V CO 31/10
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy wznowił postępowanie i uchylił swoje wcześniejsze postanowienie oraz postanowienie Sądu Apelacyjnego dotyczące kosztów procesu, opierając się na wyroku Trybunału Konstytucyjnego uznającym przepis, na którym oparto te postanowienia, za niezgodny z Konstytucją.
Pozwany złożył skargę o wznowienie postępowania po tym, jak Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności z Konstytucją przepisu, na podstawie którego Sąd Najwyższy oddalił jego zażalenie na postanowienie Sądu Apelacyjnego odrzucające zażalenie na postanowienie o kosztach procesu. Sąd Najwyższy uznał skargę za uzasadnioną, wznowił postępowanie i uchylił zaskarżone postanowienia.
Sprawa dotyczy skargi pozwanego J. P. o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym postanowieniem Sądu Najwyższego z dnia 19 marca 2008 r., które oddaliło jego zażalenie na postanowienie Sądu Apelacyjnego z dnia 30 października 2007 r. Sąd Apelacyjny odrzucił zażalenie pozwanego na postanowienie o kosztach postępowania apelacyjnego, uznając, że nie przysługuje mu zażalenie do Sądu Najwyższego na takie postanowienie. Sąd Najwyższy początkowo podzielił to stanowisko. Pozwany oparł skargę o wznowienie postępowania na wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 9 lutego 2010 r. (SK 10/09), który orzekł o niezgodności z Konstytucją art. 3941 § 2 k.p.c. w zakresie, w jakim nie dawał podstaw do zaskarżenia postanowienia w przedmiocie kosztów zasądzonych po raz pierwszy przez sąd drugiej instancji. Sąd Najwyższy uznał, że skarga została wniesiona w ustawowym terminie i jest uzasadniona, ponieważ postanowienia sądów niższych instancji opierały się na przepisie uznanym za niezgodny z Konstytucją. W konsekwencji Sąd Najwyższy wznowił postępowanie i uchylił swoje wcześniejsze postanowienie oraz postanowienie Sądu Apelacyjnego.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, można żądać wznowienia postępowania na podstawie wyroku Trybunału Konstytucyjnego orzekającego o niezgodności aktu normatywnego z Konstytucją, jeśli orzeczenie zostało wydane na podstawie tego aktu.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy powołał się na art. 4011 k.p.c., który wprost dopuszcza taką podstawę wznowienia postępowania. Skoro postanowienia sądów opierały się na przepisie uznanym przez TK za niezgodny z Konstytucją, żądanie wznowienia jest uzasadnione.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
wznowienie postępowania i uchylenie postanowień
Strona wygrywająca
J. P. (pozwany)
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| A. B. | osoba_fizyczna | powód |
| M. C. | osoba_fizyczna | powód |
| J. P. | osoba_fizyczna | pozwany |
Przepisy (3)
Główne
k.p.c. art. 4011
Kodeks postępowania cywilnego
Można żądać wznowienia postępowania, gdy Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności aktu normatywnego z Konstytucją, ratyfikowaną umową międzynarodową lub ustawą, na podstawie którego zostało wydane orzeczenie.
Pomocnicze
k.p.c. art. 407 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Termin na wniesienie skargi o wznowienie postępowania w przypadku orzeczenia TK wynosi trzy miesiące od wejścia w życie orzeczenia TK.
k.p.c. art. 3941 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Przepis, w brzmieniu obowiązującym do 21 maja 2009 r., nie dawał podstaw do zaskarżenia postanowienia w przedmiocie kosztów zasądzonych po raz pierwszy przez sąd drugiej instancji.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 9 lutego 2010 r., SK 10/09, stwierdzający niezgodność z Konstytucją przepisu, na którym oparto zaskarżone postanowienia.
Godne uwagi sformułowania
można żądać wznowienia postępowania również w wypadku, gdy Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności aktu normatywnego z Konstytucją, ratyfikowaną umową międzynarodową lub ustawą, na podstawie którego zostało wydane orzeczenie.
Skład orzekający
Marek Sychowicz
przewodniczący
Mirosław Bączyk
członek
Hubert Wrzeszcz
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Uzasadnienie dopuszczalności wznowienia postępowania na podstawie wyroku Trybunału Konstytucyjnego stwierdzającego niezgodność z Konstytucją przepisu stanowiącego podstawę wcześniejszego orzeczenia."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy orzeczenie opierało się na przepisie uznanym później przez TK za niekonstytucyjny, a dotyczyło kosztów procesu w sądzie drugiej instancji.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak wyroki Trybunału Konstytucyjnego mogą wpływać na prawomocne orzeczenia sądowe i otwierać drogę do wznowienia postępowań, co jest istotne dla zrozumienia mechanizmów ochrony prawnej.
“Wyrok TK uchyla prawomocne postanowienie SN! Jak wznowić postępowanie po latach?”
Dane finansowe
koszty postępowania apelacyjnego: 2700 PLN
koszty postępowania apelacyjnego: 900 PLN
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt V CO 31/10 POSTANOWIENIE Dnia 22 kwietnia 2010 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Marek Sychowicz (przewodniczący) SSN Mirosław Bączyk SSN Hubert Wrzeszcz (sprawozdawca) w sprawie z powództwa A. B. i M. C. przeciwko J. P. o zapłatę, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 22 kwietnia 2010 r., skargi pozwanego J. P. o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym postanowieniem Sądu Najwyższego z dnia 19 marca 2008 r., sygn. akt V CZ (…), wznawia postępowanie w wyżej oznaczonej sprawie i uchyla postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 19 marca 2008 r., sygn. akt V Cz (…), oraz postanowienie Sądu Apelacyjnego z dnia 30 października 2007 r., sygn. akt I ACa (…). Uzasadnienie Wyrokiem z dnia 28 września 2007 r. Sąd Apelacyjny oddalił apelację powodów od wyroku Sądu Okręgowego w K. z dnia 8 lutego 2007 r. i zasądził od powodów solidarnie na rzecz pozwanego 2700 zł kosztów postępowania apelacyjnego. W zażaleniu na zawarte w przytoczonym wyroku Sądu drugiej instancji postanowienie o kosztach procesu pozwany domagał się zmiany tego postanowienia 2 przez zasądzenie od powodów solidarnie dalszej kwoty 900 zł tytułem kosztów postępowania apelacyjnego oraz kosztów postępowania zażaleniowego według norm przepisanych. Postanowieniem z dnia 30 października 2007 r. Sąd Apelacyjny w odrzucił zażalenie pozwanego. Uznał bowiem, że stronie nie przysługuje zażalenie do Sądu Najwyższego na postanowienie o kosztach procesu zawarte w wyroku sądu drugiej instancji. Podkreślił również, że tej oceny nie zmienia wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 27 marca 2007 r., SK 3/05 (OTK-A 2007, nr 3, poz. 32), ponieważ dotyczy on art. 39318 § 2 k.p.c., a nie znajdującego zastosowanie w sprawie art. 3941 § 2 k.p.c. W zażaleniu na to postanowienie pozwany zarzucił, że - wbrew odmiennemu stanowisku Sąd Apelacyjnego - zakwestionowane rozstrzygnięcie o kosztach postępowania apelacyjnego podlega zaskarżeniu zażaleniem. W konkluzji zażalenia wniósł o uchylenie postanowienia o odrzuceniu zażalenia. Postanowieniem z dnia 19 marca 2008 r. Sąd Najwyższy oddalił zażalenie pozwanego. Podzielając stanowisko Sądu drugiej instancji, Sąd Najwyższy wskazał na postanowienie z dnia 12 października 2007 r., IV CZ 28/07 (OSNC 2008, nr 2, poz. 29, w którym Sąd Najwyższy - na gruncie art. 3941 § 2 k.p.c., w wersji pierwotnej - uznał, że na postanowienie sądu drugiej instancji o kosztach procesu nie przysługuje zażalenie. Dnia 6 kwietnia 2010 r. do Sądu Najwyższego wpłynęła skarga pozwanego o wznowienie postępowania zakończonego postanowieniem Sądu Najwyższego z dnia 19 marca 2008 r. oddalającym zażalenie na postanowienie Sądu Apelacyjnego w K. z dnia 30 października 2007 r. Powołując się na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 29 lutego 2010 r., SK 10/09, pozwany żądanie wznowienia postępowania oparł na 4011 k.p.c. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zgodnie z art. 4011 k.p.c. można żądać wznowienia postępowania również w wypadku, gdy Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności aktu normatywnego z Konstytucją, ratyfikowaną umową międzynarodową lub ustawą, na podstawie którego zostało wydane orzeczenie. W sytuacji, o której mowa w przytoczonym przepisie, skargę o wznowienie postępowania wnosi się terminie trzech miesięcy od wejścia w życie orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego (art. 407 § 2 zdanie pierwsze k.p.c.). Trybunał Konstytucyjny wyrokiem z dnia 9 lutego 2010 r., SK 10/09 (Dz. U. Nr 24, poz. 125), który wszedł w życie z dniem 15 lutego 2010 r., orzekł, że art. 3941 k.p.c. w zakresie, w jakim - w brzmieniu obowiązującym do dnia 21 maja 2009 r. - nie dawał 3 podstaw do zaskarżenia postanowienia w przedmiocie kosztów zasądzonych po raz pierwszy przez sąd drugiej instancji, jest niezgodny z art. 78 w związku z art. 176 ust. 1, w związku z art. 45 ust. 1 oraz w związku z art. 32 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Wniesiona w terminie przewidzianym w art. 407 § 2 k.p.c. skarga o wznowienie postępowania została oparta na podstawie wskazanej w art. 4011 k.p.c., albowiem postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 19 marca 2008 r. i postanowienie Sądu Apelacyjnego z dnia 30 października 2007 r. zostały oparte na przepisie uznanym wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 9 lutego 2010 r., SK 10/09 za niezgodny z Konstytucją. Żądanie wznowienia postępowania jest zatem uzasadnione. W tym stanie rzecze należało orzec, jak w sentencji postanowienia.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI