V CO 178/21
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy oddalił wniosek o oznaczenie sądu właściwego do rozpoznania sprawy rozwodowej, wskazując na zmianę przepisów proceduralnych.
Powód D. S. złożył wniosek do Sądu Najwyższego o oznaczenie Sądu Okręgowego w J. jako właściwego do rozpoznania sprawy rozwodowej przeciwko J. S. Obie strony są obywatelami polskimi mieszkającymi w Niemczech. Powód argumentował, że właściwość sądu nie może być ustalona na podstawie obowiązujących przepisów, a w sprawie powinien mieć zastosowanie art. 45 k.p.c. Sąd Najwyższy oddalił wniosek, powołując się na nowe brzmienie art. 45 § 2 k.p.c., które ogranicza możliwość złożenia takiego wniosku wyłącznie do sądu, do którego wpłynął pozew.
Wniosek powoda D. S. o oznaczenie Sądu Okręgowego w J. jako właściwego do rozpoznania sprawy rozwodowej przeciwko J. S. został oddalony przez Sąd Najwyższy. Powód, reprezentowany przez pełnomocnika, wyjaśnił, że obie strony są obywatelami polskimi, ale mieszkają na terenie Niemiec, co uniemożliwia ustalenie właściwości sądu na podstawie standardowych przepisów. W związku z tym powód powołał się na art. 45 k.p.c. Sąd Najwyższy odwołał się do nowelizacji Kodeksu postępowania cywilnego z 4 lipca 2019 r., która wprowadziła § 2 do art. 45. Zgodnie z nowym brzmieniem, wniosek o oznaczenie sądu właściwego może złożyć wyłącznie sąd, do którego wpłynął pozew. Sąd ten ma obowiązek wstępnie zweryfikować przesłanki z art. 45 § 1 k.p.c., co ma zapobiegać zbędnemu kierowaniu wniosków. Wobec faktu, że wniosek został złożony bezpośrednio przez powoda, a nie przez sąd, Sąd Najwyższy uznał, że nie ma podstaw do jego uwzględnienia.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Wyłącznie sąd, do którego wpłynął pozew.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy wskazał, że zgodnie z § 2 art. 45 k.p.c., wprowadzonym ustawą z 4 lipca 2019 r., kompetencja do złożenia wniosku o oznaczenie sądu właściwego została zastrzeżona wyłącznie dla sądu, do którego wpłynął pozew. Ma to na celu zapewnienie, że sąd ten dokona wstępnej weryfikacji przesłanek z § 1.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalenie wniosku
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| D. S. | osoba_fizyczna | powód |
| J. S. | osoba_fizyczna | pozwany |
Przepisy (3)
Główne
k.p.c. art. 45 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Jeżeli na podstawie przepisów kodeksu nie można w świetle okoliczności sprawy ustalić właściwości miejscowej, Sąd Najwyższy oznaczy sąd, przed który należy wytoczyć powództwo.
k.p.c. art. 45 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Z wnioskiem o oznaczenie sądu, przed który należy wytoczyć powództwo występuje sąd, do którego wpłynął pozew.
Pomocnicze
k.p.c. art. 87
Kodeks postępowania cywilnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Zmiana brzmienia art. 45 § 2 k.p.c. ogranicza prawo do złożenia wniosku o oznaczenie sądu wyłącznie do sądu, do którego wpłynął pozew.
Odrzucone argumenty
Powód D. S. jako strona postępowania jest uprawniony do złożenia wniosku o oznaczenie sądu właściwego na podstawie art. 45 k.p.c.
Godne uwagi sformułowania
kompetencja do złożenia wniosku zastrzeżona została wyłącznie na rzecz sądu, do którego wpłynął pozew sąd ten ma obowiązek wstępnie zweryfikować, czy występują w sprawie przesłanki, o których mowa w art. 45 § 1 k.p.c., co pozwala uniknąć sytuacji zbędnego zgłaszania wniosku o oznaczenie sądu właściwego do rozpoznania sprawy.
Skład orzekający
Marta Romańska
przewodniczący-sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja art. 45 § 2 k.p.c. dotyczącego właściwości sądu i podmiotu uprawnionego do złożenia wniosku o jej oznaczenie."
Ograniczenia: Dotyczy wyłącznie sytuacji, gdy właściwość sądu nie może być ustalona na podstawie przepisów k.p.c. i gdy wniosek jest składany przez stronę, a nie przez sąd.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnej kwestii proceduralnej związanej z jurysdykcją w sprawach rozwodowych obywateli polskich mieszkających za granicą, ale rozstrzygnięcie opiera się na formalnym błędzie wniosku.
“Kto może wnioskować o wyznaczenie sądu w sprawie rozwodowej? Sąd Najwyższy wyjaśnia.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySN Sygn. akt V CO 178/21 POSTANOWIENIE Dnia 28 września 2021 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Marta Romańska po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 28 września 2021 r., wniosku powoda o oznaczenie sądu właściwego do rozpoznania sprawy z powództwa D. S. przeciwko J. S. o rozwód, oddala wniosek. UZASADNIENIE D. S. reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika (art. 87 k.p.c.) wystąpił o oznaczenie Sądu Okręgowego w J. jako właściwego do rozpoznania sprawy z jego powództwa przeciwko J. S. o rozwód. Wyjaśnił, że obie strony w sprawie rozwodowej, którą zamierza wszcząć są obywatelami polskimi ale mieszkają na terenie Niemiec. Wobec braku możliwości ustalenia właściwości sądu zgodnie z obowiązującymi przepisami, w sprawie znajduje zastosowanie art. 45 k.p.c. Zgodnie z art. 45 k.p.c., jeżeli na podstawie przepisów kodeksu nie można w świetle okoliczności sprawy ustalić właściwości miejscowej, Sąd Najwyższy oznaczy sąd, przed który należy wytoczyć powództwo. Ustawą z 4 lipca 2019 r. o zmianie ustawy Kodeks postępowania cywilnego oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. poz. 1469) ustawodawca zacytowaną treść art. 45 oznaczył jako § 1 i dodał w przepisie § 2, z którego wynika, że z wnioskiem o oznaczenie sądu, przed który należy wytoczyć powództwo występuje sąd, do którego wpłynął pozew. O ile na gruncie poprzedniego brzmienia art. 45 k.p.c. możliwa była wykładania, w myśl której o oznaczenie sądu właściwego do rozpoznania sprawy mógł wystąpić zarówno sąd stwierdzający wystąpienie przesłanek z art. 45 k.p.c. i brak jego właściwości w sprawie, jak i przyszły powód, o tyle z aktualnego brzmienia przepisu wynika, że kompetencja do złożenia wniosku zastrzeżona została wyłącznie na rzecz sądu, do którego wpłynął pozew. Jest to o tyle zrozumiałe, że sąd ten ma obowiązek wstępnie zweryfikować, czy występują w sprawie przesłanki, o których mowa w art. 45 § 1 k.p.c., co pozwala uniknąć sytuacji zbędnego zgłaszania wniosku o oznaczenie sądu właściwego do rozpoznania sprawy. Mając powyższe na uwadze, orzeczono jak w sentencji. jw
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI