V CSK 687/13

Sąd Najwyższy2014-10-30
SNCywilneodpowiedzialność deliktowaŚrednianajwyższy
zadośćuczynienieśmierć osoby bliskiejwypadek komunikacyjnyskarga kasacyjnaSąd Najwyższyart. 448 k.c.art. 24 k.c.art. 446 k.c.

Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, uznając, że nie zachodzi istotne zagadnienie prawne ani rozbieżność orzecznictwa w kwestii zadośćuczynienia za śmierć osoby bliskiej w wypadku sprzed nowelizacji art. 446 § 4 k.c.

Strona pozwana wniosła skargę kasacyjną, domagając się jej przyjęcia do rozpoznania z uwagi na potrzebę wykładni art. 448 w zw. z art. 24 k.c. w kontekście rozbieżnego orzecznictwa dotyczącego zadośćuczynienia za śmierć osoby bliskiej w wypadku sprzed nowelizacji art. 446 § 4 k.c. Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi, stwierdzając, że kwestia ta była już wielokrotnie wyjaśniana w orzecznictwie, a stanowisko Sądu Najwyższego jest jednolite.

Sąd Najwyższy rozpatrywał wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, złożony przez stronę pozwaną P. S.A. w W. Skarżący powoływał się na potrzebę wykładni przepisów art. 448 w związku z art. 24 k.c. z uwagi na rzekomą rozbieżność orzecznictwa dotyczącą możliwości zasądzenia zadośćuczynienia za krzywdę doznaną wskutek śmierci osoby bliskiej w wypadku komunikacyjnym, który wydarzył się przed nowelizacją art. 446 § 4 k.c. Sąd Najwyższy, działając na podstawie art. 398^9 § 1 k.p.c., uznał, że nie zachodzi istotne zagadnienie prawne ani rozbieżność orzecznictwa. Podkreślono, że Sąd Najwyższy nie jest trzecią instancją sądową i jego rolą nie jest korygowanie błędów w każdej indywidualnej sprawie. Wskazano na postanowienie składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z dnia 27 czerwca 2014 r., III CZP 2/14, które potwierdziło jednolite stanowisko Sądu Najwyższego w tej kwestii. Zgodnie z tym stanowiskiem, za krzywdę powstałą wskutek śmierci poszkodowanego spowodowaną czynem niedozwolonym popełnionym przed 3 sierpnia 2008 r. (datą wejścia w życie art. 446 § 4 k.c.) zadośćuczynienie dla najbliższych członków rodziny przysługuje na podstawie art. 448 w związku z art. 24 k.c. Wobec braku przesłanek do przyjęcia skargi kasacyjnej, Sąd Najwyższy odmówił jej rozpoznania.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Tak, za krzywdę powstałą wskutek śmierci poszkodowanego spowodowaną czynem niedozwolonym popełnionym przed 3 sierpnia 2008 r. zadośćuczynienie dla najbliższych członków rodziny przysługuje na podstawie art. 448 w związku z art. 24 k.c.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy stwierdził, że kwestia ta była wielokrotnie wyjaśniana w orzecznictwie i jest jednolicie rozstrzygana. Powołano się na postanowienie składu siedmiu sędziów III CZP 2/14, które podtrzymało pogląd o możliwości dochodzenia roszczenia na podstawie art. 448 w zw. z art. 24 k.c. w przypadku wypadków sprzed nowelizacji art. 446 § 4 k.c.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odmowa przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania

Strony

NazwaTypRola
M. W.osoba_fizycznapowód
Ł. W.osoba_fizycznapowód
G. W.osoba_fizycznapowód
J. W.osoba_fizycznapowód
P. S.A. w W.spółkapozwany

Przepisy (7)

Główne

k.p.c. art. 398^9 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona.

k.c. art. 448

Kodeks cywilny

Podstawa do zasądzenia zadośćuczynienia za krzywdę doznaną wskutek śmierci osoby bliskiej w wypadku sprzed nowelizacji art. 446 § 4 k.c.

k.c. art. 24

Kodeks cywilny

Podstawa do zasądzenia zadośćuczynienia za krzywdę doznaną wskutek śmierci osoby bliskiej w wypadku sprzed nowelizacji art. 446 § 4 k.c.

k.p.c. art. 398^9 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa prawna odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.

Pomocnicze

k.p.c. art. 398^4 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

k.c. art. 446 § § 4

Kodeks cywilny

Przepis wprowadzony nowelizacją, nie miał zastosowania do wypadków sprzed jego wejścia w życie.

u.u.o. art. 34 § ust. 1

Ustawa o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczeń Komunikacyjnych

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak istotnego zagadnienia prawnego lub rozbieżności orzecznictwa w kwestii zadośćuczynienia za śmierć osoby bliskiej w wypadku sprzed nowelizacji art. 446 § 4 k.c.

Odrzucone argumenty

Istnienie rozbieżności orzecznictwa dotyczącego możliwości zasądzenia zadośćuczynienia za krzywdę doznaną wskutek śmierci osoby bliskiej w wypadku komunikacyjnym, który wydarzył się przed nowelizacją art. 446 § 4 k.c.

Godne uwagi sformułowania

Sąd Najwyższy nie jest trzecią instancją sądową i nie jest jego rolą korygowanie ewentualnych błędów w zakresie stosowania czy wykładni prawa w każdej indywidualnej sprawie. Cel wymagania przewidzianego w art. 398^4 § 2 k.p.c. może być osiągnięty jedynie przez powołanie i uzasadnienie istnienia przesłanek umożliwiających realizację publicznoprawnych funkcji skargi kasacyjnej.

Skład orzekający

Teresa Bielska-Sobkowicz

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej z powodu braku istotnego zagadnienia prawnego lub rozbieżności orzecznictwa, zwłaszcza w sprawach dotyczących zadośćuczynienia za śmierć osoby bliskiej."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wypadków sprzed nowelizacji art. 446 § 4 k.c. i odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Orzeczenie wyjaśnia rolę Sądu Najwyższego i kryteria przyjmowania skarg kasacyjnych, co jest istotne dla prawników praktyków. Dotyczy też ważnej materii zadośćuczynienia.

Kiedy Sąd Najwyższy odrzuci Twoją skargę kasacyjną? Kluczowe kryteria przyjęcia sprawy.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt V CSK 687/13
POSTANOWIENIE
Dnia 30 października 2014 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Teresa Bielska-Sobkowicz
w sprawie z powództwa M. W., Ł. W., G. W.
i J. W.
‎
przeciwko P. S.A. w W.
‎
o zapłatę,
‎
na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 30 października 2014 r.,
‎
na skutek skargi kasacyjnej strony pozwanej od wyroku Sądu Apelacyjnego w […]
‎
z dnia 22 sierpnia 2013 r., sygn. akt I ACa […],
odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.
UZASADNIENIE
Zgodnie z art. 398
9
§ 1 k.p.c. Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Cel wymagania przewidzianego w art. 398
4
§ 2 k.p.c. może być osiągnięty jedynie przez powołanie i uzasadnienie istnienia przesłanek umożliwiających realizację publicznoprawnych funkcji skargi kasacyjnej. Tylko na tych przesłankach Sąd Najwyższy może oprzeć rozstrzygnięcie o przyjęciu lub odmowie przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. Dopuszczenie i rozpoznanie skargi kasacyjnej ustrojowo i procesowo jest uzasadnione jedynie w tych sprawach, w których mogą być zrealizowane jej funkcje publicznoprawne. Nie w każdej zatem sprawie, nawet w takiej, w której rozstrzygnięcie oparte jest na błędnej subsumpcji czy wadliwej wykładni prawa, skarga kasacyjna może być przyjęta do rozpoznania. Podkreślenia wymaga, że  Sąd Najwyższy nie jest trzecią instancją sądową i nie jest jego rolą korygowanie ewentualnych błędów w zakresie stosowania czy wykładni prawa w każdej indywidualnej sprawie.
Wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania skarżący  P. S.A. w W. oparł na przesłankach określonych w art. 398
9
§ 1 pkt 1 i 4 k.p.c., powołując się na potrzebę wykładni art. 448 w związku z art. 24 k.c. z uwagi na rozbieżne orzecznictwo dotyczące możliwości zasądzenia zadośćuczynienia za krzywdę doznaną wskutek śmierci osoby bliskiej w wypadku komunikacyjnym, który wydarzył się przed nowelizacją art. 446 § 4 k.c. Wskazywał też na oczywistą zasadność skargi.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Wbrew twierdzeniom zawartym w uzasadnieniu wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, nie występuje rozbieżność orzecznictwa, nie występuje też istotne zagadnienie prawne. Kwestia dotycząca stosowania przepisu art. 448 k.c. w sprawach o zadośćuczynienie za krzywdę wyrządzoną na skutek śmierci osoby bliskiej w wypadku komunikacyjnym, który wydarzył się przed wejściem w życie nowelizacji wprowadzającej art. 446 § 4 k.c. wyjaśniana była wielokrotnie w orzecznictwie Sądu Najwyższego. Wyrażone w wielu orzeczeniach stanowisko Sądu Najwyższego jest jednolite. Wyrazem tego stanowiska jest postanowienie składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z dnia 27 czerwca 2014 r., III CZP 2/14, odmawiające podjęcia uchwały w tym przedmiocie. W uzasadnieniu tego postanowienia Sąd Najwyższy przypomniał dotychczasową linię orzeczniczą i podtrzymał pogląd, że po wejściu w życie art. 446 § 4 k.c., tj. od dnia 3 sierpnia 2008 r. roszczenie o zadośćuczynienie za krzywdę doznaną przez poszkodowanego w wyniku uszkodzenia ciała lub wywołania rozstroju zdrowia przysługuje tylko najbliższym członkom rodziny zmarłego, oraz, że za krzywdę powstałą wskutek śmierci poszkodowanego spowodowaną czynem niedozwolonym popełnionym przed tym dniem zadośćuczynienie dla najbliższych członków rodziny przysługuje na podstawie art. 448 w związku z art. 24 k.c. Sąd Najwyższy powołał  się także na ugruntowaną w orzecznictwie tego Sądu wykładnię art. 34 ust. 1 ustawy z dnia 22 maja 2003 r. o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczeń Komunikacyjnych, również zatem ta kwestia nie wymaga dodatkowego wyjaśnienia.
Nie zachodzi zatem potrzeba dokonywania po raz kolejny powołanych w postawie skargi przepisów, nie ma też mowy o ich oczywistym i rażącym ich naruszeniu.
Z tych względów, oraz w braku innych przyczyn przyjęcia skargi kasacyjnej  do rozpoznania Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji na podstawie art. 398
9
§ 2 k.p.c.
aw

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI