V CSK 35/21

Sąd Najwyższy2021-03-09
SNCywilneprawo rzeczoweŚrednianajwyższy
skarga kasacyjnanakładynieruchomośćumowa najmuSąd Najwyższykodeks cywilnyroszczeniaposiadacz nieruchomości

Podsumowanie

Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania z powodu niespełnienia wymogów formalnych i braku istotnego zagadnienia prawnego.

Sąd Najwyższy rozpatrywał skargę kasacyjną B. K. od wyroku Sądu Apelacyjnego w sprawie o zapłatę. Skarżąca wniosła o przyjęcie skargi do rozpoznania, przedstawiając dwa zagadnienia prawne dotyczące uprawnienia posiadacza nieruchomości do dochodzenia zwrotu nakładów. Sąd Najwyższy uznał, że zagadnienia te miały charakter kazuistyczny i nie stanowiły istotnego zagadnienia prawnego, a ich rozstrzygnięcie nie miałoby wpływu na stan faktyczny sprawy, zwłaszcza w kontekście postanowień umownych.

Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej rozpoznał skargę kasacyjną powódki B. K. od wyroku Sądu Apelacyjnego w sprawie o zapłatę. Skarga kasacyjna jest szczególnym środkiem odwoławczym, wymagającym wniosku o przyjęcie do rozpoznania wraz z jego uzasadnieniem, które powinno wykazywać istnienie przesłanek o charakterze publicznoprawnym. Skarżąca przedstawiła dwa zagadnienia prawne dotyczące zwrotu nakładów na nieruchomość na podstawie przepisów Kodeksu cywilnego (art. 226, 230, 676 k.c.) oraz kwalifikacji prac adaptacyjnych jako nakładów koniecznych lub ulepszeń. Sąd Najwyższy uznał, że sformułowane zagadnienia miały charakter kazuistyczny i służyły jedynie uzyskaniu odpowiedzi na szczegółowe elementy stanu faktycznego, a nie stanowiły istotnego zagadnienia prawnego, którego rozstrzygnięcie miałoby znaczenie dla sprawy. Dodatkowo, sąd wskazał na postanowienia umowne między stronami, w tym zrzeczenie się roszczeń przez skarżącą, które miały wpływ na rozstrzygnięcie. W związku z tym, Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania na podstawie art. 398^9 § 2 k.p.c. Nie orzeczono o kosztach postępowania kasacyjnego na rzecz pozwanej, ponieważ jej wniosek nie dotyczył etapu przyjęcia skargi. Przyznano wynagrodzenie pełnomocnikowi z urzędu.

Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.

Sprawdź

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, jeśli postanowienia umowne stanowią inaczej i skarżący zrzekł się roszczeń.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że sformułowane zagadnienie prawne miało charakter kazuistyczny i nie stanowiło istotnego zagadnienia prawnego, którego rozstrzygnięcie miałoby wpływ na stan faktyczny sprawy, zwłaszcza w kontekście postanowień umownych dotyczących ponoszenia kosztów nakładów przez najemcę i zrzeczenia się roszczeń przez skarżącą.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

Odmowa przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania

Strona wygrywająca

Pozwana (Spółdzielnia Mieszkaniowa "G." w K.) - w zakresie odmowy przyjęcia skargi, ale nie uzyskała zasądzenia kosztów

Strony

NazwaTypRola
T. K.osoba_fizycznapowód
B. K.osoba_fizycznapowódka
Spółdzielnia Mieszkaniowa "G." w K.spółkapozwana

Przepisy (8)

Główne

k.p.c. art. 398^4 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Określa wymogi formalne skargi kasacyjnej, w tym obowiązek zawarcia wniosku o przyjęcie do rozpoznania i jego uzasadnienia.

k.p.c. art. 398^4 § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Wskazuje, że Sąd Najwyższy bada tylko okoliczności uzasadniające przyjęcie skargi do rozpoznania, a nie podstawy kasacyjne.

k.p.c. art. 398^9 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Określa przesłanki przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, w tym istnienie istotnego zagadnienia prawnego.

k.p.c. art. 398^9 § 2

Kodeks postępowania cywilny

Podstawa do odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.

Pomocnicze

k.c. art. 226

Kodeks cywilny

Dotyczy roszczenia właściciela przeciwko samoistnemu posiadaczowi o wynagrodzenie za korzystanie z rzeczy, o zwrot pożytków pobranych lub o zapłatę ich wartości, jak również o wynagrodzenie za bezumowne korzystanie z rzeczy.

k.c. art. 230

Kodeks cywilny

Stosuje się odpowiednio do stosunków między właścicielem a posiadaczem rzeczy, gdy nie unormowano odmiennie przepisami o powrocie rzeczy do właściciela.

k.c. art. 676

Kodeks cywilny

Jeżeli najemca lokalu ulepszył wynajmowaną rzecz, a nie ma co do tego postanowień umowy, wynajmujący może według swego wyboru albo zatrzymać ulepszenia za zapłatą sumy odpowiadającej ich wartości w chwili zwrotu rzeczy, albo żądać przywrócenia stanu poprzedniego.

k.c. art. 753 § 2

Kodeks cywilny

Dotyczy rozliczeń między stronami umowy użyczenia.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Sformułowane przez skarżącą zagadnienia prawne miały charakter kazuistyczny. Rozstrzygnięcie zagadnień prawnych nie miałoby wpływu na stan faktyczny sprawy. Istnienie postanowień umownych dotyczących nakładów i zrzeczenia się roszczeń przez skarżącą.

Godne uwagi sformułowania

Skarga kasacyjna jest szczególnym środkiem odwoławczym, którego wymogi określa art. 398^4 § 1 i 2 k.p.c. Sąd Najwyższy w ramach przedsądu bada tylko wskazane w skardze kasacyjnej okoliczności uzasadniające jej przyjęcie do rozpoznania, a nie podstawy kasacyjne i ich uzasadnienie Cel wymagania przewidzianego w art. 398^4 § 2 k.p.c. może być osiągnięty jedynie przez powołanie i uzasadnienie przez skarżącego istnienia przesłanek o charakterze publicznoprawnym. Sformułowane zagadnienie prawne powinno odwoływać się w sposób generalny i abstrakcyjny do treści przepisu, który nie podlega jednoznacznej wykładni, natomiast nie może mieć charakteru kazuistycznego Nie stanowi bowiem istotnego zagadnienia prawnego taki problem prawny, którego rozstrzygnięcie nie miałoby żadnego znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy w stanie faktycznym ustalonym przez Sąd drugiej instancji.

Skład orzekający

Maria Szulc

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja wymogów formalnych skargi kasacyjnej i kryteriów przyjęcia jej do rozpoznania przez Sąd Najwyższy, zwłaszcza w kontekście istnienia istotnego zagadnienia prawnego oraz wpływu postanowień umownych na roszczenia z tytułu nakładów."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej i faktycznej, gdzie skarżący nie wykazał istnienia istotnego zagadnienia prawnego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Orzeczenie wyjaśnia kluczowe wymogi formalne skargi kasacyjnej i kryteria jej przyjęcia przez Sąd Najwyższy, co jest istotne dla praktyków prawa cywilnego, ale nie zawiera przełomowych rozstrzygnięć prawnych.

Kiedy Sąd Najwyższy odrzuci Twoją skargę kasacyjną? Kluczowe wymogi formalne i istota zagadnienia prawnego.

Sektor

nieruchomości

Agent AI dla prawników

Masz pytanie dotyczące tej sprawy?

Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.

Wyszukiwanie w 1,4 mln orzeczeń SN, NSA i sądów powszechnych
Dogłębna analiza z powołaniem na źródła
Zadawaj pytania uzupełniające — jak rozmowa z ekspertem

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

SN
Sygn. akt V CSK 35/21
POSTANOWIENIE
Dnia 9 marca 2021 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Maria Szulc
w sprawie z powództwa T. K. i B. K.
‎
przeciwko Spółdzielni Mieszkaniowej "G." w K.
‎
o zapłatę,
‎
na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 9 marca 2021 r.,
‎
na skutek skargi kasacyjnej powódki B. K.
od wyroku Sądu Apelacyjnego w (…)
‎
z dnia 25 czerwca 2020 r., sygn. akt I ACa (…), I ACz (…)
1) odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania,
2) przyznaje ze Skarbu Państwa Sądu Apelacyjnego w
(…)
na rzecz adw. Ł. K. wynagrodzenie w kwocie 5400 (pięć tysięcy czterysta) złotych podwyższone o stawkę podatku VAT tytułem udzielenia powodom nieopłaconej pomocy prawnej w postępowaniu kasacyjnym.
UZASADNIENIE
Skarga kasacyjna jest szczególnym środkiem odwoławczym, którego wymogi określa art. 398
4
§ 1 i 2 k.p.c. wskazując na jej cechy konstrukcyjne  i nakładając na skarżącego obowiązek zawarcia w skardze wniosku o przyjęcie do rozpoznania oraz jego uzasadnienia.
Sąd Najwyższy w ramach przedsądu bada tylko wskazane w skardze kasacyjnej okoliczności uzasadniające jej przyjęcie do rozpoznania, a nie podstawy  kasacyjne i ich uzasadnienie, zaś cel wymagania przewidzianego w  art.  398
4
§ 2 k.p.c. może być osiągnięty jedynie przez powołanie i uzasadnienie przez skarżącego istnienia przesłanek o charakterze publicznoprawnym. W  przypadku powołania we wniosku przesłanki określonej w art. 398
9
§ 1 pkt 1 k.p.c. należy sformułować zagadnienie prawne oraz przedstawić odrębną, pogłębioną argumentację prawną wskazującą na zaistnienie powołanej okoliczności uzasadniającej przyjęcie skargi do rozpoznania (postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 10 maja 2001 r., II CZ 35/01, OSNC 2002, nr 1, poz. 11, z dnia 11 stycznia 2002 r., III CKN 570/01 OSNC 2002, nr 12, poz. 151, z dnia 23 listopada 2010 r., II CSK 344/10, nie publ.).
Skarżąca przedstawiła dwa zagadnienia prawne dotyczące uprawnienia posiadacza nieruchomości do dochodzenia zwrotu nakładów, w tym koniecznych, na podstawie art. 226 w zw. z 230 k.c. lub art. 676 k.c. bądź też na podstawie art. 753 § 2 k.c. oraz czy prace adaptacyjne stanowią nakłady konieczne, nakłady inne niż konieczne w rozumieniu art. 226 k.c., czy ulepszenia w rozumieniu art. 676 k.c. a w razie odpowiedzi przeczącej jakimi kryteriami należy się kierować przy ustalaniu czy wykonywane prace stanowią nakłady konieczne, nakłady inne niż konieczne, ulepszenia lub prace adaptacyjne.
Sformułowane zagadnienie prawne powinno odwoływać się w sposób generalny i abstrakcyjny do treści przepisu, który nie podlega jednoznacznej wykładni, natomiast nie może  mieć charakteru kazuistycznego i służyć uzyskaniu przez skarżącego odpowiedzi odnośnie do kwalifikacji prawnej pewnych szczegółowych elementów podstawy faktycznej zaskarżonego rozstrzygnięcia, a  do  takiego rezultatu zmierza wniosek w tym zakresie, zwłaszcza w zakresie zagadnienia drugiego i uzasadnienia wniosku, w którym skarżąca zmierza do  przedstawienia własnej wersji stanu faktycznego. Ponadto, mimo że w uzasadnieniu wniosku wskazuje na fakt zawarcia umowy, pomija treść art. 676 k.c. i 230 k.c.
in fine
w zakresie w jakim odsyłają do postanowień umownych. Strony łączyła umowa zawierająca postanowienia o ponoszeniu wszelkich kosztów nakładów przez najemcę, co skarżąca potwierdziła w porozumieniu z 2014 r. zrzekając się wszelkich roszczeń o zwrot nakładów (ulepszeń) w lokalu użytkowym. Wiążą je zatem postanowienia umowy i rozstrzygnięcie zagadnień pozostaje bez  wpływu na rozstrzygnięcie. Nie stanowi bowiem istotnego zagadnienia prawnego taki problem prawny, którego rozstrzygnięcie nie miałoby żadnego znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy w stanie faktycznym ustalonym przez Sąd drugiej instancji.
Z tych względów należało odmówić przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania (art. 398
9
§ 2 k.p.c.). O kosztach postępowania kasacyjnego na rzecz pozwanej nie orzeczono, bowiem jej wniosek o ich zasądzenie nie dotyczy  etapu przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania (art. 398
9
§ 2 k.p.c.). O wynagrodzeniu pełnomocnika z urzędu orzeczono na podstawie § 4 ust. 1 i 3, § 2 ust. 7 i § 16 ust. 4 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. poz. 1714).
jw

Nie znalazłeś odpowiedzi?

Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.

Rozpocznij analizę