V Ca 2814/11

Sąd Okręgowy w WarszawieWarszawa2012-03-01
SAOSCywilneprawo rzeczoweŚredniaokręgowy
eksmisjaprawo własnościstosunek najmutytuł prawnywyrok posesoryjnyroszczenie windykacyjneart. 222 k.c.art. 5 k.c.

Sąd Okręgowy oddalił apelację pozwanego w sprawie o eksmisję, potwierdzając prawo właściciela do odzyskania nieruchomości po wygaśnięciu tytułu prawnego do lokalu.

Sprawa dotyczyła eksmisji pozwanego S. S. z lokalu należącego do powoda A. G. Sąd Rejonowy nakazał eksmisję, uznając, że pozwany utracił tytuł prawny do lokalu po zawarciu nowej umowy najmu innego mieszkania. Pozwany w apelacji zarzucił błędną wykładnię przepisów i nierozpoznanie powództwa w płaszczyźnie art. 5 k.c. Sąd Okręgowy oddalił apelację, uznając, że wyrok posesoryjny przywracający posiadanie ma charakter tymczasowy i nie wpływa na prawo właściciela do odzyskania nieruchomości.

Sąd Okręgowy w Warszawie rozpoznał apelację pozwanego S. S. od wyroku Sądu Rejonowego w Grodzisku Mazowieckim, który nakazał pozwanemu opuszczenie i opróżnienie lokalu mieszkalnego należącego do powoda A. G. Sąd pierwszej instancji ustalił, że pozwany pierwotnie posiadał tytuł prawny do lokalu na podstawie decyzji administracyjnej z 1967 roku, po której wstąpił w stosunek najmu po swojej matce. Jednakże, w 2007 roku, w wyniku propozycji gminy i zaakceptowania przez pozwanego nowego lokalu, strony zawarły umowę najmu innego mieszkania, co zdaniem Sądu Rejonowego skutkowało wygaśnięciem dotychczasowego stosunku najmu. Pozwany w apelacji zarzucił błędną wykładnię art. 222 k.c. oraz nierozpoznanie zarzutu naruszenia art. 5 k.c. Sąd Okręgowy oddalił apelację, stwierdzając, że wyrok posesoryjny, na który powoływał się pozwany, ma charakter tymczasowy i nie wpływa na prawo właściciela do dochodzenia wydania nieruchomości na podstawie art. 222 k.c. Sąd podkreślił, że nawet jeśli właściciel nie wykonał wyroku przywracającego posiadanie, pozwany mógł dochodzić jego wykonania w drodze przymusu, a samo naruszenie posiadania nie stoi na przeszkodzie akcji windykacyjnej. Sąd uznał również, że zarzut naruszenia art. 5 k.c. jest nieuzasadniony, gdyż ocenie w tej płaszczyźnie podlega wykonywanie prawa do żądania wydania nieruchomości, a nie inne okoliczności.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, wyrok posesoryjny ma charakter tymczasowy i nie stoi na przeszkodzie dochodzeniu przez właściciela wydania nieruchomości, jeśli pozwany utracił tytuł prawny.

Uzasadnienie

Wyrok posesoryjny jest reakcją na naruszenie zakazu samowolnego naruszania posiadania i ma na celu ochronę interesu publicznego, a niekoniecznie interesu posiadacza. Nie rozstrzyga ostatecznie o prawie do rzeczy, a jedynie o posiadaniu. Właściciel, który nie wykonał wyroku posesoryjnego, może dochodzić wydania nieruchomości na drodze windykacyjnej, jeśli pozwany utracił tytuł prawny.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie apelacji

Strona wygrywająca

powód

Strony

NazwaTypRola
A. G.osoba_fizycznapowód
S. S.osoba_fizycznapozwany

Przepisy (4)

Główne

k.c. art. 222 § § 1

Kodeks cywilny

Podstawa prawna roszczenia windykacyjnego właściciela o wydanie rzeczy.

Pomocnicze

k.c. art. 5

Kodeks cywilny

Przepis dotyczący zasad współżycia społecznego, stosowany jako zarzut przeciwko wykonywaniu prawa podmiotowego.

k.p.c. art. 385

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa prawna orzekania przez sąd drugiej instancji na podstawie apelacji.

k.c. art. 342

Kodeks cywilny

Zakaz samowolnego naruszania posiadania.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Pozwany utracił tytuł prawny do lokalu w związku z zawarciem nowej umowy najmu. Wyrok posesoryjny ma charakter tymczasowy i nie wpływa na prawo właściciela do dochodzenia wydania nieruchomości. Niewykonanie wyroku posesoryjnego przez właściciela nie stanowi przeszkody do dochodzenia roszczenia windykacyjnego. Zarzut naruszenia art. 5 k.c. jest nieuzasadniony w okolicznościach sprawy.

Odrzucone argumenty

Sąd pierwszej instancji dokonał błędnej wykładni i niewłaściwego zastosowania art. 222 k.c. Nierozpoznanie powództwa w płaszczyźnie art. 5 k.c.

Godne uwagi sformułowania

wyrok posesoryjny nie został wykonany wyrok posesoryjny ma charakter tymczasowy nie ma żadnego znaczenia dla rozstrzygnięcia to, że pozwany w chwili obecnej nie korzysta ze spornego lokalu, bo korzystać z niego może Samo naruszenie posiadania, którego skutki przekreślono formalnie w przywołanym wyżej wyroku, nie stoi na przeszkodzie we wszczęciu akcji windykacyjnej. A. G. winien od razu wystąpić z akcją wydobywczą do sądu, nie zaś wymierzać samowolnie sprawiedliwość. wyrok przywracający posiadanie ma charakter tymczasowy i stanowi nic więcej, jak reakcję na naruszenie przez właściciela zakazu z art. 342 k.c. Bez znaczenia jest także to, czy właściciel orzeczenie sądu wykonał. Okoliczności te pozbawione są jednak znaczenia przy ocenie roszczenia powoda opartego na art. 222 k.c. Powództwo nie jest przedwczesne dlatego, że powód nie wykonał wyroku sądu wydanego w procesie posesoryjnym. Z tych wszystkich powodów na podstawie art. 385 k.p.c. orzeczono jak na wstępie.

Skład orzekający

Joanna Staszewska

przewodniczący

Marzanna Góral

sędzia

Tomasz Pałdyna

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Potwierdzenie, że wyrok posesoryjny nie blokuje roszczenia windykacyjnego właściciela po utracie tytułu prawnego przez pozwanego oraz interpretacja art. 5 k.c. w kontekście roszczeń windykacyjnych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji utraty tytułu prawnego do lokalu mieszkalnego w wyniku zawarcia nowej umowy najmu.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje złożoność relacji między posiadaniem a własnością oraz tymczasowy charakter rozstrzygnięć posesoryjnych w porównaniu do roszczeń windykacyjnych, co jest istotne dla praktyków prawa cywilnego.

Wyrok posesoryjny nie chroni przed eksmisją, gdy stracisz tytuł prawny do mieszkania.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt V Ca 2814/11 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 1 marca 2012 roku Sąd Okręgowy w Warszawie Wydział V Cywilny – Odwoławczy w składzie: Przewodniczący SSO Joanna Staszewska Sędziowie: SO Marzanna Góral SR (del.) Tomasz Pałdyna Protokolant sekr. sąd. Marta Dziekańska po rozpoznaniu w dniu 1 marca 2012 r. w Warszawie na rozprawie sprawy z powództwa A. G. przeciwko S. S. o eksmisję na skutek apelacji pozwanego od wyroku Sądu Rejonowego w Grodzisku Mazowieckim z dnia 13 czerwca 2011 roku, wydanego w sprawie o sygn. akt I C 222/10 oddala apelację. Sygn. akt V Ca 2814/11 UZASADNIENIE wyroku z dnia 1 marca 2012 roku W wyroku z dnia 13 czerwca 2011 roku Sąd Rejonowy w Grodzisku Mazowieckim nakazał pozwanemu S. S. opuszczenie i opróżnienie stanowiącego własność powoda A. G. lokalu mieszkalnego położonego w M. przy ulicy (...) , stwierdził, że pozwanemu nie przysługuje uprawienie do otrzymania lokalu socjalnego i zasądził od niego na rzecz powoda koszty procesu. Sąd pierwszej instancji ustalił, że nieruchomość położona w M. przy ul (...) stanowi własność powoda. Posadowiony na niej budynek mieszkalny objęty był dawniej publiczną gospodarką lokalową. W drodze decyzji z 1967 roku sporny lokal przydzielony został matce pozwanego E. S. , która mieszkała w nim razem ze swymi dwoma synami . Z biegiem lat w lokalu tym pozostał wyłącznie pozwany, który wstąpił po matce w dotychczasowy stosunek najmu. W roku 2007 pozwany otrzymał od gminy M. propozycję zawarcia umowy najmu innego mieszkania pozostającego w zasobach gminnych. Możliwość ta została wynegocjowana w gminie przez powoda, który chcąc przeprowadzić remont i modernizację całego budynku, dążył do wykwaterowania i przeniesienia wszystkich dotychczasowych jego lokatorów. Ponieważ S. S. zgodził się na zmianę miejsca zamieszkania, otrzymał od gminy przydział nowego lokalu, a 9 sierpnia 2007 roku strony zawarły umowę najmu tego mieszkania. Pozwany – jak ustalił sąd – najpierw oczekiwał na wyremontowanie nowego lokalu, a następnie, już po przeprowadzeniu się do niego, zwlekał z zabraniem z lokalu powoda swoich rzeczy. Dlatego w maju 2008 roku powód zamontował na ogrodzeniu łańcuch z nową kłódką, pozbawiając pozwanego dostępu do działki i mieszkania. Zachowanie to spotkało się z retorsją wymiaru sprawiedliwości, bo wyrokiem z 10 grudnia 2009 roku Sad Rejonowy w Grodzisku Mazowieckim nakazał mu przywrócenie S. S. posiadania spornego lokalu. Z uzasadnienia zaskarżonego wyroku wynika, że wyrok posesoryjny nie został wykonany, a w lokalu powoda nadal znajdują się rzeczy pozwanego. Zdaniem sądu pozwany ma potencjalną możliwość przebywania w tymże lokalu. W rozważaniach prawnych sąd pierwszej instancji przywołał art. 222 § 1 k.c. uznając, że pozwany miał pierwotnie tytuł prawny do zajmowania spornego lokalu z mocy decyzji administracyjnej z roku 1967, przyznającej prawo do lokalu jego matce, po której wstąpił później w stosunek najmu, lecz prawo to utracił 9 sierpnia 2007 roku, gdy – w rezultacie wcześniejszej decyzji gminy o zmianie przydziału, podjętej po uprzednim zaakceptowaniu przez pozwanego zaproponowanego mu lokalu należącego do zasobu gminnego – doszło do skorygowania przydziału i podpisania przez niego nowej umowy najmu innego lokalu. Zdaniem Sądu Rejonowego skutkiem prawnym takiego zdarzenia było wygaśnięcie dotychczasowego stosunku najmu i zastąpienie go nowym stosunkiem tego samego rodzaju w odniesieniu do innego lokalu. Sąd uznał zatem, że pozwany nie posiada skutecznego wobec powoda uprawnienia do władania jego lokalem. Zdaniem sądu meriti jego łączność z tą nieruchomością istnieje do chwili obecnej, jako że nadal znajdują się tam jego rzeczy, ponadto dysponuje on wyrokiem wydanym w sprawie posesoryjnej, który to – gdyby nie orzekana obecnie eksmisja – pozwalałaby mu na swobodny dostęp do swego dawnego mieszkania. Apelację od tego rozstrzygnięcia wywiódł pozwany, zaskarżając wyrok w całości i zarzucając sądowi pierwszej instancji błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie art. 222 k.c. przez bezzasadne przyjęcie, że w niniejszej sprawie zachodzą przesłanki uzasadniające orzeczenie eksmisji i udzielenie powodowi ochrony, w sytuacji, gdy pozwany naruszył własność powoda w inny sposób, niż pozbawienie go faktycznego władztwa nad rzeczą, a nadto nierozpoznanie powództwa w płaszczyźnie art. 5 k.c. Wniósł przy tym o zmianę wyroku przez oddalenie powództwa, ewentualnie – o jego uchylenie i przekazanie sprawy sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania. Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Apelacja nie zasługuje na uwzględnienie. Sąd Rejonowy nie naruszył wskazanych w niej przepisów. Wbrew sugestii zawartej w rubrum apelacji w sprawie niniejszej właściwa jest akcja windykacyjna, a nie negatoryjna, a to z uwagi na istniejący wyrok o przywrócenie posiadania, na który w toku postępowania pozwany się powoływał. Wyrok ten ma charakter tymczasowy w tym sensie, że ustala zasady korzystania z rzeczy tylko do momentu legalnego wydobycia przedmiotu przez uprawnionego. Nie ma więc żadnego znaczenia dla rozstrzygnięcia to, że pozwany w chwili obecnej nie korzysta ze spornego lokalu, bo korzystać z niego może, domagając się dopuszczenia do posiadania na podstawie wyroku wydanego w sprawie I C 97/09. Samo naruszenie posiadania, którego skutki przekreślono formalnie w przywołanym wyżej wyroku, nie stoi na przeszkodzie we wszczęciu akcji windykacyjnej. Wręcz przeciwnie, A. G. winien od razu wystąpić z akcją wydobywczą do sądu, nie zaś wymierzać samowolnie sprawiedliwość. Jego reakcja spotkała się z negatywną reakcją sądu. Jeszcze raz podkreślić jednak należy, że wyrok przywracający posiadanie ma charakter tymczasowy i stanowi nic więcej, jak reakcję na naruszenie przez właściciela zakazu z art. 342 k.c. Zakaz ten ustanowiony jest głównie w celu ochrony interesu publicznego, nie zaś w interesie posiadacza. Bez znaczenia jest także to, czy właściciel orzeczenie sądu wykonał. Jeśli nie wywiązał się ze swego obowiązku, posiadacz mógł go egzekwować w drodze przymusu, występując ze stosownym wnioskiem do komornika. Okoliczności te pozbawione są jednak znaczenia przy ocenie roszczenia powoda opartego na art. 222 k.c. Powództwo nie jest przedwczesne dlatego, że powód nie wykonał wyroku sądu wydanego w procesie posesoryjnym. Z wyłuszczonych wyżej względów rzeczony wyrok nie oddziałuje na orzeczenie w sprawie niniejszej. Nieuzasadniony jest zarzut naruszenia art. 5 k.c. Nie bardzo wiadomo, z jakim zachowaniem uprawnionego pozwany zarzut ten wiąże, bo nie znajduje on rozwinięcia w uzasadnieniu apelacji. Sam fakt niewykonania wyroku posesoryjnego nie może mieć znaczenia, bo przedmiotem oceny w płaszczyźnie art. 5 k.c. jest wykonywanie prawa polegające na żądaniu wydania nieruchomości, a nie jakiekolwiek inne okoliczności. Z tych wszystkich powodów na podstawie art. 385 k.p.c. orzeczono jak na wstępie.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI