V CNP 26/11

Sąd Najwyższy2011-12-06
SAOSRodzinnepodział majątku wspólnegoŚrednianajwyższy
podział majątkuskarga o stwierdzenie niezgodności z prawemprawomocnośćterminy procesowedoręczeniaSąd Najwyższyk.p.c.

Podsumowanie

Sąd Najwyższy odrzucił skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego postanowienia o podziale majątku, ponieważ skarżący nie wykazał wystąpienia wyjątkowego wypadku uzasadniającego taką skargę.

J. L. wniósł skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego postanowienia Sądu Rejonowego o podziale majątku wspólnego, zarzucając naruszenie przepisów k.p.c. Sąd Najwyższy odrzucił skargę, wskazując, że skarżący nie wykazał wystąpienia wyjątkowego wypadku, który uzasadniałby dopuszczalność takiej skargi w sytuacji, gdy strona nie skorzystała z przysługujących jej środków prawnych.

Skarżący J. L. złożył skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego postanowienia Sądu Rejonowego z dnia 25 czerwca 2009 r. w sprawie o podział majątku wspólnego. Zarzucił naruszenie art. 214 § 1 k.p.c., co miało powodować nieważność postępowania. Sąd Najwyższy, rozpatrując skargę, odwołał się do art. 519^2 § 2 k.p.c., który dopuszcza skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego postanowienia sądu pierwszej instancji tylko w wyjątkowych wypadkach, gdy występuje niezgodność z prawem o kwalifikowanym charakterze. Skarżący nie wykazał istnienia takiego wypadku w swojej sprawie. Sąd Rejonowy prawidłowo doręczył wezwanie na rozprawę, a skarżący nie podjął kroków w celu ustanowienia pełnomocnika. Ponadto, skarżący nie skorzystał z przysługującego mu środka zaskarżenia (apelacji) w terminie, a wniosek o przywrócenie terminu został oddalony. Sąd Najwyższy uznał, że skarżący nie wykazał braku zawinienia w uchybieniu terminu do wniesienia apelacji. Wobec braku wykazania wyjątkowego wypadku, Sąd Najwyższy na podstawie art. 424^8 § 2 k.p.c. w zw. z art. 13 § 2 k.p.c. odrzucił skargę.

Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.

Sprawdź

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, skarga jest dopuszczalna tylko w wyjątkowych wypadkach, gdy występuje niezgodność z prawem o kwalifikowanym charakterze, wynikająca z naruszenia podstawowych zasad porządku prawnego lub konstytucyjnych wolności albo praw człowieka i obywatela.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy podkreślił, że dopuszczalność skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem w sytuacji braku skorzystania ze środków prawnych jest uzależniona od wystąpienia wyjątkowego wypadku o kwalifikowanym charakterze. Skarżący nie wykazał takiego wypadku, a jedynie brak zawinienia w uchybieniu terminu do wniesienia apelacji.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucenie skargi

Strona wygrywająca

Sąd Najwyższy

Strony

NazwaTypRola
J. L.osoba_fizycznaskarżący
W. L.osoba_fizycznawnioskodawca
J. L.osoba_fizycznauczestnik

Przepisy (5)

Główne

k.p.c. art. 519^2 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Dopuszczalność skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego postanowienia sądu pierwszej instancji uzależniona jest od istnienia wyjątkowego wypadku polegającego na występowaniu niezgodności z prawem o kwalifikowanym charakterze, wynikającej z naruszenia podstawowych zasad porządku prawnego lub konstytucyjnych wolności albo praw człowieka i obywatela.

k.p.c. art. 424^8 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa prawna odrzucenia skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem.

Pomocnicze

k.p.c. art. 214 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Przepis dotyczący skutków niestawiennictwa strony na rozprawie.

k.p.c. art. 379 § pkt 5

Kodeks postępowania cywilnego

Przepis określający przyczyny nieważności postępowania.

k.p.c. art. 13 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Przepis dotyczący stosowania przepisów o procesie do innych postępowań.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak wykazania przez skarżącego wystąpienia wyjątkowego wypadku uzasadniającego skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem. Strona miała możliwość skorzystania ze środków prawnych (apelacji), ale z niej nie skorzystała z przyczyn leżących po jej stronie. Prawidłowość doręczenia wezwania na rozprawę.

Odrzucone argumenty

Zarzut naruszenia przepisów prawa procesowego (art. 214 § 1 k.p.c.) powodujący nieważność postępowania.

Godne uwagi sformułowania

niezgodności z prawem o kwalifikowanym charakterze naruszenia podstawowych zasad porządku prawnego lub konstytucyjnych wolności albo praw człowieka i obywatela wyjątkowy wypadek

Skład orzekający

Lech Walentynowicz

SSN

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Dopuszczalność skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem w sytuacji braku skorzystania ze środków prawnych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku skorzystania z apelacji i braku wykazania wyjątkowego wypadku.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa dotyczy kwestii proceduralnych związanych z dopuszczalnością skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem, co jest istotne dla prawników procesowych, ale może być mniej interesujące dla szerszej publiczności.

Kiedy można skarżyć prawomocne orzeczenie? Sąd Najwyższy wyjaśnia granice dopuszczalności.

Agent AI dla prawników

Masz pytanie dotyczące tej sprawy?

Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.

Wyszukiwanie w 1,4 mln orzeczeń SN, NSA i sądów powszechnych
Dogłębna analiza z powołaniem na źródła
Zadawaj pytania uzupełniające — jak rozmowa z ekspertem

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt V CNP 26/11 POSTANOWIENIE Dnia 6 grudnia 2011 r. Sąd Najwyższy w składzie : SSN Lech Walentynowicz w sprawie ze skargi J. L. o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego postanowienia Sądu Rejonowego z dnia 25 czerwca 2009 r., w sprawie z wniosku W. L. przy uczestnictwie J. L. o podział majątku wspólnego, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 6 grudnia 2011 r., odrzuca skargę. 2 Uzasadnienie J. L. wniósł skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego postanowienia Sądu Rejonowego z dnia 25 czerwca 2009 r. w sprawie o podział majątku wspólnego. Kwestionowane orzeczenie zaskarżył w całości, zarzucając naruszenie przepisów prawa procesowego, tj. art. 214 § 1 k.p.c., co powodowałoby nieważność postępowania zgodnie z art. 379 pkt 5 k.p.c. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zgodnie z art. 5192 § 2 k.p.c., w sytuacji gdy strona nie skorzystała z przysługujących jej środków prawnych, dopuszczalność skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego postanowienia sądu pierwszej instancji uzależniona jest od istnienia wyjątkowego wypadku polegającego na występowaniu niezgodności z prawem o kwalifikowanym charakterze, wynikającej z naruszenia podstawowych zasad porządku prawnego lub konstytucyjnych wolności albo praw człowieka i obywatela. W orzecznictwie Sądu Najwyższego wyjaśniono, że za wypadek wyjątkowy można uznać - przykładowo - nieskorzystanie przez stronę z przysługującego jej środka zaskarżenia z powodu ciężkiej choroby, katastrofy, klęski żywiołowej lub błędnej informacji udzielonej przez pracownika sądu (postanowienie z dnia 2 lutego 2006 r., I CNP 4/06, OSNC 2006/6/113). Skarżący nie wykazał, że jakikolwiek wyjątkowy wypadek występuje w jego sprawie. Zaskarżonym prawomocnym postanowieniem Sąd Rejonowy ustalił skład majątku małżonków L., oraz dokonał podziału tego majątku. Skarżący J. L. z racji wykonywania zawodu marynarza często i długotrwale przebywał poza miejscem zamieszkania. Z tego powodu uczestnik nie stawił się na rozprawę poprzedzającą wydanie kwestionowanego postanowienia, czyniąc zarzut Sądowi Rejonowemu, że nie został prawidłowo zawiadomiony o terminie rozprawy. Wezwanie na rozprawę wraz z opinią biegłego zostało wysłane uczestnikowi na dwa wskazane przez niego adresy ze skutkiem doręczenia zastępczego. W sprawie ustalono, że uczestnik nie 3 podjął próby ustanowienia pełnomocnika do reprezentowania go w postępowaniu, bądź też pełnomocnika dla doręczeń. Nie potwierdził się zatem zarzut naruszenia prawa powodujący nieważność postępowania. W przedmiotowej sprawie - jak sam skarżący podaje - była możliwość zaskarżenia postanowienia Sądu Rejonowego, istniała więc możliwość jego uchylenia lub zmiany. Skarżący nie złożył w terminie apelacji, a wniosek o przywrócenie terminu do złożenia środka zaskarżenia został prawomocnie oddalony. Sąd orzekający w sprawie niewadliwie uznał, że uczestnik nie wykazał braku zawinienia w uchybieniu terminu do wniesienia apelacji od skarżonego postanowienia. Analizując treść wniesionej skargi należy stwierdzić, że skarżący nie wykazał, że jakikolwiek wyjątkowy wypadek występuje w sprawie (art. 5192 § 2 k.p.c.). Jeżeli strona miała obiektywną możliwość skorzystania z instancji odwoławczej i z tej możliwości nie skorzystała z przyczyn leżących po jej stronie, to skarga jest niedopuszczalna. Następuje to zarówno przy świadomej rezygnacji z wniesienia środka odwoławczego, jak i przy zawinionej przez stronę niemożności skorzystania z takiego środka (postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 23 stycznia 2008 r., V CNP 187/07; OSNC-ZD 2008/4/107). Wobec powyższego na podstawie art. 4248 § 2 k.p.c. w zw. z art. 13 § 2 k.p.c., Sąd Najwyższy odrzucił skargę.

Nie znalazłeś odpowiedzi?

Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.

Rozpocznij analizę