoty kończącego postępowanie w sprawie z zakresu prawa osobowego, rzeczowego i spadkowego, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 23 maja 2013 r. I CZ 74/13, OSNC 2014, nr 2, poz. 19).
Jeżeli nie wchodzi w grę odwołanie likwidatorów spółki w drodze uchwały wspólników, do odwołania likwidatorów i mianowania innych powołany jest sąd rejestrowy. Sąd rejestrowy prowadzi m.in. rejestr handlowy i postanawia o dokonaniu w tym rejestrze odpowiednich wpisów lub o ich wykreśleniu. Do sądu rejestrowego należy też prowadzenie innych spraw dotyczących podmiotu wpisanego do rejestru, nie związanych bezpośrednio z dokonaniem wpisu lub jego wykreśleniem w rejestrze. W doktrynie ten zakres działalności sądu rejestrowego określa się jako sprawowanie przez ten sąd funkcji nadzorczych nad podmiotami wpisanymi do rejestru i funkcji pomocniczych. W jego ramach mieści się m.in. odwoływanie z ważnych powodów likwidatorów spółki z ograniczoną odpowiedzialnością i mianowanie innych (art. 276 § 4 k.s.h.
, por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 6 stycznia 2000 r. I CZ 208/99, OSNC 2000, nr 6, poz. 122).
Zakres dopuszczalności skargi kasacyjnej w postępowaniu rejestrowym normuje art. 519
1
§ 3 k.p.c. W takim postępowaniu skarga kasacyjna przysługuje jedynie od postanowień sądu drugiej instancji w przedmiocie wpisu lub wykreślenia z rejestru podmiotu podlegającego rejestracji, przez co należy rozumieć wpis ujawniający w rejestrze podmiot podlegający rejestracji (wpis pierwotny, pierwszy) oraz wpis usuwający z tego rejestru podmiot tamże ujawniony na podstawie wpisu  pierwotnego. O możliwości zaskarżenia decyduje więc nie zakres pojęcia „postępowanie rejestrowe”, ale przedmiot rozstrzygnięcia wydanego w takim postępowaniu.
Z tych względów skarga kasacyjna w sprawie jest niedopuszczalna (por. odpowiednio postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 6 stycznia 2000 r. I CZ 208/99). Dodać należy, że pogląd, iż skarga kasacyjna nie przysługuje od postanowienia sądu drugiej instancji w przedmiocie odwołania likwidatorów spółki z ograniczoną odpowiedzialnością i mianowania innych (art. 276 § 4 k.s.h.) jest nadal aktualny w obecnym stanie prawnym (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 19 lutego 2015 r., III CZ 2/15, LEX nr 1652396) i znajduje także oparcie w piśmiennictwie.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 398
6
§ 3 k.p.c., Sąd Najwyższy orzekł, jak w sentencji
.
aj

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI