V Ca 3320/12
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła roszczenia o zwrot zaliczki w kwocie 10 000 zł, wpłaconej przez powoda A. S. na poczet ceny samochodu w ramach umowy przedwstępnej zawartej z pozwanym J. J. Do sprzedaży samochodu nie doszło. Sąd Rejonowy oddalił powództwo, opierając się na zarzucie przedawnienia, uznając, że roszczenie o zwrot zaliczki przedawnia się z upływem roku od dnia, w którym umowa przyrzeczona miała być zawarta, zgodnie z art. 390 § 3 Kodeksu cywilnego. Sąd Okręgowy, rozpoznając apelację powoda, zmienił zaskarżony wyrok. Sąd Okręgowy podzielił ustalenia faktyczne sądu pierwszej instancji, jednakże uznał, że błędnie zastosowano przepisy prawa materialnego. Sąd Okręgowy odwołał się do uchwały Sądu Najwyższego (III CZP 3/2007), zgodnie z którą roszczenia z umowy przedwstępnej obejmują roszczenie o zawarcie umowy przyrzeczonej i o naprawienie szkody. Natomiast roszczenie o zwrot świadczenia, które stało się nienależne z powodu niezawarcia umowy przyrzeczonej, nie jest roszczeniem z umowy przedwstępnej, lecz wynika z przepisów o bezpodstawnym wzbogaceniu (art. 405 i nast. kc). W związku z tym, roszczenie o zwrot zaliczki przedawnia się na zasadach ogólnych, określonych w art. 118 kc, czyli z upływem dziesięciu lat. Sąd Okręgowy zasądził od pozwanego na rzecz powoda kwotę 10 000 zł z ustawowymi odsetkami od dnia 2 kwietnia 2010 r. oraz zasądził zwrot kosztów postępowania przed obiema instancjami.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przedawnienia roszczeń o zwrot nienależnych świadczeń w kontekście umów przedwstępnych.
Dotyczy sytuacji, gdy umowa przyrzeczona nie została zawarta, a świadczenie zostało spełnione na jej poczet.
Zagadnienia prawne (1)
Czy roszczenie o zwrot zaliczki wpłaconej na poczet umowy przedwstępnej, do której nie doszło, przedawnia się z upływem roku (art. 390 § 3 kc) czy według ogólnych zasad (art. 118 kc)?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Roszczenie o zwrot zaliczki jako nienależnego świadczenia przedawnia się według ogólnych zasad (10 lat), a nie rocznego terminu przewidzianego dla roszczeń z umowy przedwstępnej.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że roszczenie o zwrot zaliczki nie jest roszczeniem wynikającym bezpośrednio z umowy przedwstępnej, lecz z przepisów o bezpodstawnym wzbogaceniu, ponieważ podstawa świadczenia odpadła w związku z niedojściem do skutku umowy przyrzeczonej. Dlatego stosuje się ogólny termin przedawnienia.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| A. S. | osoba_fizyczna | powód |
| J. J. | osoba_fizyczna | pozwany |
Przepisy (7)
Główne
kc art. 405
Kodeks cywilny
Podstawa prawna dla roszczenia o zwrot nienależnego świadczenia.
kc art. 118
Kodeks cywilny
Dziesięcioletni termin przedawnienia dla roszczeń nieobjętych krótszym terminem.
Pomocnicze
kc art. 390 § § 3
Kodeks cywilny
Sąd uznał, że roczny termin przedawnienia z tego przepisu nie dotyczy roszczenia o zwrot nienależnego świadczenia.
kc art. 481
Kodeks cywilny
Podstawa do zasądzenia odsetek ustawowych.
kpc art. 386 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa prawna do zmiany zaskarżonego wyroku przez sąd drugiej instancji.
kpc art. 98
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa prawna do orzekania o kosztach postępowania.
kpc art. 505 § 10
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa do rozpoznania sprawy na posiedzeniu niejawnym.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Roszczenie o zwrot zaliczki jako nienależnego świadczenia przedawnia się według ogólnych zasad (10 lat), a nie rocznego terminu z umowy przedwstępnej.
Odrzucone argumenty
Roszczenie o zwrot zaliczki przedawnia się z upływem roku od dnia, w którym umowa przyrzeczona miała być zawarta (art. 390 § 3 kc).
Godne uwagi sformułowania
roszczenie o zwrot, mającej charakter nienależnego świadczenia, kwoty zapłaconej na poczet świadczenia z niezawartej umowy przyrzeczonej nie wchodzi w zakres stosunku wynikającego z umowy przedwstępnej, lecz jest elementem stosunku zobowiązaniowego, u podstaw którego leży zdarzenie przewidziane w przepisach o bezpodstawnym wzbogaceniu
Skład orzekający
Oskar Rudziński
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przedawnienia roszczeń o zwrot nienależnych świadczeń w kontekście umów przedwstępnych."
Ograniczenia: Dotyczy sytuacji, gdy umowa przyrzeczona nie została zawarta, a świadczenie zostało spełnione na jej poczet.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa wyjaśnia istotną różnicę między roszczeniami z umowy przedwstępnej a roszczeniami o zwrot nienależnego świadczenia, co ma praktyczne znaczenie dla wielu umów, nie tylko sprzedaży samochodów.
“Czy roszczenie o zwrot zaliczki zawsze przedawnia się po roku? Sąd Okręgowy wyjaśnia!”
Dane finansowe
WPS: 10 000 PLN
zwrot zaliczki: 10 000 PLN
zwrot kosztów procesu: 1517 PLN
zwrot postępowania odwoławczego: 900 PLN
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.