I CNP 63/10
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy odrzucił skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego nakazu zapłaty, uznając brak podstaw do zastosowania wyjątkowych przepisów proceduralnych.
Skarżący wnieśli skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego nakazu zapłaty, zarzucając bezzasadne odrzucenie sprzeciwu od nakazu. Sąd Najwyższy, powołując się na przepisy Kodeksu postępowania cywilnego, wyjaśnił, że skarga taka jest dopuszczalna w wyjątkowych sytuacjach, gdy naruszenie wynika z przyczyn niezależnych od strony. Ponieważ odrzucenie zażalenia pozwanej nastąpiło z przyczyn obciążających ją, Sąd Najwyższy uznał brak podstaw do stwierdzenia wyjątkowego wypadku i odrzucił skargę.
Sprawa dotyczyła skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego nakazu zapłaty wydanego przez Sąd Rejonowy w W. w postępowaniu upominawczym. Nakaz ten zobowiązywał pozwaną spółkę do zapłaty kwoty 64 087,40 zł. Sprzeciw pozwanej od nakazu został odrzucony przez Sąd Rejonowy z powodu nieczytelności podpisu na pełnomocnictwie, a zażalenie na to postanowienie zostało odrzucone z powodu braku opłaty. Skarżący zarzucili naruszenie przepisów proceduralnych i konstytucyjnych, wskazując na oczywiście bezzasadne odrzucenie sprzeciwu. Sąd Najwyższy, rozpatrując skargę, odwołał się do art. 424 § 1 i § 2 k.p.c., regulujących zasady wnoszenia skarg o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnych orzeczeń. Zgodnie z przepisami, skarga taka jest dopuszczalna, gdy strona poniosła szkodę i nie mogła zmienić lub uchylić orzeczenia środkami prawnymi. W wyjątkowych wypadkach, gdy naruszenie dotyczy podstawowych zasad porządku prawnego lub praw konstytucyjnych, skarga jest możliwa nawet bez skorzystania ze środków prawnych, o ile ich zmiana nie jest możliwa. Sąd Najwyższy podkreślił, że nakaz zapłaty, od którego nie wniesiono skutecznie sprzeciwu, ma skutki prawomocnego wyroku. Jednakże, w niniejszej sprawie, odrzucenie zażalenia pozwanej nastąpiło z przyczyn leżących po jej stronie. W związku z tym, Sąd Najwyższy uznał, że nie zachodzą przesłanki do zastosowania art. 424 § 2 k.p.c., który wymaga, aby niemożność skorzystania ze środków prawnych była niezależna od strony. W konsekwencji, skarga została odrzucona na podstawie art. 4248 § 2 k.p.c., a rozstrzygnięcie o kosztach oparło się na przepisach dotyczących kosztów postępowania.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Nie, skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego nakazu zapłaty, wydanego w postępowaniu upominawczym, może być oparta na naruszeniu przepisów proceduralnych, w tym bezzasadnym odrzuceniu sprzeciwu i zażalenia, tylko w wyjątkowych wypadkach, gdy niemożność skorzystania ze środków prawnych wynika z przyczyn od strony niezależnych.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy powołał się na art. 424 § 1 i § 2 k.p.c., wskazując, że skarga jest dopuszczalna, gdy strona poniosła szkodę i nie mogła skorzystać ze środków prawnych. W wyjątkowych sytuacjach, gdy naruszenie dotyczy podstawowych zasad porządku prawnego lub praw konstytucyjnych, skarga jest możliwa nawet bez skorzystania ze środków prawnych, o ile ich zmiana nie jest możliwa. Jednakże, w sytuacji gdy odrzucenie zażalenia nastąpiło z przyczyn obciążających stronę, nie można mówić o wyjątkowym wypadku w rozumieniu art. 424 § 2 k.p.c.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
odrzucenie skargi
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| S. M. | osoba_fizyczna | skarżąca |
| A. M.-G. | osoba_fizyczna | skarżąca |
| Centrum Leasingu i Finansów C. S.A. w W. | spółka | powód |
| Piekarnia M. spółka jawna S. M., A. M.-G. w W. | spółka | pozwana |
Przepisy (14)
Główne
k.p.c. art. 424 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Można żądać stwierdzenia niezgodności z prawem prawomocnego wyroku sądu drugiej instancji kończącego postępowanie w sprawie, jeżeli przez jego wydanie stronie została wyrządzona szkoda, a zmiana lub uchylenie tego wyroku w drodze przysługujących stronie środków prawnych nie było i nie jest możliwe.
k.p.c. art. 424 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
W wyjątkowych wypadkach, gdy niezgodność z prawem wynika z naruszenia podstawowych zasad porządku prawnego lub konstytucyjnych wolności albo praw człowieka i obywatela, można także żądać stwierdzenia niezgodności z prawem prawomocnego wyroku sądu pierwszej lub drugiej instancji kończącego postępowanie w sprawie, jeżeli strona nie skorzystała z przysługujących jej środków prawnych, chyba że jest możliwa zmiana lub uchylenie wyroku w drodze innych przysługujących stronie środków prawnych.
Pomocnicze
k.p.c. art. 504 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Nakaz zapłaty wydany w postępowaniu upominawczym, przeciwko któremu nie wniesiono skutecznie sprzeciwu, ma skutki prawomocnego wyroku.
k.p.c. art. 98
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 99
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 201
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 227
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 232
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 486 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 4248 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 102
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 108
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 39821
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 42412
Kodeks postępowania cywilnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Brak podstaw do zastosowania art. 424 § 2 k.p.c., gdyż niemożność skorzystania ze środków prawnych (zażalenia) wynikała z przyczyn obciążających stronę (nieopłacenie zażalenia).
Odrzucone argumenty
Zarzut naruszenia przez Sąd Rejonowy art. 98, 99, 201, 227, 232, 486 § 2 k.p.c. oraz art. 176 Konstytucji, wskutek oczywiście bezzasadnego odrzucenia sprzeciwu od nakazu zapłaty.
Godne uwagi sformułowania
Nakazem zapłaty z dnia 14 października 2008 r. wydanym w postępowaniu upominawczym Sąd Rejonowy nakazał pozwanej „Piekarni M. spółka jawna S. M., A. M.-G.” zapłatę powodowemu „Centrum Leasingu i Finansów C.” Spółka Akcyjna w W. kwotę 64 087,40 zł. W skardze o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego nakazu zapłaty z dnia 14 października 2008 r. pozwana zarzuciła naruszenie przez Sąd Rejonowy art. 98, 99, 201, 227, 232, 486 § 2 k.p.c. oraz art. 176 Konstytucji, wskutek oczywiście bezzasadnego odrzucenia jej sprzeciwu od nakazu zapłaty. Wydany w postępowaniu upominawczym nakaz zapłaty, przeciwko któremu w całości lub w części nie wniesiono skutecznie sprzeciwu, ma skutki prawomocnego wyroku (art. 504 § 2 k.p.c.). Wyjątkowe bowiem wypadki, o których mowa w art. art. 4241 § 2 k.p.c., obejmują tylko okoliczności odnoszące się do nieskorzystania przez stronę z przysługujących jej środków zaskarżenia z przyczyn od niej niezależnych.
Skład orzekający
Kazimierz Zawada
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnych orzeczeń, w szczególności w kontekście sytuacji, gdy niemożność skorzystania ze środków prawnych wynika z przyczyn leżących po stronie strony."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji proceduralnej związanej z odrzuceniem sprzeciwu i zażalenia w postępowaniu upominawczym.
Wartość merytoryczna
Ocena: 4/10
Sprawa ma charakter czysto proceduralny i dotyczy interpretacji przepisów Kodeksu postępowania cywilnego, co czyni ją interesującą głównie dla prawników specjalizujących się w tym obszarze.
“Kiedy można skarżyć prawomocny nakaz zapłaty? Sąd Najwyższy wyjaśnia granice proceduralne.”
Dane finansowe
WPS: 64 087,4 PLN
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt I CNP 63/10 POSTANOWIENIE Dnia 25 marca 2011 r. Sąd Najwyższy w składzie : SSN Kazimierz Zawada w sprawie skargi S. M. i A. M.-G. o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego nakazu zapłaty Sądu Rejonowego w W. z dnia 14 października 2008 r., wydanego w sprawie z powództwa Centrum Leasingu i Finansów C. S.A. w W. przeciwko Piekarni M. spółka jawna S. M., A. M.-G. w W. o zapłatę, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 25 marca 2011 r., odrzuca skargę i nie obciąża skarżącej kosztami postępowania wywołanego wniesieniem skargi. 2 Uzasadnienie Nakazem zapłaty z dnia 14 października 2008 r. wydanym w postępowaniu upominawczym Sąd Rejonowy nakazał pozwanej „Piekarni M. spółka jawna S. M., A. M.-G.” zapłatę powodowemu „Centrum Leasingu i Finansów C.” Spółka Akcyjna w W. kwotę 64 087,40 zł. Sprzeciw pozwanej od tego nakazu wniesiony przez jej pełnomocnika (adwokata) został odrzucony postanowieniem Sądu Rejonowego z dnia 26 listopada 2008 r. ze względu na nieczytelność podpisu osoby reprezentującej pozwaną na dokumencie pełnomocnictwa. Zażalenie na to postanowienie Sąd Rejonowy odrzucił, gdyż nie zostało ono należycie opłacone. W skardze o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego nakazu zapłaty z dnia 14 października 2008 r. pozwana zarzuciła naruszenie przez Sąd Rejonowy art. 98, 99, 201, 227, 232, 486 § 2 k.p.c. oraz art. 176 Konstytucji, wskutek oczywiście bezzasadnego odrzucenia jej sprzeciwu od nakazu zapłaty. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zgodnie z art. 424 § 1 k.p.c., można żądać stwierdzenia niezgodności z prawem prawomocnego wyroku sądu drugiej instancji kończącego postępowanie w sprawie, jeżeli przez jego wydanie stronie została wyrządzona szkoda, a zmiana lub uchylenie tego wyroku w drodze przysługujących stronie środków prawnych nie było i nie jest możliwe. Ponadto, w myśl art. 424 § 2 k.p.c., w wyjątkowych wypadkach, gdy niezgodność z prawem wynika z naruszenia podstawowych zasad porządku prawnego lub konstytucyjnych wolności albo praw człowieka i obywatela, można także żądać stwierdzenia niezgodności z prawem prawomocnego wyroku sądu pierwszej lub drugiej instancji kończącego postępowanie w sprawie, jeżeli strona nie skorzystała z przysługujących jej środków prawnych, chyba że jest możliwa zmiana lub uchylenie wyroku w drodze innych przysługujących stronie środków prawnych. Wydany w postępowaniu upominawczym nakaz zapłaty, przeciwko któremu w całości lub w części nie wniesiono skutecznie sprzeciwu, ma skutki prawomocnego wyroku (art. 504 § 2 k.p.c.). Może być więc przedmiotem skargi ma 3 niezgodność z prawem prawomocnego orzeczenia – jednakże tylko wniesionej na podstawie art. 424 § 2 k.p.c. Jak wyjaśnił Sąd Najwyższy w postanowieniu z 30 listopada 2007 r., III CNP 67/07 (OSNC-ZD 2008, nr C, poz. 90), podstawę opartej na art. 424 § 2 k.p.c. skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego nakazu zapłaty zapadłego w postępowaniu upominawczym może stanowić wydanie postanowienia odrzucającego bezzasadnie sprzeciw od tego nakazu oraz oddalenie zażalenia na to postanowienie, odbierające stronie pozwanej możliwość obrony swych praw w postępowaniu po wydaniu nakazu zapłaty. W sprawie zażalenie pozwanej na oczywiście bezzasadne odrzucenie sprzeciwu zostało jednak odrzucone z przyczyn, które obciążają pozwaną (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 15 stycznia 2010 r., I CZ 100/09 (LEX nr 667487). W związku z tym w sprawie brak podstaw do stwierdzenie wyjątkowego wypadku, o którym mowa w art. 424 § 2 k.p.c. Wyjątkowe bowiem wypadki, o których mowa w art. art. 4241 § 2 k.p.c., obejmują tylko okoliczności odnoszące się do nieskorzystania przez stronę z przysługujących jej środków zaskarżenia z przyczyn od niej niezależnych (zob. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 10 sierpnia 2010 r., II CNP 39/10, LEX nr 603890). Dlatego skarga pozwanej podlegała odrzuceniu na podstawie art. 4248 § 2 k.p.c. Podstawę rozstrzygnięcia o kosztach postępowania wywołanych wniesieniem skargi stanowił art. 102 w związku z art. 108, art. 39821 i 42412 k.p.c.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI