V CSK 214/16

Sąd Najwyższy2016-11-07
SNCywilneprawo spółekŚrednianajwyższy
spółka jawnaspółka cywilnasukcesjaprzekształcenieksięga wieczystaSąd Najwyższyskarga kasacyjna

Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania z powodu braku przesłanek wskazanych w art. 398^9 § 1 k.p.c., uznając, że kwestia sukcesji spółki jawnej w majątku spółki cywilnej jest już ugruntowana w orzecznictwie.

Wnioskodawca złożył skargę kasacyjną, powołując się na potrzebę wykładni przepisów dotyczących sukcesji spółki jawnej w majątku spółki cywilnej przed 2004 r. oraz na oczywistą zasadność skargi. Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi do rozpoznania, stwierdzając, że kwestia ta jest już rozstrzygnięta w orzecznictwie (wyrok SN z dnia 6 listopada 2014 r., II CSK 90/14), a skarga nie jest oczywiście uzasadniona. Zasądzono koszty postępowania kasacyjnego.

Sąd Najwyższy rozpoznał skargę kasacyjną od postanowienia Sądu Okręgowego w K. z dnia 6 października 2015 r. w sprawie z wniosku „M.” M. Spółki Jawnej o wpis prawa użytkowania wieczystego i własności budynku w księdze wieczystej. Wnioskodawca domagał się przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, wskazując na potrzebę wykładni przepisów prawnych budzących wątpliwości i wywołujących rozbieżności w orzecznictwie, a mianowicie na problem istnienia sukcesji ex lege spółki jawnej w zakresie majątku wspólników spółki cywilnej przed dniem 15 stycznia 2004 r. Skarżący podniósł również zarzut oczywistej zasadności skargi. Sąd Najwyższy, zgodnie z art. 398^9 § 1 k.p.c., odmówił przyjęcia skargi do rozpoznania. Uzasadnienie opierało się na stwierdzeniu, że oczywista zasadność skargi wymaga widocznych na pierwszy rzut oka naruszeń prawa, czego w tej sprawie nie stwierdzono. Ponadto, Sąd Najwyższy uznał, że kwestia sukcesji spółki cywilnej w majątek spółki jawnej na podstawie art. 26 § 4 k.s.h. została już ugruntowana w orzecznictwie, w szczególności w wyroku Sądu Najwyższego z dnia 6 listopada 2014 r., II CSK 90/14, co wyklucza potrzebę ponownego rozstrzygania tego problemu i spełnienie celu publicznego skargi kasacyjnej. W konsekwencji, Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi do rozpoznania i zasądził od wnioskodawcy na rzecz uczestnika postępowania A. K. kwotę 240 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, w sprawie nie występuje istotne zagadnienie prawne ani potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie, ponieważ kwestia sukcesji spółki jawnej w majątku spółki cywilnej przed dniem 15 stycznia 2004 r. jest już ugruntowana w orzecznictwie Sądu Najwyższego.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy stwierdził, że kwestia sukcesji praw i obowiązków spółki cywilnej w spółkę jawną na podstawie art. 26 § 4 k.s.h. została już rozstrzygnięta w orzecznictwie, w tym w wyroku z dnia 6 listopada 2014 r., II CSK 90/14. W związku z tym, dalsze rozstrzyganie tego problemu nie przyczyniłoby się do rozwoju prawa, co wyklucza spełnienie celu publicznego skargi kasacyjnej.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odmowa przyjęcia skargi kasacyjnej

Strona wygrywająca

A. K.

Strony

NazwaTypRola
"M." M. Spółka Jawnaspółkawnioskodawca
M. M.osoba_fizycznauczestnik
A. K.osoba_fizycznauczestnik

Przepisy (9)

Główne

k.p.c. art. 398^9 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona.

k.s.h. art. 26 § § 4

Kodeks spółek handlowych

Przekształcenie spółki cywilnej w jawną następuje z mocy prawa.

Pomocnicze

k.p.c. art. 398^9 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

W razie odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, Sąd Najwyższy zamyka rozprawę i wydaje postanowienie.

k.p.c. art. 13 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Przepisy dotyczące postępowania w sprawach o prawa majątkowe stosuje się odpowiednio do innych spraw, w których wyniki postępowania mają wpływ na prawa osób trzecich.

k.p.c. art. 520 § § 3

Kodeks postępowania cywilnego

W sprawach o wpis w księdze wieczystej oraz w sprawach dotyczących spółdzielni, w razie nieuwzględnienia wniosku o wpis lub postanowienia o wpisie, koszty postępowania ponosi wnioskodawca.

k.p.c. art. 98 § § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Zwrot kosztów następuje na podstawie zatwierdzonej przez sąd listy kosztów.

k.p.c. art. 108 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

W każdym orzeczeniu kończącym postępowanie w instancji sąd rozstrzygnie o kosztach.

k.p.c. art. 391 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd drugiej instancji na podstawie stanu faktycznego ustalonego przez sąd pierwszej instancji oraz dowodów dopuszczonych w postępowaniu apelacyjnym orzeka co do istoty sprawy.

k.p.c. art. 398^21

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd Najwyższy rozstrzyga o kosztach postępowania kasacyjnego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak przesłanek z art. 398^9 § 1 k.p.c. do przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. Kwestia sukcesji spółki jawnej w majątku spółki cywilnej jest już ugruntowana w orzecznictwie. Skarga kasacyjna nie jest oczywiście uzasadniona.

Odrzucone argumenty

Istnienie istotnego zagadnienia prawnego wymagającego wykładni. Oczywista zasadność skargi kasacyjnej.

Godne uwagi sformułowania

Cel wymagania przewidzianego w art. 398^4 § 2 k.p.c. może być wobec tego osiągnięty tylko przez powołanie i uzasadnienie przesłanek o charakterze publicznoprawnym. Oczywista zasadność skargi kasacyjnej oznacza, że dla przeciętnego prawnika podstawy wskazane w skardze prima facie zasługują na uwzględnienie. Oczywiste jest to, co jest widoczne bez potrzeby głębszej analizy, czy przeprowadzenia dłuższych badań lub dociekań. Na tle tej wypowiedzi, a także na tle wcześniejszego orzecznictwa Sądu Najwyższego, nie można stwierdzić, by konieczne było ponowne rozstrzyganie tego problemu w ramach obecnie wniesionej skargi kasacyjnej.

Skład orzekający

Karol Weitz

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej z powodu braku przesłanek formalnych, w szczególności gdy problem prawny został już rozstrzygnięty w orzecznictwie."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji przekształcenia spółki cywilnej w jawną przed 2004 r. i procedury kasacyjnej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Orzeczenie dotyczy kwestii proceduralnych związanych ze skargą kasacyjną i ugruntowanej linii orzeczniczej, co czyni je interesującym głównie dla prawników procesowych.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt V CSK 214/16
POSTANOWIENIE
Dnia 7 listopada 2016 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Karol Weitz
w sprawie z wniosku "M." M. Spółki Jawnej z siedzibą
w K.
przy uczestnictwie M. M.  i A. K.
‎
o wpis prawa użytkowania wieczystego i własności budynku w księdze wieczystej
Kw nr (…),
‎
na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 7 listopada 2016 r.,
‎
na skutek skargi kasacyjnej wnioskodawcy od postanowienia Sądu Okręgowego
w K.
‎
z dnia 6 października 2015 r., sygn. akt IV Cz (…),
1. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania;
2. zasądza od wnioskodawcy na rzecz uczestnika
postępowania A. K.
kwotę 240 zł (dwieście
czterdzieści złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania
kasacyjnego.
UZASADNIENIE
Zgodnie z art. 398
9
§ 1 k.p.c., Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona.
Cel wymagania przewidzianego w art. 398
4
§ 2 k.p.c. może być wobec tego osiągnięty tylko przez powołanie i uzasadnienie istnienia przesłanek o charakterze publicznoprawnym, które będą mogły stanowić podstawę oceny skargi kasacyjnej pod kątem przyjęcia jej do rozpoznania. Na tych jedynie przesłankach Sąd Najwyższy może oprzeć rozstrzygnięcie w kwestii przyjęcia bądź odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.
W niniejszej sprawie nie zachodzą przesłanki przyjęcia do rozpoznania skargi kasacyjnej od postanowienia Sądu Okręgowego w K.  z dnia 6 października 2015 r. W uzasadnieniu wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania powołano się na istnienie w sprawie potrzeby wykładni przepisów prawa budzących wątpliwości i wywołujących rozbieżności w orzecznictwie, jako jej podstawę wskazując problem istnienia sukcesji
ex lege
spółki jawnej w zakresie majątku wspólników spółki cywilnej przed dniem 15 stycznia 2004 r. W skardze wskazano także na jej oczywistą zasadność.
Po pierwsze, jak zostało wyjaśnione w judykaturze Sądu Najwyższego - oczywista zasadność skargi kasacyjnej oznacza, że dla przeciętnego prawnika podstawy wskazane w skardze
prima facie
zasługują na uwzględnienie. Sytuacja  taka w szczególności istnieje wtedy, gdy bez wątpienia wystąpiły uchybienia, na które powołuje się skarżący, lub gdy jest pewne, że miały one wpływ  na treść zaskarżonego orzeczenia albo podniesione zarzuty oczywiście uzasadniają wniesiony środek zaskarżenia. Pamiętać przy tym trzeba, że oczywiste jest to, co jest widoczne bez potrzeby głębszej analizy, czy przeprowadzenia dłuższych badań lub dociekań.
Skarżący musi zatem wykazać, że wyrok zapadł z oczywistym, rażącym naruszeniem przepisów prawa lub podstawowych zasad  obowiązujących w praworządnym państwie, widocznym na pierwszy rzut  oka, bez  konieczności przeprowadzenia bardziej szczegółowej analizy (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 18 czerwca 2008 r., III CSK 110/08, nie publ.). Bliższa  analiza
uzasadnienia wniosku o przyjęcie do rozpoznania skargi kasacyjnej nie pozwala przyjąć, by była ona - w powyższym rozumieniu - oczywiście uzasadniona.
Po drugie, w sprawie nie występuje także przesłanka z art. 398
9
§ 1 pkt 2 k.p.c. Kwestia ta przez dłuższy czas stanowiła przedmiot rozbieżnych ocen w orzecznictwie, współcześnie uznać można jednak, że w judykaturze utrwaliło się  stanowisko o pełnej sukcesji z mocy prawa w razie przekształcenia spółki cywilnej w jawną na podstawie art. 26 § 4 k.s.h. Za ostatecznie ukształtowany pogląd ten uznał Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 6 listopada 2014 r., II CSK 90/14 (nie publ.) Na tle tej wypowiedzi, a także na tle wcześniejszego orzecznictwa Sądu Najwyższego, nie można stwierdzić, by konieczne było ponowne rozstrzyganie tego problemu w ramach obecnie wniesionej skargi kasacyjnej. Kolejne orzeczenie Sądu Najwyższego nie przyczyniłoby się w tym zakresie w istotnym stopniu do rozwoju prawa, co wyklucza spełnienie przez skargę kasacyjną celu publicznego, mającego dominujące znaczenie w ramach tego środka zaskarżenia.
Z tych względów należało odmówić przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania (art. 398
9
§ 2 w zw. z art. 13 § 2 k.p.c.).
O kosztach postępowania kasacyjnego należnych uczestnikowi A.K. Sąd Najwyższy orzekł na podstawie art. 520 § 3, art. 98 § 3 oraz art. 108 § 1 w zw. z art. 13 § 2, art. 391 § 1 i art. 398
21
k.p.c.
jw

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI