V CSK 127/16

Sąd Najwyższy2016-09-01
SNRodzinnewładza rodzicielskaŚrednianajwyższy
władza rodzicielskaskarga kasacyjnaniedopuszczalnośćprawo rodzinneSąd Najwyższypostępowanie nieprocesowe

Sąd Najwyższy odrzucił skargę kasacyjną w sprawie o pozbawienie władzy rodzicielskiej, uznając ją za niedopuszczalną.

Sąd Najwyższy rozpoznał skargę kasacyjną wnioskodawczyni od postanowienia Sądu Okręgowego w K., które odrzuciło wniosek o pozbawienie władzy rodzicielskiej. Sąd Najwyższy uznał skargę kasacyjną za niedopuszczalną, powołując się na art. 519¹ k.p.c., który ogranicza dopuszczalność skargi kasacyjnej w sprawach z zakresu prawa rodzinnego. W konsekwencji skargę odrzucono, a wnioskodawczyni zasądzono zwrot kosztów postępowania kasacyjnego.

Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej rozpoznał skargę kasacyjną wnioskodawczyni A. S.-K. od postanowienia Sądu Okręgowego w K. z dnia 24 sierpnia 2015 r., które zmieniło postanowienie Sądu Rejonowego w B. i odrzuciło wniosek o pozbawienie władzy rodzicielskiej. Sąd Okręgowy ustalił również, że każdy z uczestników ponosi koszty postępowania związane ze swoim udziałem. Wnioskodawczyni zaskarżyła to postanowienie skargą kasacyjną, domagając się jego zmiany lub uchylenia. Uczestnik postępowania T. S. wniósł o odrzucenie skargi kasacyjnej jako niedopuszczalnej. Sąd Najwyższy, powołując się na art. 519¹ § 2 k.p.c., stwierdził, że w sprawach z zakresu prawa rodzinnego, opiekuńczego i kurateli skarga kasacyjna przysługuje tylko w ściśle określonych przypadkach (sprawy o przysposobienie oraz o podział majątku wspólnego po ustaniu wspólności majątkowej małżonków, gdy wartość przedmiotu zaskarżenia nie jest niższa niż 150 000 zł). Ponieważ sprawa dotyczyła pozbawienia władzy rodzicielskiej, skarga kasacyjna była niedopuszczalna. Sąd Najwyższy odrzucił skargę kasacyjną na podstawie art. 398⁶ § 3 i 2 k.p.c. i zasądził od skarżącej na rzecz uczestnika postępowania zwrot kosztów postępowania kasacyjnego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, skarga kasacyjna nie przysługuje od postanowienia sądu drugiej instancji odrzucającego wniosek o pozbawienie władzy rodzicielskiej.

Uzasadnienie

Zgodnie z art. 519¹ § 2 k.p.c., w sprawach z zakresu prawa rodzinnego, opiekuńczego i kurateli skarga kasacyjna przysługuje tylko w sprawach o przysposobienie oraz o podział majątku wspólnego po ustaniu wspólności majątkowej między małżonkami, a w tych drugich tylko gdy wartość przedmiotu zaskarżenia nie jest niższa niż 150 000 zł. Sprawa o pozbawienie władzy rodzicielskiej nie mieści się w tych wyjątkach.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

Odrzucenie skargi kasacyjnej

Strona wygrywająca

T. S. (uczestnik postępowania)

Strony

NazwaTypRola
A. S.-K.osoba_fizycznawnioskodawczyni
T. S.osoba_fizycznauczestnik postępowania

Przepisy (6)

Główne

k.p.c. art. 519¹ § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

W sprawach z zakresu prawa rodzinnego, opiekuńczego i kurateli skarga kasacyjna przysługuje tylko w sprawach o przysposobienie oraz o podział majątku wspólnego po ustaniu wspólności majątkowej między małżonkami, a i w tych ostatnich tylko wtedy, gdy wartość przedmiotu zaskarżenia nie jest niższa niż sto pięćdziesiąt tysięcy złotych.

k.p.c. art. 398⁶ § § 3 i 2

Kodeks postępowania cywilnego

Pomocnicze

k.p.c. art. 398¹ § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 13 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 398²

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 520 § § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Skarga kasacyjna w sprawach z zakresu prawa rodzinnego dotyczących władzy rodzicielskiej jest niedopuszczalna na podstawie art. 519¹ § 2 k.p.c.

Odrzucone argumenty

Argumentacja skarżącej oparta na art. 398¹ § 1 k.p.c. i powołanym postanowieniu V CZ 106/14, które dotyczyło innej sytuacji prawnej.

Godne uwagi sformułowania

W postępowaniu procesowym przypadki dopuszczalności skargi kasacyjnej określa art. 398¹ i art. 398² k.p.c., natomiast w postępowaniu nieprocesowym zagadnienie to reguluje art. 519¹ k.p.c. Oznacza to, że wniesiona w niniejszej sprawie skarga kasacyjna jest niedopuszczalna. Skarżąca nie dostrzega jednak, że w każdym wypadku chodzi o sytuację, w której skarga kasacyjna jest dopuszczalna co do zasady.

Skład orzekający

Teresa Bielska-Sobkowicz

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Potwierdzenie niedopuszczalności skargi kasacyjnej w sprawach o pozbawienie władzy rodzicielskiej."

Ograniczenia: Dotyczy wyłącznie spraw o pozbawienie władzy rodzicielskiej i ogólnych zasad dopuszczalności skargi kasacyjnej w postępowaniu nieprocesowym.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia proceduralnego, jakim jest dopuszczalność skargi kasacyjnej w sprawach rodzinnych, co jest istotne dla praktyków prawa rodzinnego.

Kiedy skarga kasacyjna w sprawach rodzinnych jest niedopuszczalna? Wyjaśnia Sąd Najwyższy.

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt V CSK 127/16
POSTANOWIENIE
Dnia 1 września 2016 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Teresa Bielska-Sobkowicz
w sprawie z wniosku A. S.-K.
‎
przy uczestnictwie T. S.
‎
o pozbawienie władzy rodzicielskiej,
‎
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym
w Izbie Cywilnej w dniu 1 września 2016 r.,
‎
skargi kasacyjnej wnioskodawczyni
od postanowienia Sądu Okręgowego w K.
‎
z dnia 24 sierpnia 2015 r., sygn. akt XVII RCz […],
odrzuca skargę kasacyjną i zasądza od skarżącej na rzecz uczestnika postępowania 137 (sto trzydzieści siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
UZASADNIENIE
Sąd Okręgowy w K. postanowieniem z dnia 24 sierpnia 2015 r. w sprawie z wniosku A. S.-K. przy uczestnictwie T. S. o pozbawienie władzy rodzicielskiej na skutek zażalenia uczestnika T. S.  na postanowienie Sądu Rejonowego w B. z dnia 27 marca 2015 r. zmienił  zaskarżone postanowienie Sądu Rejonowego w ten sposób, że wniosek o pozbawienie władzy rodzicielskiej odrzucił i ustalił, iż każdy z uczestników ponosi koszty postępowania związane ze swoim udziałem w sprawie.
Od powyższego postanowienia wnioskodawczyni złożyła skargę kasacyjną, domagając się jego zmiany, ewentualnie uchylenia i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania, z uwzględnieniem kosztów postępowania kasacyjnego. W skardze wskazała m. in., że spełnia ona wymogi określone w art. 398
1
§ 1 k.p.c. w zw. z art. 13 § 2 k.p.c. i art. 398
2
k.p.c. w zw. z art. 13 § 2 k.p.c.
W odpowiedzi na skargę kasacyjną uczestnik wniósł o odrzucenie skargi kasacyjnej jako niedopuszczalnej, ewentualnie odmowę przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, a w razie przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania o oddalenie skargi kasacyjnej; w każdym z tych przypadków o zasądzenie od wnioskodawczyni na rzecz uczestnika kosztów zastępstwa procesowego.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
W postępowaniu procesowym przypadki dopuszczalności skargi kasacyjnej określa art. 398
1
i art. 398
2
k.p.c., natomiast w postępowaniu nieprocesowym zagadnienie to reguluje art. 519
1
k.p.c. Z przepisu tego wynika, że w sprawach z zakresu prawa rodzinnego, opiekuńczego i kurateli (art. 561 - 605 k.p.c.) skarga kasacyjna przysługuje tylko w sprawach o przysposobienie oraz o podział majątku wspólnego po ustaniu wspólności majątkowej między małżonkami, a i w tych ostatnich tylko wtedy, gdy wartość przedmiotu zaskarżenia nie jest niższa niż sto pięćdziesiąt tysięcy złotych. Zakres tych spraw obejmuje również sprawy o pozbawienie władzy rodzicielskiej (art. 579 k.p.c.; por.: postanowienia SN z dnia 28 maja 2014 r., sygn. akt I CZ 28/14,
www.sn.pl
, z dnia 28 maja 2013 r., sygn. akt V CZ 163/12,
www.sn.pl
, z dnia 16 listopada 2004 r., sygn. akt III CZ 102/04, nie publ.; zob. także: postanowienie SN z dnia 3 lutego 2012 r., sygn. akt I CZ 153/11, OSNC Zbiór Dodatkowy nr B/2013, poz. 39). Oznacza to, że wniesiona w niniejszej sprawie skarga kasacyjna jest niedopuszczalna.
Postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 15 lutego 2015 r., V CZ 106/14, które skarżąca przywołała dla wykazania dopuszczalności skargi kasacyjnej, dotyczy innego problemu. Sąd Najwyższy wskazał w nim, że jest dopuszczalna skarga kasacyjna od postanowienia, którym sąd drugiej instancji zmienił postanowienie i odrzucił pozew. Pogląd ten jest oczywiście trafny, wynika to bowiem wprost z art. 398
1
§ 1 k.p.c. Skarżąca nie dostrzega jednak, że  w każdym wypadku chodzi o sytuację, w której skarga kasacyjna jest dopuszczalna co do zasady. Jak zaś wskazano wyżej, w sprawach z zakresu prawa rodzinnego dotyczących władzy rodzicielskiej skarga kasacyjna nie przysługuje, nie przysługuje zatem również od postanowienia w przedmiocie odrzucenia wniosku.
Powołane przez skarżącą rozporządzenie Rady (WE) nr 2201/2003 z dnia  27 listopada 2003 r. dotyczące jurysdykcji oraz uznawania i wykonywania orzeczeń  w sprawach małżeńskich oraz w sprawach dotyczących odpowiedzialności rodzicielskiej, uchylające rozporządzenie (WE) nr 1347/2000 (Dz. Urz. UE seria L, z 2003 r., nr 338, s. 1 - 29, polskie wydanie specjalne: rozdział 19, tom 6, s. 243 - 271, z późn. zm.) nie kreuje wyodrębnionego rodzaju sprawy o pozbawienie władzy rodzicielskiej, do którego nie miałaby zastosowania norma z art. 519
1
§ 2 k.p.c. Treść rozporządzenia (żaden z jego przepisów) nie daje również podstaw do odmiennego stosowania w tym zakresie zasad procedury cywilnej określających dopuszczalność skargi kasacyjnej.
Wobec powyższego, na podstawie art. 398
6
§ 3 i 2 k.p.c., Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji. O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 520 § 3 k.p.c.
jw

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI