V CSK 178/16

Sąd Najwyższy2016-10-26
SNnieruchomościprawo rzeczoweŚrednianajwyższy
skarga kasacyjnaSąd Najwyższynieruchomościzmiana sposobu korzystaniapozwolenie na użytkowanieorzecznictwozagadnienie prawne

Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, uznając, że przedstawione zagadnienia prawne nie spełniają wymogów szczególnej doniosłości i nie wymagają ujednolicenia orzecznictwa.

Sąd Najwyższy rozpatrywał skargę kasacyjną od wyroku Sądu Okręgowego, który oddalił apelację strony powodowej od wyroku Sądu Rejonowego oddalającego powództwo o ustalenie. Skarżąca Spółka H. S.A. domagała się przyjęcia skargi do rozpoznania, wskazując na przesłanki z art. 398^9^ § 1 pkt 1 i 2 k.p.c. Sąd Najwyższy uznał, że przedstawione zagadnienia prawne dotyczące momentu trwałej zmiany sposobu korzystania z nieruchomości oraz podstawy orzekania sądu nie mają cech zagadnienia prawnego o szczególnej doniosłości, a kwestia trwałej zmiany sposobu korzystania z nieruchomości została już wyjaśniona w orzecznictwie.

Sąd Najwyższy w postanowieniu z dnia 26 października 2016 r. (sygn. akt V CSK 178/16) odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania w sprawie z powództwa H. S.A. w W. przeciwko Miastu K. o ustalenie. Zaskarżonym wyrokiem Sąd Okręgowy w K. oddalił apelację strony powodowej od wyroku Sądu Rejonowego w K., który oddalił powództwo. Strona powodowa w skardze kasacyjnej powoływała się na przesłanki z art. 398^9^ § 1 pkt 1 i 2 k.p.c., wskazując na potrzebę rozpoznania zagadnień prawnych dotyczących momentu trwałej zmiany sposobu korzystania z nieruchomości oraz podstawy orzekania sądu. Sąd Najwyższy podkreślił, że skarga kasacyjna jest środkiem o charakterze wyjątkowym, a jej rozpoznanie musi być uzasadnione względami o szczególnej doniosłości, wykraczającymi poza indywidualny interes skarżącego i służącymi ochronie porządku prawnego oraz jednolitości orzecznictwa. Sąd uznał, że przedstawione przez skarżącą zagadnienie prawne dotyczące momentu trwałej zmiany sposobu korzystania z nieruchomości, zgodnie z art. 73 ust. 2 u.g.n., zostało już wyjaśnione w orzecznictwie, w tym w wyroku z dnia 19 maja 2010 r., I CSK 591/09. Wskazano, że uzyskanie pozwolenia na budowę nie jest równoznaczne z trwałą zmianą sposobu korzystania z gruntu, a fakt ten można stwierdzić po zakończeniu budowy i wydaniu pozwolenia na użytkowanie. Kolejne zagadnienie dotyczące podstawy orzekania sądu (stan rzeczy w chwili zamknięcia rozprawy czy złożenia wniosku) zostało uznane za pozbawione cech zagadnienia prawnego w przyjętym rozumieniu z uwagi na brak związku z przedmiotowym sporem. W związku z tym Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi do rozpoznania i zasądził od strony powodowej na rzecz strony pozwanej koszty postępowania kasacyjnego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Momentem tym jest moment wydania decyzji o pozwoleniu na użytkowanie obiektu budowlanego.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy powołując się na swoje wcześniejsze orzecznictwo, w tym wyrok z dnia 19 maja 2010 r., I CSK 591/09, wyjaśnił, że uzyskanie pozwolenia na budowę nie jest równoznaczne z trwałą zmianą sposobu korzystania z gruntu. Fakt ten można stwierdzić niepodważalnie dopiero po zakończeniu budowy i wydaniu decyzji o pozwoleniu na użytkowanie budynku.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odmowa przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania

Strona wygrywająca

Miasto K.

Strony

NazwaTypRola
H. S.A. w W.spółkapowód
Miasto K.instytucjapozwany

Przepisy (5)

Główne

k.p.c. art. 398^9^ § § 1 pkt 1

Kodeks postępowania cywilnego

Wymaga, by przedstawione w niej zagadnienie prawne było istotne, co wyraża się w jego znaczeniu dla rozwoju prawa lub precedensowym charakterze dla innych spraw.

k.p.c. art. 398^9^ § § 1 pkt 2

Kodeks postępowania cywilnego

Wskazuje na potrzebę dokonania wykładni przepisów prawa, której dokonanie prowadziłoby do utrwalenia wykładni prawa, wywołując skutki prawne dla innych spraw.

u.g.n. art. 73 § ust. 2

Ustawa o gospodarce nieruchomościami

Dotyczy pojęcia 'trwałej zmiany sposobu korzystania z nieruchomości'.

Pomocnicze

k.p.c. art. 398^9^ § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 98 § § 1 i 3 w zw. z art. 391 § 1 i art. 398^21^

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do zasądzenia kosztów postępowania kasacyjnego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Przedstawione zagadnienie prawne dotyczące momentu trwałej zmiany sposobu korzystania z nieruchomości zostało już wyjaśnione w orzecznictwie Sądu Najwyższego. Przedstawione zagadnienie prawne dotyczące podstawy orzekania sądu nie ma związku z przedmiotowym sporem.

Odrzucone argumenty

Skarga kasacyjna spełnia przesłanki z art. 398^9^ § 1 pkt 1 i 2 k.p.c. i powinna zostać przyjęta do rozpoznania.

Godne uwagi sformułowania

Skarga kasacyjna jest kwalifikowanym środkiem prawnym, którego rozpoznanie przez Sąd Najwyższy musi być uzasadnione względami o szczególnej doniosłości, wykraczającymi poza indywidualny interes skarżącego, a leżącymi w interesie powszechnym. Rozpoznanie skargi kasacyjnej powinno służyć ochronie obowiązującego porządku prawnego przed dowolnością orzekania, oraz zapewnieniu jednolitości orzecznictwa sądowego w takich sprawach, w których możliwe jest dokonanie zasadniczej wykładni przepisu prawa, mającej walor generalny i abstrakcyjny. Momentem trwałej zmiany sposobu korzystania z nieruchomości [...] jest moment wydania decyzji o pozwoleniu na użytkowanie obiektu budowlanego wzniesionego na nieruchomości.

Skład orzekający

Iwona Koper

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia 'trwałej zmiany sposobu korzystania z nieruchomości' w kontekście art. 73 ust. 2 u.g.n. oraz kryteriów przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznego stanu faktycznego i interpretacji przepisów związanych z prawem nieruchomości i postępowaniem kasacyjnym.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Orzeczenie jest interesujące dla prawników specjalizujących się w prawie nieruchomości i postępowaniu cywilnym, ponieważ precyzuje kryteria przyjęcia skargi kasacyjnej oraz interpretuje kluczowe pojęcie 'trwałej zmiany sposobu korzystania z nieruchomości'.

Kiedy zmiana sposobu korzystania z nieruchomości staje się 'trwała'? Sąd Najwyższy wyjaśnia.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt V CSK 178/16
POSTANOWIENIE
Dnia 26 października 2016 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Iwona Koper
w sprawie z powództwa H.  S.A. w W.
‎
przeciwko Miastu K.
‎
o ustalenie,
‎
na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 26 października 2016 r.,
‎
na skutek skargi kasacyjnej strony powodowej
od wyroku Sądu Okręgowego w K.
‎
z dnia 4 grudnia 2015 r., sygn. akt IV Ca (...),
odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania;
zasądza od strony powodowej na rzecz strony pozwanej kwotę 3600 (trzy tysiące sześćset) zł tytułem kosztów postępowania kasacyjnego.
UZASADNIENIE
Zaskarżonym wyrokiem Sąd Okręgowy w K. oddalił apelację strony powodowej – H. Spółki Akcyjnej w W. od  wyroku Sądu Rejonowego w K. oddalającego powództwo przeciwko Miastu K. o ustalenie.
W skardze kasacyjnej powodowej Spółki od postanowienia Sądu Okręgowego skarżąca uzasadniała wniosek o przyjęcie skargi do rozpoznania występowaniem przesłanek określonych w art. 398
9
§ 1 pkt 1 i 2 k.p.c.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna jest kwalifikowanym środkiem prawnym, którego rozpoznanie przez Sąd Najwyższy musi być uzasadnione względami o szczególnej doniosłości, wykraczającymi poza indywidualny interes skarżącego, a leżącymi w interesie powszechnym. Rozpoznanie skargi kasacyjnej powinno służyć ochronie  obowiązującego porządku prawnego przed dowolnością orzekania, oraz zapewnieniu jednolitości orzecznictwa sądowego w takich sprawach, w  których możliwe jest dokonanie zasadniczej wykładni przepisu prawa, mającej walor generalny i abstrakcyjny (post. SN z dnia 7 kwietnia 2009 r., II CSK 13/09, wyrok SN z dnia 23 lutego 2006 r. II CSK 126/05, post. SN z dnia 4 lutego 2000 r., nie publ.). Dlatego też przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania ze względu na przesłankę z art. 398
9
§ 1 pkt 1 k.p.c. wymaga, by przedstawione w niej zagadnienie prawne było istotne, co wyraża się w jego znaczeniu dla rozwoju prawa lub precedensowym charakterze dla innych spraw. Zagadnienie prawne powinno pozostawać w związku z danym sporem i mieć znaczenie dla jego rozstrzygnięcia
Kwalifikacji takiej nie można przypisać wyjaśnionemu już w orzecznictwie zagadnieniu przedstawionemu przez stronę skarżącą wyrażającemu się w pytaniu, czy moment trwałej zmiany sposobu korzystania z nieruchomości zgodnie z rozumieniem art. 73 ust. 2 u.g.n., to moment rozpoczęcia prac budowlanych  na  nieruchomości zgodnie z decyzją budowlaną, czy moment wydania decyzji o  pozwoleniu na użytkowanie obiektu budowlanego wzniesionego na nieruchomości. W powołanym w zaskarżonym wyroku orzecznictwie Sądu Najwyższego, w tym w szczególności w wyroku z dnia 19 maja 2010 r., I CSK 591/09 (OSNC 2010, nr 11, poz. 156) wydanym w stanie faktycznym podobnym do niniejszego, wyjaśniono, że uzyskanie pozwolenia na wybudowanie na danej nieruchomości budynku, w którym mają się znajdować lokale mieszkalne  nie jest równoznaczne z trwałą  zmianą sposobu korzystania z tego gruntu. Jeżeli w takim budynku mają być lokale mieszkalne i użytkowe, to fakt ten może być stwierdzony w sposób niepodważalny dopiero po zakończeniu budowy i wydaniu decyzji o pozwoleniu na użytkowanie budynku.
Uwzględniając to, przedstawione przez stronę skarżącą kolejne zagadnienie dotyczące tego, czy sąd jest zobowiązany do wydania wyroku biorąc za podstawę stan rzeczy istniejący w chwili zamknięcia rozprawy, czy stan rzeczy z momentu złożenia wniosku do jednostki samorządu terytorialnego, którego rozprawa dotyczy, pozbawione jest cech zagadnienia prawnego w przyjętym rozumieniu z uwagi na brak koniecznego związku z przedmiotowym sporem.
W tym stanie rzeczy usunięte zostały zarazem mogące powstać w sprawie  wątpliwości związane z wykładnią pojęcia „trwałej zmiany sposobu korzystania z nieruchomości” (art. 73 ust. 2 u.g.n.) na potrzebę dokonania której wskazuje skarżąca z powołaniem się na przesłankę z art. 398
9
§ 1 pkt 2 k.p.c.
W sprawie nie zachodzi nieważność postępowania, którą Sąd Najwyższy, w granicach zaskarżenia bierze pod uwagę z urzędu.
Z  tych względów Sąd Najwyższy na podstawie art. 398
9
§ 2 k.p.c., a w zakresie kosztów postępowania kasacyjnego na podstawie art. 98 § 1 i 3 w zw. z art. 391 § 1 i art. 398
21
k.p.c., orzekł jak w sentencji.
jw

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI